Cơ chế di truyền và biến dị

Giả sử do đột biến, trong loài đã xuất hiện các dạng thể ba tương ứng với các cặp nhiễm sắc thể, các thể ba đều có sức sống và khả năng sinh sản.. Nếu không xảy ra đột biến thì khi các r

BUỔI 4 – NHÓM CHUYÊN BIỆT: CƠ CHẾ DI TRUYỀN VÀ BIẾN DỊ

Thầy Nguyễn Duy Khánh Câu 1 3 tế bào sinh tinh ở ruồi giấm có kiểu gen Ab Me

aB mE giảm phân không phát sinh đột biến đã tạo

ra 4 loại tinh trùng Theo lí thuyết, tỉ lệ 4 loại tinh trùng

C 1 : 1 : 1 :1 : 1 : 1 : 1 : 1 D 3 : 3 : 1 : 1

Câu 2 Ở một loài thực vật giao phối ngẫu nhiên có bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội 2n = 6 Trên mỗi cặp

nhiễm sắc thể xét một cặp gen tương ứng là A, a; B, b; D, d và mỗi gen quy định một tính trạng, trội lặn hoàn toàn Giả sử do đột biến, trong loài đã xuất hiện các dạng thể ba tương ứng với các cặp nhiễm sắc thể, các thể ba đều có sức sống và khả năng sinh sản Biết không xảy ra các dạng đột biến khác Theo lý thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Số loại kiểu gen tối đa của loài này là 136

II Các thể ba có số loại kiểu gen tối đa là 108

III Số kiểu gen đồng hợp trội tối đa của loài là 4

IV Các cây mang kiểu hình lặn về cả ba tính trạng có số kiểu gen tối đa là 3

Câu 3 Cho biết các côdon mã hóa một số loại axit amin như sau:

Một đoạn mạch làm khuôn tổng hợp mARN của alen M có trình tự nuclêôtit là 3’TAX XTA GTA ATG TXA…ATX5’ Alen M bị đột biến điểm tạo ra 4 alen có trình tự nuclêôtit ở đoạn mạch này như sau:

I Alen M1: 3’TAX XTA GTA ATG TXG…ATX5’

II Alen M2: 3’TAX XTA GTG ATG TXA…ATX5’

III Alen M3: 3’TAX XTG GTA ATG TXA…ATX5’

IV Alen M4: 3’TAX XTA GTA GTG TXA…ATX5’

Theo lí thuyết, trong 4 alen trên, có bao nhiêu alen mã hóa chuỗi pôlipeptit có thành phần axit amin bị

thay đổi so với chuỗi pôlipeptit do alen M mã hóa?

Câu 4 Giả sử một loài ruồi có bộ nhiễm sắc thể 2n = 16 Trên mỗi cặp nhiễm sắc thể thường xét hai

cặp gen dị hợp, trên cặp nhiễm sắc giới tính xét một gen có hai alen nằm ở vùng không tương đồng của nhiễm sắc thể giới tính X Nếu không xảy ra đột biến thì khi các ruồi đực có kiểu gen khác nhau

về các gen đang xét giảm phân có thể tạo ra tối đa bao nhiêu loại tinh trùng?

Câu 5 Ở phép lai ♂AaBbDd × ♀Aabbdd Trong quá trình giảm phân của cơ thể đực, cặp nhiễm sắc

thể mang cặp gen Aa ở 20% số tế bào không phân li trong giảm phân I, giảm phân II diễn ra bình thường, các cặp nhiễm sắc thể khác phân li bình thường; Trong quá trình giảm phân của cơ thể cái, cặp nhiễm sắc thể mang cặp gen bb ở 10% số tế bào không phân li trong giảm phân I, giảm phân II diễn ra bình thường, các cặp nhiễm sắc thể khác phân li bình thường Trong số các nhận định dưới đây:

I Loại kiểu gen aabbdd ở đời con F1 chiếm tỉ lệ 4,5%

II Theo lí thuyết phép lai trên tạo ra F1 có tối đa 84 loại kiểu gen

III Theo lí thuyết, ở đời con, loại hợp tử thể ba chiếm tỉ lệ 13%

IV Tỉ lệ loại hợp tử mang đột biến lệch bội 18/21

Số nhận định đúng

Câu 6 Một loài thực vật có bộ nhiễm sắc thể 2n = 8 Cặp nhiễm sắc thể thứ nhất chứa cặp gen Aa,

cặp nhiễm sắc thể thứ hai chứa cặp gen Bb, cặp nhiễm sắc thể thứ ba chứa cặp gen Dd, cặp nhiễm sắc thể thứ tư chứa cặp gen EE mỗi gen quy định một tính trạng và các alen trội là trội hoàn toàn Do đột biến, trong loài đã xuất hiện 4 dạng thể dị bội (2n-1) tương ứng với 4 cặp nhiễm sắc thể trên Trong

số các nhận định dưới đây:

I Theo lí thuyết, các thể dị bội (2n-1) này có tối đa là 81 loại kiểu gen về các gen đang xét

II Ở loài này, các cây mang kiểu hình trội về cả 4 tính trạng có tối đa là 28 loại kiểu gen

III Ở loài này, các cây mang kiểu hình trội về 3 trong 4 tính trạng có tối đa là 62 loại kiểu gen

IV Theo lí thuyết, Ở loài này có tối đa là 12 loại kiểu gen bình thường về các gen đang xét

Số nhận định đúng

Câu 7 Cho biết các bộ ba mã hóa axit amin tương ứng như sau:

5'UXU3', 5'UXX3' 5'AGU3', 5'XXU3' 5'UXA3', 5'UXG3',5’AGX3’ 5'XXX', 5'XXA3', 5'XXG3'

Một đột biến điểm dạng thay thế một cặp nuclêôtit xảy ra ở vùng mã hóa của gen làm cho alen M trở thành alen m Chuỗi pôlipeptit do alen m quy định có số axit amin bằng chuỗi pôlipeptit do alen M quy định nhưng có một axit amin Ser bị thay thế bằng axit amin Pro

I Nếu alen M dài 4080 Å thì alen m cũng dài 4080Å

II Đây là dạng đột biến thay thế cặp A-T bằng cặp G-X

III Nếu alen m có 760 nuclêôtit loại X thì alen M có 759 nuclêôtit loại G

IV Nếu alen M phiên mã hai lần cần môi trường cung cấp 370 nuclêôtit loại X thì khi alen m phiên

mã lần cần môi trường cung cấp 186 nuclêôtit loại X

Câu 8 Bảng dưới đây cho biết trình tự nuclêôtit trên một đoạn ở mạch gốc của vùng mã hóa trên gen

quy định prôtêin ở sinh vật nhân sơ và các alen được tạo ra từ gen này do đột biến điểm:

5’AUUU3’ quy định Phe; 5’GGX3’; GGG và 5’GGU3’ quy định Gly; 5’AGX3’ quy định Ser Biết rằng các côđon mã hóa các axit amin tương ứng là: 5’AUG3’ quy định Met; 5’AAG3’ quy định Lys Phân tích các dữ liệu trên, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Chuỗi pôlipeptit do alen A1 mã hóa không thay đổi so với chuỗi pôlipeptit do gen ban đầu mã hóa

II Các phân tử mARN được tổng hợp từ alen A2 và alen A3 có các côđon bị thay đổi kể từ điểm xảy

ra đột biến

III Chuỗi pôlipeptit do alen A2 quy định có số axit amin ít hơn so với ban đầu

IV Alen A3 được hình thành do gen ban đầu bị đột biến thay thế 1 cặp nuclêôtit

Câu 9 Để xác định đột biến điểm xảy ra trong gen quy định chuỗi polipeptit Ở một loài vi khuẩn,

người ta tiến hành phân tích trình tự chuỗi axitamin đã bị cắt axitamin mở đầu thấy axitamin thứ 6 là serin bị thay thế bởi acginin Biết rằng AGU, AGX mã hóa serin AGA, AGG mã hóa arginin Có mấy

kết luận sau đây đúng khi dự đoán về đột biến xảy ra trong gen qui định chuỗi polipeptit của vi khuẩn này?

I Có thể đã xảy ra đột biến thay thế nucleotit loại U ở vị trí thứ 18 thành A

II Có thể đã xảy ra đột biến thay thế nucleotit loại A ở vị trí số 21 thành loại T hoặc X

III Có thể đã xảy ra đột biến thay thế nucleotit loại G ở vị trí số 18 thành loại T hoặc X

IV Có thể có 4 cách đột biến điểm dẫn đến thay thế này

Câu 10 Cho biết các côđon 5’UXU3’, 5’UXX3’, 5’UXA3’ và 5’UXG3’đều mã hóa sêrin) các côđon

5’XXU3’, 5’XXX3’, 5’XXA3’ và 5’XXG3’ đều mã hóa prolin Alen M ở sinh vật nhân sơ bị đột biến điểm ở giữa vùng mã hóa tạo thành alen m Chuỗi pôlipeptit do alen M quy định và chuỗi pôlipepetit do alen m quy định có số lượng axit amin bằng nhau nhưng có 1 axit amin serin bị thay thế bằng 1 axit amin prolin Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Nếu alen M dài 510nm thì alen m cũng dài 510nm

II Nếu alen M có 650 A thì alen m sẽ có 649T

III Nếu alen M phiên mã bình thường hai lần cần môi trường cung cấp 250 X thì alen m phiên mã bình thường 1 lần cần môi trường cung cấp 126X

IV Nếu alen M phiên mã bình thường 1 lần cần môi trường cung cấp 300A thì alen 1 phiên mã bình

thường 2 lần cần môi trường cung cấp 600G

Câu 11 Gen M ở sinh vật nhân sơ có trình tự nucleotit như sau :

Biết rằng axit amin valin được mã hóa bởi 4 triplet là : 3’XAA5’;3’XAG5’ ; 3’XAT5’ ; 3’XAX5’ ; và chuỗi polipeptit do gen M quy định tổng hợp có 31 axit amin

Căn cứ vào các dữ liệu trên, hãy cho biết trong các dự đoán sau, có bao nhiêu dự đoán sai ?

I Đột biến thay thể nucleotit G-X ở vị trí 88 bằng cặp nucleotit A – T tạo ra alen mới đúng quy định tổng hợp chuỗi polipeptit go gen M quy định tổng hợp

II Đột biến thay thế một cặp nucleotit ở vị trí 63 tạo ra alen mới quy định tổng hợp chuỗi polipeptit giống với chuỗi polipeptit go gen M quy định tổng hợp

III Đột biến mất 1 cặp nucleotit ở vị trí 64 tạo ra alen mới quy định tổng hợp chuỗi polipeptit có thành phần axit amin thay đổi từ axit amin thứ 2 đến axit amin thứ 21 so với chuỗi polipeptit do gen

M quy định tổng hợp

IV Đột biến thay thế một cặp nucleotit ở vị trí 91 tạo ra alen mới quy định tổng hợp chuỗi polipeptit

thay đổi 1 axit amin so với chuỗi polipeptit do gen M quy định tổng hợp

Câu 12 Một tế bào sinh dưỡng của cây ngô có 2n = 20 NST, nguyên phân liên tiếp 5 lần Tuy nhiên

ở lần thứ 3, trong số tế bào con do tác động của tác nhân gây đột biến cônsixin có một tế bào bị rối loạn phân bào xảy ra ở tất cả các cặp NST, các lần phân bào khác diễn ra bình thường Khi kết thúc

quá trình nguyên phân, tỉ lệ tế bào đột biến so với tổng số tế bào con là

Câu 13 Trong tế bào của một loài thực vật, xét 5 gen A, B, C, D, E Trong đó gen A và B cùng nằm

trên nhiễm sắc thể số 1, gen C nằm trên nhiễm sắc thể số 2, gen D nằm trong ti thể, gen E nằm trong lục lạp Biết không xảy ra đột biến Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Nếu gen A nhân đôi 5 lần thì gen B cũng nhân đôi 5 lần

II Nếu gen B phiên mã 10 lần thì gen C cũng phiên mã 10 lần

III Nếu tế bào phân bào 2 lần thì gen D nhân đôi 2

IV Khi gen E nhân đôi một số lần, nếu có chất 5BU thấm vào tế bào thì có thể sẽ làm phát sinh đột biến gen dạng thay thế cặp A-T bằng cặp G-X

Câu 14 Một loài thực vật có bộ nhiễm sắc thể 2n = 8 Xét 4 cặp gen Aa, Bb, DD, EE nằm trên 4 cặp nhiễm sắc thể; mỗi cặp gen quy định một cặp tính trạng, trong đó alen trội là trội hoàn toàn Do đột biến, bên cạnh thể lưỡng bội có bộ nhiễm sắc thể 2n thì trong loài đã xuất hiện các dạng thể một tương ứng với các cặp nhiễm sắc thể khác nhau Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng

về loài này?

I Ở các cơ thể lưỡng bội có tối đa 9 loại kiểu gen

II Có 16 kiểu gen quy định kiểu hình trội về 4 tính trạng

III Có 5 kiểu gen quy định kiểu hình trội về 2 tính trạng

IV Có 39 kiểu gen ở các đột biến thể một

Câu 15 Có 6 tế bào sinh tinh của cơ thể có kiểu gen là AB DE Hm

ab de hM tiến hành giảm phân bình

thường, không có đột biến sẽ có tối đa bao nhiêu loại giao tử?

Câu 16 Khi nói về đột biến gen, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Đột biến điểm có thể không làm thay đổi số lượng nucleotit mỗi loại của gen

II Nếu đột biến không làm thay đổi chiều dài của gen thì cũng không làm thay đổi tổng số axit amin của chuỗi polipeptit

III Nếu đột biến điểm làm tăng chiều dài của gen thì chứng tỏ sẽ làm tăng liên kết hidro của gen

IV Đột biến mất một cặp nucleotit có thể không làm thay đổi cấu trúc của chuỗi polipeptit

Câu 17 Có bốn dòng ruồi giấm thu thập được từ bốn vùng địa lý khác nhau Trong đó dòng số 3 là

dòng gốc, từ đó phát sinh các dòng còn lại Phân tích trật tự gen trên nhiễm sắc thể số 3, người ta thu được kết quả sau (kí hiệu * là tâm động của NST):

Dòng 1: DCBEIH*GFK

Dòng 2: BCDEFG*HIK

Dòng 3: BCDH*GFEIK

Dòng 4: BCDEIH*GFK

Trong các kết luận sau, có bao nhiêu kết luận đúng?

I Đột biến của các dòng 1, 2, 4 là dạng đột biến chuyển đoạn

II Từ dòng gốc là dòng 3 đã xuất hiện các dòng đột biến còn lại theo trình tự dòng là 3 → 2 → 4 →

1

III Từ dòng 3 → dòng 2 đo đảo đoạn EFG*H → H*GFE

IV Từ dòng 2 → dòng 4 do đảo đoạn BCD → DCB

Câu 18 Cơ thể thực vật có bộ NST 2n 18 , trên mỗi cặp NST xét 2 cặp gen dị hợp Giả sử quá trình giảm phân ở cơ thể này đã xảy ra hoán vị gen ở tất cả các cặp NST nhưng ở mỗi tế bào chỉ xảy ra hoán vị gen nhiều nhất ở 1 cặp NST tại các cặp gen đang xét Theo lí thuyết, số loại giao tử tối đa về các gen được tạo ra là:

Câu 19 (Tham khảo) Để xác định giới hạn năng suất của một giống ngô, theo lí thuyết, người ta

phải tiến hành theo phương thức nào ở một loài động vật bộ NST lưỡng bội 2n = 12 Trên mỗi cặp NST chỉ xét 1 gen có 4 alen và con đực có NST giới tính XY, trên NST Y không mang gen Quá trình giảm phân không xảy ra đột biến Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Một cơ thể cái của loài tạo ra tối đa 64 loại giao tử

II Loài này có tối đa 5120 loại giao tử đực

III Loài này có tối đa 1400000 kiểu gen

IV Số loại kiểu gen ở giới đực nhiều hơn số loại kiểu gen ở giới cái

Câu 20 Một loài thực vật, bộ nhiễm sắc thể 2n = 14, mỗi cặp nhiễm sắc thể xét 1 cặp gen có 2 alen

Biết mỗi gen quy định một tính trạng, alen trội là trội hoàn toàn; trong loài có các đột biến thể một ở tất cả các cặp NST Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Quần thể có tối đa 8 loại kiểu gen quy định kiểu hình lặn về tất cả các tính trạng

II Quần thể có tối đa 136 loại kiểu gen quy định kiểu hình trội về 1 tính trạng

III Quần thể có tối đa 576 loại kiểu gen quy định kiểu hình trội về tất cả tính trạng

IV Quần thể có 1458 loại kiểu gen của các đột biến thể một ở cặp NST số 7

Câu 21 Giả sử một loài thực vật giao phấn ngẫu nhiên có bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội 2n10 Xét 5 cặp gen ; ; ; ; ; ; ; ; ;A a B b D D E E G g ; nằm trên 5 cặp nhiễm sắc thể, mỗi gen quy định một tính trạng và

các alen trội là trội hoàn toàn Giả sử do đột biến, trong loài đã xuất hiện các dạng thể ba tương ứng với các cặp nhiễm sắc thể và các thể ba này đều có sức sống và khả năng sinh sản Cho biết không xảy ra các dạng đột biến khác Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Ở loài này có tối đa 189 loại kiểu gen

II Ở loài này, các cây mang kiểu hình trội về cả 5 tính trạng có tối đa 60 loại kiểu gen

III Ở loài này, các thể ba có tối đa 162 loại kiểu gen

IV Ở loài này, các cây mang kiểu hình lặn về 2 trong 5 tính trạng có tối đa 27 loại kiểu gen

Câu 22 Cho sơ đồ đột biến NST ở một tế bào sinh tinh như hình sau:

Biết gen A có chiều dài là

o

5100 A và tỉ lệ A 2

G 3 Gen B có chiều dài

o

4080 A và số liên kết hiđrô là

3200, không xảy ra đột biến gen Có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Đột biến trên thuộc dạng đảo đoạn

II Tỉ lệ giao tử đột biến được sinh ra từ tế bào trên là 1/4

III Đột biến dạng này làm thay đổi nhóm gen liên kết

IV Có thể làm xuất hiện giao tử chứa A T 800;G X 1600 về gen A và gen P

Câu 23 Có 5 tế bào sinh tinh ở cơ thế có kiểu gen AB/ab giảm phân tạo tinh trùng Biết không có đôt

biến Theo lí thuyết, có thể bắt gặp bao nhiêu trường hợp sau đây về tỉ lệ các loại giao tử được tạo ra?

I Chỉ tạo ra 2 loại giao tử với tỉ lệ 1 : 1 II Tạo ra 4 loại giao tử với tỉ lệ 9 : 9 : 1 : 1

A 3 B 2 C 4 D 1

Câu 24 Một loài thực vật có bộ nhiễm sắc thể 2n = 8 Xét 4 cặp gen Aa, Bb, DD và Ee nằm trên 4

cặp nhiễm sắc thể, trong đó alen A quy định thân cao trội hoàn toàn so với alen a quy định thân thấp, alen B quy định nhiều cành trội hoàn toàn so với alen b quy định ít cành, alen E quy định quả

to trội hoàn toàn so với e quy định quả nhỏ, D quy định lá màu xanh Do đột biến, bên cạnh thể lưỡng bội có bộ nhiễm sắc thể 2n thì trong loài đã xuất hiện các dạng thể ba tương ứng với các cặp nhiễm sắc thể Biết khi trong kiểu gen có 1 alen trội đều cho kiểu hình giống với kiểu gen có nhiều alen trội Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Ở các cơ thể lưỡng bội có tối đa 27 kiểu gen và 8 kiểu hình

II Có 24 kiểu gen quy định kiểu hình cây thân thấp, nhiều cành, quả to, lá xanh

III Loại hình có 4 tính trạng trội do 52 kiểu gen quy định

IV Có tối đa 185 kiểu gen về cả 4 tính trạng trên

Câu 25 Một kỹ thuật viên phòng thí nghiệm tiến hành tổng hợp nhân tạo một chuỗi mARN từ dung

dịch chứa A và U trong đó tỉ lệ 80%A : 20%U Trong số các đoạn mARN thu được từ quá trình tổng hợp, người kỹ thuật viên đưa một số chuỗi vào dịch mã invitro (trong ống nghiệm) Tiến hành xác định thành phần của các chuỗi polypeptide tạo thành nhận thấy tỉ lệ các axit amin: Lys > Ile > Asn > Tyr = Leu > Phe Cho rằng các bộ mã di truyền khác nhau cùng mã hóa cho một axit amin có 2 ribonucleotide đầu giống nhau, UAA là bộ ba kết thúc Phát biểu nào sau đây chính xác?

A AAA và AAU mã hóa cho Lys B AUA và AUU mã hóa cho Ile

C UAU và UUA mã hóa cho Tyr D UUU mã hóa cho Leu

Câu 26 Một đoạn ADN có chiểu dài 408 nm, trong đó hiệu số % giữa A và 1 loại khác là 30% Trên

mạch thứ nhất của đoạn ADN nói trên có 360A và 140G, khi gen này phiên mã cần môi trường nội bào cung cấp 1200U Cho các phát biểu sau đây về đoạn ADN và các vấn đề liên quan:

I Đoạn ADN chứa 2400 cặp nucleotide

II Đoạn ADN trên tự sao liên tiếp 3 đợt cần môi trường nội bào cung cấp 6720T

III Quá trình phiên mã của đoạn ADN này như mô tả trên cần môi trường cung cấp 720A

IV Trên mạch gốc của đoạn ADN có chứa 280X

Số phát biểu chính xác là

Câu 27 Quá trình giảm phân bình thường của một cây lưỡng bội (B) xảy ra trao đổi chéo tại 1 điểm

duy nhất trên cặp NST số 5 đã tạo ra 128 loại giao tử Quan sát quá trình phân bào của một tế bào AX lấy từ một cây A cùng loài với cây B người ta thấy trong tế bào AX có 14 NST đơn chia làm 2 nhóm đều nhau đang phân li về 2 cực của tế bào Biết rằng không xảy ra đột biến mới và quá trình phân bào của tế bào AX diễn ra bình thường Về mặt lí thuyết, trong số các phát biểu sau đây, có bao nhiêu phát biểu đúng?

I Cây (B) có bộ NST 2n = 14

II Tế bào Ax có thể đang ở kỳ sau của quá trình giảm phân II

III Khi quá trình phân bào của tế bào Ax hoàn tất sẽ tạo ra tế bào con có bộ NST (2n + 1)

IV Cây A có thể là thể ba nhiễm

Câu 28 Ở một loài động vật giao phối, xét phép lại P: ♂ Aa × ♀Aa Giả sử trong quá trình giảm

phân của cơ thể đực có 10% số tế bào xảy ra hiện tượng cặp nhiễm sắc thể mang cặp gen Aa không phân li trong giảm phân I, có 20% số tế bào khác xảy ra hiện tượng cặp nhiễm sắc thể mang cặp gen Aa không phân li trong giảm phân II, các sự kiện khác diễn ra bình thường, cơ thể cái giảm phân bình thường Sự kết hợp ngẫu nhiên giữa các loại giao tử đực và cái trong thụ tinh tạo nên hợp

tử F1 Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

I Cơ thể đực không tạo ra được giao tử bình thường (A,a)

II Cơ thể đực tạo ra được giao tử AA chiếm tỉ lệ 5%, giao tử Aa chiếm tỉ lệ 5% III Hợp tử bình thường có kiểu gen Aa chiếm tỉ lệ 35%

IV Hợp tử lệch bội dạng thể một nhiễm chiếm tỉ lệ 15%; thể ba nhiễm chiếm tỉ lệ 15%