Khái niệm và hậu quả của ly hôn

Ly hôn là việc chấm dứt quan hệ vợ chồng theo bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật của Tòa án. Ly hôn gây hậu quả nghiêm trọng về quan hệ nhân thân – tài sản của vợ chồng, quan hệ tình cảm giữa cha mẹ với con cái, và gây hậu quả tâm lý với vợ chồng với con cái.

Gia Đình Học

Bộ Môn

LY HÔN

Nội dung thuyết trình

Khái niệm ly hôn

Hậu quả ly hôn

Trách nhiệm của cha mẹ khi tái hôn

I Khái niệm ly hôn

Kết hôn là gì?

Câu Hỏi Tương Tác

Kết hôn là việc nam nữ xác lập quan hệ vợ chồng khi thỏa mãn các điều kiện kết hôn và thực hiện đăng ký kết hôn tại

cơ quan có thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

Ly hôn ( hay ly dị ) là chấm dứt quan hệ hôn nhân do Tòa án quyết định theo yêu cầu của

vợ hoặc chồng hay cả 2 vợ chồng , hủy bỏ các trách nhiệm pháp lý và trách nhiệm của hôn nhân và các ràng buộc dân sự khác.

Sự khác nhau giữa ly hôn và ly

thân?

Câu Hỏi Tương Tác

II Thực trạng ly hôn

Theo Trung tâm tư vấn giáo dục tâm lý thể chất TPHCM nghiên cứu thì hiện nay cứ bình quân 2,7 cặp kết hôn thì có một cặp ly hôn Độ tuổi ly hôn dưới 30 chiếm tỉ lệ cao và năm sau luôn tăng hơn năm trước.

Cũng theo khảo sát này, 43,4% cảm thấy cuộc sống của mình thoải mái, tự do hơn sau khi ly hôn.

Tổng số

Theo tình trạng hôn nhân

Chưa có vợ/chồng Đã có vợ/chồng Góa vợ/chồng Ly Hôn Ly Thân

Theo thống kê của các trung tâm tư vấn tình yêu hôn nhân gia đình ở TP.HCM, số người đến tư vấn ly hôn chiếm đến 70% trong các ca tư vấn.

Theo số liệu của Tòa án nhân dân tỉnh, năm 2007, toàn tỉnh đã thụ

lý chỉ 1.275 vụ ly hôn nhưng đến năm 2017 tăng lên 4.737 vụ

Trong đó:

Phân tích về độ tuổi trong các vụ ly hôn thì thấy: Trong số án “Ly hôn” , có hơn 40% các cặp

vợ chồng ở dưới độ tuổi 30 (trong đó số các cặp vợ chồng từ 22 tuổi trở xuống chiếm khoảng 3%); khoảng 36% ở độ tuổi 30 - 40, phần lớn trong số đó (chiếm tới khoảng 90%) là

có con nhỏ; các cặp vợ chồng ly hôn trong độ tuổi từ 40-50 chiếm khoảng 15%; còn lại là các cặp vợ chồng có độ tuổi khá lớn (trên 50 tuổi) chiếm khoảng 9%, họ đều có con đã thành niên, thậm chí là được lên chức ông, bà.

 Trong những năm gần đây tình trạng ly hôn ngày một gia tăng

 Số vụ ly hôn trong những năm sau luôn luôn cao hơn so với những năm trước

 Số tuổi của những cặp vợ chồng ly hôn ngày càng trẻ hơn.

 Ly hôn có thể xảy ra với bất kì  thành phần xã hội như cán bộ, nông dân, doanh nhân, kinh doanh…

 Tỷ lệ ly hôn ở thành thị cao hơn ở nông thôn , vùng có đặc điểm hiện đại,mức sống cao sẽ ly hôn nhiều hơn so với vùng có mức sống thấp.

III Nguyên nhân dẫn tới ly hôn

- Quan hệ vợ chồng có thể bị phá vỡ bởi

“cơm,áo,gạo,tiền”.

nguyên nhân dễ xảy ra tranh cãi,xích mích gia đình.

trong tài chính rất dễ đẩy hôn nhân đến “vực thẳm”.

1.Mâu thuẫn,khó khăn về tài chính

3.Ngoại tình, lừa dối.

-Sự không chung thủy của một hoặc cả hai vợ chồng chính là nguyên nhân của khá nhiều vụ ly hôn

- Ngoại tình sẽ được hình thành khi hai bên có khúc mắc hoặc do 1 trong 2 người có nhu cầu tình dục cao,không còn hứng thú với đối phương,muốn khám phá những điều mới lạ từ mối quan hệ khác

Khi một trong hai ngoại tình thì họ sẽ lạnh nhạt với người kia, họ sẽ nghĩ ra nhiều cách để lừa dối che đậy hành vi ngoại tình.

Ngoại tình dẫn tới hậu quả là ảnh hưởng tới hạnh phúc gia đình, quan hệ bị tác động mạnh nhất là vợ-chồng (sự ghen tuông), tiếp đến là quan hệ giữa cha-con và mẹ-con

CREDITS: This presentation template was created by Slidesgo,

including icons by Flaticon, infographics & images by Freepik

4 Do lối sống,tính cách quá đối lập.

- Quá xung khắc về tính cách làm cho vợ chồng không thể dung hòa,không tìm được tiếng nói chung trong mọi vấn đề cũng sẽ làm ảnh hưởng đến mối quan hệ lâu dài

- Khi quá đối lập sẽ thường xuyên xảy ra tranh cãi thậm chí dẫn đến bạo lực gia đình

 Hay 1 trong 2 người đa nghi, kiểm soát đối phương quá chặt, không dành cho nhau thời gian riêng tư,không tin tưởng, không thấu hiểu công việc, sở thích,thói quen của nhau ….cũng sẽ khiến 2 người mệt mỏi với mối quan hệ này , nếu quá sức chịu đựng họ cũng sẽ ly hôn.

 Những người có học vấn càng cao thì kỹ năng sống tốt hơn, họ có cách giải quyết xung đột hôn nhân khéo léo hơn

 Bên cạnh đó những người học vấn cao thì cũng khiến ly hôn nhiều hơn Vì học vấn cao sẽ có kinh tế tốt hơn , họ có thể tự chủ cuộc sống, đương đầu với khó khăn thách thức sau ly hôn

7.Tác động từ người thân

- Mối quan hệ mẹ chồng nàng dâu, em chồng mâu thuẫn, không tôn trọng, vị tha cho nhau, cũng là nguyên nhân dẫn đến ly hôn

- Bên cạnh đó còn có những mối quan hệ bạn bè xen vào hôn nhân giữa 2 người

- Nếu vợ hoặc chồng không biết điều hòa những mối quan hệ ấy cũng sẽ dẫn đến ly hôn

Vấn đề họ hàng cả hai bên nội ngoại, nếu vợ hay chồng không có cách ứng xử đúng mực hoặc là coi trọng nhà vợ hơn hay coi trọng nhà mình hơn cũng gây ảnh hưởng đến tình cảm

vợ chồng, nếu đề cao bên nội quá mà không để ý bên nhà ngoại cũng làm vợ thấy khó chịu và đôi khi không cảm nhận rằng chồng không tôn trọng nhà mình

8.Tư tưởng xã hội.

- Những tư tưởng lạc hậu rằng người vợ không sinh được con trai , nên chồng

đi ngoại tình hoặc mẹ chồng ép con trai cưới vợ mới với mục đích “nối dõi tông đường” vẫn tồn tại không ít trong các gia đình Việt Nam.

- Tư tưởng môn đăng hộ đối….

9 Đôi bên không còn tình cảm

Khi hai người đã hết yêu thương nhau , họ sẽ lãnh đạm , không còn chung tiếng nói tư tưởng, không muốn dành thời gian cho nhau, không hi sinh , vị tha cho nhau nữa.Từ đó mối quan hệ mờ nhạt dần và cuối cùng họ chọn ly hôn để giải thoát

10.Ít danh thời gian cho nhau.

- Khi thời gian được sử dụng một cách không cân bằng, khi công việc kiểm soát cuộc sống, vợ hoặc chồng quá cuồng công việc mà không vun đắp mái ấm, ít nói chuyện,ăn cơm cùng nhau, ko chơi với con hay cùng tham gia những hoạt động với con ,ít trao đổi cùng nhau ……sẽ khiến tình cảm lạnh nhạt

1 Chia tài sản chung

Khi ly hôn, hai vợ chồng hoàn toàn có thể tự thỏa thuận về vấn đề chia tài sản chung Nếu không thỏa thuận được thì có thể yêu cầu Tòa án chia tài sản. 

Tài sản chung vợ chồng sẽ được chia đôi, có tính đến các yếu tố sau:

• Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng

• Công sức đóng góp của mỗi bên vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung.

• Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập.

• Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.

IV Hậu quả khi ly hôn

2 Quyền nuôi con

 Việc Ly hôn chỉ làm chấm dứt quan hệ hôn nhân giữa vợ, chồng, không làm chấm dứt quan hệ cha, mẹ, con.

 Theo đó, khi ly hôn, con được giao cho một bên cha hoặc mẹ trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng Việc ai sẽ được nuôi con có thể do cha mẹ thỏa thuận hoặc nhờ đến

sự phân xử của Tòa án.

 Trong trường hợp phải nhờ tòa án giải quyết, quyền nuôi con sẽ được quyết định dựa vào nhiều yếu tố như điều kiện vật chất, tinh thần của người nuôi dưỡng và cả theo nguyện vọng của người con Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc giành quyền nuôi con cũng khá khó khăn và phức tạp, gây không ít mệt mỏi cho những người cha, mẹ và cả những người con.

3 Hậu quả về mặt tâm lý

 Đối với người lớn, sau khi ly hôn, họ được giải thoát và có cuộc sống mới, có khi sẽ có tình yêu mới Nhưng với những đứa con, chúng sẽ phải chịu những hậu quả tâm lý nặng nề hơn cha mẹ của mình, để lại những vết thương khó có thể xóa nhòa trong tâm lý của chúng Nhiều trường hợp tâm lý bất ổn, sa vào tệ nạn xã hội…

 Trường hợp vợ chồng có nhiều con chung, mà buộc phải chia quyền trực tiếp nuôi con chung, thì việc ly hôn cũng là một bản án làm phai nhạt, chia cắt tình anh chị em Nếu không có đủ sự quan tâm, giáo dục và chăm sóc tốt của cha mẹ đang nuôi dưỡng, thì sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến tình cảm anh chị em giữa những đứa con.

V Vấn đề sau ly hôn

1 Tác động của ly hôn đến con cái

 Ly hôn là sự sang chấn mạnh đau đớn đến tình cảm của con cái Thường trẻ nhỏ

ít có khả năng hiểu nguyên nhân ly hôn của cha mẹ , trẻ có xu hướng cho rằng

việc bố mẹ ly hôn là do lỗi của trẻ

 Trẻ ở lứa tuổi vị thành niên thường bị bạn bè tách rời, cô lập hoặc thiếu đi sự dạy

dỗ chăm sóc của cha mẹ khiến trẻ bị đẩy ra ngoài xã hội, kết bạn với trẻ hư, sa

vào tệ nạn xã hội , làm những hành vi sai trái đạo đức…

- Phần lớn cha mẹ ly hôn, con cái phải chịu sự suy giảm về kinh tế điều này làm trẻ rơi vào hoàn cảnh thiếu hụt về ăn uống , sinh hoạt một cách đột ngột Như vậy sẽ ảnh hưởng đên sức khỏe cũng là nguyên nhân làm giảm năng lực nhận thức và thành tích học tập của trẻ.

- Con cái của những gia đình ly hôn có nhiều vấn đề về quan hệ , giao tiếp với những người khác hơn những đứa trẻ có gia đình bình thường.Chúng hay cáu giận , ghen ghét, tự ti ….

Sau ly hôn nhiều bậc cha mẹ còn cần có thời gian thích nghi với sự đổ vỡ , đau khổ và lối sống mới Nhiều người thiếu kìm chế mà trút giận lên con cái , kém chịu đựng và khó tha thứ cho hành vi sai của con Có một số người trở nên ít nói, trầm cảm bỏ mặc con cái.

Sau ly hôn nhiều bậc cha mẹ còn cần có thời gian thích nghi với sự đổ vỡ , đau khổ và lối sống mới Nhiều người thiếu kìm chế mà trút giận lên con cái , kém chịu đựng và khó tha thứ cho hành vi sai của con Có một số người trở nên ít nói, trầm cảm bỏ mặc con cái.

Nhà nghiên cứu xã hội học người Mỹ Wallerstein cho rằng con cái trải qua quá trình ly hôn của cha mẹ qua ba thời kì : khởi đầu, chuyển tiếp và ổn định.

+ Thời kỳ khởi đầu : tính từ khi cha mẹ quyết định ly thân và đặc biệt căng thẳng xung đột leo thang và sự bất hạnh tăng lên

+ Thời kỳ chuyển tiếp: bắt đầu khoảng một năm sau ly hôn , lúc này những cảm xúc tiêu cực , cực đoan đã giảm hoặc không còn Gia đình được tổ chức lại có những thay đổi về kinh tế và xã hội ( sống với cha hoặc mẹ,chuyển chỗ ở, chuyển trường… )

+ Thời kỳ ổn định : là thời kỳ thay đổi về tình cảm, kinh tế và xã hội đã ổn định trong cuộc sống hàng ngày

Trước khi đến tuổi 18 , con cái phải trải qua 2 năm, 3 năm hoặc 5 năm để chống chọi với cơn khủng hoảng quá sức chịu đựng của trẻ , đòi hỏi rất nhiều thời gian và nghị lực để vượt qua

Trẻ không muốn cởi mở với bạn đồng trang lứa trong trường lớp, tự cô lập trong các hoạt động thể thao và những nơi khác trừ khi chúng nhận được sự hỗ trợ giúp thoát khỏi tâm trạng tuyệt vọng và cô đơn

Trước khi đến tuổi 18 , con cái phải trải qua 2 năm, 3 năm hoặc 5 năm để chống chọi với cơn khủng hoảng quá sức chịu đựng của trẻ , đòi hỏi rất nhiều thời gian và nghị lực để vượt qua

Trẻ không muốn cởi mở với bạn đồng trang lứa trong trường lớp, tự cô lập trong các hoạt động thể thao và những nơi khác trừ khi chúng nhận được sự hỗ trợ giúp thoát khỏi tâm trạng tuyệt vọng và cô đơn

Tâm lý của trẻ trong gia đình ly hôn :

- Cảm giác không an toàn

Đối với con, ly hôn phá tan nhu cầu cơ bản về an toàn và niềm tin đối với khả năng của bố mẹ trong việc chăm sóc con cái cũng như trong việc đưa ra những quyết định có ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện của con cái

- Cảm giác bị chối bỏ

Trẻ em sẽ có cảm giác bị chối bỏ khi có bố/mẹ rời bỏ gia đình Và cảm giác đó càng lớn hơn khi bố/mẹ tạo một mái ấm mới một ai đó khác

Sẽ làm cho trẻ tưởng rằng những người yêu thương chúng đột nhiện lại lạnh lùng quay lưng

bỏ rơi chúng

 Cuộc sống trở nên dễ dàng hơn sau khi ly hôn

Về cơ bản, ly hôn có thể coi là một trang mới của cuộc đời và bạn từng bước trở thành một con người hoàn toàn khác Bạn đánh mất chính mình, để tìm lại chính mình

 Cuộc sống trở nên tốt đẹp hơn cho con cái

Những đứa trẻ ngày càng dũng cảm và biết chịu trách nhiệm trước hành động của mình

2 Phụ nữ hậu ly hôn

- Cảm giác cô đơn và chênh vênh

• Bị sốc và hụt hẫng

• Cảm thấy cô đơn

• Dễ hình thành các thói quen xấu ảnh hưởng đến sức khỏe, buông thả bản thân hơn

Thế thủ Buông trôi

- Đối tượng tìm cách chống lại việc hạ thấp giá trị bản thân bằng cách phủ

nhận mặt yêu kém của mình, thổi phồng cách tật xấu của người khác.

- Phần lớn dạng này xuất hiện ở phụ nữ thông thường phụ nữ thường ưu

tiên đánh giá bản thân về mặt trí tuệ

- Đối tượng cho mình là bị bỏ rơi.

- Tinh thần suy sụp, mất phương hướng dẫn đến giảm sút hiệu quả công việc, mất tín nhiệm, thậm chí dẫn đến buông thả, dễ dẫn đến sai lầm trong cuộc sống [tìm đến rượu, cờ bạc…]

- Sau một thời gian khá dài thế thủ không thành công, họ rơi vào tình trạng buông trôi.

- Đối tượng trong các trường hợp này đa số là các ông bố Họ hoang tưởng tự đại, muốn tự làm khổ mình Họ muốn mọi người phải nhắc đi nhắc lại lỗi lầm của vợ cũ.

- Họ thường coi những người không ủng hộ họ là những người không thiện chí Đó là lúc họ chuyển dạng thế thủ sang dạng buông trôi

VI Ly hôn khác mất sớm

 Nếu ly hôn thường gây nên những mâu thuẫn, xung đột phức tạp kéo dài nhiều thế hệ thì hoàn cảnh có cha mẹ mất sớm thường khiến cho những người còn lại gần gũi yêu thương nhau hơn

 Mặt khác ly hôn thường là ý muốn của ít nhất một bên vợ hoặc chồng gây

ra những buồn rầu, thất vọng, giận dỗi thậm chí thù hận từ phía con cái, trái lại cái chết của cha hoặc mẹ thường khiến người thân thương cảm, muốn an ủi, giúp đỡ và làm khuây khỏa nỗi đau của đứa trẻ

VII Quyền và trách nghiệm của cha mẹ sau ly hôn

1.Vấn đề giành quyền trực tiếp nuôi con

Trong quá trình giải quyết vụ án ly hôn, nếu như hai bên không thỏa thuận được ai là người trực tiếp nuôi con thì Tòa án căn cứ vào một số điều kiện để quyết định ai là người có quyền trực tiếp nuôi dưỡng

Thứ nhất, con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp

người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con

Thứ hai, nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con Trong trường hợp của bạn, con bạn đã 8 tuổi nên Tòa cũng phả xem xét đến nguyện vọng của con muốn ở với cha hay với mẹ

phạm pháp luật hay không

Thứ ba, căn cứ vào vấn đề vật chất: Tòa án sẽ căn cứ vào các khả năng tài chính của cha, mẹ có ổn định hay khả năng có thể đáp ứng được

cuộc sống tốt cho con như vấn đề về chỗ ở, đi lại, điều kiện học tập

Thứ tư, căn cứ vào các yếu tố tinh thần như: đạo đức,lỗi sống của cha mẹ; thời gian chăm sóc con cái; trình độ học vấn của cha,mẹ; cha mẹ

có các hành vi vi

- Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phải xem xét nguyện vọng của con từ đủ 07 tuổi trở lên.

- Trong trường hợp xét thấy cả cha và mẹ đều không đủ điều kiện trực tiếp nuôi con thì Tòa án quyết định giao con cho người giám hộ theo quy định của Bộ luật dân sự.

2.Trách nhiệm của cha mẹ sau ly hôn

Cha hoặc mẹ nếu không ở cùng con nữa thì hãy dành thời gian đến thăm nom, chăm sóc con, quan tâm , lắng nghe tâm sự của con, dịu dàng, bù đắp cho con mình để đứa trẻ không rơi vào cảm giác không ai quan tâm đến chúng.

Cha mẹ cần trợ cấp nuôi dưỡng con cái, cho con cuộc sống được đi học, ăn uống đầy đủ, môi trường lành mạnh cho con phát triển.

Vợ, chồng vẫn có nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, giáo dục, nuôi dưỡng con chưa thành niên hoặc đã thành niên bị tàn tật, mất năng lực hành vi dân sự, không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình

VIII Trách nghiệm của cha mẹ khi tái hôn

Sau khi cha mẹ tái hôn thường tạo ra một ra đình hỗn hợp gồm cả hai cha mẹ

đẻ và có thêm cha hoặc mẹ kế Những yếu tố ấy ảnh hưởng rất lớn đến trẻ, chúng làm căng thẳng các mỗi quan hệ, tạo ra nhiều mâu thuẫn hơn trong đường đời của trẻ.

- Việc tái hôn của cha mẹ đã gây ra sự đảo lộn cuộc sống, sinh hoạt, học tập của con cái, nó còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự hình thành và phát triển về mặt tâm lý, tính cách của trẻ trong quá trình dậy thì.