Tia phân giác của góc B cắt AC ở D a So sánh các độ dài DA và DE b Tính số đo góc BED Bài 5: Trường hợp bằng nhau thứ ba của tam giác c Trường hợp bằng nhau thứ ba: Nếu một cạnh và hai g[r]
Trang 1BÀI 1 TỔNG BA GĨC CỦA MỘT TAM GIÁC
Đề thi kì I 2007 – 2008 Tam giác ABC có góc B bằng 500, góc C bằng 550 thì số đo của góc A bằng :
Đề thi kì I 2007 – 2008 Cho tam giác ABC, các tia phân giác của góc B và C cắt nhau tại O biết góc BOC =
1200, số đo của góc A bằng :
Đề thi kì II 2007 – 2008 Tam giác ABC có góc A bằng 450, góc B bằng 600 thì góc C có số đo là :
Đề thi kì I 2008 – 2009 Cho tam giác ABC có A60 ,0 B 550 khi đĩ gĩc C bằng:
Đề thi kì I 2009 – 2010 Cho tam giác ABC vuơng tại A, các phân giác của gĩc B và C cắt nhau tại I thì số đo của gĩc
BIC bằng
Đề thi kì II 2009 – 2010 Tam giác ABC cĩ A90 ,0 B 320 Gĩc C cĩ số đo là
Tam giác ABC cĩ Aˆ = 500, Bˆ 550 thì số đo của gĩc C là:
ViolympicTìm số đo A của ABC cĩ B 34 ,0 C 450 Kết quả A bằng
Đề thi kì I 2011 – 2012 Tam giác ABC cĩ A100 ,0 B 400 Tính số đo gĩc C
Cho tam giác ABC cĩ B 70 ;0 C 500 Tìm số đo gĩc A
2/ Nếu tam giác ABC cĩ A70 ;0 B C 200thì
= 650 và Cˆ= 450
C) Bˆ = 600 và Cˆ= 400 D) Bˆ = 750 và Cˆ= 450
Cho tam giác ABC vuơng tại A cĩ C 300 Tia phân giác của gĩc B cắt AC tại D Tính ADB
Cho tam giác ABC vuơng tại A, AH BC (H thuộc BC) Chứng minh ACH BAH
6/ Cho tam giác ABC vuộng tại A, cĩ C 750, điểm M thuộc BC Qua M vẽ đường thẳng vuơng gĩc với AB tại Q Tính gĩc CMQ
Cho tam giác ABC, biết 5A3B 15C
a) Tính số đo các gĩc của tam giác ABC
b) Tia phân giác của gĩc A cắt cạnh BC ở D Tính DA B
Cho tam giác ABC vuơng tại A, cĩ B 300, AH BC (H thuộc BC), HD là tia phân giác của AHC (D thuộc AC)
Tính ADH
Cho tam giác ABC, AM là tia phân giác của gĩc A, M thuộc BC Tính số đo gĩc C biết rằng ABM 45 ,0 AMB850
Đề thi kì I 04- 05 Hãy điền Đ (đúng), S (sai) vào ơ trống
a/ Hai gĩc bằng nhau thì đối đỉnh
b/ Hai đường thẳng phân biệt cùng vuơng gĩc với đường thẳng thứ ba thì chúng song song
c/ Đường thẳng vuơng gĩc đoạn thẳng thì nĩ là đường trung trực của đoạn thẳng đĩ
d/ Tổng ba gĩc của một tam giác bằng 1800
Đề thi kì I 05 – 06 Hãy điền Đ (đúng), S (sai) vào ô trống
a/ a//b và c cắt a thì c//b
Trang 2b/ Hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với đường thẳng thứ ba thì chúng song song
c/ Tam giác ABC có góc C = 420 và góc B = 480 thì tam giác ABC vuông
d/ Nếu AB // EF và AC // EF thì A, B, C thẳng hàng
Violympic Cho tam giác ABC cĩ A 800 Hai tia phân giác trong của các gĩc B và C cắt nhau tại E Tính BEC
Đề thi kì I 09- 10 Cho tam giác ABC vuơng tại A, các phân giác của gĩc B và C cắt nhau tại I thì số đo của gĩc BIC bằng
Cho tam giác ABC, các tia phân giác của góc B và C cắt nhau tại O Biết góc BOC = 1200, số đo của góc A bằng :
Cho tam ABC cĩ B C , A 300 Tìm số đo gĩc B
Violympic Cho tam giác ABC vuơng tại A, B 200, AH BC H BC
, vẽ tia phân giác HP của AHB H AB
Tính APH
Violympic Cho tam giác ABC, AM là tia phân giác của A, M thuộc BC Tính số đo C biết rằng
ABM 45 ,0 AMB850
Violympic Cho tam giác ABC, Ax, Ax’ lần lượt là các tia phân giác trong và ngồi của gĩc A Tính xAx'
Violympic 1/ Cho tam giác ABC vuơng tại A, AH là đường cao của tam giác Khi đĩ ACH bằng gĩc nào?
Violympic Cho tam giác ABC cĩ A2 ,B B 2C TínhB
Violympic Số đo ba gĩc A, B, C của tam giác ABC tỉ lệ với 2, 3, 5, CH là đường cao của tam giác ABC Khi đĩ
ACH bằng bao nhiêu?
Violympic Cho tam giác ABC, AH BC (H BC), BK AC (K AC) Tính số đo gĩc nhọn tại O, biết ˆA =300,
ˆB = 800
Bài 1 tr 97 SBT Tính giá trị của x ở hình 1
Bài 3 tr 98 SBT Cho tam giác ABC, điểm M nằm trong tam giác đĩ Tia BM cắt AC ở K So sánh gĩc AMK và gĩc ABK
BÀI 2 HAI TAM GIÁC BẰNG NHAU 1/ Hai tam giác bằng nhau
Đặc điểm: Hai tam giác cĩ ba cạnh của tam giác này bằng ba cạnh của tam giác kia và ba gĩc của tam giác này bằng ba gĩc của tam giác kia thì hai tam giác bằng nhau
Bài tập 1: Hai tam giác ABC và DEF ở hình 1 cĩ bằng nhau khơng? Vì sao?
Trang 3Trả lời: Tam giác ABC bằng tam giác DEF vì AB = EF; AC = DF; BC = DE,
A D B E C ; ; F Chú ý: Hai cạnh bằng nhau của hai tam giác được gọi là hai cạnh tương ứng, hai gĩc bằng nhau của hai tam giác được gọi là hai gĩc tương ứng, hai đỉnh của hai gĩc bằng nhau cũng được gọi là hai đỉnh tương ứng
Bài tập 2: Xem hình 2
a) Tìm cạnh tương ứng với cạnh BC
b) Tìm gĩc tương ứng với gĩc F
c) Tìm đỉnh tương ứng với đỉnh A
Trả lời: a) Cạnh tương ứng với cạnh BC là ED
b) Gĩc tương ứng với gĩc F là gĩc C c) Đỉnh tương ứng với đỉnh A là đỉnh F
Định nghĩa hai tam giác bằng nhau như sau:
2/ Kí hiệu hai tam giác bằng nhau
Ví dụ:
Để kí hiệu sự bằng nhau của hai tam giác ABC và FED ta viết ABC FED
Bài tập 3: Cho ABC HIK Tìm các cạnh bằng nhau, tìm các gĩc bằng nhau
Trả lời: AB = HI; AC = HK; BC = IK; A H B I C ; ; K
Cho ABC MNP, trong đó A30 ;0 P60 ;0 AC 6cm NP; 3cm
a) Tính số đo các góc của hai tam giác
b) Có thể tính được cạnh nào của hai tam giác
HD: Từ ABCMNP suy ra
0
B N BC NP cm AC MP cm
ChoABCDEF Biết A50 ;0 E750 Tính C
Violympic Cho ABCMNP,M 30 ,0 B 500 Tính P
ChoABCMNP Biết P60 ,0 B 500 Tính M
Cho PKQ MNE, trong đĩ P 1000 Qua E kẻ đường thẳng vuơng gĩc với MN tại I Tính MEI
Hai tam giác bằng nhau là hai tam giác cĩ các cạnh tương ứng bằng nhau, các gĩc tương
ứng bằng nhau
Người ta quy ước rằng khi kí hiệu sự bằng nhau của hai tam giác, các chữ cái chỉ tên các
đỉnh tương ứng được viết theo cùng thứ tự
Trang 4HD: Có IME1800 EMN 18001000 800
IEM 900 IME 900 800 100
Cho Δ ABC = Δ DEF, cĩ AB = 2cm, AC = 3cm, FE = 4cm Tìm độ dài các cạnh cịn lại của hai tam giác
Cho tam giác ABC cĩ AB = 5cm, AC = 4cm, BC = 6cm Trên tia đối của tia CB lấy điểm E sao cho CE = CB Từ E
kẻ đường thẳng song song với AB, đường thẳng này cắt AC tại F Tính EF
Bài 3: Trường hợp bằng nhau thứ nhất của hai tam gíac
Bài tập 17 tr 144 SGK Trên mỗi hình 1, 2, 3 cĩ tam giác nào bằng nhau? Vì sao?
Bài tập 5 Tìm số đo gĩc B trên hình 6
Trên hình vẽ sau ta cĩ
x A B y
C D
a)ABC ABD b) ABC ADB c) ABC BDA d) ABC BAD
Violympic Đề thi kì I 11 – 12 ChoABC AB, AC , M là trung điểm của cạnh BC Chứng minh AMB AMC Violympic Cho tam giác ABC Vẽ cung trịn tâm A bán kính BC, vẽ cung trịn tâm B bán kính AC, chúng cắt nhau ở
Q (Q nằm khác phía với C qua AB) Chứng minh ABCBAD
Vẽ tam giác MAB, biết MA = MB = 3cm, AB = 2cm Vẽ tam giác ABN, biết AN = NB = 2cm và M, N ở khác phía đối với AB Chứng minh AMNBMN
Vẽ tam giác ABC biết BC = 5cm, AB = 2,5cm, AC = 3cm Vẽ các cung tròn tâm A bán kính 5cm, tâm C bán kính 2,5cm chúng cắt nhau ớ D (B và D nằm khác phía đối với AC) Chứng minh AD // BC
Trang 5
//
AD BC
DAC ACB
DAC BCA
HD:
Cho tam giác MBC cĩ MB = MC Gọi A là trung điểm BC Chứng minh MA là phân giác của gĩc BMC
Bài tập 3: Cho góc nhọn xOy Trên tia Ox lấy điểm A, trên tia Oy lấy điểm B sao cho OA = OB Vẽ hai cung
tròn tâm A và tâm B có cùng bán kính sao cho chúng cắt nhau tại C
a) Chứng minh AOC BOC
b) Chứng minh OC là tia phân giác của góc xOy
HD: Xét AOC và BOC có OA = OB (gt), AC = BC (cùng bằng bán kính), OC là cạnh chung nên
AOC BOC
(c c c), suy ra AOC BOC
3/ Cho tam giác ABC cĩ AB = AC Gọi M là một điểm nằm trong tam giác sao cho MB = MC Chứng minh AM là tia phân giác của gĩc BAC
Bài 4: Trường hợp bằng nhau thứ hai của hai tam gíac
b) Trường hợp bằng nhau thứ hai:
Bài tập 6 Trên mỗi hình vẽ 7, 8, 9 cĩ tam giác nào bằng nhau? Vì sao?
Trả lời:
Hình 7: ABC ADC vì
Hình 8: MNP MQP vì
CD = CD Cạnh AC chung Cạnh MP chung
MN = MQ
HI = KG
IK chung
Nếu hai cạnh và gĩc xen giữa của tam giác này bằng hai cạnh và gĩc xen giữa của tam giác kia thì hai tam giác đĩ bằng nhau
Trang 6Hình 9: IHK GKH vì
Bài tập 7 Nêu thêm một điều kiện để hai tam giác trong mỗi hình vẽ 10, 11 bằng nhau theo
trường hợp cạnh – góc – cạnh
Trả lời:
Hình 10: ABCvà ADCcó ,
Thêm điều kiện BAC DAC thì ABC= ADC(c g c)
Hình 11: KNM và FEM có ,
Thêm điều kiện MN = ME thì KNM = FEM (c g c) Viloympic Hai tam giác ABC và MNP có AB = MN, ABC MNP ACB MPN ; Hai tam giác đó có bằng nhau không?
2/ Cho Oz là phân giác của góc xOy, trên tia Ox, Oy lần lượt lấy hai điểm A và B sao cho OA = OB, AB cắt tia Oz tại I
a/ Chứng minh OAI OBI
b/ Chứng minh rằng AB vuông góc với OI
c/ Gọi K là điểm trên tia đối của tia IO sao cho OI = IK Chứng minh OA song song với BK
2/ Cho góc nhọn xOy và tia phân giác Oz của góc đó Trên tia Ox, Oy lần lượt lấy hai điểm A và B sao cho OA =
OB Gọi C là một điểm trên tia Oz
a/ Chứng minh AC = BC và xAC yBC
b/ Chứng minh AB vuông góc với Oz
Cho góc nhọn xOy Trên tia Ox lấy hai điểm M, N; trên tia Oy lấy hai điểm P, Q sao cho: OM = OP, ON =
4/ Cho góc xOy khác góc bẹt Lấy các điểm A, B thuộc tia Ox sao cho OA < OB Lấy các điểm C, D thuộc tia Oy sao cho OA = OC, OD = OB Gọi E là giao điểm của AD và BC Chứng minh rằng:
a/ AD = BC
b/ EAB ECD
c/ OE là phân giác của góc xOy
5/ Cho góc xOy có tia phân giác Oz Trên Oz lấy điểm D Vẽ đường thẳng qua D vuông góc với Ox tại K cắt Oy tại
N và đường thẳng qua D vuông góc với Oy tại H cắt Ox tại M Chứng minh DK = DH; DM = DN
Cho đoạn thẳng AB = 5cm Trên đường trung trực d của đoạn thẳng AB, lấy điểm M Chứng minh AM = AB
8/ Cho tam giác ABC có I là trung điểm của cạnh BC Trên tia đối của tia IA lấy điểm K sao cho IK = IA Chứng minh góc CAI bằng góc BKI
HI = KG
IK chung
AB = AD (gt)
AC chung
KM = FM (gt)
Trang 72/ Cho tam giác ABC cĩ A 900 Tia phân giác của gĩc B cắt cạnh AC tại điểm D trên cạnh BC lấy điểm H sao cho
BH = BA
a) Chứng minh DH BC
b) Biết A H D 1100, tính ABD
6/ Cho tam giác ABC, trên tia đối tia AB lấy điểm D sao cho AD = AB Trên tia đối AC lấy điểm E sao cho AE =
AC Chứng minh DE // BC
Cho hai đường thẳng a và b song song với nhau Trên a lấy điểm A; trên b lấy điểm B Trên hai nửa mặt phẳng đối nhau bờ AB lấy điểm C trên đường thẳng a, điểm D trên đường thẳng b sao cho AC = BD
a) Chứng minh CAB = DBA
b) Chứng minh BC // DA
Cho tam giác ABC cĩ A80 ;0 C 300 Tia phân giác của gĩc A cắt BC tại D Trên tia AC lấy điểm E sao cho AE =
AB Tính số đoDEC
Violympic ChoABC,AH BC H BC
Trên tia đối của tia HA lấy điểm M sao cho HM = HA Chứng minh
ABC BMC
Đề thi kì I 05 – 06 Cho tam giác ABC có AB = AC, kẻ đường phân giác AD của góc BAC ( D thuộc BC) Trên đoạn AD lấy I ( I khác A vvà D)
a/ Chứng minh ABI ACI
b/ Chứng minh AD vuông góc với BC
c/ Qua I kẻ đường thẳng d1 // BC, qua C kẻ đường thẳng d2 //BI, d1 cắt d2 tại J chứng minh IJ = 2 DC
Đề thi kì I 06 – 07 Cho tam giác ABC có AB = AC Gọi M là trung điểm của cạnh BC
a/ Chứng minh tam giác ABM bằng tam giác ACM
b/ Trên tia đối của tia MA lấy điểm I sao cho IM = MA Chứng minh AB // CI
c/ Qua A kẻ đường thẳng d // BC, chứng minh d vuông góc với AM
Đề thi kì I 07 – 08 Cho tam giác ABC có góc A = 900, trên cạnh BC lấy điểm E sao cho BE = BA Tia phân giác của góc B cắt AC ở D
a/ Chứng minh ABD EBD
b/ Chứng minh BC vuông góc với DE
c/ Trên tia đối của tia ED lấy điểm F sao cho EF = ED Chứng minh : BFE DBC DCB
Đề thi kì I 08 – 09 Cho tam giác ABC cĩ I là trung điểm của BC Trên tia đối của tia IA lấy điểm K sao cho IK = IA Chứng minh CAI BKI
Đề thi kì I 08 – 09 Cho đoạn thẳng AB Lấy điểm M, N, P khơng thuộc đoạn thẳng AB sao cho MA = MB, NA = NB
và PA = PB Chứng minh ba điểm M, N, P thẳng hàng
Đề thi kì I 11 – 12 Cho tam giác ABC vuơng tại A Lấy điểm D trên cạnh BC sao cho BAD BCA Trên tia đối của tia AD lấy điểm E sao cho AE = BC Trên tia đối của tia CA lấy điểm F sao cho CF = AB Chứng minh: BE vuơng gĩc với BF
Đề thi kì I 12 - 13 Cho tam giác ABC (AC < AB) Trên tia AC lấy điểm E sao cho AE = AB Tia phân giác của gĩc
A cắt BC tại D, cắt BE tại H Chứng minh
Đề thi kì I 06 – 07 Hãy điền Đ (đúng), S (sai) vào ô trống
a/ Tổng ba góc của tam giác bằng 1800
b/ Qua một điểm A nằm ngoài đường thẳng a, vẽ được vô số đường thẳng song song với đường thẳng a
c/ Nếu hai cạnh của tam giác này tương ứng bằng hai cạnh của tam giác kia thì hai tam giác đó bằng nhau d/ Nếu a c và b c thì a // b
Đề thi kì I 07 – 08 Trong các khẳng định sau, khẳng định đúng là
a) Hai góc bằng nhau thì đối đỉnh b) Hai góc so le trong thì bằng nhau
Trang 8c) Hai tam giác vuông thì bằng nhau d) Trong một tam giác vuông hai góc nhọn phụ nhau Cho hai đường thẳng xx’ và yy’ giao nhau tại O Trên xx’ lấy hai điểm A và B, trên yy’ lấy hai điểm C và D sao cho
O là trung điểm chung của AB và CD AOx; C Oy
c) Chứng minh AOC = BOD
d) So sánh AC và BD
Bài tập 43 tr 103 SBT Cho tam giác ABC cĩ A 900, trên cạnh BC lấy điểm E sao cho BE = BA Tia phân giác của gĩc B cắt AC ở D
a) So sánh các độ dài DA và DE
b) Tính số đo gĩc BED
Bài 5: Trường hợp bằng nhau thứ ba của tam giác
c) Trường hợp bằng nhau thứ ba:
Bài tập 8 Tìm các tam giác bằng nhau ở mỗi hình 12, 13
Trả lời:
Hình 12: ABCvà CDBcĩ ,
Suy ra ABC = CDB (g c g)
Hình 13: KNM và FEM cĩ ,
Suy ra KNM = FEM (g c g)
4/ Bài tập tổng hợp
Bài tập 9 Tìm các tam giác bằng nhau ở mỗi hình 14, 15
(gt)
BD là cạnh chung (gt)
(gt)
FO = HO (gt) (đđ)
Nếu một cạnh và hai gĩc kề của tam giác này bằng một cạnh và hai gĩc
kề của tam giác kia thì hai tam giác đĩ bằng nhau
Trang 9Bài giải
H ABCvà DEFcó ,
nên ABC và DEF (c g c)
H MNP và QKH có ,
nên MNP và QKH (g c g)
Bài tập 10 Cho hình 16 Chứng minh rằng ADE BDE
Bài giải:
Xét DAE và DBE có ,
Suy ra DAE = DBE (c c c)
Bài tập11 Cho hình 17 Chứng minh rằng AMN BMN
Bài giải:
Xét MNA và MNB có ,
DA = DB (gt)
BE là cạnh chung
AE = BE(gt)
MA = MB (gt)
MN là cạnh chung
AN = BN(gt)
AB = DE (gt)
AC = DF (gt) (đđ)
(gt)
MN = QH (gt) (gt)
Trang 10nên MNA = MNB (c c c) suy ra AMN BMN (hai góc tương ứng)
Bài tập12 Trên hình 18, ta có OA = OB, OAC OBD Chứng minh rằng AC = BD
Bài giải
OAC
và OBDcó ,
nên OAC = OBD (g c g) suy ra AC = BD (hai cạnh tương ứng)
Bài tập13 Cho hình 19 Chứng minh ABC DEF
Bài giải
Ta có BCA900 CBA (hai góc phụ nhau)
DFE DEF(hai góc phụ nhau)
mà ABC DEF (gt) suy ra BAC DFE
Xét ABC và DEF có ,
Suy ra ABC = DEF (g c g)
Bài tập14 Cho góc xAy Lấy điểm B trên tia Ax, điểm D trên tia Ay sao cho AB = AD Trên tia Bx lấy điểm E, trên tia Dy lấy điểm C sao cho BE = DC Chứng minh ABC = ADE
Bài giải:
góc O chung
OA = OB (gt) (đđ)
(cmt)
BC = FE (gt) (gt)
Trang 11Chứng minh
Ta có AC = AD + DC (D nằm giữa A, C)
AE = AB + BE (B nằm giữa A, E)
Mà AB = AD (gt) ; BE = DC (gt) Suy ra AC = AE
Xét ABC và ADE có ,
Suy ra ABC = ADE (c g c) 1/ Cho đoạn thẳng AB và trung điểm O của đoạn thẳng đó Trên hai nửa mặt phẳng đối nhau bờ AB, kẻ hai tia Ax,
By sao cho BAxABy, rồi lấy trên Ax hai điểm C và E (E nằm giữa A và C), trên By hai điểm D và F (F nằm giữa
B và D) sao cho AC = BD, AE = BF Chứng minh
b) OE = OF
c) ED // CF
Cho tam giác ABC, có AB = AC Vẽ BM AC(M thuộc AC) VẽCN AB(N thuộc AB) Chứng minh BM = CN Cho tam giác ABC, gọi I là trung điểm của AB Trên tia đối của tia IC lấy điểm D sao cho ID = IC
a) Chứng minh AD = BC và AD // BC
b) Gọi K là trung điểm AC, đường thẳng AD cắt đường thẳng BK tại E Chứng minh A là trung điểm của DE
Cho tam giác ABC vuông tại A Từ một điểm K bất kì thuộc cạnh BC, vẽ KH AC Trên tia đối của tia HK, lấy điểm I sao cho HI = HK So sánh BAK và AIK
Cho tam giác ABC vuông tại A, tia phân giác Bx của góc B cắt AC tai D Kẻ DK vuông góc BC, DK cắt tia đối của tia AB tại F Chứng minh CK = AF
Cho tam giác ABC có AB = AC Tia phân giác của góc A cắt BC tại D
a) Chứng minh rằng ADB ADC
b) Tia phân giác của góc B và góc C cắt cạnh AC và AB lần lượt ở K và H Chứng minh AH = AK
c) Chứng minh HK // BC
Đề thi kì I 09 – 10 Cho tam giác ABC vuông tại A, M là trung điểm của BC Trên tia đối của tia MA lấy điểm D sao cho MD = MA
a/ Chứng minh AMB DMC
b/ Chứng minh DC vuông góc với AC
c/ Chứng minh
1 2
AM BC
Bài 64 tr 106 SBT Cho tam giác ABC, D là trung điểm của AB, E là trung điểm của AC Vẽ điểm F sao cho E là trung điểm của DF Chứng minh
a) DB = CF
c) DE // BC và
1 2
DE BC
GT AB = AD; BE = DC
KL =
AC = AE (gt) chung
AB = AD(gt)