giao an lich su 8

NƯỚC MỸ GIỮA HAI CUỘC CHIẾN TRANH THẾ GIỚI 1918 – 1939 I/ MỤC TIÊU BÀI HỌC 1/ Kiến thức * Giúp HS hiểu được: - Những nét chính về tình hình kinh tế, xã hội Mỹ sau chiến tranh thế giới th[r]

Trang 1

PHẦN I: LỊCH SỬ THẾ GIỚI LỊCH SỬ THẾ GIỚI CẬN ĐẠI ( Từ giữa thế kỉ XVI đến năm 1917)

CHỦ ĐỀ 1: CÁCH MẠNG TƯ SẢN VÀ SỰ XÁC LẬP CỦA

CHỦ NGHĨA TƯ BẢN (Từ giữa thế kỷ XVI đến nửa sau thế kỷ XIX )

I XÁC ĐỊNH CHUẨN KIẾN THỨC KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ CỦA CHỦ ĐỀ THEO CHƯƠNG TRÌNH HIỆN TẠI:

- Cách mạng Hà Lan-cuộc cách mang tư sản đầu tiên

- Cuộc cách mạng Anh của thế kỉ XVII Ý nghĩa lịch sử và hạn chế của cuộc cách mạng

tư sản Anh

- Chiến tranh dành độc lập của các thuộc địa Anh ở bắc Mĩ mang tính chất của một cuộccách mạng tư sản

- Sự ra đời của Hợp chủng quốc Mĩ- nhà nước tư sản

- Tình hình kinh tế và xã hội Pháp trước cách mạng

- Việc chiếm ngục Ba- xti (14/7/1789) mở đầu cách mạng

- Diễn biến chính của cách mạng, những nhiệm vụ mà cách mạng đã giải quyết: chống thù trong giặc ngoài, giải quyết các nhiệm vụ dân tộc, dân chủ

- Ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tư sản Pháp

- Một số phát minh chủ yếu về kĩ thuật và quá trình công nghiệp hoá ở các nướcÂu- Mĩ

từ giữa thế kỉ XVIII đến giữa thế kỉ XIX

- Đánh giá được hệ quả kinh tế, xã hội cách mạng công nghiệp

- Trình bày quá trình xâm lược thuộc địa và sự hình thành hệ thống thuộc địa

- Đôi nét về quá trình đấu tranh giữa chủ nghĩa tư bản và chế độ phong kiến trên phạm

Vận dụng cao

nguyên nhân, diễn

biến và kết quả của

- Giải thích được tại saonói CMTS Anh là cáchmạng không triệt để

- Lý giải được tại saoQuý Tộc mới lại thamgia lãnh đạo CM ở nướcAnh

-So sánh được

sự giống vàkhác nhaugiữa CMTS

Hà Lan vớiCMTS Anh

-So sánh được

sự giống vàkhác nhaugiữa CMTSAnh với cuộc

-Nêu đượcnhận xétcủa mình

về cuộcCMTS HàLan

Trang 2

Vận dụng thấp

Vận dụng cao

chế của cuộc Chiến

chiến tranhgiành độc lậpcủa các thuộcđịa Anh ở BắcMĩ

-Thiết lậpđược bảngnhững sự kiệnlịch sử chínhcủa CMTSPháp

- Rút rađược

nhữngđiểmchung củacác cuộcCMTS

xâm lược của chủ

nghĩa tư bản phương

Tây đối với các

nước Á - Phi

- Giải thích được thếnào là cách mạng côngnghiệp

- Giải thích tác độngcủa cách mạng côngnghiệp đối với nướcAnh

- Giải thích được thếnào là cách mạng côngnghiệp

- Giải thích tác độngcủa cách mạng côngnghiệp đối với nướcAnh

- Phân tíchđược hệ quả

mạng côngnghiệp

- Nhận xétđược

những thayđổi củanước Anhsau khihoàn thànhcách mạngcông

phong trào tiêu biểu

của giai cấp công

nhân

- Lý giải được vì saotrong buổi đầu cuộc đấutranh chống tư sản ,công nhân lại đập phámáy móc

- Phân tíchngay từ lúcđầu giai cấpcông nhân đãchống chủnghĩa tư bản

- Đánh giáđược kếtcục phongtrào đấutranh củacông nhân

ở các nướcchâu Âutrong nửađầu thế kỉXIX

Định hướng năng lực được hình thành

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực sáng tạo

Trang 3

- Năng lực chuyên biệt:Tái hiện sự kiện, hiện tượng lịch sử; năng lực thực hành bộ môn lịch sử; xác định và giải quyết mối liên hệ, tác động giữa các sự kiện lịch sử với nhau; sosánh, nhận xét, đánh giá.

IV CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP

1 Câu hỏi nhận biết

Câu 1: Trình bày ý nghĩa và hạn chế của CMTS Anh thế kỉ XVII.

Đáp án:

- Cuộc CMTS Anh do tầng lớp Quý tộc mới liên minh với giai cấp tư sản lãnh đạo,được đông đảo quần chúng nhân dân ủng hộ đã giành được thắng lợi, đưa nước Anhphát triển theo con đường TBCN

- Tuy nhiên, đây là cuộc cách mạng không triệt để vì vẫn còn "ngôi vua”, mặt khác, cáchmạng chỉ đáp ứng được quyền lợi cho giai cấp tư sản và Quý tộc mới còn nhân dânkhông được hưởng chút quyền lợi gì

Câu 2:Nêu những phát minh lớn trong cách mạng công nghiệp ở Anh vào thế kỉ XVIII Đáp án:

- Năm 1764, Giêm Ha-gri-vơ sáng chế ra máy kéo sợi Gien-ni

- Năm 1769, Ac-crai-tơ phát minh ra máy kéo sợi chạy bằng sức nước

- Năm 1785, Ac-crai-tơ chế tạo thành công máy dệt chạy bằng sức nước

- Đặc biệt năm 1784, Giêm Oát đã phát minh ra máy hơi nước

2 Câu hỏi thông hiểu

Câu 1: Vì sao nói CMTS Hà Lan là cuộc CMTS đầu tiên trên thế giới?

Đáp án:

- Nổ ra đầu tiên

- Là thắng lợi của giai cấp tư sản trước chế độ phong kiến

- Mở ra thời kì lịch sử thế giới cận đại

Câu 2: Tại sao nhân dân các thuộc địa ở Bắc Mĩ đấu tranh chống thực dân Anh?

Đáp án:

- Giữa thế kỉ XVIII, nền kinh tế tư bản chủ nghĩa ở 13 thuộc địa phát triển mạnh

- Do thực dân Anh tìm mọi cách ngăn cản sự phát triển công thương nghiệp của cácthuộc địa ở Bắc Mĩ( cướp đoạt tài nguyên, thuế khóa nặng nề…)

- Mâu thuẫn giữa toàn thể nhân dân Bắc Mĩ và giai cấp tư sản, chủ nô với thực dân Anhtrở nên gay gắt

Câu 3: Theo em, cách mạng công nghiệp có vai trò như thế nào đối với nước Anh? Đáp án:

- Nhờ cách mạng công nghiệp, Anh sớm diễn ra quá trình chuyển biến từ sản xuất nhỏ,thủ công sang sản xuất lớn bằng máy móc, là nước đầu tiên tiến hành công nghiệp hóa

- Từ một nước nông nghiệp, Anh đã trở thành nước công nghiệp phát triển nhất thế giới,

là “công xưởng” của thế giới

Câu 4: Vì sao cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX, các nước tư bản phương Tây đẩy mạnh

xâm chiếm thuộc địa?

Đáp án:

- Từ khi tiến hành cách mạng công nghiệp, nhu cầu về nguyên liệu, thị trường của cácnước tư bản Anh và Pháp trở nên cấp thiết, khiến chính phủ tư sản của các nước đẩymạnh việc xâm lược đối với phương Đông, đặc biệt là Ấn Độ, Trung Quốc và khu vựcĐông Nam Á

Trang 4

- Tại châu Phi các nước Anh, Pháp, Đức, I-ta-li-a, Bỉ…cũng ráo riết đẩy mạng xâu xé,biến toàn bộ châu lục này thành thuộc địa của mình.

- Cuối thế kỉ XIX-đầu thế kỉ XX, hầu hết các nước châu Á, châu Phi đều trở thành thuộcđịa hoặc phụ thuộc của chủ nghĩa thực dân phương Tây

- Khác: CMTS Anh do giai cấp tư sản mới liên minh với tầng lớp Quý tộc mới lãnh đạo

Câu 2 Lập bảng thống kê những sự kiện chính của CMTS Pháp theo mẫu sau:

- Quần chúng nhân dân tấn công và chiếm pháp đài- nhà ngục Ba-xti

- Phái Lập hiến thiết lập chế độ Quân chủ lập hiến

- Thông qua Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền

- Phái Gi-rông-đanh lật đổ phái Lập hiến, thiết lập nền Cộng hòa

- Phái Gia-cô-banh lật đổ phái Gi-rông-đanh và thiết lập nền chuyênchính dân chủ Gia-cô-banh

Câu 3 Phân tích hệ quả của cách mạng công nghiệp?

4 Câu hỏi vận dụng cao

Câu 1 Lập bảng thống kê về các cuộc cách mạng tư sản theo các nội dung sau đây Qua bảng thống kê đó em hãy rút ra những điểm chung của các cuộc CMTS ?

Trang 5

Điểm chung: Đều do giai cấp tư sản lãnh đạo, lật đổ chế độ phong kiến đưa giai cấp tư

sản lên nắm chính quyền, mở đường cho CNTB phát triển

Câu 2 Em có nhận xét gì về cuộc CMTS Hà Lan?

Đáp án: CMTS Hà Lan là cuộc CMTS đầu tiên trên thế giới, đã lật đổ ách thống trị củathực dân Tây Ban Nha, mở đường cho CNTB phát triển

Câu 3 Nêu đánh giá của em về phong trào đấu tranh của công nhân ở các nước châu Âu trong nửa đầu thế kỉ XIX?

Đáp án: Những cuộc đấu tranh của công nhân ở các nước châu Âu trong nửa đầu thế kỉXIX cuối cùng đều bị thất bại vì thiếu tổ chức lãnh đạo, chưa có đường lối chính trịđúng đắn, nhưng đã đánh dấu sự trưởng thành của phong trào công nhân quốc tế, tạotiền đề cho sự ra đời của lý luận cách mạng

5 Câu hỏi định hướng năng lực

Câu 1 So sánh sự giống và khác nhau giữa CMTS Hà Lan với CMTS Anh?

Câu 2 Lập bảng thống kê về các cuộc cách mạng tư sản theo các nội dung sau đây:

Đấu tranhgiải phóngdân tộc

Giải phóng dân tộc, lật đổ ách thốngtrị của thực dân Tây Ban Nha, mởđường cho CNTB phát triển

Nội chiến Lật đổ chế độ phong kiến, đem lại

thắng lợi cho GCTS và Quý tộc mới,

mở đường cho CNTB phát triển

Pháp Giai cấp

tư sản

Tư sản,nông dân,

Nội chiến Lật đổ chế độ phong kiến, đưa tư sản

lên nắm quyền, xóa bỏ nhiều trở ngại

Trang 6

Câu 3 Nêu đánh giá của em về phong trào đấu tranh của công nhân ở các nước châu

Âu trong nửa đầu thế kỉ XIX?

IV GỢI Ý TỔ CHỨC DẠY HỌC

Nhận biết

- Trình bày được nguyên nhân, diễn biến

và kết quả của Cách mạng Hà Lan

- Nêu được nguyên nhân, ý nghĩa và hạnchế của CMTS Anh

- Trình bày được nguyên nhân, kết quả, ýnghĩa và hạn chế của cuộc Chiến tranhgiành độc lập của các thuộc địa Anh ở BắcMĩ

- Nhận biết những nét chính về kinh tế,chính trị, xã hội và đấu tranh tư tưởng ởPháp trước khi cách mạng bùng nổ Trìnhbày được nguyên nhân trực tiếp và diễnbiến cuộc cách mạng

Liệt kê được một số phát minh lớn trongcách mạng công nghiệp; hệ quả của cáchmạng công nghiệp

- Trình bày được sự xâm lược của chủnghĩa tư bản phương Tây đối với các nước

Á - Phi

- Trình bày được những nét chính về cáchình thức đấu tranh và những phong tràotiêu biểu của giai cấp công nhân

- Nêu và giảiquyết vấn đề, sửdụng đồ dùngtrực quan

- Hiểu được vì sao cuộc CMTS Pháp làcách mạng không triệt để

- Giải thích được thế nào là cách mạngcông nghiệp

- Giải thích tác động của cách mạng côngnghiệp đối với nước Anh

- Giải thích được vì sao cuối thế kỉ XIX

- Nêu và giảiquyết vấn đề, sửdụng đồ dùngtrực quan

- Thảo luậnnhóm, so sánh

Nhóm/ cánhân

Trang 7

đầu thế kỉ XX, các nước tư bản phươngTây đẩy mạnh xâm chiếm thuộc địa.

Lý giải được vì sao trong buổi đầu cuộcđấu tranh chống tư sản , công nhân lại đậpphá máy móc

-Thiết lập được bảng những sự kiện lịch sửchính của CMTS Pháp

- Phân tích được hệ quả của cách mạngcông nghiệp

Nêu và giảiquyết vấn đề, sửdụng đồ dùngtrực quan

Cánhân/nhóm

- Đánh giá được kết cục phong trào đấutranh của công nhân ở các nước châu Âutrong nửa đầu thế kỉ XIX

Nêu vấn đề, thảoluận nhóm

Cá nhân/nhóm

**********************************

TUẦN 1 ;TIẾT 1

BÀI 1: NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN

A MỤC TIÊU BÀI DẠY:

1 Kiến thức:Giúp học sinh nắm được:

- Những chuyển biến lớn về kinh tế, chính trị, xã hội Tây Âu trong các thế kỉ XVII

- Nguyên nhân, diễn biến, tính chất, ý nghĩa lịch sử của cách mạng Hà Lan giữa thế

kỷ XVI, cách mạng Anh giữa thế kỷ XVII

-Các khái niệm cơ bản trong bài, chủ yếu là khái niệm "Cách mạng tư sản"

2 Tư tưởng: Thông qua các sự kiện bồi dưỡng cho học sinh:

-Nhận thức đúng về vai trò của quần chúng nhân dân trong các cuộc cách mạng -Nhận thức thấy chủ nghĩa tư bản có mặt tiến bộ, song vẫn là chế độ bóc lột thay chochế độ phong kiến

3 Kỹ năng: Rèn luyện cho học sinh kỹ năng:

Trang 8

- Sử dụng bản đồ, tranh ảnh, …

- Độc lập làm việc để giải quyết những vấn đề đặt ra trong quá trình học tập

4/ Định hướng năng lực được hình thành

- Năng lực chuyên biệt:Tái hiện sự kiện, hiện tượng lịch sử; năng lực thực hành bộ môn lịch sử; xác định và giải quyết mối liên hệ, tác động giữa các sự kiện lịch sử với nhau; sosánh, nhận xét, đánh giá

B.CHUẨN BỊ:

1/Giáo viên:

- SGK, giáo án, Bản đồ Châu Âu Lược đồ cuộc nội chiến ở Anh

2/Học Sinh:

- SGK, vở, xem và chuẩn bị trước bài mới, tìm hiểu các thuật ngữ khái niệm trong bài

C TIẾN TRÌNH BÀI GIẢNG:

I Ổn định lớp

II Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra sách, vở

III Bài mới:

1 Giới thiệu bài mới: Những biến đổi to lớn trong kinh tế, xã hội ở Châu Âu vào

cuối thời trung đại đã dẫn tới các cuộc cách mạng tư sản đầu tiên Các cuộc Cách mạng

tư sản đã nổ ra, thắng lợi như thế nào, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu ở bài học hôm

2 Triển khai bài mới

Hoạt động của giáo viên – học sinh Nội dung

I – SỰ BIẾN ĐỔI VỀ KINH TẾ, XÃ HỘI

TÂY ÂU TRONG CÁC THẾ KỶ XV – XVII.

CÁCH MẠNG HÀ LAN THẾ KỶ XVI

Hoạt động 1: Tìm hiểu về sự biến đổi kinh

tế, xã hội Tây Âu trong các thế kỉ XV-XVII

GV treo lược đồ Châu Âu: giới thiệu vùng đất

thấp Nê-đéc-lan (ngày nay lãnh thổ của Hà Lan

và Bỉ) Vào đầu thế kỷ XVI, nơi đây có nền sản

xuất TBCN phát triển nhất Tây Âu nhờ nguồn

tài nguyên phong phú, đường bờ biển dài,

nhưng bị Tây Ban Nha kìm hãm

?: Vì sao Cách mạng Hà Lan bùng nổ?

I – SỰ BIẾN ĐỔI VỀ KINH TẾ,

XÃ HỘI TÂY ÂU TRONG CÁC THẾ KỶ XV – XVII CÁCH MẠNG HÀ LAN THẾ KỶ XVI

1 Sự biến đổi kinh tế, xã hội Tây

Âu trong các thế kỉ XV-XVII (Đọc

thêm)

2 Cách mạng Hà Lan:

- Nguyên nhân:

Trang 9

- Do sự thống trị của Vương quốc Tây Ban Nha

kìm hãm nền sản xuất TBCN của Nê-đéc-lan

? Diễn biến, kết quả của cuộc cách mạng Hà

Lan?

GV trình bày khái quát diễn biến Cách mạng Hà

Lan:

- Nhân dân nhiều lần nổi dậy chống lại sự đô hộ

của Vương quốc Tây Ban Nha

- 8/ 1566: Cách mạng bùng nổ

- 1581: Liên hiệp các tỉnh miền Bắc Nê-đéc-lan

thành lập, sau này là Hà Lan

- 1648: Nền độc lập của Hà Lan được công

- Đây là cuộc cách mạng tư sản đầu tiên trên thế

giới, mở đầu thời cận đại

GV nhấn mạnh: Đây là cuộc cách mạng tư sản

đầu tiên trên thế giới, mở đầu thời cận đại

Chuyển mục II

Hoạt động 3: Tìm hiểu về sự phát triển của

chủ nghĩa tư bản ở Anh.

GV treo lược đồ Châu Au, giới thiệu Vương

quốc Anh đầu TK XVII có nền kinh tế TBCN

phát triển nhất Châu Âu (Đông Nam)

* Thảo luận nhóm: 3 phút

Câu hỏi: Sự phát triển chủ nghĩa tư bản ở

+ Vào thế kỉ XVI, nền kinh tế tưbản chủ nghĩa ở Nê- đéc- lan pháttriển mạnh nhất châu Âu, nhưng lại

bị Vương quốc Tây Ban Nha thốngtrị từ thế kỉ XII ra sức ngăn cản sựphát triển này

+ Chính sách cai trị hà khắc củaphong kiến Tây Ban Nha ngày cànglàm tăng thêm mâu thuẫn dân tộc

- Diễn biến:

+ Nhiều cuộc đấu tranh của nhândân Nê-đéc-lan chống lại chínhquyền phong kiến Tây Ban Nha đãdiễn ra, đỉnh cao là năm 1566

+ Năm 1851 các tỉnh miền Bắc đéc-lan thành lập các tỉnh liên hiệpsau là cộng hoà Hà Lan

+ Năm 1648 chính quyền Tây BanNha công nhận nền độc của Hà Lan.Cuộc cách mạng kết thúc Hà Lanđược giải phóng

- Ý nghĩa: Cách mạng Hà Lan

thế kỉ XVI là cuộc cách mạng tư sảnđầu tiên trên thế giới, đã lật đổ áchthống trị của thực dân Tây Ban Nha,

mở đường cho chủ nghĩa tư bản pháttriển

II – CÁCH MẠNG ANH GIỮA THẾ KỶ XVII

1 Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản ở Anh

- Đến thế kỉ XVII, nền kinh tế tư

Trang 10

Anh được thể hiện như thế nào?

HS chia lớp thành 6 nhóm, thảo luận trong 3

phút, đưa đáp án:

- Nhiều công trường thủ công: luyện kim, cơ

khí, dệt len dạ, ra đời phục vụ cho tiêu dùng

trong nước và xuất khẩu

- Nhiều trung tâm lớn về công nghiệp, thương

mại, tài chính được hình thành

- Những phát minh mới về kỹ thuật, tổ chức lao

động hợp lý làm cho năng suất lao động tăng

nhanh

- Quý tộc vừa và nhỏ chuyển sang kinh doanh

theo lối tư bản

Chuẩn xác kiến thức:

- Nhiều công trường thủ công ra đời phục vụ

tiêu dùng và xuất khẩu

- Nhiều trung tâm công nghiệp, thương mại, tài

chính hình thành

- Phát minh mới về kỹ thuật, tổ chức lao động

hợp lý

- Nền nông nghiệp kinh doanh theo lối tư bản

 Chủ nghĩa tư bản phát triển mạnh mẽ ở Anh

?: Sự phát triển kinh tế dẫn đến hệ quả xã

hội ntn?

- Xuất hiện tầng lớp “quý tộc mới” có thế lực

lớn về kinh tế

- Nông dân trở nên nghèo khổ, kéo ra thành thị

làm thuê, hay di cư ra nước ngoài

?:Tầng lớp “Quý tộc mới” xuất hiện như thế

nào?

- Họ là quý tộc vừa và nhỏ chuyển sang kinh

doanh nông nghiệp theo lối tư bản: đuổi tá điền,

rào đất, biến ruộng thành đồng cỏ, thuê nhân

công nuôi cừu, bán lông cừu thu về nguồn lãi

- Do sự phát triển ào ạt của nền dệt lụa sinh ra

nhu cầu lớn về lông cừu, bán lông cừu thu

nguồn lãi lớn

G: Quý tộc mới là tầng lớp quý tộc đã tư sản

hoá, có thế lực kinh tế và địa vị chính trị, ủng hộ

và cùng với tư sản lãnh đạo cách mạng Anh

bản chủ nghĩa ở Anh phát triển mạnhvới nhiều công trường thủ công nhưluyện kim, làm đồ sứ, len dạ, dệt…Trong đó Luân Đôn trở thành trungtâm công nghiệp, thương mại và tàichính lớn nhất nước Anh

- Ở nông thôn, nhiều quý tộcphong kiến đã chuyển sang kinhdoanh theo con đường Tư bản, bằngcách “ rào đất cướp ruộng”, biếnnhững ruộng đất cướp được thànhnhững đồng cỏ, thuê mướn nhâncông nuôi cừu để lấy lông cung cấpcho thị trường Họ trở thành tầng lớpquý tộc mới, còn nhân dân mất đấtthì trở lên nghèo khổ

Trang 11

?: Những nguyên nhân nào dẫn tới cuộc cuộc

cách mạng ở Anh?

Sự thay đổi về kinh tế, mâu thuẫn gay gắt giữa

tư sản, quý tộc mới (Quốc hội), nhân dân lao

động với chế độ quân chủ chuyên chế

GV nhấn mạnh: PK >< TS, QT mới, nhân dân

lao động ngày càng gay gắt

Chuyển mục 2

Hoạt động 4: Tìm hiểu về tiến trình Cách

mạng: - Gv hướng dẫn hs đọc thêm

Hoạt động 5: Tìm hiểu về Ý nghĩa lịch sử

của Cách mạng Anh giữa thế kỷ XVII.

? Hãy nêu ý nghĩa của cuộc cách mạng tư sản

Anh giữa thế kỷ XVII? Vì sao nói đây là cuộc

cách mạng không triệt để?

- Cuộc cách mạng thắng lợi: lật đổ chế độ phong

kiến, mở đường cho CNTB ở Anh phát triển

mạnh mẽ

GV mời HS đọc câu nói của Mác

?:Em hiểu thế nào về câu nói trên của Mác?

-Một xã hội mới ra đời: xã hội TBCN

G: Quần chúng nhân dân là lực lượng chính làm

nên cách mạng

?: Họ được hưởng những thành quả nào?

- Quyền lợi của nhân dân không được đáp ứng

-Trong khi đó, chế độ phong kiếntiếp tục kìm hãm giai cấp tư sản vàquý tộc mới, ngăn cản họ phát triểntheo con đường tư bản Vì thế giaicấp tư sản và quý tộc mới đã liênminh lại với nhau nhằm lật đổ chế độphong kiến chuyên chế, xác lập quan

hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa

2 Tiến trình cách mạng ( Đọc thêm)

hộ đã giành được thắng lợi, đưa nướcAnh phát triển theo con đường tư bảnchủ nghĩa

- Đây là cuộc cách mạng khôngtriệt để vì vẫn còn “ ngôi vua” vàchị đáp ứng được quyền lợi cho giaicấp tư sản và quý tộc mới, còn nhândân thì không được hưởng quyền lợi

gì

3 Kết luận: Những sự chuyển biến lớn về kinh tế xã hội Tây Âu, với sợ ra đời của

nền sản xuất TBCN > Cách mạng tư sản Cách mạng Hà Lan mở ra thời kỳ mới tronglịch sử

Cuộc cách mạng tư sản Anh nổ ra dưới hình thức một cuộc nội chiến Kết quả vua bị

xử tử, Anh trở thành nước cộng hoà Quần chúng tiếp tục đấu tranh Chế độ quân chủlập hiến được thành lập

IV Củng cố:

Trang 12

Câu 1: Vì sao nói: Cách mạng Hà Lan là Cách mạng giải phóng dân tộc, còn Cách

mạng Anh là cuộc nội chiến?

- Cách mạng Hà Lan lật đổ ách thống trị của Vương quốc Tây Ban Nha Còn Cáchmạng Anh là cuộc đấu tranh giữa hai lực lượng ở nước Anh: một bên là lực lượng củanhà Vua, một bên là lực lượng của Quốc Hội

Câu 2: Trình bày sự phát triển của CNTB ở Anh và những hệ quả của nó?

Câu 3: Nêu kết quả và ý nghĩa của cách mạng Anh?

V Dặn dò: Học bài theo câu hỏi sgk, làm bài tập

Xem trước mục III Tìm hiểu nội dung bản tuyên ngôn độc lập của nước Mỹ

    

TUẦN 1; TIẾT 2

BÀI 1:NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN (TT)

A MỤC TIÊU BÀI HỌC:

1.Kiến thức: Giúp HS nắm được:

- Nắm được nguyên nhân, diễn biến, tính chất và ý nghĩa cuộc chiến tranh giànhđộc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ và việc thành lập hợp chủng quốc Mĩ (Hoa Kỳ)

- Các khái niệm cơ bản trong bài, chủ yếu là khái niệm "Cách mạng tư sản"

2 Tư tưởng: Bồi dưỡng cho HS:

- Nhận thức đúng vai trò của quần chúng nhân dân trong các cuộc cách mạng

- Nhận thấy CNTB có mặt tiến bộ song vẫn là chế độ bóc lột thay thế cho chế độphong kiến

3 Kỹ năng: Rèn luyện cho HS kỹ năng:

- Sử dụng bản đồ, tranh ảnh, …

- Độc lập làm việc để giải quyết những vấn đề đặt ra trong quá trình học tập

4/ Định hướng năng lực được hình thành

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sử dụng ngônngữ, năng lực sáng tạo

- Năng lực chuyên biệt:Tái hiện sự kiện, hiện tượng lịch sử; năng lực thực hành bộ môn lịch sử; xác định và giải quyết mối liên hệ, tác động giữa các sự kiện lịch sử với nhau; so sánh, nhận xét, đánh giá

Trang 13

? Tính chất, ý nghĩa của CMTS Anh?

- Cuộc cách mạng tư sản Anh do tư sản và quý tộc mới lãnh đạo, được đông đảoquần chúng nhân dân ủng hộ đã giành được thắng lợi, đưa nước Anh phát triển theo conđường tư bản chủ nghĩa

- Đây là cuộc cách mạng không triệt để vì vẫn còn “ ngôi vua” và chị đáp ứng đượcquyền lợi cho giai cấp tư sản và quý tộc mới, còn nhân dân thì không được hưởng

quyền lợi gì

? Vì sao nói: Cách mạng Hà Lan là Cách mạng giải phóng dân tộc, còn Cách mạng Anh

là cuộc nội chiến?

- Cách mạng Hà Lan là cuộc đấu tranh lật đổ ách thống trị của Vương quốc Tây BanNha Còn Cách mạng Anh là cuộc đấu tranh giữa hai lực lượng ở nước Anh: một bên làlực lượng của nhà Vua, một bên là lực lượng của Quốc Hội

III Bài mới:

1/Giới thiệu bài mới: Tiết trước chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu hai cuộc CMTS

diễn ra ở Châu Âu là CM Hà Lan và Cách mạng Anh Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểuCMTS diễn ra ở Châu Mỹ, xem chúng có gì giống và khác nhau

2/ Triển khai bài mới

Hoạt động của Giáo viên – Học sinh Nội dung

III- CHIẾN TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP

CỦA CÁC THUỘC ĐỊA ANH Ở BẮC MỸ

Hoạt động 1: Tìm hiểu về tình hình thuộc

địa Nguyên nhân chiến tranh.

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được: Vài

nét về quá trình thành lập, tình hình kinh tế –

chính trị của 13 thuộc Anh ở Bắc Mỹ, nguyên

nhân chiến tranh

* TỔ CHỨC THỰC HIỆN:

Hoạt động Cả lớp / Cá nhân

GV treo lược đồ: Cuộc chiến tranh giành độc

lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ hướng dẫn

HS quan sát: Vị trí 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ

G: Sau khi Cô-lôm-bô tìm ra Châu Mỹ (1492),

các quốc gia Châu Âu đua nhau chiếm những

vùng đất mới này làm thuộc địa Từ đầu TK

XVII, cư dân Châu Âu (chủ yếu là người Anh)

di cư ồ ạt sang vùng đất mới này, họ tiêu diệt

hoặc dồn người In-đi-an về phía Tây

THMT:?: Vì sao dân di cư lại tập trung đông

ở khu vực dọc ven bờ Đại Tây Dương?

- Nơi đây có , giàu tài nguyên, khí hậu nhiệt đới

và cận nhiệt đới, thuận lợi cho phát triển kinh tế

?: Thực dân Anh thành lập 13 thuộc địa vào

III- CHIẾN TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP CỦA CÁC THUỘC ĐỊA ANH Ở BẮC MỸ

1 Tình hình các thuộc địa Nguyên nhân của chiến tranh.

Trang 14

thời gian nào?

- Từ đầu thế kỷ XVII đến đầu thế kỷ XVIII,

thực dân Anh đã thành lập 13 thuộc địa của

mình ở Bắc Mỹ

GV yêu cầu HS xác định 13 thuộc địa trên lược

đồ

?:Nền kinh tế thuộc địa sớm phát triển theo

con đường nào?

- Con đường tư bản chủ nghĩa

G: Miền Bắc: công xưởng thủ công, trại ấp

TBCN

Miền Nam: chủ nô kinh doanh nông nghiệp

theo chế độ nô lệ đồn điền

?: Vì sao Thực dân Anh tìm mọi cách ngăn

cản sự phát triển công, thương nghiệp của

thuộc địa?

- Vì nền kinh tế thuộc địa sớm phát triển theo

con đường TBCN, hàng hoá làm ra rất nhiều,

cạnh tranh với hàng hoá với chính quốc

?:Thực dân Anh dùng những cách nào để cản

trở kinh tế thuộc địa?

- Cướp đoạt tài nguyên, thuế má nặng nề, độc

quyền buôn bán trong và ngoài nước

?: Những chính sách đó đã gây ra mâu thuẫn

Hoạt động 3: Tìm hiểu về kết quả và ý nghĩa

cuộc Chiến tranh giành độc lập của các thuộc

địa Anh ở Bắc Mỹ:

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được:Kết

quả, ý nghĩa và tính chất của Chiến tranh giành

độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ

Hoạt động Nhóm / Cá nhân

- Sau khi Cô lôm bô tìm ra châu

Mĩ, người Anh đến Bắc Mĩ ngàymột nhiều Đến thế kỉ XVIII, họ đãthiết lập được 13 thuộc địa và tiếnhành chính sách cai trị, bóc lột nhândân ở đây

- Giữa thế kỉ XVIII, nền kinh tếTBCN ở 13 thuộc địa phát triểnmạnh, nhưng thực dân Anh lại tìmmọi cách ngăn cản, kìm hãn nhưtăng thuế, độc quyền buôn bántrong và ngoài nước…Vì vậy, mâuthuẫn giữa toàn thể nhân dân Bắc

Mĩ và giai cấp tư sản, chủ nô vớithực dân Anh trở nên gay gắt

- Dưới sự lãnh đạo của giai cấp

tư sản, chủ nô, nhân dân Bắc Mĩ đãđứng lên đấu tranh chống ách thốngtrị của thực dân Anh, đồng thời mởđường cho nền kinh tế TBCN pháttriển

2 Diễn biến cuộc chiến tranh ( đọc thêm)

3.Kết quả và ý nghĩa cuộc chién tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ.

Trang 15

?: Chiến tranh giành độc lập của các thuộc

địa Anh ở Bắc Mỹ kết thúc thắng lợi ntn?

- Chiến tranh kết thúc thắng lợi với sự ra đời của

một quốc gia mới – Hợp chúng quốc Mỹ

(USA)

?: Em hãy cho biết những nội dung cơ bản

của Hiến pháp 1787?

TL: Theo Hiến pháp, Mỹ là một nước cộng hoà

liên bang; chính quyền trung ương được tăng

cường nhưng các ban được quyền tự trị rộng rãi;

Tổng thống nắm quyền hành pháp; Quốc Hội

gồm 2 viện: Thượng viện và Hạ viện nắm quyền

lập pháp

?: Hiến pháp 1787 có hạn chế như thế nào?

TL: Hiến pháp chỉ dành cho người da trắng có

tài sản và đóng thuế theo quy định, phụ nữ

không có quyền bầu cử, người da đen, người da

đỏ và nô lệ thì không có quyền chính trị

Liên hệ: Vài nét tình hình chính trị nước Mỹ

hiện nay

Câu hỏi: Cuộc chiến tranh của nhân dân Bắc

Mỹ có phải là một cuộc cách mạng tư sản hay

không? Tại sao?

HS chia lớp thành 6 nhóm, thảo luận trong 3

phút, đưa đáp án:

- Đây là một cuộc Cách mạng tư sản vì Cuộc

chiến tranh đã lật đổ ách thống trị của Thực dân

Anh, mở đường cho kinh tế Tư bản chủ nghĩa

Mỹ phát triển mạnh mẽ

Chuẩn xác kiến thức:

- Đây là một cuộc Cách mạng tư sản thực hiện

nhiệm vụ giải phóng dân tộc, mở đường cho

Chủ nghĩa tư bản Mỹ phát triển mạnh mẽ hơn

?: Đối với thế giới, Chiến tranh giành độc lập

ở Bắc Mỹ có ý nghĩa ntn?

- Ảnh hưởng mạnh mẽ đến phong trào đấu tranh

giành độc lập của nhiều nước trên thế giới vào

cuối thế kỷ XVIII đầu thế kỷ XIX

- Kết quả: Cuộc chiến tranh kết

thúc, Anh phải thừa nhận nền độclập của 13 thuộc địa và Hợp chủngquốc Mĩ ra đời(USA) Năm 1787,

Mĩ ban hành hiến pháp, quy định

Mĩ là nước cộng hòa liên bang,đứng đầu là tổng thống

- Ý nghĩa:

+ Cuộc chiến tranh giành độc lậpcủa 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ vềthực chất là cuộc cách mạng tư sản,

Trang 16

? So với CMTS Anh cuộc CM này có gì

giống và khác?

nó đã thực hiện được hai nhiệm vụcùng một lúc là lật đổ ách thống trịcủa nhân dân và mở đường choCNTB phát triển

+ Cuộc CMTS này cũng giốngnhư cuộc CMTS Anh không triệt để

vì chỉ có giai cấp tư sản, chủ nôđược hưởng quyền lợi, còn nhândân không được hưởng quyền lợigì

nô với thực dân Anh trở nên gay gắt => CM bùng nổ

Câu 2: Kết quả và ý nghĩa cuộc chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc

Mỹ ?

Đáp án:

- Kết quả: Cuộc chiến tranh kết thúc, Anh phải thừa nhận nền độc lập của 13 thuộc

địa và Hợp chủng quốc Mĩ ra đời(USA) Năm 1787, Mĩ ban hành hiến pháp, quy định

Mĩ là nước cộng hòa liên bang, đứng đầu là tổng thống

- Ý nghĩa: + Cuộc chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ về thực

chất là cuộc cách mạng tư sản, nó đã thực hiện được hai nhiệm vụ cùng một lúc là lật đổách thống trị của nhân dân và mở đường cho CNTB phát triển

+ Cuộc CMTS này cũng giống như cuộc CMTS Anh không triệt để

V Dặn dò:

- Học bài theo câu hỏi sgk

- Xem trước bài 2 Tìm hiểu những nội dung sau:

1 Tình hình nước Pháp trước cách mạng như thế nào?

2 Nguyên nhân dẫn đến cách mạng tư sản Pháp?

3 Cách mạng tư sản Pháp bắt đầu như thế nào?

    

Trang 17

TUẦN 2; TIẾT 3

BÀI 2: CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP

A MỤC TIÊU:

1 Kiến thức: : HS nắm được:

- Tình hình kinh tế, chính trị - xã hội nước Pháp trước cách mạng

- Nội dung của trào lưu “Triết học Anh sáng”

- Cách mạng bùng nổ, nhân dân chiếm ngục Ba-xti: thắng lợi mở đầu của cáchmạng

- Bài học kinh nghiệm rút ra từ Cách mạng tư sản Pháp

3 Kỹ năng: Rèn luyện cho HS:

- Sử dụng bản đồ, tranh ảnh, lập niên biểu, …

- Biết phân tích, so sánh các sự kiện, liên hệ kiến thức đang học với cuộc sống

4 Định hướng năng lực được hình thành

- Năng lực chuyên biệt:Tái hiện sự kiện, hiện tượng lịch sử; năng lực thực hành bộmôn lịch sử; xác định và giải quyết mối liên hệ, tác động giữa các sự kiện lịch sử với nhau; so sánh, nhận xét, đánh giá

B.CHUẨN BỊ:

1/ Giáo viên:

- SGK, giáo án Bản đồ Châu Âu

- Tranh: Tình cảnh người nông dân Pháp trước Cách mạng

- Tranh: Tấn công pháo đài - nhà tù Ba-xti

2/ Học sinh: - SGK, vở, học bài, làm bài Xem bài mới, tra cứu thuật ngữ khái niệmgiai cấp, đẳng cấp

C TIẾN TRÌNH DẠY VÀ HỌC:

II Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Nêu nguyên nhân dẫn đến cuộc chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ?

- Giữa thế kỉ XVIII, nền kinh tế TBCN ở 13 thuộc địa phát triển mạnh, nhưng thực dânAnh lại tìm mọi cách ngăn cản, kìm hãn như tăng thuế, độc quyền buôn bán trong vàngoài nước…Vì vậy, mâu thuẫn giữa toàn thể nhân dân Bắc Mĩ và giai cấp tư sản, chủ

nô với thực dân Anh trở nên gay gắt => CM bùng nổ

Câu 2: Kết quả và ý nghĩa cuộc chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mỹ ? Cuộc CM này có gì giống với CMTS Anh?

- Kết quả: Cuộc chiến tranh kết thúc, Anh phải thừa nhận nền độc lập của 13 thuộc

địa và Hợp chủng quốc Mĩ ra đời(USA) Năm 1787, Mĩ ban hành hiến pháp, quy định

Mĩ là nước cộng hòa liên bang, đứng đầu là tổng thống

- Ý nghĩa: + Cuộc chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ về thực

chất là cuộc cách mạng tư sản, nó đã thực hiện được hai nhiệm vụ cùng một lúc là lật đổách thống trị của nhân dân và mở đường cho CNTB phát triển

+ Cuộc CMTS này cũng giống như cuộc CMTS Anh không triệt để

Trang 18

III Bài mới:

1 Giới thiệu bài mới: Khác với Cách mạng tư sản Nê-đéc-lan, Anh, Mỹ mà các

em đã học, cuộc Cách mạng tư sản Pháp (1789 – 1794) được xem là cuộc Đại cáchmạng tư sản, cuộc Cách mạng vĩ đại nhất của thế kỷ XVIII Tại sao như vậy? Để hiểuđược điều đó chúng ta cùng tìm hiểu bài 2

2.Triển khai bài mới:

- Công cụ và phương thức canh tác thô sơ, lạc

hậu, năng suất thấp, ruộng đất bỏ hoang nhiều,

mất mùa, đói kém

?: Vì sao nông nghiệp Pháp lạc hậu?

TL: Bị địa chủ phong kiến bóc lột nặng nề, nhà

nước không quan tâm đến sản xuất nông nghiệp

?: Nhận xét về công thương nghiệp nước Pháp

trước Cách mạng?

- Công thương nghiệp đã phát triển

?: Những biểu hiện nào cho thấy công thương

nghiệp của Pháp có phát triển?

- Máy móc được sử dụng trong sản xuất; nhiều

trung tâm dệt, luyện kim, các hải cảng lớn tấp nập

tàu buôn ra vào, xuất nhập khẩu diễn ra nhộn nhịp

G: Tuy nhiên, nền công thương nghiệp của Pháp

trước Cách mạng phát triển rất chậm chạp

?: Vì sao công thương nghiệp Pháp phát triển

chậm chạp?

TL: Do chế độ phong kiến đã cản trở công thương

nghiệp: thuế má nặng nề, không có đơn vị tiền tệ

và đo lường thống nhất trong cả nước

?: So với Anh, Chủ nghĩa tư bản Pháp có điểm

I NƯỚC PHÁP TRƯỚC CÁCH MẠNG

1 Tình hình kinh tế

- Giữa thế kỉ XVIII, nền nôngnghiệp Pháp vẫn lạc hậu, công cụcanh tác rất thô sơ chủ yếu dùngcày, quốc nên năng suất thấp Nạnmất mùa, đói kém thường xuyênxảy ra, đời sống nhân dân rất khổcực

- Công thương nghiệp: kinh tếTBCN Phát triển, nhưng bị phongkiến cản trở, kìm hãm Nước Phápbấy giờ chưa có sự thống nhất vềđơn vị đo lường và tiền tệ

Trang 19

gì khác?

- Anh: CNTB phát triển trong nông nghiệp mạnh

mẽ hơn công thương nghiệp

- Pháp: ngược lại, công thương nghiệp phát triển

chậm chạp, nông nghiệp lạc hậu

- Xã hội phong kiến Pháp phân thành ba đẳng

cấp: Tăng lữ, Quý tộc và Đẳng cấp thứ ba

?: Thế nào là “Đẳng cấp”?

-Những tầng lớp xã hội được hình thành dưới chế

độ phong kiến, do luật pháp hoặc tục lệ quy định

về vị trí xã hội, quyền lợi và nghĩa vụ khác nhau

?:Đẳng cấp thứ ba bao gồm những tầng lớp nào?

TL: tư sản, nông dân, công nhân, dân nghèo thành

thị Họ không có quyền gì, bị phong kiến thống

trị, phải đóng mọi thứ thuế

?: Dựa vào SGK, em hãy sơ đồ hoá mối quan

+ Tăng Lữ, Qúy Tộc có trong taymọi quyền lợi và không phải đóngthuế

+ Đẳng cấp thứ 3 gồm tư sản, nôngdân và dân nghèo thành thị, họkhông có quyền gì và phải đóngnhiều thứ thuế

Tăng lữTăng lữ Quý tộc

- Có đặc quyền.

- Không phải đóng thuế.

Đẳng cấp thứ Ba

Trang 20

G: Giữa các đẳng cấp có sự phân biệt đối xử rất

nặng nề, được minh hoạ qua bức tranh “Tình

cảnh người nông dân Pháp trước cách mạng”.

?: Quan sát tranh, em hãy mô tả tình cảnh

người nông dân Pháp trước cách mạng?

- Bức tranh vẽ một lão nông già, tay chống chiếc

cuốc cõng trên lưng Quý tộc và Tăng lữ Trong

túi áo của Tăng lữ và túi quần của người nông dân

có những giấy tờ vay nợ, cầm cố ruộng đất Các

hình chim, thỏ tượng trưng cho đặc quyền của các

thế lực phong kiến (có quyền nuôi thả các con vật

này trên đồng ruộng nhưng nếu người nông dân

đuổi bắt chúng thì sẽ bị trừng phạt), chuột (phá

hoại mùa màng)

GV đọc tư liệu minh họa

?: Cuộc sống của nông dân Pháp ra sao?

- Nông dân chiếm 90% dân số, là giai cấp nghèo

khổ nhất vì không có ruộng đất, bị nhiều tầng áp

bức, bóc lột

?: Qua sơ đồ, em hãy cho biết trong xã hội

Pháp tồn tại mâu thuẫn nào?

- Mâu thuẫn giữa Tăng lữ, Quý tộc với Đẳng cấp

thứ ba, đặc biệt là nông dân ngày càng sâu sắc

Chuyển ý: Cách mạng tư sản Pháp cần được thúc

đẩy mạnh mẽ hơn nhờ cuộc đấu tranh quyết liệt

trên lĩnh vực tư tưởng

Hoạt động 3: Tìm hiểu về cuộc đấu tranh

trên mặt trận tư tưởng:

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được: nội

dung cơ bản, các đại biểu kiệt xuất của Trào lưu

“Triết học Anh sáng”

Hoạt động : Nhóm/ Cá nhân

?:Có những đại diện tiêu biểu nào?

Mông-te-xki-ơ, Vôn-te và Rút-xô.

?: Dựa vào những câu nói của Mông-te-xki-ơ,

 Nông dân chiếm 90% dân

số, là giai cấp nghèo khổnhất

+ Mâu Thuẫn giữa đẳng cấp 3 vớiQuý tộc, Tăng lữ ngày càng gaygắt

3 Đấu tranh trên mặt trận tư tưởng

Trang 21

Vôn-te và Rút-xô in dưới hình 6,7, 8 SGK Em

hãy nêu những nội dung chính cuộc đấu tranh

trên lĩnh vực tư tưởng.

Chia lớp thành 6 nhóm, thảo luận trong 3 phút,

+ Đề cao quyền tự do của con người

? Cuộc đấu tranh trên mặt trận tư tưởng có ý

nghĩa như thế nào?

- Những tư tưởng tiến bộ trên đã thức tỉnh nhân

dân lao động Pháp cùng đứng lên đấu tranh lật đổ

chế độ quân chủ chuyên chế đã suy yếu, khủng

hoảng, vì vậy được gọi là Trào lưu Triết học Anh

sáng

Chuyển mục II:

II CÁCH MẠNG BÙNG NỔ

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được:

- Những biểu hiện suy yếu của chế độ quân chủ

chuyên chế ở Pháp và hậu quả của nó

- Những thắng lợi đầu tiên của cách mạng, đặc

G: Từ năm 1774, dưới thời trị vì của Vua Lu-I

XVI, xã hội phong kiến suy yếu, khủng hoảng

?: Sự suy yếu, khủng hoảng trong xã hội phong

kiến ở Pháp biểu hiện như thế nào?

- Nhà vua vay nợ tư sản (5 tỉ livrơ) không trả nổi

nên tăng thuế rất cao, công thương nghiệp đình

đốn, công nhân và thợ thủ công thất nghiệp

?: Sự khủng hoảng trầm trọng của chế độ

phong kiến gây ra hậu quả ntn?

- Mâu thuẫn giữa Tăng lữ, Quý tộc với Đẳng cấp

thứ ba trở nên gay gắt

triết học ánh sáng là Mông-te-xki-ơ,Vôn -te, Rút-xô…đã ủng hộ tưtưởng tiến bộ của giai cấp tư sản,kịch liệt tố cáo và lên án chế độquân chủ chuyên chế của Lu-I XVI

- Cuộc đấu tranh trên mặt trận

tư tưởng đã thúc đẩy cuộc cáchmạng Pháp sớm bùng nổ

II CÁCH MẠNG BÙNG NỔ

1 Sự khủng hoảng của chế độ quân chủ chuyên chế

- 1774 chế độ PK suy yếu: + Vua Lu-i nợ tư sản lên tới 5 tỉlivrơ không có khả năng trả nên đãliên tiếp tăng thuế

+ Mâu thuẫn giữa nông dân vớichế độ phong kiến vì thế ngàycàng sâu sắc Nhiều cuộc khởi

Trang 22

?: Dấu hiệu nào báo hiệu cách mạng sắp bùng

nổ?

- Khởi nghĩa nông dân bùng lên ở nhiều nơi, nhất

là trong mùa xuân năm 1789 đã có hàng trăm

cuộc nổi dậy của nông dân và bình dân thành thị

- Nhà vua yêu cầu vay thêm tiền và tăng thuế

?: Thái độ của các đẳng cấp trong Hội nghị

ntn?

- Tăng lữ và Quý tộc rất ủng hộ nhà vua còn đại

biểu Đẳng cấp thứ ba (chủ yếu là tư sản) kịch liệt

phản đối và bỏ ra về trong khi hội nghị đang diễn

ra rất căng thẳng

G: Ngày 17/6, đại biểu đẳng cấp thứ ba tự họp

thành Hội đồng dân tộc, sau đó tuyên bố là “Quốc

hội lập hiến”

?: Quốc hội lập hiến có những quyền nào?

- Quốc hội lập hiến có quyền soạn thảo Hiến pháp

thông qua các đạo luật về tài chính

G: Như vậy, ở Pháp đang tồn tại hai lực lượng

cùng có quyền lập pháp là Vua và Quốc hội lập

hiến

?: Nhà vua và quý tộc đã làm gì khi Quốc hội

thành lập? - Nhà vua và quý tộc dùng quân đội

để uy hiếp Quốc hội

?: Trước tình hình đó, quần chúng nhân dân

đã làm gì?

- Ung hộ Quốc hội, tự vũ trang chống lại nhà vua,

binh lính cũng đứng về phía nhân dân

tự soạn thảo hiến pháp, thông quađạo luật mới về tài chính

- Nhà vua và quý tộc dùng quânđội để uy hiếp

Trang 23

?: CMTS Pháp đã bùng nổ ntn?

- Ngày 14/7/1789, quần chúng Pa-ri được vũ

trang kéo đến tấn công chiếm pháo đài – nhà tù

Ba-xti

HS quan sát tranh: “Cuộc tấn công pháo đài –

nhà tù Ba-xti” theo hướng dẫn của GV.

GV mô tả: Pháo đài- Ngục Ba-xti tượng trưng cho

uy quyền của chế độ phong kiến Sáng sớm ngày

14/07, 300.000 quần chúng Pa-ri cầm vũ khí kéo

đến bao vây, tấn công ngục Ba-xti Bọn lính bảo

vệ ngục đã nả súng xối xả vào quần chúng làm

nhiều người chết và bị thương Máu chảy càng

làm tăng thêm lòng phẫn nộ của quần chúng,

quân khởi nghĩa bắt đầu tấn công mãnh liệt Đến

trưa, pháo đài Ba-xti bị san phẳng

?: Tại sao cuộc tấn công pháo đài Ba-xti được

coi là ngày mở đầu thắng lợi của cách mạng

Pháp?

TL: Vì chế độ phong kiến Pháp bị giáng một đòn

đầu tiên nặng nề, cách mạng bước đầu thắng lợi

- Gv Chế độ quân chủ chuyên chế bị giáng đòn

đầu tiên quan trọng, cách mạng bước đầu thắng

lợi, tiếp tục phát triển

- 14/7 dưới sự lãnh đạo của pháilập hiến, quần chúng tấn công vàchiếm pháo đài-nhà ngục Ba-xti

Họ đốt các văn tự khế ước củaphong kiến và làm chủ các cơ quanquan trọng của thành phố

IV Củng cố:

1 Những nguyên nhân nào dẫn đến cách mạng tư sản Pháp?

2 Các nhà tư tưởng đã có đóng góp gì cho chuẩn bị cách mạng?

3 Cách mạng tư sản pháp 1789 bắt đầu như thế nào?

V Dặn dò:

- Học bài theo câu hỏi sgk

- Xem trước mục III: Tìm hiểu với sự kiện nào cách mạng đạt đến đỉnh cao?

    

Tuần 2; Tiết 4

BÀI 2: CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP (1789-1794) ( tt)

A MỤC TIÊU :

1 Kiến thức: HS nắm, hiểu được:

- Những sự kiện cơ bản về diễn biến của cách mạng qua ba giai đoạn:

+ Chế độ quân chủ lập hiến (14/07/1789 10/08/1792)

+ Nền Cộng hoà đầu tiên (21/09/1792 02/06/1793)

Trang 24

+ Nền chuyên chính dân chủ cách mạng Gia-cô-banh (02/06/179327/07/1794)

- Vai trò của quần chúng nhân dân trong sự phát triển của Cách mạng

- Ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tư sản Pháp

- Những bài học kinh nghiệm rút ra từ Cách mạng tư sản Pháp

- Biết phân tích, so sánh các sự kiện, liên hệ kiến thức đang học với cuộc sống

B.CHUẨN BỊ:

1/ Giáo viên:

- SGK, giáo án, tài liệu liên quan

- Lược đồ nước Anh và phong kiến Châu Âu tấn công nước Pháp cách mạng

- Chân dung Rô-be-xpi-e

2/ Học sinh: SGK, vở, học bài, xem trước bài, trả lời các câu hỏi sgk

C TIẾN TRÌNH DẠY VÀ HỌC:

1 Nguyên nhân nào dẫn đến cách mạng tư sản Pháp?

2 Cách mạng tư sản Pháp bắt đầu như thế nào?

III Bài mới:

1.Giới thiệu bài mới:

Cuộc khởi nghĩa ngày 14/07/1789 phá ngục Ba-xti đã mở đầu cho nhữngthắng lợi tiếp theo của cách mạng Pháp Cách mạng tiếp tục phát triển như thế nào vàkết thúc ra sao

2 Triển khai bài mới:

III SỰ PHÁT TRIỂN CỦA CÁCH MẠNG

Hoạt động 1: Tìm hiểu về chế độ quân chủ lập

hiến( từ ngày 14-7-1789 đến ngày 10-8-1792)

1 Chế độ quân chủ lập hiến (từ ngày 14/07/1789

10/8/1792):

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được:

- Giai đoạn đầu của cách mạng dưới sự lãnh đạo

của Đại tư sản

- Nội dung chính của “Tuyên ngôn Nhân quyền và

Dân quyền” (8/1789) và Hiến pháp (9/1791)

Trang 25

?: Thắng lợi ngày 14/7 ở Pa-ri đưa đến kết quả

- Chế độ chính trị mà nhà vua không có quyền

hành, mọi quyền lực do giai cấp tư sản nắm, ở

Pháp giai đoạn này là Đại tư sản

?: Sau khi lên nắm quyền, đại tư sản đã làm gì

để xây dựng chế độ mới?

- Tháng 8/1789: thông qua “Tuyên ngôn Nhân

quyền và Dân quyền”, nêu khẩu hiệu nổi tiếng :“Tự

do – Bình đẳng – Bác ái”

- Tháng 9/1791: Ban hành Hiến pháp, xác lập chế

độ quân chủ lập hiến

GV mời HS đọc tư liệu

?: Qua những điều trên, em có nhận xét gì về

“Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền”?

- Tích cực: Đề cao quyền tự do, quyền bình đẳng

của con người

- Hạn chế: Phục vụ, bảo vệ quyền lợi của giai cấp

tư sản, nhân dân hầu như không được hưởng chút

quyền lợi nào

Gv nhấn mạnh: Tuyên ngôn chỉ phục vụ cho quyền

lợi của giai cấp tư sản

Liên hệ: Tuyên ngôn độc lập của Hồ Chí Minh

?: Vua Lui XVI đã làm gì để giành lại quyền lực

của mình?

- Nhà vua liên kết với các lực lượng phản động

trong nước, cầu cứu Liên minh các nước phong

kiến Châu Au mang quân can thiệp để chống phá

cách mạng

G: Được Vua Lu-I XVI cầu cứu, 4/1792 liên minh

Ao – Phổ chuẩn bị tấn công Pháp; đến tháng 8, 80

vạn quân Phổ tràn vào nước Pháp

?: Trước tình thế đất nước như vậy, nhân dân

- Sau khi giành thắng lợi, pháiLập hiến lên nắm quyền và họ đãlàm được hai việc quan trọng đốivới cách mạng:

+ Thông qua Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền, nêu cao khẩu hiệu “Tự do - bình đẳng - Bác ái” (tháng 8 - 1789)

+ Ban hành Hiến pháp (tháng 9 1791), xác lập chế độ quân chủlập hiến

-+ Theo đó, vua không nắm thựcquyền mà là Quốc hội Vì vậy,Lu-i XVI đã liên kết với lựclượng phản cách mạng trongnước và cầu cứu các thế lực bênngoài để giành lại chính quyền

- Tháng 4 - 1792, Liên minh hainước Áo - Phổ cùng bọn phảnđộng ở Pháp đã tiến công cáchmạng Phái Lập hiến đã khôngkiên quyết chống lại, tình hình đấtnước trở nên lâm nguy

- Trước tình hình đó, ngày

Trang 26

Pháp đã làm gì?

- Ngày 10/8/1792, nhân dân Pa-ri cùng quân tình

nguyện các địa phương đứng lên lật đổ sự thống trị

của Phái Lập hiến, đồng thời xoá bỏ chế độ phong

kiến

Chuyển mục 2

Hoạt động 2: Tìm hiểu về nền cộng hoà (từ

ngày21-9-1792 đến ngày2-6-1793

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được: phái

Gi-rông-đanh xây dựng nền Cộng hoà đầu tiên của

nước Pháp nhưng không chống được nội phản và

ngoại xâm, giải quyết khó khăn cho nhân dân vào

- Phái Lập hiến bị lật đổ, chính quyền chuyển sang

tay tư sản công thương nghiệp, gọi là phái

Gi-rông-đanh, chế độ phong kiến bị xoá bỏ

?: Phái Gi-rông-đanh đã làm gì để ổn định đất

nước?

- Bầu ra Quốc hội mới dân chủ hơn, ngày

21/9/1792, nền cộng hoà đầu tiên được thành lập

G: Ngày 21/1/1793, Vua Lui XVI bị đưa lên máy

chém vì tội phản quốc

?: Sau khi lên cầm quyền, phái Gi-rông-đanh đã

giải quyết vấn đề nội phản và ngoại xâm ntn?

Trừ được bọn phản động trong nước, nhân dân và

quân đội cách mạng dốc sức chống ngoại xâm,

ngày 20/9/1792, chiến thắng Van-my

THMT: Yêu cầu HS quan sát lược đồ H.10 SGK,

xác định những nơi có nổi loạn và các nước

phong kiến Châu Au tấn công nước Pháp cách

mạng.

?: Bước sang mùa xuân 1793, nước Pháp gặp

phải những khó khăn nào?

- Mùa xuân 1793, liên minh phong kiến Châu Au

lại đem quân tấn công nước Pháp Cách mạng;

trong nước bon phản động nổi lên chống phá Nạn

10 - 8- 1792, phái Gi-rông-đanhđứng lên lãnh đạo nhân dân tiếptục làm cách mạng, lật đổ pháiLập hiến và xóa bỏ chế độ PK

2 Bước đầu của nền cộng hoà(từ ngày21-9-1792 đến ngày2-6-1793)

- Sau khi lật đổ phái Lập hiến vàxóa bỏ chế độ PK, phái Gi-rông-đanh bầu ra Quốc hội mới, thiếtlập nền cộng hòa Ngày 21 - 1 -

1793, vua Lu-i XVI bị xử tử vì tộiphản quốc

- Mùa xuân năm 1793, quân Anhcùng quân đội các nước PK châu

Âu tấn công nước Pháp Bọn phảnđộng trong nước ở mọi nơi cũng

Trang 27

đầu cơ tích trữ hoành hành, giá cả tăng vọt

 Đời sống nhân dân rất cực khổ

?: Nhân dân đã làm gì khi “Tổ quốc lâm nguy”?

- Nhân dân tiếp tục cuộc đấu tranh bài trừ nội phản,

kiên quyết chống ngoại xâm

?: Nhưng lúc này, thái độ của Phái

Gi-rông-đanh như thế nào?

- Không lo tổ chức chống ngoại xâm, nội phản và

ổn định cuộc sống nhân dân mà chỉ lo củng cố

- Phái Giacôbanh lên cầm quyền đưa cách mạng

phát triển lên đến đỉnh cao

- Những biện pháp tiến bộ của phái Gia-cô-banh

đáp ứng nguyện vọng của nhân dân, ổn định đất

nước

Hoạt động : Cả lớp / Cá nhân

?: Kết quả của cuộc khởi nghĩa 2/6/1793?

- Cuộc khởi nghĩa ngày 2/6/1793 đã đưa tư sản vừa

và nhỏ (phái Gia-cô-banh) lên cầm quyền với

người đứng đầu là Rô-be-spie; thiết lập nền chuyên

chính dân chủ Gia-cô-banh

?: Chính quyền cách mạng đã làm gì để ổn định

tình hình trong nước?

- Chính quyền cách mạng thi hành nhiều biện pháp

kiên quyết để trừng trị bọn phản cách mạng và giải

quyết những yêu cầu của nhân dân

+ Chia đất công làng xã bị quý tộc phong kiến

nổi dậy tấn công cách mạng, làmcho tình hình nước Pháp gặp nhiềukhó khăn Trong khi đó, phái Gi-rông-đanh không lo chống ngoạixâm, nội phản, chỉ lo củng cốquyền lực

- Ngày 2 - 6 - 1793, dưới sựlãnh đạo của phái Gia-cô-banh,đứng đầu là Rô-be-spie, quầnchúng nhân dân đã lật đổ phái Gi-rông-đanh

3 Chuyên chính dân chủ cách mạng Gia-cô-banh (từ ngày 2- 6-1793 đến ngày 27-7-1794)

- Sau khi lật đổ phái đanh, phái Gia-cô-banh được sựủng hộ của nhân dân lên nắmchính quyền, thiết lập nền chuyênchính dân chủ do Rô-be-spie đứngđầu

+ Chính quyền cách mạng đã thihành nhiều biện pháp quan trọng

để trừng trị bọn phản cách mạng,giải quyết những yêu cầu của nhândân như: xóa bỏ mọi nghĩa vụ của

Trang 28

chiếm đoạt cho nông dân.

+ Ruộng đất tịch thu của Giáo hội và quý tộc

phong kiến trốn ra nước ngoài được chia thành

những khoảnh nhỏ bán cho nông dân với giá rẻ

+ Trưng thu lúa mì, quy định giá bán tối bán tối đa

các mặt hàng thiết yếu, quy định mức lương tối đa

cho công nhân

Yêu cầu HS quan sát H.11 và đoạn tư liệu

?:Nêu một vài phẩm chất tốt đẹp củalãnh tụ

Rô-be-spie ?

- Rô-be-spie là người có tài, kiên quyết bảo vệ cách

mạng, tích cực bảo vệ quyền lợi của nhân dân,

không chịu khuất phục trước kẻ thù, là “Con người

không thể bị mua chuộc”

G: So với CMTS Anh, Mỹ, CMTS Pháp thời kỳ

Gia-cô-banh phát triển điển hình triệt để nhất vì đã

đáp ững được một số yêu cầu cho nhân dân Ngày

26/6/1794, chiến thắng ngoại xâm

?: Sau khi chiến thắng nội phản, ngoại xâm, nội

bộ phái Gia-cô-banh nảy sinh vấn đề gì?

- Bị chia rẽ

?: Tại sao chính quyền Gia-cô-banh lại thất bại?

- Do mâu thuẫn, chia rẽ trong nội bộ phái cầm

quyền, quần chúng nhân dân không còn ủng hộ như

trước, bọn tư sản phản cách mạng chống phá

?: Tại sao tư sản phản cách mạng lại tiến hành đảo

chính?

- Các biện pháp của Phái Gia-cô-banh đụng chạm

đến quyền lợi của tư sản  chúng muốn ngăn chặn

cách mạng tiếp tục phát triển nên đã tiến hành đảo

chính ngày 27/7/1794 lật đổ Phái Gia-cô-banh

Cách mạng tư sản Pháp kết thúc

nông dân đối với PK, chia ruộngđất cho nông dân, quy định giábán các mặt hàng cho dânnghèo,

+ Phái Gia-cô-banh cũng banhành lệnh tổng động viên, xâydựng đội quân cách mạng hùngmạnh, nhờ đó đã đánh bại bọnngoại xâm và nội phản

+ Do nội bộ chia rẽ, nhân dânlại không ủng hộ như trước (dophái Gia-cô-banh không đem lạiđầy đủ quyền lợi cho họ như đãhứa), nên phái tư sản phản cáchmạng đã tiến hành đảo chính, bắtRô-be-spie để xử tử (28 - 7 -1794) Cách mạng kết thúc vàocuối thế kỉ XVIII

Trang 29

Câu hỏi: Giai đoạn nào là đỉnh cao của Cách

mạng tư sản Pháp? Vì sao?

HS chia lớp thành 6 nhóm, thảo luận trong 3 phút,

đưa đáp án:

- Giai đoạn nền Chuyên chính dân chủ Cách mạng

Gia-cô-banh là đỉnh cao của CMTS Pháp

- Vì đã giải quyết được vấn đề nội phản, ngoại

xâm, ổn định đất nước, đáp ứng nguyện vọng của

nhân dân lao động

Chuẩn xác kiến thức:

- Giai đoạn nền Chuyên chính dân chủ Cách mạng

Gia-cô-banh là đỉnh cao của CMTS Pháp

- Vì đã giải quyết được vấn đề nội phản, ngoại

xâm, ổn định đất nước, đáp ứng nguyện vọng của

nhân dân lao động

Chuyển mục 4

Hoạt động 4: Tìm hiểu về Ý nghĩa lịch sử của

Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỷ XVIII

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được: ý nghĩa

lịch sử của CMTS Pháp đối với nhân dân Pháp và

- Chống thù trong, giặc ngoài, tiêu diệt chế độ

phong kiến, bước đầu giải quyết vấn đề ruộng đất

cho nông dân

?: Từ mục tiêu, nhiệm vụ của cuộc cách mạng

đề ra, em hãy rút ra ý nghĩa của CMTS Pháp

cuối thế kỷ XVIII?

- Lật đổ chế độ phong kiến, đưa giai cấp tư sản lên

cầm quyền, xoá bỏ nhiều trở ngại trên con đường

phát triển của chủ nghĩa tư bản

?: Quần chúng nhân dân có vai trò ntn trong

Cách mạng Pháp?- Quần chúng nhân dân là lực

lượng chủ yếu đưa cách mạng phát triển đến đỉnh

cao GV nhấn mạnh: vai trò của quần chúng trong

các cuộc Cách mạng

4 Ý nghĩa lịch sử của cách mạng tư sản Pháp

- Cách mạng tư sản Pháp đãlật đổ được chế độ PK, đưa giaicấp tư sản lên cầm quyền, xóa bỏnhiều trở ngại trên con đườngphát triển của CNTB

Quần chúng nhân dân là lựclượng chủ yếu đưa cách mạngđạt tới đỉnh cao của nền chuyên

Trang 30

?: Qua tiến trình phát triển đi lên của Cách

mạng, em hãy giải thích tại sao Cách mạng

Pháp được coi là cuộc CMTS triệt để nhất?

TL: Vì những biện pháp tiến bộ của nền chuyên

chính dân chủ Gia-cô-banh đã đáp ứng phần nào

nguyện vọng của quần chúng nhân dân

?: Cách mạng tư sản Pháp có những hạn chế gì?

- Chưa giải quyết được triệt để vấn đề ruộng đất

cho nông dân, không hoàn toàn xoá bỏ chế độ bóc

lột phong kiến

?: Cách mạng tư sản Pháp có ảnh hưởng ntn

đến phong trào cách mạng thế giới?

- Thế giới: ảnh hưởng lớn đến phong trào giải

phóng dân tộc trên thế giới

chính dân chủ Gia-cô-banh

- Tuy Cách mạng tư sản Phápcuối thế kỉ XVIII được coi làcuộc cách mạng tư sản triệt đểnhất, nhưng nó vẫn chưa đáp ứngđược đầy đủ quyền lợi cho nhândân, vẫn không hoàn toàn xóa bỏđược chế độ PK, chỉ có giai cấp

tư sản là được hưởng lợi

3 Kết luận: Cách mạng 1789 là cuộc cách mạng triệt để nhất; nó đã lật đổ chế độ quân

chủ chuyên chế trong nước và có ảnh hưởng sâu sắc đến sự phát triển lịch sử thế giới, đểlại dấu ấn ở Châu Âu trong suốt thế kỷ XIX và sang cả thế kỷ XX, được Lê-nin đánh giálà" Đại cách mạng Pháp" Quần chúng nhân dân có vai trò to lớn trong việc đưa đếnthắng lợi và phát triển của cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỷ XVIII

IV Củng cố:

Câu 1: Quần chúng nhân dân có vai trò như thế nào trong Cách mạng tư sản Pháp ?

- Quần chúng vũ trang tấn công chiếm pháo đài – ngục Ba-xti

- Trước tình hình “Tổ quốc lâm nguy”, ngày 10/8/1792 nhân dân đã đứng lên lật đổphái Lập hiến, xoá bỏ chế độ phong kiến

- Phái Gi-rông-đanh không lo chống ngoại xâm, nội phản mà chỉ lo củng cố quyền lựcnên nhân dân đã lật đổ phái Gi-rông-đanh (2/6/1793)

- Quần chúng nhân dân hưởng ứng lệnh Tổng động viên của Phái Gia-cô-banh chiếnthắng thù trong giặc ngoài

Câu 2: Nêu những sự kiện chủ yếu qua các giai đoạn để chứng tỏ sự phát triển của cáchmạng tư sản Pháp?

Câu 3: Trình bày và phân tích ý nghĩa lịch sử của cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỷXVIII Phái Gia-cô-banh thuộc tầng lớp nào?

V Dặn dò: - Học bài theo câu hỏi sgk Xem trước bài 3, tìm hiểu các cuộc cách

mạng công nghiệp đầu tiên

Tuần 3: Tiết 5 Bài 3 :CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI A/ MỤC TIÊU BÀI HỌC

Trang 31

1/Kiến thức: Giúp HS biết và hiểu:

- Một số phát minh chủ yếu về kĩ thuật và quá trình công nghiệp hoá ở các nước Âu Mĩ

từ giữa thế kỉ XVIII đến giữa thế kỉ XIX

- Đánh giá được hệ quả về kinh tế, xã hội của cách mạng công nghiệp

- Cuộc cách mạng tư sản nổ ra ở một số nước với nhiều hình thức khác nhau như thốngnhất đất nước ở Đức, Italia, Minh trị duy tân ở Nhật, cải cách nông nô ở Nga

- Qúa trình xâm lược và hình thành hệ thống thuộc địa

- Đôi nét về quá trình đấu tranh giữa chủ nghĩa tư bản và chế độ phong kiến trên phạm

- Khai thác nội dung và sử dụng kênh hình trong SGK

- Biết phân tích nội dung để rút ra kết luận, nhận định, liên hệ thực tế

- Lập các bảng niên biểu

- Năng lực chuyên biệt:Tái hiện sự kiện, hiện tượng lịch sử; năng lực thực hành bộ môn lịch sử; xác định và giải quyết mối liên hệ, tác động giữa các sự kiện lịch sử với nhau; sosánh, nhận xét, đánh giá

B.CHUẨN BỊ:

1/ GV: SGK, giáo án, Sưu tầm một số tài liệu cần thiết ngoài SGK, SGV

- Lược đồ nước Anh giữa thế kỉ XVIII và lược đồ nước Anh nửa đầu thế kỉ XIX

- Các tranh ảnh , kênh hình trong SGK

2 Kiểm tra bài cũ

? Nêu những sự kiện chủ yếu qua các giai đoạn để chứng tỏ sự phát triển đi lên củacách mạng tư sản Pháp Vì sao cách mạng Pháp được coi là cuộc Đại cách mạng ?

3 Bài mới

1.Giới thiệu: Cách mạng công nghiệp bắt đầu ở Anh và lan rộng ra các nước tư

bản khác đã làm thay đổi bộ mặt các nước tư bản như thế nào? Chúng ta tiếp tục tìmhiểu bài 3

2 Triển khai bài mới:

I/CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP

Hoạt động 1: Tìm hiểu về cách mạng công nghiệp ở Anh

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm, hiểu được: khái niệm

CÔNG NGHIỆP 1/ Cách mạng công nghiệp ở Anh

Trang 32

cách mạng công nghiệp, những phát minh kỹ thuật quan

trọng, kết quả cách mạng công nghiệp ở Anh

Hoạt động: Cả lớp / Cá nhân

?: Thế nào là Cách mạng công nghiệp?

- Cách mạng công nghiệp là bước phát triển của sản xuất

TBCN, diễn ra đầu tiên ở Anh rồi lan ra các nước khác Nó

thúc đẩy việc phát minh máy móc, thúc đẩy sản xuất và hình

thành hai giai cấp tư sản và vô sản

GV nhấn mạnh: Nội dung chủ yếu của CMCN là phát minh

máy móc và sử dụng máy móc vào sản xuất công nghiệp

?: Tại sao bước sang thế kỷ XVIII, yêu cầu cải tiến, phát

minh máy móc lại được đặt ra?

- Bước sang thế kỷ XVIII, CNTB phát triển mạnh mẽ, giai

cấp tư sản lên cầm quyền càng đẩy mạnh nền sản xuất

TBCN, phải cải tiến, phát minh nhiều máy móc để đẩy nhanh

nền sản xuất nhiều hơn, phức tạp hơn

?: Cách mạng công nghiệp nổ ra đầu tiên ở đâu?

?: CMCN bắt đầu bùng nổ ở Anh vào khoảng thời gian

nào? - Khoảng thập niên 60 của thế kỷ XVIII.

?:Trước tiên là trong ngành nào?b- Ngành dệt

GV yêu cầu HS quan sát hình 12 và 13 SGK

?: Vì sao máy móc được phát minh đầu tiên trong ngành

dệt?

- Ở hình 12 có rất nhiều phụ nữ kéo sợi để cung cấp cho chủ

bao mua Máy kéo sợi Gien-ni so với chiếc xa cổ truyền – từ

chỗ một người kéo một cọc sợi đã tăng lên 16 cọc sợi, làm

cho năng suất lao động tăng lên rất nhiều lần

- Khi máy kéo sợi Gien-ni được sử dụng rộng rãi sẽ không

chỉ giải quyết tình trạng thiếu sợi trước đây mà còn dẫn đến

là nước đầu tiên trênthế giới tiến hành cáchmạng công nghiệp vớiviệc phát minh ra máymóc trong ngành dệt

- Năm 1764, ha-gri-vơ sáng chế ramáy kéo sợi Gien- ni,

Trang 33

Giêm Năm 1769, AcGiêm craiGiêm tơ phát minh ra máy kéo sợi chạy

bằng sức nước

- Năm 1785, Các-rai chế tạo máy dệt đầu tiên

- Năm 1784, Giêm Oát hoàn thành việc phát minh ra máy

hơi nước

?: Động cơ hơi nước ra đời có ý nghĩa ntn?

- Tạo điều kiện cho sản xuất phát triển mạnh mẽ hơn trước vì

nhà máy được xây dựng phổ biến khắp nơi, thay cho các nhà

máy chạy bằng sức nước phải ngưng hoạt động trong mùa

đông vì nước đóng băng và phải đặt gần những khúc sông

chảy xiết

?: Vì sao máy móc được dùng nhiều trong ngành giao

thông vận tải? Thành tựu như thế nào?

- Do nhu cầu vận chuyển nguyên vật liệu đến nhà máy và

đưa hàng hoá đi các nơi ngày càng tăng

- Năm 1825, đoạn đường sắt đầu tiên được khánh thành với

xe lửa đầu tiên: Xe lửa Xti-phen-xơn.

GV hướng dẫn HS quan sát hình 15 SGK

Mô tả: Đây là buổi lễ khánh thành đường sắt đầu tiên ở Anh

vào năm 1825 Nhân dân tập trung rất đông từ sáng sớm dọc

theo con đường sắt đầu tiên này Đến giờ quy định, xe lửa

chuyển bánh Đầu máy kéo theo 33 toa, do Xti-phen-xơn lái

Khi đến con đường dốc, Xti-phen-xơn ra hiệu tránh đường,

rồi tăng tốc lên đến 24km/h Đoàn tàu lao về phía trước, bỏ

xa đoàn kị sĩ cùng đám quần chúng đông đúc vừa vui mừng

vừa sợ hãi

THMT:?: Tại sao các nước tư bản lại đẩy mạnh sản xuất

gang thép và than đá?

- Máy móc và đường sắt phát triển đòi hỏi công nghiệp nặng

(gang thép, than đá) phải phát triển để đáp ứng nhu cầu đó

G: Chỉ trong vòng 25 năm (1825 1850), chiều dài đường sắt

nâng cao năng suấtgấp 8 lần

- Năm 1769, crai-tơ phát minh ramáy kéo sợi chạy bằngsức nước

- Năm 1785, mơn-các-rai chế tạo ramáy dệt chạy bằng sứcnước, nâng cao năngsuất lao động 40 lần sovới dệt vải bằng taynhưng có hạn chế làphải xây dựng nhàmáy gần sông, vàomùa đông nước đóngbăng máy không hoạtđộng được

-Năm 1784, Oát phát minh ra máyhơi nước, thúc đẩynhiều ngành kinh tếkhác ra đời như ngànhdệt, luyện kim, khaithác dầu mỏ, tiêu biểu

Giêm-là ngành giao thôngvận tải có tàu thuỷ, tàuhoả sử dụng đầu máychạy bằng hơi nước

Trang 34

ở Anh đạt 10.000 km.

?: Kết quả của Cuộc cách mạng công nghiệp ở Anh là gì?

- Đó là quá trình chuyển biến từ nền sản xuất nhỏ bằng thủ

công sang sản xuất lớn bằng máy móc

- Làm cho sản xuất phát triển nhanh chóng, của cải dồi dào

Anh từ một nước nông nghiệp trở thành một nước công

nghiệp phát triển nhất thế giới

GV nhấn mạnh: Anh đứng đầu thế giới về sản xuất công

nghiệp

Chuyển mục 2

Hoạt động 2: Tìm hiểu về hệ quả của cách mạng công

nghiệp:

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được: Những hệ quả

tích cực và tiêu cực về xã hội do cách mạng công nghiệp

mang lại

Hoạt động : Nhóm/ cá nhân

THMT:Câu hỏi: Quan sát 2 lược đồ nước Anh trong giữa

thế kỷ XVIII và nửa đầu thế kỷ XIX (hình 17, 18 SGK), em

hãy nêu những biến đổi của nước Anh sau khi hoàn thành

- Chưa có mạng lưới

đường sắt

- Có mạng lưới đường sắt nốiliền các thành phố, hải cảng,khu công nghiệp

Anh là nước nông nghiệp Anh là nước công nghiệp

* Kết quả :

- Nhờ cách mạng côngnghiệp, Anh sớm diễn

ra quá trình chuyển biến

từ sản xuất nhỏ, thủcông sang sản xuất lớnbằng máy móc, là nướcđầu tiên tiến hành côngnghiệp hóa

- Từ một nước nôngnghiệp, Anh đã trởthành nước công nghiệpphát triển nhất thế giới,

là “công xưởng” của thếgiới

2/ Hệ quả của cách mạng công nghiệp

Trang 35

?: Cách mạng công nghiệp đã làm thay đổi bộ mặt các

nước tư bản như thế nào?

- Nhờ phát minh máy móc, nhiều khu công nghiệp lớn, nhiều

thành phố mọc lên, thu hút dòng người từ nông thôn lên

thành phố tìm việc làm

G:Trước kia nông dân lao động ở đồng ruộng, bây giờ công

nhân lao động trong công xưởng chật hẹp, ngột ngạt, môi

trường lao động bị ô nhiễm nặng nề, công nhân bị các bệnh

về xương, phổi

?: Cách mạng công nghiệp tạo ra hệ quả xã hội gì?

- Hình thành hai giai cấp cơ bản của xã hội tư bản là giai cấp

tư sản và giai cấp vô sản

?: Giai cấp tư sản và giai cấp vô sản có mối quan hệ ntn?

- Giai cấp tư sản thống trị xã hội, giai cấp vô sản là những

người làm thuê, bị áp bức bóc lột nặng nề, vì vậy, giai cấp vô

sản đã đứng lên chống ách áp bức của giai cấp tư sản bằng

các hình thưc như: đập phá máy móc, khởi nghĩa vũ trang,…

GV.Nêu câu hỏi thảo luận nhóm

+ Cách mạng côngnghiệp đã làm thay đổi

bộ mặt các nước tư bản,như nâng cao năng suấtlao động, hình thành cáctrung tâm kinh tế, cácthành phố lớn,

+ Về xã hội, hìnhthành hai giai cấp cơbản của chế độ TBCN

là tư sản và vô sản mâuthuẫn với nhau, dẫn đếncác cuộc đấu tranh giaicấp trong xã hội tư bản

IV Củng cố:

? Nêu kết quả của cách mạng công nghiệp Anh?

V Dặn dò: - Học bài theo câu hỏi sgk

- Xem trước phần II của bài tìm hiểu những sự kiện chứng tỏ chủ nghĩa tư bản thắnglợi trên phạm vi thế giới

    

Tuần 3; Tiết 6 Bài 3: CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI (tt)

- Quá trình xâm lược thuộc địa và sự hình thành hệ thống thuộc địa

2 Tư tưởng:

Qua bài HS nhận thức được:

- Sự áp bức, bóc lột là bản chất của chủ nghĩa tư bản đã gây nên đời sống đau khổ chonhân dân toàn thế giới

3 Kỹ năng:

- HS biết khai thác sử dụng kênh chữ, kênh hình trong SGK

Trang 36

- HS biết phân tích các sự kiện để rút ra kết luận và liên hệ thực tế.

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sử dụng ngônngữ, năng lực sáng tạo

B CHUẨN BỊ:

1/Giáo viên:

- SGK, giáo án, Vẽ bản đồ h.19,20 Tìm hiểu nội dung kênh hình sgk

- Bản đồ phong trào giải phóng dân tộc ở Châu Á, Châu Phi và Mỹ Latinh.

? Trình bày về cuộc cách mạng công nghiệp ở Anh?

? Nêu những biến đổi ở nước Anh sau khi hoàn thành cách mạng công nghiệp?

III Bài mới:

1 Giới thiệu bài mới:

Bước sang thế kỷ XIX, các cuộc cách mạng tư sản đã được tiến hành ở nhiều

nước trên thế giới với rất nhiều hình thức phong phú Các cuộc cách mạng tư sản thắnglợi đã xác lập sự thống trị của chủ nghĩa tư bản trên phạm vi thế giới, tạo điều kiện chchủ nghĩa tư bản mở rộng xâm chiếm thuộc địa ở Châu Á, Châu Phi

2 Triển khai bài:

II – CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP

TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI

Các cuộc cách mạng tư sản thế kỷ XIX ( Giảm tải)

Hoạt động 2: Tìm hiểu về sự xâm lược của tư bản

phương Tây đối với các nước Á, Phi:

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm, hiểu được: - Sự

xâm lược của các các nước ở Châu Á và Châu Phi là một

tất yếu của CNTB

* TỔ CHỨC THỰC HIỆN: Hoạt động : Nhóm/ Cá

nhân

?: Vì sao các nước tư bản phương Tây lại đẩy mạnh

xâm chiếm thuộc địa?

II – CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI

2 Sự xâm lược của tư bản phương Tây đối với các nước Á, Phi

- Từ khi tiến hành cáchmạng công nghiệp, nhu

Trang 37

- Kinh tế tư bản chủ nghĩa phát triển nhanh chóng làm

tăng nhu cầu tranh giành thị trường, đẩy mạnh xâm lược

thuộc địa

GV mời HS đọc đoạn chữ nhỏ đầu trang 27

Thảo luận nhóm : 3 phút

THMT:?: Tại sao tư bản phương Tây đẩy mạnh xâm

lược các nước phương Đông (Ấn Độ, Trung Quốc,

Đông Nam Á) và Châu Phi làm thuộc địa?

HS chia lớp thành 6 nhóm, thảo luận trong 3 phút, đưa

đáp án:

- Khu vực giàu tài nguyên

- Có vị trí chiến lược quan trọng

- Khu vực lạc hậu về kinh tế, bảo thủ về chính trị (chế độ

phong kiến đã suy yếu)

Chuẩn xác kiến thức:

- Khu vực giàu tài nguyên Có vị trí chiến lược quan

trọng

- Khu vực lạc hậu về kinh tế, bảo thủ về chính trị (chế độ

phong kiến đã suy yếu)

GV dùng lược đồ Phong trào giải phóng dân tộc ở Châu

Á, Châu Phi và Châu Mỹ Latin, yêu cầu HS lên xác định

một số nước ở Châu Á, Châu Phi là thuộc địa của tư bản

Phương Tây

HS lên bảng, xác định trên lược đồ: - Trung Quốc – Anh

xâm lược Ấn Độ, Miến Điện, Mã Lai – Anh Việt Nam,

lào, Campuchia, Angiêri, Tuynidi – Pháp,…

?: Nhận xét chung về tình hình các nước Châu Á,

Châu Phi đầu thế kỷ XIX?

- Đến cuối thế kỷ XIX, hầu hết các nước Châu Á, Châu

Phi trở thành thuộc địa hay phụ thuộc của thực dân

phương Tây GVnêu câu hỏi thảo luận: Vì sao các nước

tư bản phương Tây đẩy mạnh việc xâm chiếm thuộc địa?

Chỉ trên bản đồ thế giới những nước bị thực dân xâm

chiếm

GV: Giải thích đoạn trích sgk

Kết luận: Cách mạng tư sản lần lượt nổ ra ở nhiều nước

Âu-Mĩ, đánh đổ chế độ phong kiến và xác lập chủ nghĩa

tư bản trên phạm vi thế giới Chủ nghĩa tư bản phát triển

do nhu cầu về nguyên liệu, nhân công, thị trường tiêu thụ

hàng hoá, bọn thực dân đã tăng cường xâm lược các

nước ở Châu Á, Châu Phi và Mĩ la tinh làm thuộc địa,

gây nhiều tội ác với nhân dân các nước này

cầu về nguyên liệu, thịtrường của các nước tư bảnAnh, Pháp trở nên cấpthiết, khiến các nước nàyđẩy mạnh xâm lược cácnước phương Đông đặcbiệt là các nước Ấn Độ,

TQ, Đông Nam Á

- Tại Châu Phi, thực dânphương Tây cũng ráo riêtđẩy mạnh sâu xé

- Kết quả: Cuối thế kỉ

XIX đầu thế kỉ XX, cácnước Á, Phi đều lần lượttrở thành thuộc địa hoặcphụ thuộc của thực dânphương Tây

Trang 38

3 Sơ kết bài:

- CMTS tiếp tục bùng nổ khắp Châu Âu, Mỹ La tinh thắng lợi xác lập sự thống trị của CNTB

- CNTB phát triển, nhu cầu thị trường và nguyên liệu tăng lên, các nước

phương Tây tăng cường xâm lược thuộc địa

IV: Củng cố:

? Những sự kiện nào chứng tỏ đến giữa thế kỷ XIX, CNTB đã thắng lợi trên phạm vithế giới?

V Dặn dò: Học bài theo câu hỏi sgk Xem trước bài 4 Tìm hiểu phong trào công nhân

phát triển như thế nào?

*******************************************

Tuần 4;Tiết 7.

Bài 4: PHONG TRÀO CÔNG NHÂN VÀ SỰ RA ĐỜI CHỦ NGHĨA MÁC

A – MỤC TIÊU BÀI HỌC:

1 Kiến thức: Giúp HS nắm được:

- Tình cảnh của giai cấp công nhân, nguyên nhân dẫn đến phong trào công nhân

- Hình thức đấu tranh ban đầu: đập phá máy móc, bãi công

- Những cuộc đấu tranh tiêu biểu của giai cấp công nhân trong những năm 30 – 40của thế kỷ XIX

- Tình đoàn kết, đấu tranh chống áp bức, bóc lột của công nhân quốc tế

- Bản chất bóc lột của CNTB

- Phân tích, đánh giá về quá trình phát triển của phong trào công nhân

4.Định hướng năng lực được hình thành

B.CHUẨN BỊ:

1/ Giáo viên: - SGK, giáo án Tranh ảnh về đời sống công nhân nửa đầu thế kỷ XIX 2/ Học sinh:

- SGK, vở Học bài, làm bài Xem trước bài mới, tìm hiểu về phong trào công nhân

C.TIẾN TRÌNH BÀI GIẢNG:

I Ổn định:

? Tại sao nói đến thế kỷ XIX chủ nghĩa tư bản đã được xác lập trên phạm vi thế giới

III Bài mới:

Trang 39

1.Giới thiệu bài mới: Hệ quả tiêu cực của CMCN hình thành 2 giai cấp đối kháng: tư

sản và vô sản Bị giai cấp tư sản thống trị, bóc lột nặng nề nên ngay từ khi mới ra đời,giai cấp công nhân đã nổi dậy đấu tranh mạnh mẽ: phong trào công nhân Đó là nội dungbài học hôm nay

THẾ KỶ XIX

II-Hoạt động 1: Tìm hiểu về phong trào đập phá máy

móc và bãi công

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được nguyên nhân

dẫn tới phong trào đấu tranh của công nhân, hình thức

đấu tranh trong thời kỳ đầu

Hoạt động : Cả lớp/ Cá nhân

G: Cùng với sự phát triển công nghiệp, giai cấp công

nhân hình thành sớm ở Anh, rồi các nước khác ở Châu

Âu

?: Vì sao ngay từ khi mới ra đời, giai cấp công nhân

đã đấu tranh chống giai cấp tư sản?

- Do lòng tham lợi nhuận, giai cấp tư sản bóc lột giai

cấp công nhân hết sức nặng nề làm cho tình cảnh công

nhân vô cùng khốn khổ

GV mô tả: “công nhân nam, nữ kể cả trẻ em dưới 6

tuổi phải đi làm thuê trong những điều kiện rất khắc

nghiệt Trẻ em và nữ công nhân rất gầy còm, xanh xao,

mắc các bệnh đau xương sống, chân đi vòng kiềng,

vẹo xương, sưng khớp và các bệnh hiểm nghèo

?: Giai cấp công nhân bị bóc lột nặng nề ntn?

- Họ phải làm việc từ 14 đến 16 giờ mỗi ngày trong

điều kiện lao động vất vả với đồng lương “chết đói”

- Đàn bà, trẻ em cũng phải làm việc nặng, lương thấp

hơn đàn ông Điều kiện ăn ở tồi tàn

HS Đọc SGK, quan sát hình 24 SGK

THMT: ?: Em hãy nhận xét về lao động trẻ em ở

Anh?

- Trẻ em gầy gò, ốm yếu, quần áo rách rưới, phải lao

động vất vả trong những hầm mỏ tối tăm, bị bóc lột tàn

tệ

I- PHONG TRÀO CÔNG NHÂN NỬA ĐẦU THẾ

KỶ XIX 1/ Phong trào đập phá máy móc và bãi công

- Sự ra đời của giai cấp côngnhân gắn liền với sự phát triểncủa CNTB Ngay từ buổi đầu,

họ đã bị giai cấp tư sản bóc lộtnặng nề, thường phải làm việc

từ 14 đến 16 giờ mỗi ngàytrong điều kiện thiếu an toàn,đồng lương lại rẻ mạt Cả phụ

nữ và trẻ em cũng bị bóc lột Vìvậy, công nhân đã nổi dậy đấutranh

Trang 40

?:Vì sao giới chủ thích sử dụng lao động trẻ em?

- Vì tiền lương trả thấp nhất, lao động nhiều giờ, chưa

dám đấu tranh

Liên hệ: Trẻ em hôm nay được chăm sóc, bảo vệ, được

học hành, vui chơi

?:Bị bóc lột hết sức nặng nề, công nhân đã làm gì?

- Đứng dậy đấu tranh

?: Đầu thế kỷ XVIII, công nhân đấu tranh bằng

những hình thức nào?

- Đập phá máy móc, đốt công xưởng

?: Vì sao công nhân lại đập phá máy móc?

- Họ nhầm tưởng máy móc, nhà xưởng là kẻ bóc lột

mình

G: Việc đập phá máy móc chưa đem lại kết quả cho

công nhân, chủ tư sản sa thải những công nhân gây rối,

đầu tư lại nhà xưởng, máy móc, những công nhân đó

lại phải quay trở lại làm việc, tiếp tục bị bóc lột nặng

nề hơn nữa, cho thấy nhận thức của công nhân còn non

yếu, đấu tranh tự phát

?: Đến đầu thế kỷ XIX, công nhân còn đấu tranh

bằng hình thức nào khác?

- Bãi công, đòi tăng lương, giảm giờ làm

?:Muốn đấu tranh giành thắng lợi, công nhân phải

làm gì?

- Đoàn kết nhau, thành lập các công đoàn để đấu tranh

?: Công đoàn có vai trò ntn?

- Công đoàn là tổ chức nghề nghiệp của công nhân, có

nhiệm vụ tổ chức họ đấu tranh đòi quyền lợi cho mình,

giúp đỡ nhau khi gặp khó khăn

GV nhấn mạnh: Công đoàn đoàn kết và tổ chức cho

công nhân đấu tranh, dần chuyển sang tự giác

Hoạt động 2: Tìm hiểu về phong trào công nhân

trong những năm 1830 – 1840

* MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: HS nắm được nội dung, ý

nghĩa của phong trào công nhân 1830- 1840

- Hình thức đâu tranhđầu tiên của công nhân là đậpphá máy móc và đốt côngxưởng (do nhận thức sai lầm,cho rằng máy móc là nguyênnhân gây ra sự cực khổ cho họ).Cuộc đấu tranh nổ ra ở Anh,sau đó là Pháp, Đức, Bỉ,

- Đến đầu thế kỉ XIX,công nhân đã chuyển sang đấutranh với hình thức bãi công,đòi tăng lương và giảm giờlàm, thành lập các tổ chứccông đoàn để bảo vệ mình

2 Phong trào công nhân trong những năm 1830 – 1840.

Định dạng
Số trang	159
Dung lượng	276,67 KB