De dap an HSG sinh 9 nam 2015 KA

-Giải thích mARN là bản sao của gen cấu trúc: Trình tự các nuclêôtit của mARN bổ sung với trình tự các nuclêôtit trên mạch khuôn của gen cấu trúc mạch tổng hợp ARN và sao chép nguyên vẹ[r]

PHÒNG GD&ĐT THANH OAI ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9

NĂM HỌC 2015 - 2016 MÔN: SINH HỌC

(Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao đề)

Câu 1:(4đ) Cho giao phấn giữa hai giống bí thuần chủng thu được F1.Tiếp tục cho F1

thụ phấn với nhau thu được F2 có kết quả như sau:

56,25% số cây quả tròn, hoa đỏ.18,75% số cây quả tròn, hoa vàng

18,75% số câyquả dài, hoa đỏ.6,25% số cây quả dài, hoa vàng

a/ Giải thích kết quả và lập sơ đồ lai của F1để xác định tỉ lệ kiểu gen,tỉ lệ kiểu hình của

F2

b/ Xác định kiểu gen,kiểu hình của hai giống P đã mang lai và lập sơ đồ minh họa

Câu 2:(2đ) Phân biệt NST thường và NST giới tính về cấu tạo và chức năng

Câu 3:(3đ) Ruồi giấm có 2n= 8.Có 4 hợp tử của ruồi giấm đều nguyên phân 5 lần bằng

nhau

Hãy xác định : Số tế bào con được tạo ra và số NST có trong tế bào con

Câu 4: ( 3 điểm)

So sánh quá trình tự nhân đôi của ADN với quá trình tổng hợp ARN? Vì sao ARN

thông tin được xem là bản sao của gen cấu trúc?

Câu5:(4đ) Gen B có 3600 liên kết hiđrô và có chiều dài là 5100Ao Phân tử mARN

được tổng hợp từ gen trên có hiệu số giữa uraxin với ađênin là 120 ribônuclêôtit và tỉ lệ

giữa guanin với xitôzin là

2

3 a.Tính số lượng nuclêotit từng loại của gen B

b Tính số lượng từng loại ribônuclêôtit của phân tử mARN

Câu 6: ( 4 điểm)

Thế nào là đột biến gen ? Đột biến gen gồm những dạng nào? Hãy nêu nguyên nhân

phát sinh đột biến gen ? Vai trò của đột biến gen?

Hết

TRƯỜNG THCS KIM AN

ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHẤM

(đáp án có 04 trang)

Đáp án

Câu1(4đ)

a/Giải thích kết quả và viết sơ đồ lai

F2 có tỉ lệ 56,25%:18,75%:18,75%:6,25%= 9:3:3:1

Phân tích từng cặp tính trạng ở F2: -Về hình dạng quả: Quả tròn/quả dài=(56,25+18,75): (18,75+6,25)=75:25=3:1

F2 có tỉ lệ 3 trội :1 lặn =>quả tròn là tính trạng trội ,quả dài là tính trạng lặn Quy ước :A quả tròn, a: quả dài F2 có tỉ lệ 3:1 =>F1 đều có kiểu gen dị hợp với nhau.F1:Aa x Aa

-Về màu hoa: Hoa đỏ:hoa vàng=(56,25+18,75):(18,75 +6,25)=75:25=3:1

F2 có tỉ lệ 3:1=>hoa đỏ là tính trạng trội so với hoa vàng Quy ước B :hoa đỏ, b:hoa vàng F2 có tỉ lệ 3:1=>F1 phải dị hợp về 2 cặp gen F1: Bb x Bb

* tổ hợp 2 cặp tính trạng F1: (Aa x Aa) (Bb x Bb)

Vậy F1 đều dị hợp về 2 cặp gen lại với nhau.F1:AaBb x AaBb

Sơ đồ lai:

F1:AaBb (quả tròn, hoa đỏ) x AaBb (quả tròn hoa đỏ) GF1:AB,Ab,aB,ab AB,Ab,aB,ab HS tự lập bảng xác định đúng kiểu gen ,kiểu hình của F2 b/Kiểu gen ,kiểu hình của P Do F1 đều mang kiểu gen AaBb (dị hợp về hai cặp gen)=>P thuần chủng phải chứa hai cặp gen tương phản.Vậy P có thể xảy ra một trong hai trường hợp sau: P:AABB x aabb hoặc P:AAbb x aaBB

Sơ đồ lai 1:

P:AABB(quả tròn hoa đỏ ) x aabb (quả dài hoa vàng) Gp:AB ab F1 AaBb Kiểu hình 100% quả tròn, hoa đỏ Sơ đồ lai 2:

0.25 đ 0.25 đ

0.25 đ 0.25đ

0.25đ 0,25đ

0.25đ 0,75đ 0.5đ

0,5đ

P:AAbb (quả tròn, hoa vàng ) x aaBB( quả dài, hoa đỏ )

Gp:Ab aB

F1 : AaBb

Kiểu hình 100% quả tròn ,hoa đỏ

Câu 2(4đ)

2 Sự khác nhau NST thường và NST giới tính(2đ)

Đặc điểm so

sánh

Số lượng - Tồn tại với số cặp lớn hơn

1 trong tế bào

- Chỉ có 1cặp hoặc 1 chiếc trong tế bào

Hình dạng - Tồn tại thành từng cặp

tương đồng gồm 2 NST giống nhau về hình thái, kích thước

- Gen tồn tại thành cặp alen

- Tồn tại thành từng cặp tương đồng ( XX) hoặc không tương đồng ( XY)

- Gen tồn tại thành từng cặp alen ở những đoạn tương đồng , không thành cặp alen ở những đoạn không

tươ

g đồng

Chức năng - Mang gen quy định tính

trạng thường

- Mang gen quy định tính trạng thường hoặc tính trạng giới tính

Câu 3:

a)

Gọi x là số lần nguyên phân của 1 tế bào mầm, 2n là bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội của loài

Số tế bào con được tạo ra là: 4 2x (tế bào)

Theo bài ra ta có:

*Số tế bào con được tạo ra:

Áp dụng công thức a.2x = 4.25 =128 (tế bào)

*Số NST có trong tế bào con:

a.2x.2n = 128 x 8 =1024 (NST)

0.5đ

0.5 đ 0.5 đ 0.5 đ

0.5đ

1đ

1đ

1đ

So sánh quá trình tự nhân đôi của ADN với quá trình tổng hợp ARN:

*Giống nhau:

- Đều xảy ra trong nhân tế bào, vào kì trung gian

- Đều dựa trên khuôn mẫu là ADN

- Đều diễn biến tương tự: ADN tháo xoắn, tách mạch, tổng hợp mạch mới

- Sự tổng hợp mạch mới đều diễn ra theo NTBS

- Đều cần nguyên liệu, năng lượng và sự xúc tác của enzim

*Khác nhau:

Cơ chế tự nhân đôi ADN Cơ chế tổng hợp ARN

- Diễn ra suốt chiều dài của phân tử

ADN

- Diễn ra trên từng đoạn của phân tử ADN, tương ứng với từng gen hay từng nhóm gen

-Các nuclêôtit tự do liên kết với các

nuclêôtit của ADN trên cả 2 mạch

khuôn: A liên kêt với T và ngược lại

- Các nuclêôtit tự do chỉ liên kết với các nuclêôtit trên mạch mang mã gốc của ADN; A liên kết với U

- Hệ enzim ADN polymeraza - Hệ enzim ARN polymeraza

- Từ một phân tử ADN mẹ tạo ra 2

phân tử AND con giống nhau và giống

mẹ

- Từ một phân tử ADN mẹ có thể tổng hợp nhiều loại ARN khác nhau, từ một đoạn phân tử ADN có thể tổng hợp nhiều phân tử ARN cùng loại

- Sau khi tự nhân đôi ADN con vẫn ở

trong nhân

- Sau khi tổng hợp các phân tử ARN được ra khỏi nhân

- Chỉ xảy ra trước khi tế bào phân chia - Xảy ra trong suốt thời gian sinh

trưởng của tế bào

-Giải thích mARN là bản sao của gen cấu trúc:

Trình tự các nuclêôtit của mARN bổ sung với trình tự các nuclêôtit trên mạch

khuôn của gen cấu trúc ( mạch tổng hợp ARN) và sao chép nguyên vẹn trình tự các

nuclêôtit trên mạch đối diện ( mạch bổ sung ) trừ một chi tiết là T được thay bằng

U

Câu 4 (3đ)

a.Số lượng từng loại nuclêotit của gen

Số lượng nucleotit của gen B

5100 2

3000

3, 4

(nuclêôtit) Theo đầu bài ta có: 2A + 3G = 3600 (1)  G = X = 600 (nu)

2A+ 2G = 3000 (2) A = T = 900 (nu)

1đ

0.25đ

0.25 đ 0,25đ

0.25đ 0.25 đ 0.25đ

0.5đ

0.5 đ

0.5 đ 0.5đ

0.25đ 0,25đ 0,25đ

b - Tổng số ribonu của mARN là: 3000: 2 = 1500 (nu)

- Số nu từng loại của mARN :

Ta có rU + rA = Agen = 900

rU - rA = 120

=> rU =

900 120

; rA= 900 - 510 = 390( ribo nu)

Ta có : rG/rX= 2/3 => rG= 2/3rX

Mà rX + rG = Ggen = 600 => rX + 2/3rX= 600

=> rX= 360( ribo nu); rG = 600- 360= 240( ribo nu)

Câu 5: (4điểm)

- Khái niệm: Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen xảy ra tại một

điểm nào đó trên phân tử ADN, liên quan đến 1 hoặc 1 số cặp Nucleotit

- Các dạng đột biến gen điển hình: Đột biến mất 1 cặp Nu, thêm 1 cặp Nu, thay thế

cặp Nu, đảo vị trí cặp Nu.

- Nguyên nhân phát sinh:

+ Tác nhân từ môi trường trong cơ thể: Đó là những rối loạn sinh lí làm mất

cân bằng môi trường trong cơ thể và làm rối loạn quá trình tự sao của phân tử

ADN

+ Tác nhân từ môi trường bên ngoài cơ thể: Đó là các tác nhân vật lí( tia tử

ngoại, tia phóng xạ ) hóa học ( đioxin, thuốc trừ sâu DDT ) tác động lên ADN,

làm tổn thương phân tử ADN hoặc rối loạn quá trình tự sao chép của nó

- Vai trò của đột biến gen:

+ Làm biến đổi cấu trúc của gen sẽ dẫn đến biến đổi cấu trúc của protein mà

gen đó mã hoá, do đó có thể làm biến đổi kiểu hình

+ Đa số đột biến gen tạo ra các gen lặn Chúng chỉ biểu hiện ra kiểu hình khi

ở thể đồng hợp và trong điều kiện thích hợp

+ Đa số đột biến gen thường có hại cho bản thân sinh vật Tuy nhiên cũng có

trường hợp có lợi

0.5 đ 0,25 0.5đ 0,5đ

0,5đ

0,5đ 1đ

2đ