I/ Bài học - Về ý nghĩa: Câu trần thuật đơn thường được dùng để giới thiệu, tả hoặc kể về một sự vật, sự việc hay để nêu một ý kiến.. - Về cấu tạo: Câu trần thuật đơn do một cụm C-V tạo [r]
Trang 1Giáo viên : Vũ Thị Lan
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
1 Thế nào là thành phần chính và
thành phần phụ của câu?
2 Xác định thành phần chính và thành
phần phụ của câu sau:
Chẳng bao lâu, tôi đã trở thành một
chàng dế thanh niên cường tráng.
Trang 3Chưa nghe hết câu, tôi đã hếch răng lên, xì một hơi rõ dài Rồi, với một bộ
điệu khinh khỉnh, tôi mắng:
-Hức! Thông ngách sang nhà ta? Dễ nghe nhỉ! Chú mày hôi như cú mèo thế này, ta nào chịu được Thôi, im cái điệu hát mưa dầm sùi sụt ấy đi Đào tổ nông thì cho chết!
Tôi về, không một chút bận tâm.
(Tô Hoài)
Ví dụ:
Trang 4Ví dụ:
Chưa nghe hết câu, tôi đã hếch răng lên xì
một hơi rõ dài Rồi, với bộ điệu khinh khỉnh, tôi mắng:
Hức! Thông ngách sang nhà ta? Dễ nghe nhỉ! Chú mày hôi như cú mèo thế này, ta nào chịu được Thôi, im cái điệu hát mưa dầm sùi sụt ấy đi Đào tổ nông thì cho chết! Tôi về, không một chút bận tâm
( Tô Hoài )
(1)
(2) (4)
(7)
(5)
(9)
(6) (3)
(8)
Trang 5(1) Chưa nghe hết câu, tôi đã hếch răng lên,
xì một hơi rõ
xì một hơi rõ dài dài.
(2) Rồi, với bộ điệu khinh khỉnh, tôi mắng:
(9) Tôi về, không một chút bận tâm
(6) Chú mày hôi như cú mèo thế này, ta
nào chịu được.
(10) Hoa là học sinh giỏi của lớp
-> Kể, tả, nêu ý kiến -> Kể, tả, nêu ý kiến
-> Kể, tả, nêu ý kiến -> Kể, tả, nêu ý kiến -> Giới thiệu
Trang 6(1) Chưa nghe hết câu, tôi đã hếch răng lên,
xì một hơi rõ
xì một hơi rõ dài dài.
(2) Rồi, với bộ điệu khinh khỉnh, tôi mắng:
(9) Tôi về, không một chút bận tâm
(6) Chú mày hôi như cú mèo thế này, ta
nào
chịu được.
V C
(10) Hoa là học sinh giỏi của lớp
Trang 7- Về cấu tạo: Câu trần thuật đơn do một cụm C-V tạo thành.
I/ Bài học
- Về ý nghĩa: Câu trần thuật đơn thường được dùng để giới thiệu, tả hoặc kể về
một sự vật, sự việc hay để nêu một ý kiến.
Trang 8a Mai, Hoa, Thảo đều là học sinh chăm ngoan.
b Tre trông thanh cao, giản dị, chí khí như người.
Ví dụ:
=> Lưu ý 1: Câu trần thuật đơn chủ ngữ có thể có một hay nhiều chủ ngữ hoặc vị ngữ có thể có một hay nhiều vị ngữ.
Trang 93 Mèo chạy làm đổ lọ hoa.
4 Cây này lá vàng.
=> Lưu ý 2: Câu có hai cụm C-V trở lên, nhưng nếu chỉ có một cụm C-V làm nòng cốt vẫn được gọi là câu trần thuật đơn.
Trang 10Dựa vào hình ảnh bức tranh, em hãy đặt những
câu trần thuật đơn.
Trang 11Bài tập 1: Tìm và phân tích chủ ngữ - vị ngữ cuả
câu trần thuật đơn trong đoạn trích dưới đây?
Cho biết những câu trần thuật đơn ấy được dùng làm gì?
Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô là một ngày trong trẻo, sáng sủa Từ khi có vịnh Bắc Bộ và từ khi quần đảo Cô Tô mang lấy dấu hiệu của sự
sống con người thì, sau mỗi lần giông bão, bao giờ bầu trời Cô Tô cũng trong sáng như vậy Cây trên núi đảo lại thêm xanh mượt, nước biển lại
lam biếc đậm đà hơn hết cả mọi khi, và cát lại
vàng giòn hơn nữa Và nếu cá có vắng tăm biệt tích trong một ngày động bão, thì nay lưới càng thêm nặng mẻ cá giã đôi
II Luyện tập:
(Nguyễn Tuân)
Trang 12Câu 1: Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô là một ngày trong trẻo, sáng sủa.
Bài tập 1:
-> Dùng để giới thiệu vẻ đẹp của Cô Tô.
Câu 2: Từ khi có vịnh Bắc Bộ và từ khi
quần đảo Cô Tô mang lấy dấu hiệu của sự sống con người thì, sau mỗi lần giông
bão, bao giờ bầu trời Cô Tô cũng trong
-> Dùng để nêu ý kiến nhận xét về vẻ đẹp
trong sáng của Cô Tô sau trận bão.
Trang 13Cả 3 câu đều là câu trần thuật đơn dùng để giới
truyện em đã học Chúng thuộc loại câu nào và
có tác dụng gì?
a) Ngày xưa, ở miền đất Lạc Việt, cứ như bây
giờ là Bắc Bộ nước ta, có một vị thần thuộc nòi rồng, con trai thần Long nữ, tên là Lạc Long
Quân. (Con Rồng, cháu Tiên)
nọ
(Ếch ngồi đáy giếng)
c) Bà đỡ Trần là người huyện Đông Triều
(Vũ Trinh)
Trang 14b) Có một con ếch sống lâu ngày trong một
giếng nọ
( Ếch ngồi đáy giếng)
c)Bà đỡ Trần là người huyện Đông Triều.
là + cụm danh từ
có + cụm danh từ
Trang 15Bài tập 3: Viết đoạn văn (khoảng 5 – 7 câu) miêu tả về mẹ của em có sử dụng câu trần thuật đơn.
Trang 16- Nhớ được khái niệm câu trần thuật đơn.
- Nhận diện được câu trần thuật đơn và
tác dụng câu trần thuật đơn
- Về nhà các em tìm hiểu thêm các bài tập
trong SGK.
- Chuẩn bị bài mới: HDĐT: Văn bản “
Lòng yêu nước”.