* Khổ cuối: Hình ảnh đoàn thuyền đánh cá trở về: Câu hát căng buồm với gió khơi Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời Mặt trời đội biển nhô màu mới Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi.. - Đoàn t[r]
Trang 1ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ II - NĂM HỌC 2011 – 2012
Mụn: Ngữ văn 9
( Thời gian: 120 phỳt )
I Trắc nghiệm khỏch quan : (2điểm )
Hóy khoanh trũn vào chữ cỏi đứng trước phương ỏn trả lời đỳng.
Câu1 Theo văn bản "Chuẩn bị hành trang vào thế kỷ mới", hành trang quan trọng nhất cần chuẩn bị trớc khi sang thế kỉ mới là :
A Một trình độ học vấn cao C Tiềm lực bản thân con ngời
B Một cơ sở vật chất tiên tiến D Những thời cơ hội nhập
Câu 2.ý nào sau đây nêu đợc nét đặc sắc nhất về nghệ thuật của bài thơ "Sang thu :”:
A Sử dụng câu thơ ngắn gọn, chính xác
B Sử dụng linh hoạt, phong phú các phép tu từ so sánh, ẩn dụ
C Sáng tạo những hình ảnh quen thuộc mà vẫn mới mẻ, giàu ý nghĩa triết lý
Câu 3 Thành phần biệt lập của câu là:
A Bộ phận chủ ngữ hoặc vị ngữ trong câu
B Bộ phận đứng trớc chủ ngữ, nêu sự việc đợc nói tới trong câu
C Bộ phận tách khỏi chủ ngữ và vị ngữ, chỉ thời gian, địa điểm, đợc nói tới trong câu
D Bộ phận không tham gia vào việc diễn đạt nghĩa sự việc của câu
Câu 4 Câu nào sau đây không có khởi ngữ:
A Tôi thì tôi xin chịu C Nam Bắc hai miền ta có nhau
B Miệng ông, ông nói, đình làng, ông ngồi D Cá này rán thì ngon
Câu 5 Câu thơ "Mặt trời của mẹ, em nằm trên lng" (Khúc hát ru những em bé lớn trên
lng mẹ - Nguyễn Khoa Điềm) thuộc loại cõu nào?
Câu 6 Nhận xét nào nói chính xác nhất tác dụng của yếu tố nghị luận trong văn bản
tự sự ?
A Làm cho câu chuyện trở nên hấp dẫn, gợi cảm.
B Làm cho câu chuyện giàu sức biểu cảm
C Làm cho câu chuyện thêm phần triết lí.
D Làm cho câu chuyện sinh động
Câu 7 "Chao ôi! Cực nhục cha, cả làng Việt gian! Rồi đây biết làm ăn, buôn bán ra
sao? Ai ngời ta chứa Ai ngời ta buôn bán mấy?" (Làng - Kim Lân).
Những lời trong đoạn văn trên thuộc hình thức nào?
Câu 8 Câu thơ “Hoa cời ngọc thốt đoan trang”: (Truyện Kiều - Nguyễn Du) nói về vẻ
đẹp của nhân vật nào ?
II Tự luận: ( 8 điểm)
Cõu 1: ( 1,5 điểm )
a Trong những tổ hợp từ sau đõy, tổ hợp từ nào là thành ngữ? Tổ hợp từ nào là tục ngữ? ( 0,5 điểm )
+ Hứa hươu hứa vượn
+ Chú treo mốo đậy
+ Đỏnh trống lảng + Gần mực thỡ đen, gần đốn thỡ sỏng
Trang 2b Giải thớch nghĩa cỏc thành ngữ đó tỡm được? ( 0,5 điểm )
c Cỏc thành ngữ trờn cú liờn quan đến cỏc phương chõm hội thoại nào? ( 0,5 điểm )
Cõu 1: ( 2,0 điểm )
Hiện nay cú một số học sinh học qua loa, đối phú, khụng học thật sự Em hóy viết một đoạn văn phõn tớch tỏc hại của nú theo cỏch lập luận Tổng hợp – phõn tớch – tổng hợp Trong đoạn văn cú sử dụng phộp lặp, phộp nối để liờn kết cõu (chỉ rừ và phõn tớch cỏc yờu cầu )
Cõu 3: ( 4,5 điểm )
a Nờu hoàn cảnh sỏng tỏc bài thơ Đoàn thuyền đỏnh cỏ – Huy Cận ( 0,25 điểm )
b Trong bài thơ cú nhiều cõu thơ viết về hỡnh ảnh ỏnh trăng, em hóy chộp lại và nờu ý nghĩa? ( 0,75 điểm )
c Suy nghĩ của em về 2 khổ thơ sau: ( 3,5 điểm )
Mặt trời xuống biển như hũn lửa Súng đó cài then, đờm sập cửa
Đoàn thuyền đỏnh cỏ lại ra khơi, Cõu hỏt cǎng buồm cựng giú khơi
Cõu hỏt cǎng buồm với giú khơi, Đoàn thuyền chạy đua cựng mặt trời
Mặt trời đội biển nhụ màu mới Mắt cỏ huy hoàng muụn dặm phơi
( Ngữ văn 9 - tập1 )
- HẾT
-HƯỚNG DẪN CHẤM, BIỂU ĐIỂM I.Phần trắc nghiệm( 2điểm) : Mỗi câu trả lời đúng đ ợc 0,25 điểm
II T lu n ( 8 i m) ự luận ( 8 điểm) ận ( 8 điểm) điểm) ểm)
Trang 31( a) - Thành ngữ: Hứa hươu hứa vượn, đánh trống lảng
- Tục ngữ: Chó treo mèo đậy; gần mực thì đen, gần đèn thì sáng
0,25 0,25 1( b) - Đánh trống lảng: cố ý né tránh, không muốn tham dự
- Hứa hươu hứa vượn: Hứa hẹn để được lòng, không thực hiện
0,25 0,25 1( c) - Đánh trống lảng: - > phương châm quan hệ
- Hứa hươu hứa vượn: -> phương châm về chất.
0,25 0,25
2
* Về hình thức : ( 1,0 điểm )
- Viết đúng hình thức đoạn văn : T – P – H
- Chỉ ra được câu :
+ Tổng hợp ( Câu chủ đề - Câu 1 )
+ Các ý phân tích tác hại : Đối với bản thân người học, gia đình, xã
hội ( không cần trích những câu văn )
+ Tổng hợp ( Câu chốt – Câu cuối )
- Chỉ ra phép : lặp, nối ( nêu rõ từ liên kết ở những câu nào, không
nhất thiết phải phân tích hết ở các câu trong đoạn văn )
0,25 0,25
0,5
* Về nội dung : ( 1,0 điểm )
Cần đảm bảo được các ý sau đây : Học qua, loa đối phó gây
những tác hại ghê ghớm
- Đối với bản thân người học:
+ Kiến thức nắm lơ mơ, nông cạn, hời hợt, phiến diện, mất kiến thức
cơ bản …
+ Không có ý chí cầu tiến, dễ chán nản, bi quan …
+ Tương lai sẽ không mấy tốt đẹp, không có nghề nghiệp ổn định
+ Dễ bị kẻ xấu rủ rê, lôi kéo vào con đường phạm pháp, tệ nạn xã hội
…
- Đối với gia đình:
+ Tốn kém tiền bạc đóng phí trong những học
+ Cha mẹ buồn lòng đau khổ, xấu hổ trước bạn bè, không yên tâm
công tác, làm việc
- Đối với xã hội:
+ Là gánh nặng cho xã hội về nhiều mặt: kinh tế tư tưởng, đạo đức,
lối sống
+ Tạo ra những con người không có tri thức làm ảnh hưởng đến sự
phát triển của xã hội …
0,5
0, 25
0,25
3 (a) - Bài thơ được sáng tác năm 1958 là kết quả từ chuyến đi thực tế ở
vùng mỏ Quảng Ninh
0,25
3 (b) - Những câu thơ có hình ảnh ánh trăng: (Đúng 2 câu mới cho điểm )
+ Thuyền ta lái gió với buồm trăng.
+ Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé.
+ Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao
0,25
Trang 4- Ý nghĩa:
+ Là hình ảnh thiên nhiên đẹp, trong sáng, gần gũi; là người bạn của
con người trong lao động và trong sinh hoạt Hình ảnh ánh trăng đã
tạo nên một bức tranh sơn mài tráng lệ, rực rỡ sắc màu thể hiện sự
gắn bó của người lao động; họ yêu nghề, yêu biển và yêu thiên nhiên
+ Trăng là cánh buồm chuyên chở và nâng bổng niềm vui, hào hứng
lao động làm chủ tập thể của những ngư dân đánh cá Qua đó thể hiện
trí tưởng tượng phong phú, bút pháp lãng mạn bay bổng và tình yêu
thiên nhiên của Huy Cận
0,25
0,25
3 (c) a Mở bài: ( 0.25 điểm )
* Yêu cầu: Giới thiệu tác giả, tác phẩm và nêu ý kiến đánh giá khái
quát về 2 khổ thơ
* Cho điểm:
- Đạt yêu cầu
- Thiếu hoặc sai hoàn toàn
0,25
0 điểm
b Mở bài: ( 3,0 điểm )
* Yêu cầu:
Khổ1: Đoàn thuyền đánh cá ra khơi:
- Cảnh hoàng hôn trên biển được miêu tả bằng một hình tượng
độc đáo.
“Mặt trời xuống biển như hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa”
Với nghệ thuật nhân hoá, sự liên tưởng so sánh thú vị, Huy Cận đã
miêu tả rất thực sự chuyển đổi thời khắc giữa ngày và đêm khiến cảnh
biển vào đêm thật kì vĩ, tráng lệ như thần thoại Vũ trụ như một ngôi
nhà lớn với màn đêm buông xuống là tấm cửa khổng lồ với những
lượn sóng hiền hoà gối đầu nhau chạy ngang trên biển như những
chiếc then cài cửa Phác hoạ được một bức tranh phong cảnh kì diệu
như thế hẳn nhà thơ phải có tâm hồn tinh tế và trái tim nhạy cảm
- Khi thiên nhiên bước vào trạng thái nghỉ ngơi thì con người bắt
đầu làm việc:
+ Màn đêm mở ra đã khép lại không gian của một ngày Giữa lúc vũ
trụ, đất trời như chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi thì ngược lại, con
người bắt đầu hoạt động: “Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi Câu hát
căng buồm trong gió khơi -> Sự đối lập này làm nổi bật tư thế lao
động của con người trước biển cả
+ Nhịp thơ nhanh mạnh như một quyết định dứt khoát Đoàn ngư dân
ào xuống đẩy thuyền ra khơi và cất cao tiếng hát khởi hành Từ “lại”
vừa biểu thị sự lặp lại tuần tự, thường nhật, liên tục mỗi ngày của
0,5
0,25
0,25
Trang 5công việc lao động
+ Hình ảnh “câu hát căng buồm” - cánh buồm căng gió ra khơi- là ẩn
dụ cho tiếng hát của con người có sức mạnh làm căng cánh buồm
Câu hát là niềm vui, niềm say sưa hứng khởi của những người lao
động lạc quan yêu nghề, yêu biển và say mê với công việc chinh phục
biển khơi làm giầu cho Tổ quốc
0,25
* Khổ cuối: Hình ảnh đoàn thuyền đánh cá trở về:
Câu hát căng buồm với gió khơi Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời Mặt trời đội biển nhô màu mới Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi.
- Đoàn thuyền đánh cá đã ra đi vào lúc hoàng hôn trong tiếng hát và
trở về vào lúc bình minh cũng trong tiếng hát Những câu thơ được
lặp lại như một điệp khúc của một bài ca lao động Nếu như tiếng hát
lúc trước thể hiện niềm vui khi lao động thì tiếng hát sau lại thể hiện
sự phấn khởi vì kết quả lao động sau một đêm làm việc hăng say Họ
trở về trong tư thế mới “chạy đua cùng mặt trời” Từ “chạy đua” thể
hiện khí thế lao động mạnh mẽ, sức lực vẫn dồi dào của người lao
động Đoàn thuyền được nhân hóa, cả mặt trời cũng tham gia vào
cuộc chạy đua này và kết quả con người đã chiến thắng
- Hai câu kết khép lại bài thơ nhưng lại mở ra một cảnh tượng thật kì
vĩ và chói lọi Phải nói rằng, nhà thơ Huy Cận đã rất tinh tế khi miêu
tả sự vận hành của vũ trụ Mặt trời từ từ nhô lên trên sóng nước xanh
lam , chiếu tỏa ánh sáng rực rỡ, cảnh biển bừng sáng và còn đẹp hơn
với kết quả lao động Con thuyền chở về khoang nào cũng đầy ắp cá
Mắt cá phản chiếu ánh mặt trời giống như muôn vàn mặt trời nhỏ li ti
Đó thật sự là một cảnh tượng đẹp, huy hoàng giữa bầu trời và mặt
biển, giữa thiên nhiên và thành quả lao động
0,5
0,5
* Đánh giá:
- Bài thơ tạo được âm hưởng vừa khoẻ khoắn sôi nổi lại vừa phơi
phới, bay bổng Góp phần tạo nên âm hưởng ấy là các yếu tố lời thơ,
nhịp điệu, vần Lời thơ dõng dạc, nhịp điệu thơ như khúc hát say mê,
hào hứng phơi phới
- Cách gieo vần biến hoá, linh hoạt, các vần trắc xen lẫn vần bằng,
vần liền xen lẫn vần cách Bút pháp hiện thực kết hợp bút pháp lãng
mạn bay bổng, tạo nên những vần thơ khoáng đạt, kì vĩ, phơi phới
niềm vui
So sánh liên hệ với các bài khác có nội dung tương tự ( Quê hương
-0,25
0,25
0,25
Trang 6Tế Hanh … ) -> góp vào một bài thơ hay để ca ngợi tình yêu thiên
nhiênđất nước và con người lao động
c Kết bài: ( 0,25 điểm )
* Yêu cầu:
- Nêu nhận định, đánh giá về sức hấp dẫn của 2 khổ thơ
- Liên hệ bản thân: yêu quê hương …
* Cho điểm:
- Đạt yêu cầu
- Thiếu hoặc sai hoàn toàn
0,25
0 điểm