+ Đổi mới tính chất và nội dung hoạt động của giáo viên và học sinh, chuyển từ dạy học truyền thụ một chiều, học tập thụ động chủ yếu ghi nhớ kiến thức để đối phó với kiểm tra thi cử san[r]
Trang 1PHềNG GD&ĐT HUYỆN TIỀN HẢI
TRƯỜNG THCS NAM TRUNG
CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phỳc
KẾ HOẠCH ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC – KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ
MễN NGữ VĂN 7 NĂM HỌC 2013 - 2014
Họ và Tên giáo viên: phạm
Tổ Khoa học Xã hội
A YấU CẦU CẤP THIẾT CỦA ĐỔI MỚI PPDH-KTĐG
I Yờu cầu của sự phỏt triển kinh tế xó hội đối với giỏo dục.
- Xó hội là xó hội thụng tin
- Nền kinh tế tri thức phỏt triển
- Việt Nam gia nhập tổ chức thương mại WTO và tham gia toàn cầu hoỏ
- Giỏo dục trước yờu cầu hội nhập quốc tế với mục tiờu đào tạo nhõn lực, bồi dưỡng và phỏt triển nhõn tài
II Quan điểm chỉ đạo về đổi mới giỏo dục.
- Căn cứ vào nghị quyết40/2000 của Quốc hội khoỏ X
- Căn cứ vào chỉ thị 14/2001- CT-TTG
- Căn cứ vào chiến lược phỏt triển giỏo dục đến năm 2020
- Luật giỏo dục sửa đổi năm 2005
- Thụng bỏo số 117( 03/01/2009) của Nguyờn bộ trưởng Bộ Giỏo dục và đào tạo Nguyễn Thiện Nhõn
- Thực hiện Quyết định số 1425/QĐ-UBND ngày 05 tháng 7 năm 2013 của UBND tỉnh Thái Bình về việc phê duyệt Kế hoạch tời gian năm học 2013 – 2014 của giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thờng xuyên,
- Thực hiện Công văn số 424/SGDĐT-GDTrH ngày 24 tháng 7 năm 2013 của Sở GD&ĐT Thái Bình về hớng dẫn nhiệm vụ GDTrH năm học 2013 – 2014,
- Thực hiện văn bản số 03/PGDĐT-THCS ngày 12 tháng 8 năm 2013 của Phòng GD-ĐT Tiền Hải về hớng dẫn thực hiện nhiệm vụ cấp THCS năm học 2013 - 2014
- Căn cứ vào kế hoạch thực hiện nhiệm vụ năm học của nhà trường năm học 2013 - 2014
B THỰC TRẠNG DẠY HỌC hiện nay
I Thực trạng:
- Kiểu dạy học phổ biến hiện nay vẫn là giỏo viờn truyền thụ những nội dung được trỡnh bày trong sỏch giỏo khoa, học sinh nghe và ghi nhớ mỏy múc thụ động
- Việc sử dụng phối hợp những phương phỏp dạy học để phỏt huy tớnh tớch cực, chủ động, sỏng tạo của học sinh cũn hạn chế
- Việc gắn nội dung dạy học với cỏc tỡnh huống thực tiễn cũng như để giải quyết cỏc chủ
đề phức hợp của thực tiễn thỡ chưa được chỳ trọng
II Nguyờn nhõn:
- Giỏo viờn chưa được trang bị một cỏch cú hệ thống bài bản về vấn đề đổi mới phương phỏp dạy học nờn cũn lỳng tỳng
- Đa số giỏo viờn mới hiểu đổi mới phương phỏp dạy học ở hỡnh thức bờn ngoài, mà chưa chỳ trọng đến bỡnh diện bờn trong của phương phỏp dạy học, đú là sự hiệu quả, sự phối hợp cỏc phương phỏp đối với nội dung một đặc thự mụn học
- Phương tiện thiết bị dạy học chưa đủ, khụng thuận lợi cho việc ỏp dụng phương phỏp dạy học mới, nhất là phương phỏp dạy học hiện đại
Trang 2- Số tiết dạy trong tuần nhiều nờn giỏo viờn ớt cú thời gian đầu tư thoả đỏng cho đổi mới phương phỏp dạy học
- Động cơ thỏi độ học tập của nhiều học sinh chưa tốt, học sinh vẫn quen với lối học thụ động, chưa sẵn sàng tham gia tớch cực chủ động vào cỏc nội dung học tập
- Việc kiểm tra thi cử mặc dự cú đổi mới nhưng vẫn mang tớnh hỡnh thức, chưa khuyến khớch được cỏch học thụng minh, sỏng tạo của học sinh
C ĐỊNH HƯểNG CHUNG VỀ ĐỔI MỚI PPDH – PPKTĐG.
1 Định hướng chung về đổi mới PPDH
- Phương phỏp dạy học phải phỏt huy tớnh tớch cực , tự giỏc, chủ động, sỏng tạo của học sinh, phự hợp với đặc điểm của trường, của lớp, mụn học, bồi dưỡng phương phỏp tự học, rốn luyện kỹ năng, vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tỏc động đến tỡnh cảm, đem lại niềm vui, hứng thỳ học tập của học sinh
- Cốt lừi của đổi mới phương phỏp dạy học là hướng tới giỳp học sinh học tớch cực , chủ động, sỏng tạo, từ bỏ thúi quen học thụ động, ghi nhớ mỏy múc, cụ thể là:
+ Đổi mới tớnh chất và nội dung hoạt động của giỏo viờn và học sinh, chuyển từ dạy học truyền thụ một chiều, học tập thụ động chủ yếu ghi nhớ kiến thức để đối phú với kiểm tra thi cử sang học tớch cực chủ động, sỏng tạo, chỳ trọng hỡnh thành năng lực tự học dưới sự hướng dẫn của tổ chức giỏo viờn
+ Đổi mới cỏc hỡnh thức tương tỏc xó hội trong dạy học, chuyển từ dạy đồng loạt cả lớp đối diện với giỏo viờn sang tổ chức dạy học theo cỏc hỡnh thức tương tỏc học cỏ nhõn, học theo nhúm
- Đổi mới cỏc hỡnh thức dạy học:
+ Đa dạng hoỏ cỏc hỡnh thức dạy học làm cho việc học sinh động, lý thỳ, trỏnh nhàm chỏn, đơn điệu, từ đú khắc phục điểm yếu, phỏt huy điểm mạnh của cỏc tổ chức dạy học khỏc nhau
+ Làm cho việc học gắn với mụi trường thực tế, gắn với kinh nghiệm sống của cỏ nhõn học sinh
2 Định hướng chung về đổi mới PPKTĐG
+ Đổi mới phương phỏp dạy học và đổi mới kiểm tra đỏnh giỏ là hai hoạt động cú liờn quan chặt chẽ với nhau; đổi mới kiểm tra đỏnh giỏ là động lực đổi mới phương phỏp dạy học, gúp phần thực hiện mục tiờu giỏo đào tạo
+ Kế hoạch đổi mới kiểm tra, đỏnh giỏ phải được xỏc định từ đầu năm học, đầu học kỡ Việc đỏnh giỏ kết quả bài học (hay một chương, một phần chương trỡnh,…) cần được tớnh đến ngày từ khi xỏc định mục tiờu và thiết kế bài học nhằm giỳp học sinh và giỏo viờn nắm được những thụng tin liờn hệ ngược để điều chỉnh hoạt động dạy và học
+ Nội dung kiểm tra, đỏnh giỏ phải toàn diện, bao gồm cả kiến thức, kĩ năng và phương phỏp, khụng phải chỉ yờu cầu tỏi hiện lại kiến thức và kĩ năng
D các giải pháp về đổi mới PPDH-KTĐG môn NGữ VĂN 7
i các giải pháp về đổi mới phơng pháp dạy học môn NGữ VĂN 7
1 Nghiờn cứu nhiệm vụ được đảm nhận.
Nhiệm vụ được giao:
Giảng dạy ngữ vĂn 7a , 7b
2 Những thuận lợi và khó khăn
a Thuaọn lụùi:
Trang 3Về CSVC trang thiết bị, được sự quan tâm của Đảng , chính quyền địa phơng đã làm tốt
cụng tỏc xó hội hoỏ GD…- Nhà trường đó lập kế hoạch ứng dụng cụng nghệ thụng tin trong cụng tỏc quản lý, giảng dạy cho giỏo viờn, đồng thời quan tõm việc bồi dưỡng nõng cao năng lực chuyờn mụn cho đội ngũ Hiện nay đó cú 1 giỏo viờn đó và đang đào tạo trỡnh độ thạc sỹ.- Đa số giỏo viờn xỏc định được ý nghĩa và tầm quan trọng của việc đổi mới phương phỏp dạy học và kiểm tra đỏnh giỏ, cú trỏch nhiệm và lũng nhiệt tỡnh trong cụng việc Nhà trường đó nhận được sự quan tõm ủng hộ tớch cực từ học sinh, phụ huynh và cỏc tổ chức xó hội
b.Khoự khaờn:
- Chất lượng đầu vào thấp, khụng đồng đều, khả năng tiếp thu của học sinh cũn rất nhiều hạn chế Đa số học sinh thụ động trong giờ học, phần lớn học sinh cú ý thức học tập chưa cao Học sinh cũn nghỉ học nhiều khi trời mưa rột hay mựa vụ, nờn đó ảnh hưởng rất lớn đến kết quả học tập của cỏc em Một số gia đỡnh phụ huynh chưa thực sự quan tõm và chăm lo đến việc học tập của con em mỡnh
- Chaỏt lửụùng thi cuoỏi naờm naờm hoùc2012 -2013 lụựp 6A76% lớp 6B 17%
Dới sự chỉ đạo của Ban giám hiệu nhà trờng, để nâng cao chất lợng chuyên môn, tôi đã
xây dựng Kế hoạch Đổi mới phơng pháp dạy học môn ngữ văn 7 trong năm học 2013
-2014
3 Giải pháp chung
- Không ngừng tự học nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ
- Nghiên cứu kĩ tâm sinh lí, lứa tuổi các em
- Nhiệt tình đầu t nghiên cứu trong từng tiết học, tìm ra con đờng ngắn nhất cho học sinh đi, tìm ra những cách gây hứng thú trong từng bớc, khâu lên lớp : phần kiểm ttra bài cũ, phần dẫn vào bài mới, phần thực hiện dạy – học bài mới, phần củng cố bài học
và cả phần hớng dẫn chuẩn bị bài mới
4 Giải pháp cụ thể
4.1- Tiếp tục đổi mới phơng pháp dạy học trong việc soạn giáo án
Thiết kế bài giảng khoa học, sắp xếp hợp lý hoạt động của giỏo viờn và học sinh; thiết
kế cõu hỏi hợp lý, tập trung vào trọng tõm, trỏnh nặng nề quỏ tải, bồi dưỡng năng lực độc lập suy nghĩ, vận dụng sỏng tạo của học sinh Dạy học sỏt đối tượng, coi trọng bồi dưỡng học sinh khỏ giỏi và bồi dưỡng học sinh tham dự kỡ thi học sinh giỏi cỏc cấp Đẩy mạnh ứng dụng cụng nghệ thụng tin trong dạy học Chỳ trọng thực hành, rốn khả năng tự học cho học sinh.
Thiết kế bài học cú thể được trỡnh bày linh hoạt, khụng nhất thiết gũ bú
vào một hỡnh thức nào Sự đổi mới thể hiện ở tinh thần của thiết kế là để
giỏo viờn dễ dàng truyền đạt kiến thức hay là để học sinh tớch cực, chủ động khỏm phỏ và kiến tạo tri thức chứ khụng phải chỉ ở hỡnh thức bờn ngoài của thiết kế Dấu hiệu đổi mới rừ rệt nhất của dạy học theo tinh thần tớch
cực hoỏ người học được thể hiện ở việc người soạn đó xõy dựng được một hệ thống cỏc hoạt động dạy học bao gồm : hoạt động của giỏo viờn, hoạt động của học sinh để học sinh cú thể chiếm lĩnh tri thức, rốn luyện kĩ năng qua hoạt động
và hỡnh thành nhận thức, tỡnh cảm, thỏi độ cựng với kiến thức và kĩ năng đạt được Hỡnh thức để tổ chức cỏc hoạt động cũng là điều giỏo viờn cần đầu tư để
cú được những cỏch thức tiến hành phong phỳ, sỏng tạo, mới mẻ, hấp dẫn đối với học sinh, đảm bảo đặc trưng bộ mụn, phự hợp với cơ sở vật chất và điều kiện sư phạm của nhà trường
4.2- Tiếp tục đổi mới phơng pháp trong việc dạy - học trên lớp.
+ Dạy học phỏt huy tớnh tớch cực chủ động của học sinh
+ Dạy học thụng qua cỏc hoạt động học tập của học sinh
Trang 4+ Dạy học chú trọng bồi dưỡng phương pháp tự học cho học sinh.
+ Ứng dụng CNTT vào dạy học
+ Dạy học phù hợp với từng đối tượng học sinh
a/ Tæ chøc d¹y tÝch cùc vµ häc tÝch cùc
- Nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trí dục góp phần nâng cao chất lượng giáo dục
toàn diện; trên cơ sở tiếp tục thực hiện cuộc vận động “Mỗi thầy giáo, cô giáo là một
tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo” Đổi mới phương pháp dạy học nhằm phát huy
tinh thần ham học của học sinh, nêu cao tinh thần trách nhiệm của bản thân góp phần
thực hiện phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”.
- Dựa trên tinh thần: “ Mỗi giáo viên có một sáng kiến đổi mới phương pháp dạy học, mỗi đơn vị có một đổi mới trong hoạt động chỉ đạo chuyên môn” nhằm không ngừng nâng cao chất lượng, hiệu quả dạy-học môn Ngữ văn trong nhà trường THCS, tôi
thực hiện đổi mới “ Cách tổ chức hoạt động nhóm trong dạy học môn Ngữ văn 7”.
Tổ chức cho học sinh làm việc theo cặp và theo nhóm là hai hoạt động giao tiếp có rất nhiều điểm lợi
Thứ nhất là, chúng làm tăng sự tham gia của học sinh Nếu một chủ đề trong lớp được
năm hay sáu nhóm thảo luận trong cùng một thời gian thì điều này có nghĩa là số lượng người nói và thời gian thảo luận của từng cá nhân được tăng lên từ năm đến sáu lần Hơn hữa, sự tham gia nhiều không những cuốn hút được nhưng học sinh tích cực mà còn cả những học sinh rụt rè nữa.Học sinh sẽ thấy thoải mái hơn khi giao tiếp trong các nhóm nhỏ và, do đó, có thể tự diễn đạt những suy nghĩ của mình một cách tự nhiên hơn
Thứ hai là, thông thường học sinh thích hoạt độnh theo nhóm hơn là phải trả lời giáo
viên trước lớp Lí do là vì, khi giao tiếp tronh nhóm nhỏ kiểu ngôn ngữ các em dùng để diễn đạt thường cụ thể, thân mật và các em có điều kiện để thử nghiệm ngôn ngữ mà không bị áp lực từ bên ngoài
- Điểm lợi thứ ba của hoạt động giao tiếp theo cặp hay theo nhóm là: nó giải phóng giáo
viên ra khỏi vai trò của người dạy, người sửa lỗi và người kiển soát lớp học, cho phép học sinh đảm nhiệm những vat trò của người giao tiếp tự nhiên
- Một điểm lợi nữa của hoạt động giao tiếp theo cặp và theo nhóm là, trong khi tiến hành
những hoạt động giao tiếp này, học sinh có nhiều điều kiện để giúp đỡ nhau hơn, các em
sẽ học nhau một cách hữu thức hay vô thức thông qua việc chữa lỗi cho nhau và bổ xung kiến thức cho nhau và, do đó , cùng nhau phát triển các kĩ năng
1 Nội dung đăng ký thực hiện đổi mới trong năm học :
“ Đổi mới cách tổ chức học sinh hoạt nhóm” trong dạy học môn Ngữ văn 7.
2 Đối với hoạt động chuyên môn của giáo viên:
- Bản thân trước hết phải có nền tảng kiến thức chuyên môn vững vàng, không ngừng nâng cao hiểu biết về kiến thức xã hội; rèn luyện khả năng ứng xử sư phạm; trên
cơ sở về kiến thức lý luận về phương pháp dạy học được trang bị, phải nắm vững đối tượng và vận dụng hợp lí phương pháp, hình thức tổ chức dạy học, cải tiến phương pháp, cầu thị, tích cực học tập, tham khảo ý kiến đồng nghiệp để nâng cao chất lượng hiệu quả giờ dạy
- Thực hiện tài liệu chuẩn kiến thức kĩ năng, phương pháp giáo dục và áp dụng phù hợp với thực tế cơ sở
- Luôn có ý thức học hỏi trau dồi chuyên môn nghiệp vụ bằng các tiết dự giờ đồng nghiệp
Trang 53 Đối với học sinh:
- Giáo viên chủ nhiệm phối hợp với giáo viên bộ môn tổ chức cho học sinh trao
đổi, giao lưu về phương pháp học tập Lựa chọn, hướng dẫn học sinh giỏi viết tham luận
về phương pháp học tập theo từng bộ môn với những nội dung như phương pháp học trên lớp( cách nghe giảng, ghi bài, nêu những câu hỏi thắc mắc, phản biện, trao đổi với bạn,…), phương pháp học ở nhà( phân bố thời gian biểu, chuẩn bị bài trước khi tới lớp, học nhóm,…)
.- Hinh thức tổ chức: theo lớp hoặc theo khối lớp, theo bộ môn, chuyên đề
- Hoặc các anh chị học sinh giỏi của lớp trước giao lưu, trao đổi kinh nghiệm học tập với các em lớp dưới, lớp đầu cấp
b Tæ chøc d¹y - häc tÝch cùc b»ng c¸ch t¹o høng thó cho HS:
b1- T¹o høng thó cho HS sinh trong bíc KiÓm tra bµi cò :
Khi tổ chức kiểm tra kiến thức học sinh, cần phải giải quyết một khó khăn rất lớn sau đây: Khi một hay hai, ba học sinh được chỉ định lên bảng thì học sinh khác trong lớp cần
phải làm gì và làm như thế nào Trong khi hỏi một học sinh trên bảng (mà không dùng
sách kiểm tra phối hợp) thì tất cả các học sinh đều phải tập trung chú ý nghe các câu trả lời của bạn đang được kiểm tra Trong khi nghe như thế, mỗi người có thể củng cố
hoặc bổ sung kiến thức của bản thân Muốn đạt được như vậy thì không thể chỉ dựa vào mệnh lệnh của giáo viên mà phải tạo ra được sự kích thích trong bản thân học sinh
- Một cách thu hút sự chú ý của tất cả các học sinh trong lớp đến câu trả lời của bạn được kiểm tra là khuyến khích các em lắng nghe để có thể nhận xét về câu trả lời của bạn Sau khi học sinh đã trả lời xong, giáo viên hỏi cả lớp: “Trả lời như vậy có đúng không? Tất cả các em đồng ý với câu trả lời của bạn không? Có điều nào sai hoặc thiếu không?” Cần chú ý sao cho việc lôi kéo cả lớp nhận xét câu trả lời của em được kiểm tra không gây ra khó khăn cho em đang trả lời (Chẳng hạn nhiều học sinh xì xào, bàn tán làm cho học sinh này mất bình tĩnh) Sau khi học sinh được kiểm tra trả lời xong câu hỏi
cơ bản, giáo viên có thể nêu câu hỏi bổ sung để học sinh đó trả lời và sửa chữa những nhầm lẫn, thiếu sót Sau đó giáo viên mới yêu cầu học sinh cả lớp cho nhận xét về câu trả lời của bạn
- Để việc tham gia nhận xét đó là bắt buộc đối với mọi học sinh, giáo viên có thể
chỉ định không những học sinh giơ tay muốn phát biểu ý kiến mà cả những học sinh khácnếu giáo viên thấy cần kiểm tra kiến thức hoặc việc học bài của học sinh đó Đối
với những câu trả lời của học sinh đứng tại chỗ trình bày thì tùy theo tính chất phức tạp câu hỏi, hay tính chất câu trả lời mà giáo viên có thể hoặc biểu lộ đồng tình, hoặc nhận xét câu trả lời không đúng và đôi khi có thể cho một điểm tốt hay xấu Nhờ vậy có thể nâng cao sự quan tâm và trách nhiệm của học sinh đối với câu trả lời của bản thân họ Tuy nhiên cần hết sức thận trọng khi cho điểm
b2- T¹o høng thó cho häc sinh trong kh©u DÉn bµi míi:
Mở đầu bài giảng là kỹ năng không thể thiếu đối với mỗi gi¸o viên và điều đó là cần thiết đối với giaã viên giảng dạy ng÷ v¨n Mở đầu bài giảng hấp dẫn, thú vị, lôi cuốn chính là tiền đề để đạt được hiệu quả, chất lượng cao trong bài giảng, khóa học Việc
Trang 6trang bị và rốn luyện kỹ năng mở đầu bài giảng gúp phần tạo nờn phong cỏch và bản lĩnh
sư phạm của mỗi giáo viờn
b3- Tạo hứng thú bằng cách phối kết hợp nhiều phơng pháp, đa dạng hóa các hình thức hoạt động:
1/ Xỏc định dạng bài thớch hợp cho việc tổ chức học sinh hoạt động nhúm:
Đối với mụn Ngữ văn khụng nờn quỏ lạm dụng trong việc tổ chức cho học sinh hoạt động nhúm Địa chỉ thớch hợp là những bài luyện tập, ụn tập, tổng kết
2/Xỏc định vấn đề thảo luận nhúm: thường là những vấn đề ở mức hiểu, vận dụng,
nhằm rốn cỏc kỹ năng: túm tắt, nhận xột, so sỏnh, phõn tớch, dựng đoạn, cỏc thao tỏc tạo lập văn bản…
3/Xỏc định vị trớ, thời gian tổ chức hoạt động nhúm: GV cần định rừ thời gian cụ thể
cho từng hoạt động( lỳc nào, theo nhúm lớn hay nhỏ, thảo luận trong bao lõu…) và nhất thiết phải được thể hiện trong giỏo ỏn, đặc biệt nờn giao trước nội dung, yờu cầu cho học sinh
4/ Cỏch thức tổ chức hoạt động theo nhúm.
Tổ chức cặp nhúm như thế nào cho hiệu quả cao là một vấn đề cần được quan tõm
Chỳng ta nờn chọn một trong số cỏc cỏch tổ chức cặp, nhúm sau:Theo cặp, nhúm bạn bố: Đõy là hỡnh thức cơ bản nhất để tạo khụng khớ thoải mỏi khi làm việc trong cỏc cặp
và nhúm.Cú hai cỏch thành lập cặp và nhúm.Thứ nhất là hóy để cỏc em tự thành lập cỏc cặp và nhúm của mỡnh Nếu cỏch làm thứ nhất gặp khú khăn giỏo viờn cú thể chọn cỏch thứ hai là yờu cầu HS viết tờn cỏc bạn theo cặp hoặc nhúm trờn cơ sở đú GV sẽ quyết
định cỏc cặp hoặc nhúm cho luyện tập.Theo khả năng của học sinh: Cũng cú hai cỏch
tổ chức cặp, nhúm theo trỡnh độ HS Thứ nhất là tổ chức cặp , nhúm hỗn hợp giữa HS khỏ, giỏi với HS kộm, trung bỡnh Hỡnh thức này tạo điều kiện cho cỏc HS giỳp đỡ lẫn nhau trong học tập Cỏch thứ hai là tổ chức cỏc cặp, nhúm HS cú cựng trỡnh độ giỏi, khỏ, trung bỡnh, kộm Hỡnh thức này cú ưu điểm là GV cú thể giao cỏc loại hỡnh bài tập phự
hợp với trỡnh độ từng loại HS, mặt khỏc GV cú điều kiện giỳp đỡ HS yếu, kộm.Tổ chức cặp , nhúm ngẫu nhiờn: GV cú thể tổ chức cặp, nhúm một cỏch ngẫu nhiờn , khụng
theo một quy định cụ thể nào Vớ dụ: tổ chức cặp, nhúm theo chỗ ngồi như cỏc em ngồi sỏt nhau, theo bàn học, theo hai bàn học, theo cặp, nhúm ngồi xa nhau theo thỏng
sinh trong năm, theo màu sắc của ỏo cỏc em đang mặc Cần lưu ý rằng sự thay đổi
giũa cỏc hỡnh thức thành lập cặp , nhúm là hết sức cần thiết để trỏnh sự nhàm chỏn trong
luyện tập Sự thay đổi cỏc hỡnh thức thành lập cặp, nhúm cần đựơc thực hiện thường xuyờn, liờn tục qua mỗi ngày , mỗi tiết học thậm chớ qua mỗi bài tập
/ TIẾN TRèNH THỰC HIỆN KẾ HOẠCH ĐỔI MỚI
* Bước 1: Học kỡ I- dạy theo PPCT, bỏm sỏt chuẩn kiến thức kỹ năng và định hướng cho học sinh về cỏc hỡnh thức, yờu cầu khi hoạt động nhúm
- Rốn luyện thúi quen, kỹ năng với hỡnh thức hoạt động nhúm ngẫu nhiờn theo bàn, theo
tổ
- Cho học sinh làm quen với hỡnh thức hoạt động nhúm theo khả năng
- Lựa chọn cỏc bài cú thể tổ chức hoạt động theo nhúm: Với mụn Ngữ văn lớp 7, thực hiện với cỏc tiết luyện tập, luyện núi, ụn tập ( tiết:16,28,40,56,62,65,66,67)
* Bước 2: Học kỡ II- Tiếp tục thực hiện, tổ chức, rốn kỹ năng trong cỏc hoạt động nhúm trờn cơ sở đó hỡnh thành ở học kỳ I
- Thực hiện ở cỏc tiết: 0,84,92,101,108,112, 129
- Với cỏc tiết luyện núi, ụn tập nhất thiết phải giao bài trước và cụ thể cho cỏc nhúm
Trang 7b4 Tạo hứng thú bằng cách có những thời gian th giãn nhất định:
Quay về hoạt động theo nhúm hỗn hợp để học sinh tham gia trũ chơi giải ụ chữ hoặc cỏc hoạt động ngoại khoỏ, dựng tiểu phẩm
b5 Tạo hứng thú bằng cách kết hợp đánh giá của thầy với tự đánh giá của trò:
Chuyển đổi hỡnh thức hoạt động nhúm sang nhúm bạn bố Học sinh tự chọn cặp- nhúm theo sở thớch cỏ nhõn để phỏt huy năng lực, cởi mở, tự tin hơn và thuận tiện trong việc giao bài về nhà
-Hoặc chia nhúm theo trỡnh độ nhận thức của học sinh để giỏo viờn phõn việc theo mức
độ, thang bậc : biết, hiểu, vận dụng
c Đổi mới phơng pháp dạy - học gắn liền với đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng triệt để hiệu quả đồ dùng, thiết bị dạy- học.
- Soạn bài bằng giỏo ỏn điện tử; luụn tỡm tũi, nghiờn cứu tài liệu nhằm để phục vụ cho cụng tỏc giảng dạy Bước đầu biết lập nguồn liệu "học liệu mở" bao gồm cỏc phần mềm dạy học, cỏc tư liệu tranh ảnh phục vụ cho dạy học, cỏc bài soạn, ngõn hàng đề thi Tớch cực tự học, tự bồi dưỡng trỡnh độ chuyờn mụn, trong đú chỳ trọng cụng tỏc bồi dưỡng ứng dụng CNTT vào trong dạy học Việc khai thỏc mạng Internet, soạn giảng Bài giảng điện tử sử dụng ngày càng thành thạo hơn
4.3- Tiếp tục đổi mới phơng pháp dạy học gắn liền với đổi mới phơng pháp kiểm tra, đánh giá HS.
- Đổi mới kiểm tra, đỏnh giỏ nhằm thỳc đẩy đổi mới PPDH:
+ Quan điểm về đổi mới: Tiếp tục hưởng ứng cuộc vận động "Núi khụng với tiờu
cực trong thi cử" hướng tới mục tiờu đỏnh giỏ đỳng thực chất chất lượng học tập của học sinh và là động lực để học sinh học tập và rốn luyện Tăng cường cỏc biện phỏp quản lớ quỏ trỡnh tổ chức kiểm tra (từ khõu ra đề, coi thi, chấm thi, vào điểm, )
Kiểm tra đỏnh giỏ kết quả học tập của học sinh phải được thực hiện trong suốt quỏ trỡnh học tập để động viờn, khuyến khớch tinh thần học tập của học sinh Rốn luyện cho học sinh phương phỏp tự đỏnh giỏ kết quả học tập của mỡnh.Đổi mới kiểm tra đỏnh giỏ vừa phải đạt tới mục tiờu là đỏnh giỏ chớnh xỏc, cụng bằng, khỏch quan trỡnh độ học vấn của học sinh, vừa phải gúp phần điều chỉnh và thỳc đẩy đổi mới PPDH và động viờn, khuyến khớch học sinh học tập
+ Hỡnh thức kiểm tra, đỏnh giỏ: Đổi mới cỏc hỡnh thức kiểm tra, đỏnh giỏ HS,
phối hợp giữa kiểm tra miệng, kết hợp hỡnh thức kiểm tra tự luận với trắc nghiệm; đổi mới cỏch ra đề kiểm tra theo hướng đũi hỏi người học phải hiểu bài, vận dụng kiến thức, hạn chế lối học vẹt, ghi nhớ mỏy múc Đối với cỏc mụn xó hội khuyến khớch ra để kiểm tra “mở” nhằm kiểm tra mức độ thụng hiểu và vận dụng sỏng tạo của học sinh
+ Rốn luyện khả năng tự kiểm tra đỏnh gớa của học sinh để học sinh tự đỏnh giỏ kết quả tự học của mỡnh theo sự hướng dẫn của giỏo viờn trong yờu cầu của đổi mới PPDH
4.4- Đổi mới phơng pháp dạy học gắn liền với đổi mới công tác quản Lý lớp
* Với vai trò GVCN:
Trang 8Nắm được thụng tin của từng HS và phõn cụng cỏn bộ lớp để phối hợp với giỏo viờn ổn định lớp ngay trong thỏng 9
- Khuyến khớch HS tự học và tự rốn luyện Chỳ trọng phụ đạo HS yếu Đồng thời
tổ chức cỏc phong trào học tập như: Đụi bạn cựng tiến (Trong một bàn bạn khỏ, giỏi kốm cặp bạn yếu hơn mỡnh để cựng tiến bộ), phong trào học nhúm ở nhà (những HS cú nhà ở gần nhau), phong trào hoa điểm 10,
- Thăm hỏi gia đỡnh phụ huynh HS, đặc biệt là những gia đỡnh cú HS cỏ biệt qua
đú nắm bắt thụng tin về việc học và hoàn cảnh gia đỡnh cỏc em cụ thể hơn để cựng phụ huynh giỏo dục cỏc em được tốt hơn về mọi mặt Trung bỡnh là: 2 lần/ thỏng
* Với vai trò GVBM:
- Qua từng tiết dạy - học giỏo viờn luụn tạo điều kiện để HS tớch cực, chủ động và phỏt huy hết tớnh sỏng tạo của mỡnh, Đồng thời chỳ ý lồng ghộp giỏo dục đạo đức, bảo
vệ mụi trường và kĩ năng sống qua từng tiết dạy, qua cỏc chương trỡnh hoạt động ngoài giờ lờn lớp như: Giao lưu văn nghệ nhõn cỏc ngày lễ trong năm, Tham gia hội khỏe phự đổng, Rung chuụng vàng, Tỡm hiểu Luật an toàn giao thụng, thăm viếng nghĩa trang và khu di tớch ở địa phương, thăm hỏi động viờn gia đỡnh cú cụng với cỏch mạng,…
4.5- Đổi mới phơng pháp dạy học gắn liền với quá trình tự học, tự nghiên cứu để không ngừng nâng cao năng lực chuyên môn nghiệp vụ.
- Thường xuyờn nghiờn cứu tài liệu, học hỏi bạn bố đồng nghiệp, vừa dạy vừa ứng dụng CNTT Tiếp tục đổi mới PPDH theo hướng phỏt huy tớnh tớch cực, sỏng tạo, chủ động học tập của học sinh Việc đổi mới gắn với khai thỏc, sử dụng thiết bị dạy học trờn cơ sở bỏm chuẩn kiến thức, kĩ năng của bộ mụn và phự hợp với từng đối tượng học sinh Đi đụi với việc truyền thụ kiến thức bộ mụn cần chỳ trọng tớch hợp kiến thức nhiều mụn cú liờn quan
iI các giải pháp về đổi mới phơng pháp KTĐG môn NGữ VĂN 7
1.Tiờu chớ của đề (Cõu hỏi):
+ Đổi mới kiểm tra, đỏnh giỏ: Thực hiện nghiờm tỳc cuộc vận động "Hai khụng" Coi trọng việc phõn tớch kết quả kiểm tra qua đú điều chỉnh hoạt động giảng dạy và học tập Nõng cao chất lượng đề kiểm tra, bỏm sỏt chuẩn kiến thức, kỹ năng của Chương trỡnh giỏo dục phổ thụng với ba cấp độ: Biết, thụng hiểu, vận dụng sỏng tạo, với cỏc bài kiểm tra cuối kỳ, cuối năm dành tối thiểu 50% làm bài cho cỏc nội dung thụng hiểu, vận dụng sỏng tao từ đú bảo đảm dạy học sỏt đối tượng, khuyến khớch tư duy độc lập, sỏng tạo của học sinh và hướng dẫn học sinh biết tự đỏnh giỏ năng lực của bản thõn Tớch cực tham khảo cỏc tài liệu về kiểm tra đỏnh giỏ cỏc mụn học kiểm tra, đỏnh giỏ Đối với mụn Ngữ văn , đổi mới kiểm tra đỏnh giỏ theo hướng hạn chế yờu cầu học sinh chỉ ghi nhớ mỏy múc, khụng nắm vững kiến thức, kỹ năng của mụn học; ra đề mở để phỏt huy tớnh độc lập tự chủ sỏng tạo của học sinh.
2 Qui trỡnh biờn soạn đề kiểm tra (cõu hỏi):
Bớc 1: Xác định mục đích đề kiểm tra
Bớc 2: Xác định hình thức kiểm tra
Bớc 3: Thiết lập ma trận đề kiểm tra
Bớc 4: Biên soạn câu hỏi theo ma trận
Bớc 5: Xây dựng hớng dẫn chấm (đáp án) và thang điểm
Bớc 6: Xem xét lại việc biên soạn đề kiểm tra
3 Ví dụ minh họa (Soạn 1 đề KT có ma trận ở môn khối mình dạy
Trang 9MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ II – NGỮ VĂN 7
Ma trận đề tự luận:
Chủ đề 1: Văn
bản
- Tục ngữ
- Truyện ngắn
hiện đại
Nhớ nội dung, nghệ thuật truyện
Sống chết mặc bay ( Phạm Duy
Tốn)
Hiểu câu tục
ngữ Tấc đất
tấc vàng.
Số câu
Số điểm
%
1(C2) 1,0
10%
1(C2) 1,0
10
%
2 2,0 20%
Chủ đề 2:
Tiếng Việt
- Các kiểu câu
- Dấu câu
Nhớ khái niệm câu đặc biệt
Hiểu công dụng của dấu chấm lửng
Số câu
Số điểm
%
1(C3) 1,0
10%
1(C4) 1,0 10%
2 2,0 20%
Chủ đề 3: Tập
làm văn
Văn bản nghị
luận
Tạo lập văn bản nghị luận (lập luận giải thích)
Số câu
Số điểm
%
1 6,0 60%
1 6,0 60%
Tổng số câu
Tổng số điểm
%
2 2,0 20%
2 2,0 20%
1 6,0 60%
5 10 100%
ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ II - MÔN NGỮ VĂN LỚP 7
Thời gian:: 90 phút( không kể thời gian phát đề)
I.Câu hỏi:
Câu 1: (1điểm) Em hiểu gì về câu tục ngữ Tấc đất tấc vàng?
Câu 2: (1 điểm) Nêu nội dung và nghệ thuật của truyện ngắn Sống chết mặc bay?
Câu 3: (1 điểm) Thế nào là câu đặc biệt? Cho ví dụ?
Câu 4: (1 điểm) Cho biết công dụng của dấu chấm lửng trong các câu sau đây:
Trang 10a Đến với ca Huế, du khách được thưởng thức các điệu hò như: hò lơ, hò ô, hò giã
gạo, ru em, giã vôi… say đắm lòng người.
b – Lính đâu? Sao bay dám để cho nó chạy xồng xộc vào đây như vậy? Không còn phép tắc gì nữa à?
– Dạ, bẩm…
– Đuổi cổ nó ra!
(Phạm Duy Tốn)
II.Làm văn: (6 điểm)
Hãy giải thích ý nghĩa câu nói “Thất bại là mẹ thành công”
HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ BIỂU ĐIỂM
ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ II - MÔN NGỮ VĂN LỚP 7
I.Câu hỏi:
Câu 1:
- So sánh: đất được coi như vàng, quý như vàng
- Đề cao giá trị của đất đai trong đời sống lao động sản xuất của người
nông dân
Câu 2: Bằng lời văn cụ thể, sinh động, bằng sự khéo léo trong việc
vận dụng kết hợp hai phép tương phản và tăng cấp trong nghệ thuật,
truyện “Sống chết mặc bay” đã lên án gay gắt tên quan phủ “lòng lang
dạ thú” và bày tỏ niềm thương cảm trước cảnh “nghìn sầu muôn thảm”
của nhân dân do thiên tai và cũng do thái độ vô trách nhiệm của kẻ
cầm quyền gây nên
Câu 3:
- Câu đặc biệt là loại câu không cấu tạo theo mô hình chủ ngữ – vị
ngữ.
- Học sinh lấy ví dụ đúng
Câu 4: Công dụng của dấu chấm lửng:
a Tỏ ý còn nhiều điệu hò Huế tương tự chưa liệt kê hết
b Thể hiện lời nói ngập ngừng do sợ hãi
II.Làm văn:
HS biết vận dụng kiến thức và kĩ năng vào bài nghị luận giải thích
Bài viết có bố cục đầy đủ, rõ ràng, dùng từ, đặt câu chính xác, diễn đạt
trôi chảy, kết hợp lí lẽ và dẫn chứng, đảm bảo liên kết…
a Mở bài: Giới thiệu câu nói với ý nghĩa sâu xa là đúc kết kinh
nghiệm, trưởng thành hơn sau mỗi lần thất bại
b Thân bài: Giải thích nội dung của câu nói:
- Nghĩa đen:
+ Thất bại là gì?
+ Thành công là gì?
+ “Mẹ” ở đây có ý là gì?
- Nghĩa bóng: Lời khuyện cho mọi người không nên nản chí trước sự
thất bại
- Tại sao nói thất bại là mẹ thành công?
+ Vì thất bại cho ta có được những kinh nghiệm quý giá
0,5 điểm 0,5 điểm 1,0 điểm
0,5 điểm 0,5 điểm
0,5 điểm 0,5 điểm
1,0 điểm
1,0 điểm 1,0 điểm 1,5 điểm 1,0 điểm