Thiết kế phần mềm dạy học

Việc quản lý và tạo các trang Web dựa trên nền FrontPage và giao tiếp với Microsoft Office Macro và các trình ứng dụng khác hoặc làm quen với cộng cụ Macro của Visual Basic nhờ vào các t

Tr-êng §¹i Häc Vinh Khoa C«ng NghÖ Th«ng Tin

Lª TiÕn C«ng – 41A-CNTT

Vinh,5/2004

Lời Nói Đầu

Việc đổi mới ph-ơng pháp dạy và học hiện nay là một yêu cầu hàng đầu đặt ra cho ngành giáo dục ở tất cả các n-ớc trên Thế giới Với sự phát triển vũ bão của công nghệ thông tin và khả năng phổ biến thông tin ngày càng đa dạng, đơn giản, nhanh chóng và rất hiệu quả thông qua các mạng Intranet và Internet; đồng thời, sự phát triển mạnh của lĩnh vực nghiên cứu thần kinh sinh học trong vài thập niên gần đây đã đạt những thành quả có ảnh h-ởng đáng kể lên các lý thuyết mới về học tập, trong đó có vai trò tích cực của công nghệ thông tin Việc dạy và học do đó phải thích ứng đ-ợc với những điều kiện công nghệ mới và tận dụng những thành tựu công nghệ trong các hoạt

động dạy học th-ờng ngày

Trong những năm gần đây, máy tính đã trở nên rất quen thuộc đối với chúng ta Nó thực sự trở thành một công cụ, một ph-ơng tiện truyền thông hữu ích giúp con ng-ời

có thể trao đổi, khai thác thông tin một cách tiện lợi nhất Máy tính đã hỗ trợ con ng-ời rất nhiều trong mọi công việc Đối với việc giáo dục thì máy tính là công cụ tuyệt vời giúp ng-ời học lĩnh hội tri thức từ xa, máy tính có thể nói những gì mà ng-ời thầy nói, viết những gì mà ng-ời thầy viết Tuy nhiên máy tính không thể học tập, tự nghiên cứu, tự soạn giáo án để lên lớp nh- một ng-ời thầy, mà để máy tính có thể thay thế ng-ời thầy thì chúng ta phải cài đặt lên nó những gì mà ng-ời thầy cần nói và viết, nghĩa

là chúng ta phải xây dựng một giáo trình điện tử trên máy tính

Như vậy ‚Giáo trình điện tử‛ l¯ loại giáo trình đ-ợc biên soạn d-ới dạng phần mềm máy tính nhằm hỗ trợ công tác gảng dạy tin học bằng chính sản phẩm tin học (Tất nhiên

là có thể mở rộng phạm vi của "Giáo trình điện tử" sang các môn học khác) Thông qua

"Giáo trình điện tử" ng-ời dạy có thể truyền tải kiến thức của mình đến ng-ời học bằng các tiết học qua mạng, qua đèn chiếu Đó chính l¯ điều đặc biệt của ‚Giáo trình điện tử‛

Là một sinh viên s- phạm tin học ý nghĩ cháy bỏng của tôi là sử dụng tin học để dạy tin học Sử dụng phần mềm tin học để hỗ trợ cho quá trình dạy học Đặc biệt là thay giáo viên các tiết dạy thông qua máy chiếu

Qua các cuộc tìm hiểu thực tế nh-: cuộc thi " Nghiệp vụ s- phạm ", các phần mềm tự học của IBT, Internet, tham khảo ý kiến của thầy, cô giáo, bạn bè và dựa vào kinh nghiệm của bản thân, tôi đã quyết định chọn đề tài: "Thiết kế phần mềm dạy học", cụ thể là biên tập "Giáo trình điện tử" làm đề tài khoá luận tốt nghiệp cho mình

Để hoàn thành đề tài này, ngoài sự cố gắng của bản thân, tôi đã nhận đ-ợc sự h-ớng dẫn, chỉ bảo hết sức tận tình của thầy giáo-thạc sỹ Trần Xuân Hào, sự ủng hộ nhiệt tình của các thầy giáo cô giáo và bạn bè Với sự ủng hộ đó đề tài khoá luận tốt nghiệp của tôi đã đạt đ-ợc những mục đích nhất định Tôi xin đ-ợc bày tỏ lòng biết

ơn và lời cảm ơn chân thành tới thầy giáo - thạc sĩ Trần Xuân Hào, ng-ời đã trực tiếp huớng dẫn tôi hoàn thành đề tài này Cũng nhân đây cho tôi đ-ợc gửi lời cảm ơn đến tất cả các thầy giáo, cô giáo và bạn bè đã ủng hộ giúp đỡ tôi trong suốt quá trình hoàn thành đề tài này

Nội dung của đề tài gồm :

1 Lời nói đầu

2 Mục lục

3 Ch-ơng I : Mở đầu.

4 Ch-ơng II : Các phần mềm ứng dụng và các khái niệm liên quan

5 Ch-ơng III : Tổ chức dữ liệu và giao diện ch-ơng trình

6 Kết luận

7 Tài liệu tham khảo.

Mục lục

Lời nói đầu……… 2

Mục lục……… 4

Ch-ơng I Mở đầu……… 5

1.1 Lý do chọn đề tài……… 5

1.2 Các phần mềm ứng dụng trong ch-ơng trình……… 6

1.3 Đối t-ợng biên tập và định h-ớng phát triển……… 6

1.4 Cơ sở lý luận và cơ sở thực tiển……… 7

Ch-ơng II Các phần mềm ứng dụng và các khái niệm liên quan…… 10

2.1 Phần mềm ProntPage……… 10

2.2 Phần mềm PowerPoint……… 33

Ch-ơng III Tổ chức dữ liệu và giao diện ch-ơng trình……… 45

3.1 Tổ chức dữ liệu……… 45

3.2 Giao diện ch-ơng trình……… 46

3.3 Nội dung dữ liệu 48

Kết luận 49

Tài liệu và địa chỉ Internet tham khảo trong quá trình xây dựng 50

Ch-ơng I Mở đầu 1.1 Lý do chọn đề tài

Trong những năm gần đây, CNTT đã thực sự phát triển và đem lại những nguồn lợi thiết thực cho sự phát triển kinh tế-xã hội, cho đời sống tinh thần, cho con ng-ời Việc ứng dụng CNTT đã và đang là vấn đề bức thiết ở n-ớc ta hiện nay Rất nhiều ngành kinh tế, các tổ chức xã hội, các đơn vị đã đ-a tin học vào ứng dụng một cách rộng rãi Tuy nhiên, đối với ngành giáo dục, là một trong những ngành có tính quyết

định sự sống còn của đất n-ớc thì tin học lại ch-a đ-ợc sử dụng nhiều và ch-a mang lại hiệu quả đúng với vai trò của nó Hầu nh- CNTT mới chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ cho các công tác văn phòng, quản lí cán bộ, hỗ trợ cho giáo viên giảng dạy chứ ch-a thực

sự đ-ợc đ-a vào giảng dạy Trong nhà tr-ờng thực tế một số môn học yêu cầu tính dạy học trực quan cao thì chúng ta rất có thể sử dụng máy tính để lên lớp Sử dụng máy tính để dạy các môn học trực quan không những đem lại chất l-ợng dạy học mà còn chi phí thấp một cách bất ngờ

Hiện nay việc dạy học trên máy tính trở nên phổ biến ở các tr-ờng Cao đẳng, Đại học Đặc biệt là dạy học bằng máy chiếu đối với các môn sử dụng thao tác nhiều hơn t- duy Điều đó đòi hỏi phải soạn Giáo trình điện tử để đáp -ng nhu cầu bức thiết của thời đại

Thực tế sau khi đã đ-ợc học một số môn nh- Tin Hoc Văn Phòng, học một số buổi về các thao tác và cách tiếp cận ngôn ngữ lập trình Visual Basic, Visual C++, thì

tôi nhận thấy rằng học trên máy (thông qua máy chiếu) sẽ chất l-ợng và năm bắt đ-ợc nôi dung nhanh hơn so với học trên bảng Tuy nhiên việc giảng dạy của giáo viên trên máy mất nhiều công sức hơn so với việc giảng dạy trên bảng Trong lúc đó việc giảng dạy trên máy hoàn toàn có thể sử dụng phần mềm dạy học tự động

1.2 Các phần mềm ứng dụng trong ch-ơng trình

1.2.1 Phần mềm FrontPage

Hiện nay có rất nhiều ngôn ngữ cũng nh- các phần mềm thiết kế Web Mỗi một

ngôn ngữ đều có những thế mạnh riêng của nó Song hầu hết các trang Web hiện nay

đều sử dụng HTML (HyperText Markup Language) Tuy nhiên việc sử dụng HTML không chỉ là gõ các thẻ của HTML, FrontPage cho phép chúng ta xây dựng Web bằng HTML mà không cần gõ các thẻ HTML FrontPage là phần mềm chuyển thể của HTML rất tiện lợi cho việc thiết kế Web

1.2.2 Phần mềm PowerPoint

Ngày nay việc tổ chức hội thảo quảng cáo, giảng dạy, Demo ngày càng đ-ợc

quan tâm ở mức độ cao hơn, ở nhiều ngành nghề khác nhau Microsoft PowerPoint là phần mềm phổ biến và hỗ trợ tích cực cho công tác này ở các buổi thuyết trình, hội họp hoặc các lớp tập huấn ngắn hạn thì PowerPoint đ-ợc xem nh- một công cụ hỗ trợ giảng dạy Khi thuyết trình cùng với PowerPoint ta sẽ cảm thấy tự tin, các ý t-ởng truyền đạt đ-ợc cụ thể hoá qua các hình ảnh và âm thanh một cách sống động Trong các tr-ờng hợp này ng-ời ta th-ờng kết hợp máy tính với máy chiếu để phóng lớn màn hình lên bản thuyết trình cho tất cả mọi ng-ời theo dõi

1.2.3 Phần mềm Lotus Screencam: Là phần mềm cho phép chúng ta ghi lại những thao tác của chuột và bàn phím

1.3 Đối t-ợng biên tập và định h-ớng phát triển

1.3.1 Đối t-ợng biên tập

Trong các môn tin học đã học thì tôi nhận thấy rằng môn "Tin học văn phòng" là môn dạy học sử dụng thao tác nhiều hơn t- duy Đối với môn này thì dạy học trên máy là rất hợp lý, nó thích hợp với dạy học tự động Chính vì vậy mà tôi chọn "Tin học văn phòng" làm nội dung biên tập của giáo trình

1.3.2 Định h-ớng phát triển

Do thời gian và điều kiện có hạn nên ch-ơng trình này chỉ xây dựng để dạy học

một vài tiết minh hoạ về dạy học tự động "Tin học văn phòng" và tự học "Tin học văn phòng" Nếu có đủ điều kiện hy vọng ch-ơng trình sẽ biên tập thành công một số môn nh- Tin học văn phòng cách tiếp cận với một số ngôn ngữ nh- Visual Bazic, Visual c++… để đem vào ch-ơng trình dạy học tự động chính thức góp phần nâng cao hiệu quả dạy học Đồng thời nhúng một số ngôn ngữ nh- Zava, Visual Bazic…vào trong ch-ơng trình nhằm làm cho ch-ơng trình trở nên sống động và hấp dẫn hơn

1.4 Cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn.

1.4.1 Cơ sở lý luận

Hiện nay ng-ời ta đang ra sức nghiên cứu và ứng dụng những ph-ơng pháp dạy học mới Trong đó có ph-ơng pháp dạy học ch-ơng trình hoá, ph-ơng pháp dạy học trực quan

‚ Chương trình hoá ‛ có nguồn gốc từ thuật ngữ ‚ Chương trình‛ hiểu theo nghĩa

điều khiển học có nghĩa gần với thuật ngữ ‚Chương trình‛ trong máy tính điện tử Trong các ch-ơng trình đó, việc trình bày vấn đề d-ới dạng một trình tự chặt chẽ các thao tác cơ sở Tương tự như vậy, trong chương trình của ‚Dạy học chương trình hoá‛, tài liệu cần nghiên cứu đ-ợc chuyển tới ng-ời học d-ới dạng một trình tự logic chặt chẽ những ‚Nguyên tố thông tin‛

Nh- vậy tự động hoá dạy học là một truờng hợp đặc biệt của "Dạy học ch-ơng trình hoá" Điều n¯y nói lên rºng việc xuất b°n ‚Giáo trình điện tử‛ l¯ một nhu cầu của dạy học

tự nhiên nhằm rút ra các nhận xét những kết luận có cơ sở thực tiễn

Trình bày trực quan là ph-ơng pháp sử dụng các ph-ơng tiện trực quan tr-ớc khi, trong khi và sau khi lĩnh hội tài liệu học tập mới Nó còn đ-ợc sử dụng trong quá trình

ôn tập, củng cố và thậm chí khi kiểm tra tri thức, kỹ năng, kỹ xảo của ng-ời học

Các ph-ơng pháp trực quan nếu đ-ợc chuẩn bị và sử dụng khéo léo sẽ huy động

đ-ợc sự tham gia của nhiều giác quan, sẽ kết hợp đ-ợc hai hệ thống tín hiệu Tạo điều kiện cho ng-ời học dễ hiểu, nhớ lâu, gây hứng thú học tập Phát triển ở ng-ời học năng lực chú ý, quan sát, bồi d-ỡng sự say mê, óc tò mò tìm tòi, phát hiện những tri thức mới

Để nói về chất l-ợng của dạy học trực quan thông qua máy tính bằng "Giáo trình

điện tử" tôi xin trích dẫn một đoạn trong bản báo cáo của trung tâm nghiên cứu kỹ

thuật máy tính của Mỹ vào năm 1993 nh- sau : “ Con người giữ được 20% những gì

họ thấy 30% những gì họ nghe Nh-ng họ nhớ 50% những gì họ thấy và nghe và con số này lên đến 80% nếu họ thấy và nghe những gì một cách đồng thời ” .

1.4.2 Cơ sở thực tiễn.

Hiện nay việc áp dụng hệ thống dạy học từ xa đã rất phổ biến trên Thế giới Xu h-ớng dạy học trên mạng hầu nh- là nhu cầu của thời đại Đặc biệt đối với nền giáo dục việc sử dụng mạng là rất cần thiết Một số n-ớc trên thế giới đã rất thành công trong lĩnh vực đào tạo từ xa nh- V-ơng Quốc của nền giáo dục từ xa Austraylia, Mỹ

và nhiều n-ớc phát triển trên Thế giới Trên thực tế việc đào tạo trên mạng đã đem lại hiệu quả lớn cho thời đại và đáp ứng nhu cầu bức thiết của thời đại mới, đặc biệt là thời đại thế kỷ 21- thời đại của nền kinh tế tri thức

Đối với Việt Nam chúng ta, việc áp dụng CNTT vào giáo dục đang từng b-ớc phát triển Trong những năm gần đây phần mềm dạy học phát triển rất mạnh mẽ, đặc biệt là

đối với các tr-ờng Đại học và Cao đẳng Hầu nh- tất cả các tr-ơng Đại học và Cao

đẳng trong n-ớc đều sử dụng máy chiếu để hỗ trợ dạy học Một số công ty phần mềm

đã cho ra những giáo trình dạy học và ít nhiều họ đã thành công Nh- công ty phần mềm SCCIBT đã cho ra 9 bộ IBT dạy một số môn tin học và các phần mềm dạy một số môn khác ngoài tin học…

Hầu nh- tất cả các bộ môn đều có phần mềm hỗ trợ dạy học trên cơ sở bán tự

động Do đặc điểm của từng môn học, từng phần học nên việc tự động hoá hoàn toàn còn hạn chế Tuy nhiên một số môn học ta có thể tự động hoá một cách hoàn toàn hoặc có thể tự động hoá hoàn toàn cho một phần, một ch-ơng nào đó của môn học

Điều này đã đ-ợc áp dụng cho một số tr-ờng, đặc biệt là các tr-ờng học các môn kỹ

thuật

Ch-ơng II Các phần mềm ứng dụng và

các khái niệm liên quan

2.1 Phần mềm ProntPage.

2.1.1 Giới thiệu FrontPage

FrontPage là một phần mềm khá thân thiện với những ng-ời làm công việc thiết

kế, biên tập trang Web FrontPage là một dạng thể hiện của ngôn ngữ HTML

Frontpage Exlorer

Hầu hết mọi tác vụ thực hiện đều nằm trong môi tr-ờng FrontPage Exlorer Đây là phần khung của môi tr-ờng FrontPage ở đó chúng ta sẽ quản lý các trang Web một cách hữu hiệu

- Tạo những trang Web chất l-ợng cao: Nếu ch-a có nhiều kinh nghiệm thiết kế Web, ta có thể tận dụng các site mẫu để tham khảo và xây dựng nội dung các trang Web

- Quản lý môi tr-ờng sử dụng: Ta có thể khống chế việc phân bố trang Web đến một số ng-ời khác cũng nh- hạn chế ng-ời sử dụng trang Web của mình trên máy

- Quan sát những nội dung hình ảnh trong trang Web: Ta có thể dùng đặc tính quan sát mạnh của FrontPage để xem hình ảnh và những nội dung trong trang Web Ngoài ra, chúng ta cũng có thể quan sát và theo dõi từng trang Web cũ Nếu chúng ta đã có những nội dung cũ nào đó muốn chúng trở thành trang Web mới, chúng ta không cần phải tạo lại trong FrontPage Ta có thể dễ dàng dùng FrontPage Exlorer để nhập những thông tin và thêm vào trang Web

- Thao tác sửa đổi đơn giản, thuận tiện: Frontpage kết hợp những nội dung trong tập tin của chúng ta với ch-ơng trình mà ta đã dùng để tạo nên chúng Ta cũng có

thể sửa đổi tập tin bằng cách double-click vào biểu t-ợng của chúng thay vì mở lại theo một tác vụ riêng Ngoài ra cũng có thể thay đổi những sự kết hợp ch-ơng trình để tạo ra tính an toàn

- Bao hàm các danh sách thực hiện: Việc quản lý các trang Web có thể là công việc không đơn giản FrontPage Exlorer đ-a thêm một đặc tính mới mang tên Tasks List cho các trang Web để chúng ta dễ dàng đặt tên theo dõi và hoàn chỉnh những tác vụ còn dang dở Ta cũng có thể dùng phần tiện ích này để chỉ định những công việc cho các thành viên khác, và ngay cả có thêm một vài tác vụ tự

động thêm và loại bỏ khi cần thiết

Microsoft Visual Basic for Application

Chúng ta có thể tự động hoá Frontpage từ Microsoft Worrd hoặc Microsoft Exel Macro và sử dụng tất cả các lệnh mà ta quen thuộc Việc quản lý và tạo các trang Web dựa trên nền FrontPage và giao tiếp với Microsoft Office Macro và các trình ứng dụng khác hoặc làm quen với cộng cụ Macro của Visual Basic nhờ vào các tập lệnh, các thành phần ngôn ngữ mới của Visual Basic sẽ thay thế thành phần ngôn ngữ của FrontPage 98

2.1.2 Web site.

Web site gồm một tập các trang Web và th-ờng đ-ợc đặt (hosted) vào WWW nhờ vào một máy chủ HTTP (HTTP server) hay Host Server Những trang trong Site th-ờng đề cập đến một vài chủ đề và nối với nhau bằng những siêu liên kết (Hyperlink) Hầu hết các Web site th-ờng có trang đầu tiên là trang chủ (Home Page) Trang chủ là trang chính của một Site và có các liên kết (Link) đến các trang khác ở trong hay ngoài Site Tuy nhiên cũng có những Site có nhiều trang chủ Thi dụ nh- trang chủ của ‚Giáo trình điện tử‛ chứa thêm trang chủ ‚Dạy học tự động‛ v¯ ‚Tự học‛ v¯ trang ‚Tự học‛ n¯y lại l¯ trang chủ của các trang khác

Có hai loại Web site: Disk – Based (Web site đặt tại máy cá nhân) và Server – Based (Web site đặt tại một Web Server)

2.1.3 Thiết kế Web site

Thiết kế Web site quyết định cơ cấu tổ chức của Site đó Nguyên tắc tổ chức cơ bản trong thiết kế Web site là phải đáp ứng đ-ợc nhu cầu của ng-ời sử dụng Muốn vậy phải tổ chức thông tin một cách hợp lý

- Chia nội dung thành những phần hợp lý

- Thiết lập hệ thống phân cấp mức độ quan trọng giữa các phần

- Xây dựng quan hệ giữa các phần

- Thiết kế Site theo cấu trúc thông tin đó

- Phân tích tính khả thi của hệ thống về chức năng và tính thẩm mỹ

2.1.4 Cấu trúc Site.

Một site đ-ợc xem nh- thành công khi nó có khả năng thu hút ng-ời truy cập Muốn thế nội dung phải phong phú và hấp dẫn Vì thế rất th-ờng khi chúng ta phải Link đến những thông tin dạng Hypertext và Hypermedia ở trong hoặc ngoài Site Các Web site đ-ợc phát triển dựa trên những chủ đề cơ bản đ-ợc xây dựng thành cấu trúc Những cấu trúc này sẽ quyết định giao diện điều h-ớng của Site và tạo nên một dạng định h-ớng thông minh h-ớng dẫn ng-ời sử dụng tiếp cận những thông tin

mà chúng ta đang muốn quảng bá Các cấu trúc cơ bản là: Tuần tự, tạo l-ới, phân cấp

và mạng

- Tuần tự: cách tổ chức thông tin đơn giản nhất là sắp xếp chúng theo tuần tự Trật

tự này có thể tuân theo thứ tự thời gian, cũng có thể là một loại chủ đề đ-ợc sắp xếp hợp lý từ tổng quát đến cụ thể

- L-ới: Là một cách hữu hiệu để tạo mối t-ơng quan giữa các biến số, các khối

đơn lẻ Trong một khung l-ới phải có cấu trúc đồng bộ về chủ đề chính và các chủ

đề phụ, các chủ đề đ-ợc sắp xếp theo dạng l-ới th-ờng không đ-ợc phân cấp cụ thể

ở mức độ quan trọng Cơ sở dữ liệu dùng cho Web thích hợp để tổ chức nội dung các Web site có cấu trúc l-ới do các bản ghi dữ liệu đ-ợc thiết kế chi tiết đều rất nhất quán trong cấu trúc

- Phân cấp : Phân cấp thông tin là cách tổ chức thông tin phức tạp hữu hiệu nhất Vì các Web site luôn đ-ợc tổ chức quanh một trang chủ nên sơ đồ phân cấp đặc biệt phù hợp với tổ chức Web site Sơ đồ hệ thống phân cấp rất thông dụng trong các tổ chức và công ty

- Mạng: Cấu trúc tổ chức mạng đ-a ra một vài hạn chế với cách sử dụng thông tin Cấu trúc này cho phép ng-ời sử dụng tổ chức trang theo cách thức độc đáo, mang phong cách riêng và có tính khám phá

2.1.5 Tạo các Web site.

Microsoft FrontPage tạo Web trên nền FrontPage dễ dàng nh- tạo một Folder mới trên ổ cứng Yếu tố để quản lý Web thành công trong FrontPage đó là hoạch định cấu trúc và thiết kế Web của mình FrontPage tạo ra một môi tr-ờng duy nhất dành cho các Web site nhằm cung cấp tính t-ơng thích lớn hơn đối vớ Web Master Với tất cả các Web Server, thì chúng ta phải có một Web site, nh-ng với FrontPage 2000, chúng

ta có thể tạo nhiều Web nếu muốn, kể cả các Web đã đ-ợc kết tổ (Nested webs) Một Web trên nền FrontPage bao gồm ba lớp: Cấu trúc lớp, cấu trúc Folder, và cấu trúc

định h-ớng (Navigation structure)

2.1.6 Cấu trúc Web của FrontPage.

Các thông tin trên Web có thể liên kết mọi thứ với nhau Nh- vậy, thông qua Web,

ta có thể loại bỏ một trong các khó khăn lớn nhất khi trình bày thông tin là làm sao sắp xếp chúng theo một trật tự hợp lý, tạo nguồn thông tin dễ hiểu và thú vị cho độc giả Còn nếu quan hệ giữa các thành phần Site không rõ ràng, tổ chức của Site không rành mạch và trình bày khó hiểu, độc giả sẽ nhanh chóng nhận ra điểm yếu này và tất nhiên

sẽ tìm đến nguồn thông tin tốt hơn Bất cứ folder nào trên Web Server đều có thể là một Web với cây phả hệ folder của riêng nó vốn có thể bao gồm các Subweb nằm ngay bên d-ới web gốc

2.1.7 Cấu trúc Folder FrontPage

Cấu trúc folder trong FrontPage có tính chất giống nh- cấu trúc folder trong Windows Explorer Tuy nhiên, để truy cập vào các file này từ Windows Explorer chúng ta phải xuất chúng sang vị trí khác hoặc sang đĩa cứng, hoặc sang Server Trong suốt quá trình truy xuất, các file đ-ợc chuyển sang các trang HTML Theo nghĩa đó, việc mở FrontPage t-ơng tự nh- việc mở một cửa sổ vào các Web Đây là nơi kết hợp các th- mục và tập tin của Web, cây phả hệ folder liệt kê toàn bộ các Subweb, th- mục

và tập tin (*.htm, *.gif, *.jpg, *.avi, *.js,…)

2.1.8 Cấu trúc định h-ớng (Navigation Structure).

Ta có thể tạo các file bên trong Web nh- cấu trúc định h-ớng vốn nối kết các file này với Web của chúng ta thì không tự động đ-ợc tạo ra lúc các file đ-ợc tạo Tuy nhiên, mỗi Subweb có thể có trang chủ của riêng nó Một trang chủ th-ờng là trang bắt

đầu của bất cứ Web nào trong cấu trúc định h-ớng; nh-ng trong FrontPage, ta có thể tạo các trang khác vốn có mặt ở một mức định h-ớng giống nh- trang chủ Ta có thể muốn bổ sung các liên kết vào trang chủ nhằm điều khiển các trang chủ của các Subweb khác mà chúng ta đang quản lý

Cấu trúc định h-ớng có dạng một cây th- mục giới thiệu tổng quát về tổ chức một Web site Từ cấu trúc định h-ớng chúng ta có thể thêm mới, di chuyển, copy hoặc xoá một trang Web dễ dàng Từ cấu trúc định h-ớng ta sẽ xác định thứ bậc của các trang FrontPage sử dụng thông tin này để xác định loại hyperlink nào phải đặt trên một Navigation Bar và các tiêu đề trang nhằm xác định nhãn dành cho hyperlink

2.1.9 HTML (Hypertext Markup Language).

HTML - Ngôn ngữ đánh dấu siêu văn bản Khi truy cập vào một trang Web ta có thể nhìn thấy nhiều tập tin có đuôi *.html hoặc *.htm Các tập tin này đều đ-ợc biên soạn bằng HTML Khởi thuỷ của Web là một ph-ơng tiện hiển thị các trang văn bản giữa các nhà nghiên cứu với nhau và HTML đ-ợc phát minh để đáp ứng nhu cầu này HTML là cơ sở (Foundation) của WWW và là một tập của những thẻ (Set of tags) nhằm mô tả cho trình duyệt của máy Client hiểu cách hiển thị đầy đủ một tập tin Một

điều rất may mắn là hiện nay hầu hết các phần mềm thiết kế Web site đều áp dụng công thức WYSIWYG nghĩa là những gì ta thấy chính là những gì ta đạt đ-ợc Vì vậy, chúng ta không phải bận tâm về các đoạn mã lệnh của HTML vì FrontPage, Dreamweaver, Net Fusion, … sẽ tự động sinh mã HTML cho những gì chúng ta đang xây dựng

Các thẻ của HTML: Phần thẻ là một mã (th-ờng có một hoặc hai chữ ) xác định hiệu ứng mà ta yêu cầu Ví dụ <B> Technologies </B> Thẻ <B> đầu tiên báo cho trình duyệt (Browser) hiển thị tất cả phần văn bản tiếp theo bằng phông chữ đậm, liên tục cho đến thẻ </B> Dấu gạch chéo (/) xác định đó là thẻ kết thúc, và báo cho trình duyệt ngừng hiệu ứng đó HTML có nhiều thẻ dùng cho nhiều hiệu ứng khác nhau, bao gồm chữ nghiêng (italic), dấu đoạn văn (paragraph), tiêu đề, liên kết, …

DHTML (Dynamic Hypertext Markup language): là một ph-ơng tiện chứa nhiều hứa hẹn cho nhiều Web site DHTML kết hợp HTML, CSS (Cascading Style Sheet) và

đặc ngữ (Script) để làm cho trang Web có tính t-ơng tác Điểm cốt yếu của DHTML là mô thức Document Object Model (DOM), một giao tiếp độc lập trên nền tảng và ngôn ngữ, cho phép các Script truy cập và thay đổi kiểu thức, cấu trúc và nội dung của trang Web mà không cần phải tới Server

2.1.10 Hyperlink

Hyperlink (siêu liên kết) đ-ợc hiểu là một nối kết từ một vị trí này đến một đích khác nh- trang hoặc một vị trí khác trên cùng một trang Đích cũng có thể trong cùng một Site hoặc ngoài Site: là một hình ảnh, một địa chỉ E-mail, một file, hoặc một ch-ơng trình,… điểm đặt Hyperlink có thể là text hoặc một hình ảnh,…

Khi ng-ời xem click vào Hyperlink, thì đích đ-ợc hiển thị Đích của Hyperlink

đ-ợc tạo mã d-ới dạng là một URL Nếu chúng ta đặt lại tên hoặc di chuyển một file trong Web, FrontPage sẽ cập nhật tất cả URL chỉ đến file đó

Một Hyperlink Text là một text đã đ-ợc gán một URL đích Một Picture Hyperlink

là một hình ảnh đ-ợc gán một URL đích theo một trong hai cách sau:

- Toàn bộ hình ảnh có thể đ-ợc gán làm một Hyperlink mặc định Trong tr-ờng hợp này, khách tham quan Site có thể nhấp bất cứ phần nào của hình ảnh để hiển thị đích của nó

- Một hình ảnh có thể đ-ợc gán một hoặc nhiều điểm nóng (Hotspot) tức là các vùng siêu liên kết trên hình ảnh Một hình ảnh có thể chứa nhiều điểm nóng Tập của chúng đ-ợc gọi là Image Map

- Hyperlink có thể đ-ợc thể hiện nhiều cách Các bộ trình duyệt Web th-ờng gạch d-ới Text Hyperlink và hiển thị chúng ở một nơi khác nhau Các Hyperlink trên một hình ảnh thì không phải luôn thấy đ-ợc

* Tạo một Hyperlink đến một đích trên Web.

1 Trong Page View, hãy gõ nhập text mà chúng ta muốn sử dụng làm một Hyperlink rồi chọn nó

2 Right- Click vào text đã chọn, click chọn Hyperlink

3 Định h-ớng đến Web ở đó có trang đích hoặc file, rồi chọn trang hoặc file đó

* Tạo một Hyperlink đến một đích trên World Wide Web

1 Trong Page View, hãy gõ nhập text mà ta muốn sử dụng làm một Hyperlink rồi chọn nó

2 Right- Click vào text đã chọn, click chọn Hyperlink

3 Click World Wide Web

4 Trong bộ trình duyệt, hãy duyệt qua trang mà ta muốn rồi nhấn Alt+Tab để chuyển trở lại đối với Microsoft FrontPage

* Tạo một Hyperlink đến một trang hoặc một file trên một hệ thống File

1 Trong Page View, hãy gõ nhập text muốn sử dụng làm một Hyperlink rồi chọn nó

2 Right-click vào text đã chọn click chọn Hyperlink

3 Click File

4 Duyệt đến trang hoặc file mà ta muốn từ mạng cục bộ, rồi chọn file đó

Chú ý : Đích của Hyperlink sẽ nằm trong một vị trí có thể đ-ợc truy cập cho tất cả các khách tham quan Site Nếu chúng ta muốn tạo một Hyperlink cho một trang hoặc một file nằm trên ổ cục bộ, hãy chỉ định đ-ờng dẫn

* Tạo một Hyperlink cho một trang mới

Ta có thể tạo một Hyperlink cho một trang trong Web hoặc là hệ thống file Nếu ta ch-a tạo trang này, ta có thể tạo nó y nh- tạo một Hyperlink

1 Trong Page View, hãy gõ nhập text muốn sử dụng

2 Rigth-click vào text đã chọn, click chọn Hyperlink

3 Click New Page

4 Chọn bảng mẫu muốn sử dụng để tạo trang mới

5 Thực hiện một trong các thao tác sau:

- Để chỉnh sửa trang mới bây giờ click OK, FrontPage tạo Hyperlink và hiển thị trang mới để chỉnh sửa Hyperlink mới mà ta tạo ra không hoạt động cho tới khi

ta l-u trang này

- Để tạo một tác vụ nhằm nhắc cho chúng ta hoàn thành trang này sau đó, hãy nhấp Just web task, rồi nhấn OK Khi đó ta sẽ đ-ợc nhắc l-u trang mới, và tiêu đề trang mặc định, cũng nh- tên file đ-ợc hiển thị

* Tạo một Hyperlink cho một tài liệu Microsoft Office.

Ta có thể tạo một Hyperlink cho mọi tài liệu Microsoft Office, chẳng hạn nh- một tài liệu Word, Exel, hoặc PowerPoint

1 Trong Page View, hãy gõ nhập text mà muốn sử dụng làm một Hyperlink, rồi chọn nó

2 Rigth- click vào text đã chọn, click chọn Hyperlink

3 Thực hiện một trong các thao tác sau:

- Nếu tài liệu Office đang ở trang Web hiện hành, hãy định vị trí và chọn nó

- Nếu tài liệu Office đang năm trên một hệ thống file cục bộ, hãy click file, duyệt qua tài liệu, rồi chọn nó

Chú ý:

Nếu tài liệu Office của chúng ta đang nằm trên Web hiện hành hãy click lên

nó trong Folder list, kéo và thả nơi mà ta muốn có Hyperlink Tr-ớc khi tạo Hyperlink cho một hình ảnh động PowerPoint, Chúng ta phải bổ sung Microsoft Powerpoint Animation ActiveX Control, đ-ợc cài đặt với PowerPoint

* Tạo một Hyperlink để mở và điều khiển một thông báo E-mail

1 Trong Page View, gõ nhập text mà ta muốn sử dụng làm Hyperlink rồi chọn

Ta có thể chỉnh sửa hoặc thay đổi đích của một Hyperlink

Trong Page View, hãy thực hiện một trong các thao tác sau: Để thay đổi đích của Hyperlink, hãy chọn Hyperlink, click vào nút Hyperlink, rồi chỉ định một URL khác dành cho đích

* Xoà một Hyperlink.

Ta có thể xoá một Hyperlink khỏi một trang

1 Trong Page View, hãy chọn Hyperlink

2 Thực hiện một trong các thao tác d-ới đây:

+ Để xoá bỏ Hyperlink một cách hoàn chỉnh, kể cả Hyperlink Text hãy nhấn

Delete

+ Để giữ lại Hyperlink Text, nh-ng xoá bỏ Hyperlink đ-ợc liên kết với nó, hãy chọn Hyperlink, rồi right-click Hyperlink Chọn nội dung trong hộp URL, rồi nhấn Delete

* Chọn màu cho Hyperlink

Ta có thể chọn các màu mà bộ trình duyệt Web sẽ sử dụng để hiển thị các Hyperlink

Ta có thể chọn ba màu để sử dụng cho một Hyperlink, phụ thuộc vào trạng thái của nó

- Hyperlink : Hyperlink ch-a đ-ợc chọn

- Active Hyperlink: Hyperlink hiện đang đ-ợc chọn

- Visited Hyperlink: Hyperlink đã chọn xong

1 Trong Page View, right-click lên trang, click Page Properties trên menu tắt, rồi chọn nhãn Background

2 Trong các hộp Hyperlink, Visited Hyperlink và Active Hyperlink, hãy chọn màu mà chúng ta muốn dùng

* Bổ sung cho các hiệu ứng Font cho một Hyperlink

Ta có thể bổ sung các hiệu ứng cho Hyperlink để khi một khách tham quan Site trỏ chuột trên một Hyperlink thì nó thay đổi

1 Trong Page View, right-click lên trang, nhấp chọn Page Properties trên menu tắt, rồi chọn nhãn Background

2 Trong phần Formating, hãy chọn hộp kiểm Enable Hyperlink rollover effects

3 Click Rollver Style

4 Thiết lập tính chất font dành cho các Hyperlink trên trang hiện hành

Chú ý : Chúng ta không thể bổ sung các hiệu ứng font cho một Hyperlink nếu trang sử dụng một theme, vì một số trình duyệt không hỗ trợ tính năng này

2.1.11 Hotspot.

* Bổ sung một Hotspot vào trình đồ hoạ.

Ta có thể bổ sung các Hotspot vào các hình đồ hoạ chẳng hạn nh- các hình ảnh và các file *.Gif hoạt hoạ Một Hotspot là một vùng không thấy trên một đồ hoà mà qua

đó ta đã gán một Hyperlink Trong ProntPage, các Hotspot có thể đ-ợc tạo d-ới dạng các hình chữ nhật, hình tròn và các hình đa giác

1 Trong Page View, click chọn hình ảnh

2 Trên thanh công cụ Pictures, hãy click nút Hotspot t-ơng ứng với hình mà chúng ta muốn

3 Trên hình đồ hoạ, hãy vẽ nột hình chữ nhật, đ-ờng tròn hoặc đa giác, phụ thuộc vào hình mà ta đã chọn Để vẽ một đa giác, hãy click nơi mà ta muốn góc

đầu tiên của đa giác có mặt, click để đặt mỗi một góc của đa giác, rồi click để hoàn thành nó Lúc bạn thả nút chuột, hộp thoại Cteate Hyperlink mở ra

double-4 Chỉ định đích của Hotspot:

- Nếu đích nằm trong một Web, thì hãy duyệt Web này và Folder có chứa trang, chọn nó rồi click OK

- Nếu đích đang nằm trên ổ mạng cục bộ, hãy click file, duyệt qua trang chúng

ta muốn từ mạng cục bộ, rồi click OK

- Nếu đích nằm trên WWW, hãy click chọn WWW, duyệt qua trang mà ta muốn, rồi nhấn Alt+Tab để hoán chuyển trở về ProntPage Vị trí của trang mà ta

đã tham quan sẽ thông báo E-mail mà ta muốn thông báo phải đ-ợc gửi đến, click

OK

* Bổ sung một Text Hotspot vào một hình đồ hoạ.

Ta có thể bổ sung một Text Hotspot vào các hình đồ hoạ Một Text Hotspot là một chuỗi ký tự mà ta đã đặt trên một hình đồ hoạ và đã gán một Hyperlink

1 Trong Page View, hãy click chọn hình ảnh

2 Trên thanh công cụ Picture, click chọn nút Text

3 Trong hộp thoại Text bây giờ đang đ-ợc hiển thị trên nền đồ hoạ, hãy gõ nhập text, sau đó chúng ta có thể:

- Định lại kích cỡ của hộp Text

- Di chuyển Text Box, click lên đ-ờng biên của Text Box và kéo nó đến vị trí thích hợp

4 Để thiết lập Hyperlink dành cho Texr, double-click lên đ-ờng biên của Text Box khi Text Box đ-ợc chọn hoặc double-click lên khu vực của Text Box khi Text Box ch-a đ-ợc chọn

5 Để chỉ định đích dành cho một Hotspot, thực hiện t-ơng tự các Hyperlink khác

* Bật sáng các Hotspot trên một đồ hoạ

1 Trong Page View, nhấp chọn hình ảnh

2 Trên thanh công cụ Picture, click chọn Highlight Hotspot Click nút này một lần nữa để hiển thị hình đồ hoạ mà không có bật sáng nó

* Chỉnh sửa, di chuyển, định lại kích th-ớc, hoặc huỷ bỏ một URL của một

Hotspot

1 Trong Page View, click chọn hình ảnh mà ta muốn xem các Hotspot

2 Click chọn một Hotspot, muốn chỉnh sửa URL dành cho một Hotspot click lên nó Để di chuyển Hotspot, nhấp lên đ-ờng biên của Hotspot, sau đó kéo

double-nó đến một vị trí mới Để xoá một Hotspot chọn một Hotspot sau đó nhấn Delete

2.1.12 Frame.

* Frame và trang Frame: Trang Frame là một loại trang HTML đặc biệt, nó chia cửa sổ trình duyệt thành các vùng nhỏ gọi là Frame, mỗi vùng hiển thị một trang khác nhau

Tự bản thân trang Frame không có nội dung hiển thị, nó chỉ là vật chứa, chỉ định những cái mà các trang khác hiển thị và cách hiển thị chúng Khi chúng ta click vào một hyperlink trong một Frame thì trang đ-ợc liên kết tới sẽ hiển thị trong một Frame khác gọi là Target Frame

* Tạo trang Frame

Sử dụng một trong các trang Frame mẫu của FrontPage Trong mỗi trang Frame

mẫu, sự liên kết qua lại giữa các Frame đã đ-ợc khởi tạo

1 Vào menu File, click chọn mục New, sau đó click chọn mục Page, chọn tab Frame pages

2 Click chọn trang Frame mẫu

3 Click OK

Chú ý :

- Khi chúng ta chọn mẫu thì sẽ có một khung Preview hiển thị các ghi chú

- Khi đã tạo trang Frame, ta phải tạo trang ban đầu cho mỗi Frame, nếu không

bộ trình duyệt sẽ hiện Frame trống

- Ta có thể tạo trang Frame mẫu cho riêng mình và thêm vào trong Frames pages

* Tạo liên kết hiển thị trang trong một Frame khá c

Tr-ớc khi sử dụng thủ tục này, chúng ta phải tạo và l-u trang Frame, sau đó trong trang Frame nơi mà chúng ta muốn tạo hypelink phải tạo trang ban đầu để hiển thị trong Frame đó hoặc tạo trang mới cũng trong Frame đó

1 Mở trang Frame nơi mà chúng ta muốn chỉnh sửa, Click tab Normal, và sau đó click vào trang nơi mà chúng ta muốn tạo hypelink

2 Nhập hoặc chọn text, hoặc hình ảnh mà chúng ta muốn sử dụng nh- là hyperlink sau đó vào menu Insert > Hyperlink

3 Trong hộp thoại Create Hyperlink, chọn trang mà chúng ta muốn hiển thị trong một Frame khác

- Bất kỳ Frame nào nằm kề bên sẽ tự động mở rộng để chiếm khoảng không bên trái của Frame bị xoá

- Nếu trang Frame chỉ chứa một Frame thì ta không thể xoá Frame đó đ-ợc Trang hiển thị Frame còn lại sẽ chiếm cả cửa sổ trình duyệt

* Điều khiển cách hiển thị Frame trên trình duyệt.

1 Hiển hoặc ẩn các đ-ờng viền xung quanh các Frame : Vào menu File, click mục Properties, chọn tab Frame, click chọn xoá hộp kiểm Show Borders

2 Đặt chiều rộng của các đ-ờng viền ở giữa các Frames: Vào menu File, click chọn Properties, chọn tab Frame, thay đổi độ rộng của đ-ờng viền xung quanh trong hộp Frame Spacing (đ-ợc tính bằng đơn vị Pixel)

3 Tạo các Frames không trông thấy đ-ợc trong trình duyệt: Xoá hộp kiểm Show Borders và đặt Frame Spacing="0"

4 Hiện hoặc ẩn các thanh cuộn trên các Frames : Right-click lên Frame, click chọn Frame Properties và thiết lập thông số trong Show Scrollbars (If Needed, Never, Always)

* Thay đôi trang Frame mẫu

Microsoft FrontPage có rất nhiều trang Frame mẫu mà chúng ta có thể chỉnh sửa để tạo các trang Frame cho riêng mình

1 Vào menu File, click mục New, chọn Page, chọn tab Frame Pages

2 Click trang Frame mẫu mà ta muốn chỉnh sửa, click OK

3 Trong Page View, chỉnh sửa trang Frame để tạo Frame riêng

4 Trên menu File, click Save As

5 Trong hộp thoại Save as type, click FrontPage Template

6 Trong hộp thoại File, nhập tên file cho trang page mới, click nút Save

7 Nhập tiêu đề ở ô Title trong hộp thoại Save As Template Mẫu mới này sẽ xuất hiện trong tab Frames Page trong hộp thoại New

8 Nhập Text mô tả những gì Template này thực hiện trong hộp Description

* Sử dụng thông báo "No Frames" của trang Frame

Một số trình duyệt cũ không thể hiển trang Frame Thay vào đó sẽ hiển thị thông

báo "No Frame" khi truy cập vào trang Frame trong Web của chúng ta Ta có thể tuỳ ý

sử dụng thông báo này

1 Mở trang Frame chúng ta muốn chỉnh sửa, click vào tab No Frames

2 Chỉnh sửa thông báo nh- ta muốn Chúng ta cũng có thể đ-a hình ảnh, bảng hoặc bất cứ nội dung gì khác vào thông báo mà ta có thể đặt lên trang

* Soạn thảo Frame đích trên trang Frame

Trang Frame mà chúng ta tạo sử dụng trang frame mẫu trong Microsoft FrontPage,

Frame đích đã đ-ợc cài đặt sẵn

1 Mở trang Frame mà chúng ta muốn chỉnh sửa, click tab Normal

2 Right-click lên hypelink mà ta muốn chỉnh sửa và chọn Hyperlink Properties trên menu tắt

3 Chọn thay đổi Target Frames

4 Trong hộp thoại Target Frame, khung Curent Frames pages sẽ hiển thị Frame mẫu, click Frame mà chúng ta muốn hiển thị trang đ-ợc chỉ định bởi hyperlink đã chọn trong b-ớc 2

5 Chỉ định Frame làm Frame đích mặc định cho tất cả các hyperlink của trang trong hộp thoại Set as page default Bất kỳ trang nào đ-ợc chỉ định bởi hyperlink trên trang hiển hành thì sẽ tự động mở trong Frame đích chỉ định

Chú ý: Frame đích mặc định mà chúng ta chỉ ở đây sẽ đ-ợc áp dụng cho tất cả các trang kể cả các trang mới đ-ợc tạo

* Mở một trang Frame: Vào menu File, click Open, chọn trang Frame mà chúng

Mỗi frame trong trang Frame có một tên duy nhất, đ-ợc sử dụng để chỉ rõ sự di

chuyển giữa các Frame

Nếu chúng ta sử dụng các trang Frame mẫu thì tên của các Frame đã đ-ợc đặt sẵn,

ta có thể thay đổi các tên mặc định này

1 Mở trang Frame muốn chỉnh sửa, click tab Normal

2 Right- click vào Frame mà ta muốn đổi tên, click Frame Properties trên menu tắt

3 Trong hộp Name, nhập tên frame mới

Chú ý: Nếu đổi tên cho Frame, thì các hyperlink trong web đ-ợc chỉ định đến tên Frame cũ sẽ không làm việc, chúng ta phải sửa các hyperlink đó và cả trong hộp Target Frame cho các trang Frame mới

* Thay đổi kích th-ớc Frame

Khi thay đổi kích th-ớc của Frame, kích th-ớc của Frame kế cận cũng sẽ thay đổi

Việc thay đổi này sẽ không ảnh h-ởng đến nội dung trang hiển thị trong Frame đó Nó chỉ thay đổi kích th-ớc trang đ-ợc hiển thị một lần trong Frame

1 Mở trang Frame muốn chỉnh sửa, click và kéo bất kỳ đ-ờng biên Frame nào

2 Có thể định kích th-ớc Frame bằng cách hiển định Height và Width trong hộp thoại Frame Properties

Chú ý: Nếu Frame cùng hàng với các Frame khác thì hộp Height sẽ đổi thành Row Height Nếu thay đổi độ cao của Frame trong hàng thì sẽ thay đổi luôn cho tất cả các Frame còn lại

Cũng t-ơng tự nh- vậy khi thay đổi độ rộng

* L-u trang Frame.

1 Click chọn trang hoặc Frame hiển thị trong trang mà ta muốn l-u và chọn nút Save Hộp thoại Save As có khung Preview hiển thị trang Frame xuất hiện Nếu

đ-ờng biên bên ngoài của trang Frame sáng lên thì trang Frame đó đ-ợc l-u Nếu một trang Frame riêng biệt đ-ợc bật sáng thì trang hiển thị trong Frame đó đ-ợc l-u