Trong đoạn thơ này, hai hình ảnh đều thể hiện sự di chuyển bất định giữa không gian mênh mông không có bến bờ. Hoa còn tượng trưng cho thân phận hoa rơi – cái đẹp bị dập vùi[r]
Trang 1ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI * NĂM HỌC 2012-2013 Môn: ngữ văn – Lớp 9
Thời gian: 150 phút.
Cõu 1 : ( 2 điểm )
“Buồn trụng cửa bể chiều hụm Thuyền ai thấp thoỏng cỏnh buồm xa xa Buồn trụng ngọn nước mới sa Hoa trụi man mỏc biết là về đõu?”
(“Kiều ở lầu Ngưng Bớch” - Truyện Kiều - Nguyễn Du)
Em cú nhận xột gỡ về hai thi liệu “thuyền “ và “hoa” trong đoạn thơ trờn?
Cõu 2 (3 điểm):
Ngời ăn xin
Một ngời ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe, nớc mắt ông giàn giụa, đôi môi tái nhợt, áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.
Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông:
- Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả
Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cời:
- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Nh vậy là cháu đã cho lão rồi
Khi ấy tôi chợt hiểu ra: cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận đợc một cái gì đó của ông
(Theo Tuốc-ghê-nhép Dẫn từ SGK Ngữ văn 9, tập
một)
Suy nghĩ của em từ cõu chuyện trờn?
Cõu 3 (5 điểm)
Ánh trăng (“Ánh trăng” - Nguyễn Duy) - niềm thao thức của một
ỏnh nhỡn từ quỏ khứ.
Trang 2II- Ma trận :
Truyện Kiều Thuộc thơ Hinghĩa các hình ểu được ý
ảnh thơ
Viết đoạn văn cảm nhận
Nghị luận xã hội Nhận diện kiểu bài nghị luận Npháp làm bàiắm phương Viluận xã hội.ết bài văn nghị
Ánh tr ăng Thuộc bài thơ Hiểu chi tiết thơ, các biện pháp
nghệ thuật, ý nghĩa, nội dung bài thơ
Viết bài văn nghị luận văn học (văn bản Ánh trăng - Nguyễn Duy)
HƯỚNG DẪN CHẤM THI HỌC SINH GIỎI LỚP 9
NĂM HỌC 2012-2013 MÔN NGỮ VĂN
Câu 1 ( 2 điểm)
- “Thuyền” và “hoa”: hai thi liệu quen thuộc trong thơ ca ( văn thơ dân gian và văn
chương bác học) Trong đoạn thơ này, hai hình ảnh đều thể hiện sự di chuyển bất
định giữa không gian mênh mông không có bến bờ Hoa còn tượng trưng cho thân
phận hoa rơi – cái đẹp bị dập vùi
->Sự kết hợp văn thơ dân gian và văn chương bác học một cách sáng tạo nên có
sức lan toả, gợi cảm
- Trình bày gọn, rõ ý, lập luận chặt chẽ
Câu 2 (3 điểm)
a Yªu cÇu
1 VÒ h×nh thøc:
Trang 3- Biết cách làm bài nghị luận xã hội ngắn.
- Luận điểm đúng đắn, sáng tỏ
- Diễn đạt lu loát; dẫn chứng chọn lọc; lí lẽ thuyết phục
2 Về nội dung:
Bài viết có thể trình bày theo các cách khác nhau nhng cần nêu đợc các ý cơ bản sau:
+ Truyện kể về việc cho và nhận của cậu bé và ngời ăn xin, qua đó ngợi ca cách
ứng xử cao đẹp, nhân ái giữa người cho và người nhận, giữa con ngời với con ngời
+ Truyện gợi cho chúng ta nhiều suy ngẫm về việc cho và nhận trong cuộc sống:
- Cái cho và nhận là gì? Đâu phải chỉ là vật chất, có thể là giá trị tinh thần, có
khi chỉ là một câu nói, một cử chỉ…
- Thái độ khi cho và nhận: cần cảm thụng, chia sẻ, chân thành, có văn hoá
+ Xác định thái độ sống và cách ứng xử của bản thân: tôn trọng, quan tâm chia sẻ với mọi ngời
b Cho điểm
- Điểm 3: Đạt đợc các yêu cầu nêu trên, lí lẽ thuyết phục, văn viết mạch lạc,
không mắc những lỗi diễn đạt
- Điểm 2: Đạt đợc cơ bản cỏc yêu cầu nội dung Còn một số lỗi về diễn đạt.
- Điểm 1: Đạt đợc khoảng một nửa yêu cầu nội dung, mắc nhiều lỗi
- Điểm 0: Lạc đề, sai cả nội dung và phơng pháp.
Cõu 3 ( 5 điểm)
1 Yêu cầu chung:
- Về nội dung: Chỉ ra và cảm thụ đợc vẻ đẹp của bài thơ “ánh trăng”: vẻ đẹp của một ánh nhìn từ quá khứ
- Về phơng pháp: Biết vận dụng các thao tác giải thích, chứng minh, phân tích, bình luận để làm một bài nghị luận tổng hợp
- Về kỹ năng: Biết trình bày bài viết thành một hệ thống luận điểm, luận cứ, luận chứng rõ ràng, mạch lạc; có khả năng lập luận chặt chẽ, lô-gic Bài viết có sự sáng tạo
2 Yêu cầu cụ thể:
*Về cơ bản học sinh cần trình bày đợc những ý cơ bản sau:
- Hình ảnh vầng trăng là ngời bạn tri kỉ, gắn bó suốt đời với mỗi ngời
- Sự thức dậy của tâm hồn khi nhìn thấy ánh trăng trong hoàn cảnh đặc biệt ánh nhìn ở đây là:
+ Hồi tởng lại những năm tháng gắn bó với vầng trăng: một ánh nhìn về quá khứ gắn bó, tri kỉ, đồng cam cộng khổ những năm tháng chiến tranh chia ngọt sẻ bùi
+ Từ đó mới chợt hối hận: khi chiến tranh đi qua, hoàn cảnh thay đổi, ngời lính đã hờ hững, vô cảm, thờ ơ với vầng trăng
+ Tâm trạng của ngời lính khi gặp lại vầng trăng
- Từ ánh nhìn đó, tâm trạng đó, ngời lính nhận ra vẻ đẹp khác của vầng trăng: mình từng sống nh thế, nhng trăng vẫn viên mãn tròn đầy, vẫn thuỷ chung, vẫn bao dung, vẹn nguyên không thay đổi
- Từ ánh nhìn về vầng trăng “cứ tròn vành vạnh”, ngời lính tự nhắc nhở mình về lối sống của bản thân, và nh là lời nhắc nhở với mọi ngời về thái độ đối với quá khứ, với nhân dân
3 Cho điểm
- Điểm 5: Đạt đợc các yêu cầu nêu trên, văn viết sáng tạo, không mắc những lỗi diễn đạt thông thờng
- Điểm 4: Đạt đợc cơ bản cỏc yêu cầu trên, nhất là yêu cầu về kiến thức, cách lập luận; có thể có vài sai sót nhỏ Còn một số lỗi về diễn đạt
Trang 4- Điểm 3 : Bài làm đạt khoảng quá nửa về kiến thức nhng dẫn chứng ít, thiếu sức thuyết phục Còn mắc lỗi diễn đạt
Điểm 2 : Bài làm sơ sài, cha đáp ứng đủ yêu cầu Còn mắc lỗi chính tả, dùng từ
đặt câu
- Điểm 1: Bài làm cha đạt yêu cầu, diễn đạt yếu, mắc nhiều lỗi
- Điểm 0: Lạc đề, sai cả nội dung và phơng pháp