slide bài giảng bai 11 thiên nhiên phân hóa đa dạng

Thiên nhiên phân hóa theo Bắc - Nam Phần lãnh thổ phía Bắc từ dãy Bạch Mã trở ra Phần lãnh thổ phía Nam từ dãy Bạch Mã vào Khí hậu Kiểu khí hậu Nhiệt độ tb năm Biên độ nhiệt năm Phân mù

Tiết 11 – Bài

11

Địa điểm Nhiệt độ TB tháng 1 (oC) tháng 7 ( Nhiệt độ TB oC) TB năm ( Nhiệt độoC)

- Nguyên nhân: Sự tăng lượng bức xạ Mặt Trời đồng thời với sự giảm sút ảnh hưởng của khối khí lạnh về phía Nam là nguyên nhân tạo nên

sự phân hóa khí hậu mà ranh giới là dãy Bạch Mã (khoảng 16oB) Sự phân hóa khí hậu là nguyên nhân chính làm phân hóa thiên nhiên theo Bắc - Nam.

- Biểu hiện: Lãnh thổ VN được chia thành 2 miền tự nhiên: miền Bắc

và miền Nam mà ranh giới là dãy Bạch Mã.

1 Thiên nhiên phân hoá theo Bắc – Nam

Thiên nhiên phân hóa theo

Bắc - Nam

Phần lãnh thổ phía Bắc (từ dãy Bạch Mã trở ra)

Phần lãnh thổ phía Nam (từ dãy Bạch Mã vào)

Khí hậu

Kiểu khí hậu Nhiệt độ tb năm Biên độ nhiệt năm Phân mùa của khí hậu

Sinh vật

Cảnh quan phổ biến

Thành phần động thực vật

- Nhóm 1 tìm hiểu đặc trưng của phần lãnh thổ phía Bắc

- Nhóm 2 tìm hiểu đặc trưng phần lãnh thổ phía Nam

- Các nhóm hoàn thành theo mẫu ở bảng sau.

Thiên nhiên phân hóa theo

Bắc - Nam Phần lãnh thổ phía Bắc (từ dãy Bạch Mã trở ra) Phần lãnh thổ phía Nam (từ dãy Bạch Mã vào)

Khí hậu

Kiểu khí hậu

Nhiệt độ trung bình năm

Thành phần động thực vật

Có kiểu khí hậu NĐ ẩm gió mùa với một mùa đông lạnh

Nhiệt độ tb năm >20oC

Lớn

Phân thành 2 mùa mùa đông

và mùa hạ Mùa đông với 2 – 3 tháng lạnh to tb <18oC

Đới rừng nhiệt đới gió mùa

Có các loại nhiệt đới chiếm ưu thế, trong rừng còn có các loài cây cận nhiệt đới và ôn đới, các loài thú có lông dày

Đới rừng cận xích đạo gió mùa

Mang đặc trưng xích đạo và nhiệt đới với nhiều loài Trong rừng xuất hiện nhiều loài cây chịu hạn, rụng

lá vào mùa khô Động vật tiêu biểu

là các loài thú lớn

1 Thiên nhiên phân hoá theo Bắc – Nam

Khí hậu mang tính chất cận xích đạo gió mùa, nóng quanh năm.Nhiệt độ tb nắm cao >25oC và không có tháng nào <20oC

NhỏPhân thành 2 mùa một mùa mưa

và một mùa khô

Quan sát bản đồ tự nhiên Việt

Nam, hãy cho biết: Thiên nhiên

nước ta phân hóa theo chiều

Đông - Tây như thế nào? Nguyên

nhân của sự thay đổi đó.

- Từ Đông sang Tây thiên nhiên

nước ta có sự phân hóa thành 3

núi trong toàn bộ đất nước; do sự

tác động của gió mùa Đông Bắc

và gió mùa Tây Nam đã tạo nên

sự phân hóa của thiên nhiên theo

chiều Đông - Tây.

2 Thiên nhiên phân hoá theo Đông – Tây

Dựa vào bản đồ tự nhiên Việt

Nam và thông tin ở mục 2 SGK

hãy nêu đặc điểm vùng biển và

thềm lục địa nước ta?

với vùng đồng bằng và đồi núi kề

bên và có sự thay đổi từng đoạn.

+ Thiên nhiên vùng biển nước ta đa

dạng và giàu có, tiêu biểu cho thiên

nhiên vùng biển nhiệt đới ẩn gió

mùa.

a Vùng biển và thềm lục địa

Độ - nông sâu, rộng - hẹp của thềm

lục địa có quan hệ chặt chẽ với vùng

đồng bằng và đồi núi kề bên và có sự

thay đổi từng đoạn:

+ Thềm lục địa phía Bắc và phía Nam

có đáy nông, mở rộng, có nhiều đảo

ven bờ và mở rộng của đồng bằng

châu thổ.

+ Đường bờ biển Nam Trung Bộ khúc

khuỷu, thềm lục địa hẹp, tiếp giáp

vùng biển nước sâu.

2 Thiên nhiên phân hoá theo Đông – Tây

+ Nêu dẫn chứng chứng minh: Độ

nông - sâu, rộng - hẹp của thềm lục

địa có quan hệ chặt chẽ với vùng

đồng bằng, vùng núi kế bên và thay

đổi theo từng đoạn bờ biển.

b Vùng đồng bằng ven biển

Dựa vào bản đồ tự nhiên Việt

Nam và thông tin ở mục 2 SGK

nêu đặc điểm thiên nhiên vùng

đồng bằng nước ta?

Thay đổi tùy nơi, thể hiện mối quan

hệ chặt chẽ với dải đồi núi phía tây

và vùng biển phía đông.

Chứng minh nhận định trên

b Vùng đồng bằng ven biển

2 Thiên nhiên phân hoá theo Đông – Tây

+ Nơi hình thành các đồng bằng châu

thổ sông Hồng, sông Cửu Long, đồi

núi lùi xa vào đất liền, đồng bằng mở

rộng với các bãi triều thấp phẳng, thềm

lục địa mở rộng, nông.

+ Dải đồng bằng ven biển ven biển

miền Trung hẹp ngang, đồi núi ăn sát

ra biển, chia cắt thành những đồng

bằng nhỏ, chỉ rộng hơn ở các con sông

Mã, sông Cả, sông Thu Bồn, sông Đà

Rằng Các dạng địa hình bồi tụ, mài

mòn xen kẽ các cồn cát, đầm phá khá

phổ biến là hệ quả tác động kết hợp

chặt chẽ giữa biển và vùng núi phía tây

ở dãi đồng bằng hẹp ngang này.

c Vùng đồi núi

Hãy nêu ảnh hưởng của gió mùa

và hướng các dãy núi đến sự

khác biệt về thiên nhiên giữa

vùng núi Đông Bắc với vùng núi

Tây Bắc, giữa Đông Trường Sơn

với Tây Nguyên.

- Có sự đối lập mùa giữa Đông Trường Sơn và

Tây Nguyên

Kết thúc bài

- Tây Trường Sơn (Tây Nguyên): Mưa vào

mùa hạ và có một mùa khô sâu sắc.

2 Thiên nhiên phân hoá theo Đông – Tây

- Đông Bắc: Do hướng núi hình vòng cung hút

gió mùa đông bắc tạo nên một mùa đông lạnh,

đến sớm Có cảnh quan cận nhiệt đới gió mùa

- Tây Bắc: Cảnh quan phân hóa

+ Vùng núi Hoàng Liên Sơn cảnh quan giống

vùng ôn đới do địa hình cao, ít ảnh hưởng bởi

gió mùa đông bắc.

+ Vùng núi thấp phía nam cảnh quan nhiệt đới

ẩm gió mùa.

- Đông Trường Sơn (Duyên hải miền Trung):

+ Mùa hạ chịu hiệu ứng phơn, nên khô nóng

+ Mùa đông phần phía Bắc chịu ảnh hưởng của

gió mùa đông bắc yếu Mưa vào thu đông, chịu

ảnh hưởng của bão, áp thấp nhiệt đới.

c Vùng đồi núi

Củng cố _ Đánh giá

1 Nêu đặc điểm thiên nhiên nổi bật của phần lãnh thổ phía Bắc và phần lãnh thổ phía Nam.

Thiên nhiên phân hóa theo

Bắc - Nam Phần lãnh thổ phía Bắc (từ dãy Bạch Mã trở ra) Phần lãnh thổ phía Nam (từ dãy Bạch Mã vào)

Khí hậu

Kiểu khí hậu Có kiểu khí hậu NĐ ẩm gió

mùa với một mùa đông lạnh Khí hậu mang tính chất cận xích đạo gió mùa, nóng quanh năm

Nhiệt độ trung bình năm Nhiệt độ tb năm >20oC Nhiệt độ tb nắm cao >25không có tháng nào <20oC oC và Biên độ nhiệt

Phân mùa của khí hậu

Phân thành 2 mùa mùa đông

và mùa hạ Mùa đông với 2 –

Thành phần động thực vật

Có các loại nhiệt đới chiếm ưu thế, trong rừng còn có các loài cây cận nhiệt đới và ôn đới, các loài thú có lông dày

Mang đặc trưng xích đạo và nhiệt đới với nhiều loài Trong rừng xuất hiện nhiều loài cây chịu hạn, rụng lá vào mùa khô Động vật tiêu biểu là các loài thú lớn

2 Nêu khái quát sự phân hóa thiên nhiên theo Đông – Tây.

b Vùng đồng bằng ven biển

Thay đổi tùy nơi, thể hiện mối quan hệ chặt chẽ với dải đồi núi phía tây và vùng biển phía đông.

c Vùng đồi núi

- Đông Bắc: Cảnh quan cận nhiệt đới gió mùa.

- Tây Bắc: Cảnh quan phân hóa Vùng núi Hoàng Liên Sơn cảnh quan giống vùng ôn đới, vùng núi thấp phía nam cảnh quan nhiệt đới ẩm gió mùa.

- Đông Trường Sơn (Duyên hải miền Trung): Mùa hạ chịu hiệu ứng phơn,

nên khô nóng Mùa đông phần phía Bắc chịu ảnh hưởng của gió mùa đông bắc yếu Mưa vào thu đông.

- Tây Nguyên: Mưa vào mùa hạ và có một mùa khô sâu sắc.

a Vùng biển và thềm lục địa

- Vùng biển rộng và có nhiều hòn đảo lớn nhỏ.

- Độ nông - sâu, rộng – hẹp của thềm lục địa có quan hệ chặt chẽ với vùng đồng bằng và đồi núi kề bên và có sự thay đổi từng đoạn.

CỦNG CỐ - ĐÁNH GIÁ

Cây pơ mu Cây sa mu

Phần lãnh thổ phía Nam

Các loại thú lớn vùng nhiệt đới và xích đạo

Các loại động vật vùng đầm lầy

Cây họ dầu rụng lá

Đồng bằng sông Hồng

Đồng bằng Thanh Hóa

Vùng núi Đông Bắc

Tuyết rơi trên đỉnh Mẫu Sơn (Lạng Sơn)

Vùng núi cao Tây Bắc có cảnh quan giống như vùng ôn đới

Vùng núi thấp phía nam Tây Bắc có cảnh quan nhiệt đới gió

mùa

Mùa mưa và mùa khô ở Duyên hải miền Trung

Sự đối lập giữa mùa mưa và mùa khô giữa Đông Trường Sơn và Tây Nguyên