TOMTAT dakl Duong Anh Tu

Tuy nhiên trong những năm gần đây, nghề nuôi tôm nước lợ đã có những bước phát triển nhanh nhưng vẫn còn tiềm ẩn nhiều rủi ro, trong đó yếu tố chất lượng con giống là một trong những yếu

LỜI CẢM ƠN

Trước tiên xin gởi lời cảm ơn quý Thầy, Cô Khoa Nông nghiệp-Thủy sản, Bộ môn Thủy sản, Trường Đại học Trà Vinh đã truyền đạt kiến thức, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đồ án Tôi xin trân trọng bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến Thầy Phạm Văn Đầy

đã tận tình hướng dẫn, quan tâm, giúp đỡ và đóng góp nhiều ý kiến quý báo để tôi hoàn thành luận văn đồ án này

Xin gởi lời cảm ơn đến Thạc sĩ Lai Phước Sơn, cám ơn các bạn sinh viên Nuôi trồng thủy sản khóa 2014 đã hỗ trợ và giúp đỡ tôi trong thời gian thực hiện đồ án

Xin gửi lời cảm ơn đến công ty sản xuất giống chất lượng cao Thông Thuận đã tài trợ kinh phí cho đồ án này

Sau cùng xin cảm ơn đến gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt thời gian học tập và thực hiện đồ án này

Xin chân thành cảm ơn!

CAM KẾT KẾT QUẢ

Tôi xin cam đoan rằng số liệu và kết quả nghiên cứu trong đồ án là hoàn toàn trung thực và dựa trên kết quả nghiên cứu của tôi, chưa từng được ai sử dụng

để công bố trong bất kì công trình nào Các thông tin tài liệu trích dẩn trong đò

án được ghi rỏ nguồn gốc

Trà Vinh, tháng 8 năm 2018

Ký tên

Dương Anh Tú

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN i

CAM KẾT KẾT QUẢ ii

DANH MỤC BẢNG vi

DANH MỤC HÌNH vii

DANH MỤC GIẢI THÍCH THUẬT NGỬ VÀ TỪ VIẾT TẮT viii

CHƯƠNG 1: ĐẶT VẤN ĐỀ 1

1.1 Giới Thiệu 1

1.2 Mục tiêu nghiên cứu 1

1.3 Nội dung: 1

CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2

2.1 Đặc điểm sinh học tôm thẻ chân trắng 2

2.1.1 Hình thái và phân loại tôm thẻ chân trắng 2

2.1.2 Vòng đời của tôm thẻ chân trắng 3

2.1.3 Các giai đoạn phát triển của tôm 4

2.1.3.1 Sự thụ tinh và phát triển phôi 4

2.1.3.2 Phát triển của ấu trùng 4

2.1.3.3 Giai đoạn hậu ấu trùng (Postlarvae) 6

2.1.4 Đặc điểm dinh dưỡng 6

2.1.5 Môi trường sống đối với tôm thẻ chân trắng 9

2.1.5.1 pH 10

2.1.5.2 Nhiệt độ 11

2.1.5.3 Độ mặn 11

2.1.5.4 Độ kiềm 11

2.1.5.5 Oxy hòa tan: 12

2.1.5.6 Amonia 12

2.2 Tình hình nuôi tôm thẻ chân trắng trên thế giới 12

2.3 Tình hình nuôi và sản xuất giống tôm thẻ chân trắng ở Việt Nam 14

2.4 Tình hình nghiên cứu tôm thẻ chân trắng 16

CHƯƠNG 3: VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 17

3.1 Địa điểm và thời gian thực tập 17

3.2 Vật liệu nghiên cứu 17

3.2.1 Dụng cụ 17

3.2.2 Thuốc và hóa chất sử dụng trong thí nghiệm 18

3.2.3 Nguồn nước sử dụng cho thí nghiệm 18

3.2.4 Nguồn gốc Naupilus bố trí thí nghiệm 18

3.3 Bố trí thí nghiệm 19

3.4 Vệ sinh trại thí nghiệm 19

3.5 Xử lý nước phục vụ thí nghiệm 20

3.6 Bố trí ấu trùng vào bể 22

3.7 Ương nuôi ấu trùng và hậu ấu trùng tôm thẻ chân trắng 23

3.7.1 Thức ăn cho tôm ăn 23

3.7.2 Thức ăn tảo tươi: 23

3.7.3 Thức ăn Artemia 24

3.8 Chăm sóc và quản lý 25

3.8.1 Cho ấu trùng và hậu ấu trùng tôm thẻ chân trắng ăn thức ăn 25

3.8.2 Quản lý môi trường bể ương nuôi 27

3.9 Phòng và trị bệnh 27

3.10 Thu hoạch, đóng gói và vận chuyển 28

3.11 Phương pháp thu thập số liệu 28

CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN 32

4.1 Các yếu tố môi trường trong bể ương ấu trùng và hậu ấu trùng 32

4.1.1 NH3 32

4.1.2 Oxy hòa tan 33

4.1.3 Yếu tố pH 34

4.1.4 Yếu tố độ mặn 35

4.1.5 Yếu tố nhiệt độ 36

4.1.6 Yếu tố NO2- 38

4.2 Tỉ lệ sống 39

CHƯƠNG V: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT Ý KIẾN 40

5.1 Kết luận 40

5.2 Đề xuất 40

TÀI LIỆU THAM KHẢO 41

PHỤ LỤC 45

1 Một số hình ảnh trong quá trình thí nghiệm 45

2 Các bảng số liệu 47

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1: Đặc điểm phân biệt các giai đoạn phụ ấu trùng Nauplius 5

Bảng 2.2: Đặc điểm các giai đoạn phụ ấu trùng Zoea 5

Bảng 2.3: Yêu cầu hàm lượng protein cần có trong các loại thức ăn công nghiệp 7

Bảng 2.4: Hàm lượng lipid trong thức ăn công nghiệp 8

Bảng 2.5 Hàm lượng chất khoáng cần có trong thức ăn công nghiệp cho tôm 8

Bảng 2.6: Khả năng thích nghi của tôm thẻ chân trắng với một số yếu tố môi trường 9

Bảng 3.1: Dụng cụ sử dụng trong quá trình thí nghiệm 17

Bảng 3.2:Thuốc và hóa chất sử dụng trong quá trình thí nghiệm 18

Bảng 3.3 Các bước vệ sinh trại ương tôm thẻ chân trắng 19

Bảng 3.4: Quy trình xử lí nước phục vụ sản xuất 21

Bảng 3.5: Các bước chuẩn bị bố trí ấu trùng tôm thẻ chân trắng 22

Bảng 3.6: Thức ăn và thuốc bổ sung sử dụng trong quá trình ương nuôi 23

Bảng 3.7 : Khẩu phần thức ăn cho ấu trùng và hậu ấu trùng tôm thẻ chân trắng 25

Bảng 3.8 Thời gian cho ấu trùng và hậu ấu trùng tôm thẻ chân trắng ăn 26

Bảng 3.9: Công thức thức ăn tổng hợp cho ấu trùng và hậu ấu qua các giai đoạn 26

Bảng 3.10: Phương pháp thu thập số liệu 28

DANH MỤC HÌNH

Hình 2.1: Tôm thẻ chân trắng Litopenaeus vannamei 2

Hình 2.2: Vòng đời của tôm thẻ chân trắng 3

Hình 2.3: Các nước nuôi tôm sú trên thế giới (màu cam) 12

Hình 2.4: Sản lượng tôm sú trên thế giới 13

Hình 2.5 : Các nước nuôi tôm thẻ chân trắng trên thế giới (màu cam) 13

Hình 2.6 : Sản lượng tôm thẻ chân trắng trên thế giới 14

Hình 2.7: Sản lượng tôm nuôi nước lợ cả nước 15

Hình 3.1: Xử lý bể ương và vệ sinh bể lọc cát 20

Hình 3.2: Hệ thống lọc và ao lắng xử lý nước thí nghiệm 22

Hình 3.3.: Ấp Artermia và nuôi tảo sinh khối 25

Hình 4.1: Biểu đồ thể hiện sự biến động NH3 trong bể ương nuôi 32

Hình 4.2: Biểu đồ thể hiện sự biến động O2 trong bể ương 33

Hình 4.3: Biểu đồ thể hiện sự biến động pH trong 3 bể ương 34

Hình 4.4: Biểu đồ thể hiện sự biến động độ mặn trong bể ương 35

Hình 4.5: Biến động nhiệt độ trong quá trình ương 37

Hình 4.6: Biến động NO2- trong quá trình ương 38

Hình 4.7: Tỉ lệ sống (%) của ấu trùng qua các giai đoạn 39

DANH MỤC GIẢI THÍCH THUẬT NGỬ VÀ TỪ VIẾT TẮT

TTCT: Tôm Thẻ Chân Trắng

N: Naupilus

Z: Zoae

M: Mysis

PL:Postlarvae

AT: Ấu trùng

TATH: Thức ăn tổng hợp

DLC: Độ lệch chuẩn

TB: Trung bình

L: lít

ĐBSCL: Đồng Bằng Sông Cửu Long

CHƯƠNG 1: ĐẶT VẤN ĐỀ

1.1 Giới Thiệu

Nghề nuôi tôm biển nói chung và tôm thẻ chân trắng nói riêng trong năm 2018 đang phát triển nhanh và là ngành kinh tế mũi nhọn của cả nước TTCT tuy mới du nhập vào Việt Nam Những năm gần đây nhưng phát triển mạnh mẽ giúp giải quyết công ăn việc làm, tăng thu nhập cho người dân ven biển và tăng nguồn ngoại tệ thông qua việc xuất khẩu Theo Bộ Nông nghiệp

và Phát triển Nông thôn (2016), diện tích nuôi tôm thẻ chân trắng ở ĐBSCL ước tính là 15.139 ha và sản lượng 18.980 tấn Tuy nhiên trong những năm gần đây, nghề nuôi tôm nước lợ đã có những bước phát triển nhanh nhưng vẫn còn tiềm ẩn nhiều rủi ro, trong đó yếu tố chất lượng con giống là một trong những yếu tố quan trọng ; việc kiểm soát chất lượng tôm giống chưa tốt, chưa làm chủ được trong sản xuất, thu gom tôm giống không rõ xuất xứ, giả thương hiệu bán ra thị trường Đã dẫn đến việc kiểm soát chất lượng, dịch bệnh còn khó khăn, nuôi tôm nước lợ còn tiềm ẩn rủi ro Để giải quyết những vấn đề trên cần có một giải pháp kỹ thuật nhằm tạo ra con giống chất lượng và chủ động được con giống trong quá trình nuôi hiện nay từ những vấn đề này đồ án

" Nghiên cứu quy trình sản xuất giống tôm thẻ chân trắng (Litopeneus vannamei) "được thực hiện

1.2 Mục tiêu nghiên cứu

Xác định được môi trường, mật độ, tỉ lệ sống năng suất trong ương nuôi

ấu trùng và hậu ấu trùng tôm thẻ chân trắng làm cơ sở để xây dựng quy trình sản xuất giống tôm thẻ chân trắng tại Trà vinh

1.3 Nội dung:

Nghiên cứu ương nuôi ấu trùng và hậu ấu trùng tôm thẻ chân trắng và

theo dõi các yếu tố môi trường

CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU

2.1 Đặc điểm sinh học tôm thẻ chân trắng

2.1.1 Hình thái và phân loại tôm thẻ chân trắng

Tôm thẻ chân trắng được phân loại gồm:

Giới: Animalia

Ngành: Arthropoda

Ngành phụ: Crustacea

Lớp: Malacostraca

Bộ: Decapoda

Bộ phụ: Dendrobranchiata

Tổng họ: Penaeoidea

Họ: Penaeidae

Giống: Litopenaeus

Loài: Litopenaeus vannamei (Boone, 1931)

Hình 2.1: Tôm thẻ chân trắng Litopenaeus vannamei

(Nguồn: Nguyễn Đình Vương, 2011) Tôm thẻ chân trắng có chủy hơi cong xuống, có 8-9 răng trên chủy và

1-3 răng dưới chủy; cơ thể có màu trắng, chân màu trắng hay nhợt nhạt; sống ở

độ sâu đến 72 m, đáy bùn, trường thành ở biển, ấu niên ở cửa sông Các nước sản xuất chính của tôm thẻ chân trắng bao gồm Trung Quốc, Thái Lan, Indonesia, Brazil, Ecuador (FAO, 2016)

2.1.2 Vòng đời của tôm thẻ chân trắng

Hình 2.2: Vòng đời của tôm thẻ chân trắng (Nguồn:http://www.ozelloshrimper.com/toolsinformation/understandin g-shrimp-cycles)

Theo FAO (2016), vòng đời của tôm thẻ chân trắng trãi qua các giai đoạn bao gồm giai đoạn trứng; ấu trùng (gồm 3 giai đoạn phụ: nauplius, zoea, và mysis); hậu ấu trùng (postlarvae); ấu niên và giai đoạn trưởng thành Giai đoạn hậu ấu trùng phân bố chủ yếu ở vùng cửa sông, giai đoạn ấu niên thường rộng muối và cũng cư trú ở vùng cửa sông Khi gần đến giai đoạn thành thục tôm sẽ rời cửa sông di cư ra vùng biển khơi sinh sản

Trong vòng đời của mình, tôm Thẻ chân trắng có giai đoạn ấu niên và thiếu niên sống ở vùng cửa sông, đến thời kỳ sắp trưởng thành và trưởng thành, khi tôm tham gia sinh sản lần đầu thì sống ở vùng triều có độ sâu từ 7 ÷ 20m nước Khi trưởng thành và có sản phẩm sinh dục đã chín hoàn toàn thì chuyển ra vùng biển khơi, ở đó có độ sâu khoảng 70m nước và tham gia sinh sản ở đây

Trứng và ấu trùng Z, M sống và phát triển tại vùng biển khơi theo dòng nước trôi dạt vào vùng gần bờ Khi đến vùng triều thì ấu trùng chuyển sang giai đoạn Postlarvae và tiếp tục theo thủy triều trôi dạt vào vùng cửa sông, phát triển thành ấu niên và tiếp tục vòng đời của chúng

2.1.3 Các giai đoạn phát triển của tôm

2.1.3.1 Sự thụ tinh và phát triển phôi

Ở tôm cái tôm thẻ chân trắng có thelycum hở, túi tinh dính bên ngoài sau khi đã tiến hành giao vĩ với con đực, tinh trùng được phóng ra cùng lúc tôm cái đẻ trứng và sự thụ tinh diễn ra trong nước Các thời kỳ phát triển bắt đầu từ khi trứng được thụ tinh cho đến khi tôm chết bao gồm nhiều thời kỳ như: thời kỳ phôi, thời kỳ ấu trùng, thời kỳ ấu niênThời kỳ phôi: bắt đầu khi trứng được thụ tinh đến khi trứng nở, thời gian phát triển phôi phụ thuộc rất lớn vào yếu tố nhiệt độ nước (Trần Ngọc Hải và Nguyễn Thanh Phương, 2009)

2.1.3.2 Phát triển của ấu trùng

Theo Vũ Thế Trụ (2000) thì tôm thẻ chân trắng có các giai đoạn ấu trùng tương tự nhau với nauplius (6 giai đoạn), zoea (3 giai đoạn) và mysis (3 giai đoạn), và được mô tả chi tiết như sau:

Giai đoạn Nauplius (N): Ấu trùng N trải qua 6 lần lột xác và có 6 giai đoạn phụ Ấu trùng Nauplius có 3 đôi phần phụ và một diểm mắt Đôi phần

phụ thứ nhất không phân nhánh, là mầm của đôi Anten1 Hai đôi phần phụ thứ

2, thứ 3 phân hai nhánh, là mầm của đôi Anten2 và đôi hàm 1 Trên các phần

phụ có nhiều lông cứng Ở giai đoạn N1 lông cứng trơn Từ N2 trở đi, lông cứng có nhiều lông nhỏ dạng lông chim Trên chạc đuôi có các gai đuôi, công thức gai đuôi là đặc điểm quan trọng để phân biệt các giai đoạn Nauplius Bắt đầu từ N3, mặt bụng ấu trùng xuất hiện các mấu lồi là mầm của đôi hàm 2, hàm 3, chân hàm 1, 2, 3 sau này Giai đoạn N4, N5, N6 phần sau cơ thể kéo dài Nauplius không cử động trong thời gian 30 phút sau khi nở, sau thời gian này chúng bắt đầu hoạt động và bị lôi cuốn bởi ánh sáng Ở giai đoạn này chúng không bơi liên tục, chỉ hoạt động thời gian ngắn và sau đó tiếp tục bơi Nauplius được nuôi bằng noãn hoàng có sẵn nên không cần cho ăn ( Vũ Thế Trụ, 2000)

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tiếng việt

1 Châu Tài Tảo, Trần Ngọc Hải và Nguyễn Thanh Phương, 2016 Ảnh hưởng của bổ sung chất khoáng lên tăng trưởng, tỷ lệ sống, chất lượng của ấu trùng

và hậu ấu trùng tôm thẻ chân trắng (Litopenaeus vannamei) Tạp chí Khoa học

Trường Đại học CầnThơ 47b: 38-44

2 Đỗ Thị Thanh Hương và Nguyễn Văn Tư, 2010 Một số vấn đề về sinh lý

cá và giáp xác Nhà xuất bản nông nghiệp TP Hồ Chí Minh 152 trang

3 Đổ Minh Vạnh, 2016 Đánh giá hiệu quả nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh theo các hình thức tổ chức ở Đồng bằng sông Cửu Long Tạp chí khoa học Đại học Cần Thơ Trang 50-57

4 Đào Văn Trí và Nguyễn Thành Vũ, 2005 Ảnh hưởng của mật độ đến sự tăng trưởng và tỷ lệ sống của ấu trùng tôm thẻ chân trắng, Viện NCNTTS III

5 Hồ Thị Đông, 2011 Ảnh hưởng của mật độ ương lên tỉ lệ sống, thời gian

biến thái và tỉ lệ sống của ấu trừng tôm thẻ chân trắng (Litopenaeus vanamei)

Khóa luận tốt nghiệp trường Đại học Trà Vinh

6 Nguyễn Trọng Nho, Ts Tạ Khắc Thường, ThS Lục Minh Diệp, 2003 Giáo trình kỹ thuật nuôi Giáp xác Nhà xuất bản Nông Nghiệp TPHCM

7 Nguyễn Thanh Phương, Nguyễn Anh Tuấn, Trần Ngọc Hải, Võ Nam Sơn và Dương Nhựt Long, 2014 Giáo trình Nuôi trồng Thủy sản Nhà xuất bản Đại học Cần Thơ, 188 trang

8 Nguyễn Thanh Phương, Trần Ngọc Hải, Trần Thị Thanh Hiền và Marcy N Wilder, 2003 Nguyên lý và kỹ thuật sản xuất giống tôm càng xanh NXB Nông Nghiệp.127 trang

9 Nguyễn Đình Vương, 2011 Tìm hiểu quy trình sản xuất giống tôm he chân

trắng (Penaes vanamei) Báo cáo tốt nghiệp trường Cao đẳng kĩ thuật công

nghệ Vạn Xuân 48 trang

10 Lê Văn Cát, Đỗ Thị Hồng Nhung và Ngô Ngọc Cát, 2006 Nước nuôi thủy sản, chất lượng & giải pháp cải thiện chất lượng Nhà xuất bản Khoa học và

Kỹ thuật Hà Nội

11 Thái Bá Hồ và Ngô Trọng Lư, 2003 Kĩ thuật nuôi tôm he chân trắng, NXB Nông Nghiệp Hà Nội

12 Tổng cục thủy sản, 2018 Nâng cao chất lượng tôm giống ngay từ khâu nhâ ̣p khẩu tôm bố me ̣ năm 2018

13 Trần Ngọc Hải và Nguyễn Thanh Phương, 2009 Nguyên lý và kỹ thuật

nuôi tôm sú (Penaeus monodon) Nhà xuất bản Nông nghiệp 203 trang

14 Phạm Văn Tình, 2004 Kỹ thuật sản xuất giống tôm sú chất lượng cao NXB Nông Nghiệp.75 trang

15 Vũ Thế Trụ, 2000 Thiết lâp và điều hành trại Sản xuất giống tại Việt Nam, NXB Nông Nghiệp Hà Nội

Tiếng Anh

1 Boyd, C E 1998 Water quality for pond Aquaculture Deparment of Fisheries and Allied Aquaculture Auburn University, Alabama 36849 USA

2 Boyd, C.E 1990 Water quality in ponds for aquaculture Auburn, Alabama, USA, Alabama Agricultural Experiment Station

3 Chanratchakool, P., 2003 Problem in Penaeus monodon culture in low salinity areas Aquacuture Asia VIII, 54-55

4 Chen, J, C and T, S, Chin, 1998 Accute oxicty of nitrite to tiger praw, Penaeus monodon, larvae, Aquaculture 69, 253-262

5 Chanratchakool, P,1995 White patch disease of black tiger shrimp ( Penaeus monodon) AAHRI Newsletter.4, 3

6 Kasnir, M., Harlina1, & Rosmiati 2014 Water Quality Parameter Analysis

for the Feasibility of Shrimp Culture in Takalar Regency, Indonesia Journal

of Aquaculture Research & Development, 05(06)