Tóm tắt TV Vũ Văn Điệp

Tuy nhiên, hiện nay trước những tác động tiêu cực từ mặt trái của kinh tế thị trường cùng với đó là hoạt động "diễn biến hòa bình" của các thế lực thù địch nhằm xóa bỏ vai trò lãnh đạo c

VŨ VĂN ĐIỆP

N¢NG CAO §¹O §øC C¤NG Vô CHO C¸N Bé,

CHIÕN SÜ C¤NG AN NH¢N D¢N VIÖT NAM HIÖN NAy

TÓM TẮT LUẬN AN TIẾN SĨ

Chuyên ngành: Chủ nghĩa duy vật biện chứng và Chủ nghĩa duy vật lịch sử

Mã số: 62 22 03 02

HÀ NỘI - 2019

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH

Người hướng dẫn khoa học: PGS, TS TRẦN SỸ PHÁN

Phản biện 1:

Phản biện 2:

Phản biện 3:

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp Học viện họp tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

Vào hồi giờ ngày tháng năm 2019

Có thể tìm hiểu luận án tại:

- Thư viện Quốc gia;

- Thư viện Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong cấu trúc nhân cách con người nói chung, người cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân nói riêng, đạo đức giữ vai trò hết sức quan trọng, nó được coi là "nhân", "lõi",

là yếu tố "chưng cất", cô đặc của nhân cách Nói theo cách nói của G.Bandzeladze thì:

"Đạo đức là nội dung cốt yếu của tính cách con người"; Chủ tịch Hồ Chí Minh có nói rằng: Cũng như sông thì có nguồn mới có nước, không có nguồn thì sông cạn, cây phải

có gốc, không có gốc thì cây héo Người cách mạng phải có đạo đức, không có đạo đức thì dù có tài giỏi mấy cũng không lãnh đạo được nhân dân

Đạo đức một phần được hình thành một cách tự phát, mặt khác đạo đức được hình thành một cách tự giác thông qua học tập, rèn luyện (tự rèn luyện) của các chủ thể đạo đức Con đường tự giác giữ vai trò cực kỳ quan trọng, trong đó có việc nâng cao và tự nâng cao đạo đức của chủ thể đạo đức và chủ thể nâng cao

Lực lượng Công an nhân dân là những người cán bộ, chiến sĩ thường xuyên công tác, chiến đấu trong điều kiện vô cùng khắc nghiệt, gian khổ, không ít hiểm nguy, kể cả tính mạng và chịu sự tác động của nhiều yếu tố cả tích cực lẫn tiêu cực Trong bối cảnh đó việc nâng cao đạo đức nghề nghiệp, đạo đức cách mạng phải được đặt lên hàng đầu Bởi các phẩm chất, chuẩn mực đạo đức là cơ sở, là nền tảng trong cấu trúc nhân cách của con người nói chung, người cán bộ, chiến sĩ Công an nói riêng; là yếu tố cốt lõi quy định văn hóa ứng xử của mỗi cán bộ, chiến sĩ Công an trong hoạt động thực thi công vụ Với ý nghĩa đó việc nâng cao đạo đức cách mạng, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an là nhiệm vụ hết sức quan trọng, cấp thiết, góp phần xây dựng và củng cố "cái gốc", nền tảng vững chắc để mỗi người cán bộ, chiến sĩ Công an trong bất kỳ hoàn cảnh nào cũng có thể hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ được giao Dẫu có khó khăn, gian khổ cũng không lùi bước Tuy nhiên, hiện nay trước những tác động tiêu cực từ mặt trái của kinh tế thị trường cùng với đó là hoạt động "diễn biến hòa bình" của các thế lực thù địch nhằm xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, âm mưu "phi chính trị hóa" lực lượng vũ trang, chia rẽ tình đoàn kết gắn bó giữa Công an nhân dân với Quân đội nhân dân, giữa Công an với nhân dân và nhất là sự thiếu tu dưỡng, rèn luyện, của một

bộ phận không nhỏ cán bộ, chiến sĩ Công an dẫn đến sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống Tham nhũng, lãng phí, tiêu cực vẫn còn nghiêm trọng Không ít cán bộ, chiến sĩ Công an thiếu trách nhiệm trong công việc, sách nhiễu, gây khó dễ, phiền hà trong giải quyết công việc; thậm chí vô cảm trước khó khăn, bức xúc của nhân dân; một số cán bộ, chiến sĩ thiếu gương mẫu trong chấp hành kỷ luật, kỷ

cương, điều lệnh Công an nhân dân; ứng xử thiếu văn hóa, vi phạm nghiêm trọng những điều cán bộ, chiến sĩ không được làm Tại Đại hội XII, Đảng ta chỉ rõ: Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên và tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí chưa bị đẩy lùi Tội phạm và tệ nạn xã

hội còn diễn biến phức tạp; đạo đức xã hội có mặt xuống cấp nghiêm trọng

Có thể nói, từ khi thành lập ngành Công an nhân dân đến nay, chưa bao giờ sự

vi phạm điều lệnh ngành, vi phạm đạo đức nghề nghiệp, đạo đức công vụ lại diễn ra một cách tinh vi và nghiêm trọng như hiện nay Đã có nhiều thứ trưởng bị thi hành kỷ luật, nhiều tướng lĩnh là cán bộ chủ chốt ở một số đơn vị Công an bị bắt giam; không

ít cán bộ, chiến sĩ bị tai tiếng về "mãi lộ" v.v Tất cả điều đó đang làm giảm sút nghiêm trọng niềm tin của một bộ phận không nhỏ người dân đối với chế độ, với lực lượng Công an, là nguy cơ trực tiếp ảnh hưởng đến sự tồn vong của Đảng và chế độ

Để chấn chỉnh và ngăn chặn kịp thời những biểu hiện tiêu cực, lệch chuẩn về đạo đức trong hoạt động thực thi công vụ, lối sống, văn hóa ứng xử của một bộ phận cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân; để xây dựng lực lượng Công an "vừa hồng, vừa chuyên" vừa

có năng lực chuyên môn giỏi, vừa có đạo đức cách mạng, đạo đức công vụ trong sáng, luôn luôn hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao trong tình hình mới thì việc nâng cao đạo đức trong hoạt động thực thi công vụ đang trở thành một đòi hỏi bức thiết không chỉ của nền hành chính quốc gia, mà còn là nhu cầu của toàn xã hội

Với các lý do đó, tác giả chọn vấn đề "Nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ,

chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam hiện nay" làm đề tài nghiên cứu cho luận án

tiến sĩ triết học của mình

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

2.1 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận chung về công vụ, đạo đức công

vụ, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam hiện nay, luận án khảo sát thực trạng, đề xuất phương hướng và một số giải pháp chủ yếu nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân trong thời gian tới

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án

- Phân tích làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận về công vụ, đạo đức công vụ, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam

- Phân tích thực trạng nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam thời gian qua, đồng thời chỉ ra những nguyên nhân của thực trạng đó

- Đề xuất phương hướng và một số giải pháp chủ yếu nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam trong thời gian tới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Luận án tập trung nghiên cứu vấn đề nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam hiện nay

3.2 Phạm vi nghiên cứu

Đạo đức công vụ của sĩ quan, hạ sĩ quan, chiến sĩ Công an nhân dân phục vụ theo

chế độ chuyên nghiệp trên cả nước Thời gian chủ yếu từ năm 2010 đến nay (đây là

khoảng thời gian cho thấy sự vi phạm về đạo đức công vụ ngày càng nghiêm trọng hơn)

4 Cơ sở lý luận, cơ sở thực tiễn và phương pháp nghiên cứu

4.2 Cơ sở thực tiễn

- Nghiên cứu và sử dụng các số liệu trong các văn bản, báo cáo tổng kết đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, đảng viên của cơ quan đào tạo các học viện, nhà trường và các cơ quan quản lý thuộc Bộ Công an

- Nghiên cứu và sử dụng các số liệu trong các văn bản, báo cáo tổng kết công tác nội chính, công tác phòng chống tham nhũng và tổng hợp một số phản ánh của cơ quan truyền thông có liên quan đến đề tài luận án từ năm 2010 đến nay

- Xin ý kiến của các nhà khoa học trong và ngoài lực lượng về một số vấn đề thuộc nội dung nghiên cứu

4.3 Phương pháp nghiên cứu

Luận án được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử, kết hợp các phương pháp thống kê, phân tích, tổng hợp, ý kiến của các chuyên gia, phương pháp kết hợp lôgíc và lịch sử để thực hiện mục đích và nhiệm vụ đặt ra

5 Những đóng góp về khoa học của luận án

- Luận án góp phần làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận về đạo đức công vụ, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam, chỉ ra thực trạng nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam hiện nay

- Đề xuất phương hướng và một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao đạo đức công

vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam hiện nay

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án

- Luận án phân tích làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận về đạo đức công vụ, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam, chỉ ra thực trạng nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam hiện nay hướng tới xây dựng Công an nhân dân Việt Nam chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa

- Kết quả nghiên cứu của luận án có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho những

ai quan tâm đến đạo đức công vụ nói chung, đạo đức công vụ của cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân nói riêng

7 Kết cấu của luận án

Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và Danh mục các công trình khoa học đã được công bố của tác giả, Danh mục tài liệu tham khảo, nội dung luận án gồm 4 chương,

10 tiết

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN

1.1 NHỮNG CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU VỀ CÔNG VỤ, ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ, NÂNG CAO ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC, VIÊN CHỨC NÓI CHUNG, CHO CÁN BỘ, CHIẾN SĨ CÔNG AN NHÂN DÂN NÓI RIÊNG

1.1.1 Các công trình nghiên cứu về công vụ, đạo đức công vụ, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, công chức, viên chức nói chung

Đạo đức công vụ là những giá trị đạo đức và chuẩn mực pháp lý được áp dụng cho cán bộ, công chức hoạt động trong lĩnh vực công vụ Người cán bộ, công chức có đạo đức công vụ là những người thể hiện lương tâm và trách nhiệm của mình vì lợi ích chung và lợi ích của người khác, ý thức rõ về cái cần phải làm và mong muốn được làm vì những lợi ích đó Vì vậy, vấn đề nâng cao đạo đức nói chung và nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân nói riêng, thời gian qua đã có nhiều tác giả, các tổ chức quản lý quan tâm nghiên cứu và tiếp cận ở những góc độ khác

nhau Có thể nêu ra một số công trình tiêu biểu, như: "Văn hóa Việt Nam trong tiến

trình đổi mới" của tác giả Hồ Sĩ Vịnh; "Sự biến đổi thang giá trị đạo đức trong nền kinh tế thị trường với việc xây dựng đạo đức mới cho cán bộ quản lý nước ta hiện nay"

của Nguyễn Chí Mỳ; "Đạo đức trong nền công vụ" của Tô Tử Hạ, Trần Anh Tuấn,

Nguyễn Thị Kim Thảo; "Đạo đức người cán bộ lãnh đạo chính trị hiện nay Thực

trạng và giải pháp" của Nguyễn Thế Kiệt; Bài "Nâng cao đạo đức công vụ của đội ngũ

công chức hiện nay" của tác giả Trần Sỹ Phán; Luận án tiến sĩ Triết học: "Trách nhiệm công vụ và đạo đức công vụ ở nước ta hiện nay" của tác giả Cao Minh Công v.v

1.1.2 Các công trình nghiên cứu về công vụ, đạo đức công vụ, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ ngành Công an

Cùng với các nghiên cứu liên quan đến công vụ, đạo đức công vụ của đội ngũ cán bộ, công chức nói chung Trong những năm gần đây, các nghiên cứu về công vụ, đạo đức công vụ của người cán bộ, chiến sĩ ngành Công an nói riêng cũng đã được

công bố Trong số đó, có thể kể đến một số công trình sau: "Một n đề ề ây

ựng lực lư ng ng an nhân ân" của Trần Quốc oàn; "Chủ tịch Hồ Chí Minh với Công an nhân dân" của Tổng cục Xây dựng lực lượng Công an nhân dân; "Chủ tịch

Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng" của tác giả Anh Tuấn; Cuốn sách: "Tư cách

người Công an cách mạng à đạo đức nghề nghiệp của người cán bộ Cảnh sát thi hành án hình sự và hỗ tr tư pháp" của Trần Trọng Lan; Bài: "Xây dựng m i quan hệ mật thiết giữa lực lư ng Công an với nhân dân trong tình hình hiện nay" của tác giả

Nguyễn Văn Ngọc; Tác giả Hoàng Chí Bảo có bài: "Giáo dục đạo đức cách mạng

người cán bộ, chiến ĩ Công an nhân dân trong tình hình mới"; "Đạo đức công vụ và một s giải pháp cơ bản nhằm nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến ĩ ng

an nhân dân hiện nay" của tác giả Trần Sỹ Phán v.v

1.2 NHỮNG CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐỀ CẬP ĐẾN THỰC TRẠNG VÀ MỘT

SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC, VIÊN CHỨC NÓI CHUNG, CHO CÁN BỘ, CHIẾN SĨ CÔNG AN NHÂN DÂN NÓI RIÊNG

1.2.1 Một số nghiên cứu đề cập đến thực trạng nâng cao đạo đức công vụ nói chung, cho cán bộ, chiến sĩ ngành Công an nói riêng

So với các công trình nghiên cứu về đạo đức của cán bộ, đảng viên trong nền

kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay thì những nghiên

cứ liên quan đến đạo đức công vụ, nhất là đạo đức công vụ của cán bộ, chiến sĩ Công

an nhân dân có số lượng khiêm tốn hơn rất nhiều Tuy nhiên, để góp phần xây dựng nền hành chính dân chủ, hiện đại, chuyên nghiệp, năng động, phục vụ nhân dân, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả, một số nghiên cứu về đạo đức công vụ, giải pháp nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ công chức nói chung, cho cán bộ, chiến sĩ Công an nói

riêng đã được công bố như: "Văn hóa ứng xử Công an nhân dân Việt Nam"do Trần

Đại Quang chủ biên; "Tư tưởng ồ h inh ề ng an nhân ân" của tác giả Tô Lâm; "Tăng cường c ng tác ây ựng lực lư ng ảnh át nhân ân đáp ứng y c

nhiệm ụ trong tình hình mới" của tác giả Trần Đại Quang; "Xây ựng lực lư ng ảnh

át nhân ân trong ạch ững mạnh đáp ứng y c nhiệm ụ mới" của hạm Quý

Ngọ; "Xây ựng lực lư ng ng an nhân ân ững mạnh ề ch nh trị tư tưởng à tổ

chức đáp ứng y c nhiệm ụ trong tình hình mới" của Trần Đại Quang; "Bàn về đạo đức công vụ" của tác giả Nguyễn Hữu Khiển; Luận án tiến sĩ Lịch sử: "V n đề

nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến ĩ ng an trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay" của tác giả Đặng Nam

Điền; Luận án tiến sĩ Triết học: "Đạo đức công chức và xây dựng đạo đức công chức

trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay" của Lê Thị Hằng v.v Bên cạnh

những công trình trên, vấn đề đạo đức, tác phong, lề lối và trách nhiệm thực thi nhiệm

vụ trong lực lượng Công an nhân dân cũng được một số tác giả khác đề cập đến như:

"Nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức cách mạng, ý thức ch p hành điều lệnh nội vụ Công an nhân dân trong học viên Học viện An ninh nhân dân" của tác giả Lê Minh

Hùng; "Nâng cao đạo đức cách mạng, quét sạch chủ nghĩa cá nhân trong đội ngũ cán

bộ đảng i n ng an nhân ân theo tư tưởng Hồ Chí Minh" của tác giả Lê Đình

Hồng; "Xây dựng đội ngũ cán bộ, chiến ĩ có phẩm ch t đạo đức trong sáng, nếp s ng

ăn hóa lành mạnh vì nhân dân phục vụ" của tác giả Nguyễn Chí Dân

1.2.2 Các công trình nghiên cứu về giải pháp nâng cao đạo đức công vụ

cho cán bộ, đảng viên nói chung, cho cán bộ, chiến sĩ ngành Công an nói riêng

Nâng cao đạo đức công vụ là một hình thức hoạt động mang tính tự giác, đòi hỏi

sự tham gia tích cực của cả chủ thể lẫn đối tượng được nâng cao với những nội dung, hình thức và giải pháp thích hợp Do đó, trong một số nghiên cứu gần đây, một số tác giả đã quan tâm đến việc tìm giải pháp nhằm nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, công chức nói chung, cho cán bộ, chiến sĩ ngành Công an nói riêng Trong số đó, có

thể đề cập đến một số công trình đã được công bố sau đây: "Đạo đức trong nền công

vụ" của tác giả Tô Tử Hạ, Trần Anh Tuấn, Nguyễn Thị Kim Thảo; "Nghiên cứu so

ánh q y định về đạo đức công vụ của một s qu c gia và Việt Nam" do Đỗ Thị Ngọc

Lan; "Xây dựng lực lư ng Cảnh sát nhân dân trong sạch, vững mạnh làm nòng c t

trong đ u tranh phòng, ch ng tội phạm, giữ gìn an ninh, trật tự" của Trần Đại Quang;

"Tư tưởng ồ h inh ề ng an nhân ân - iá trị lý l ận à thực ti n" của tác giả

Tô Lâm; "Một s kinh nghiệm nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ tiếp công dân" của tác giả Nguyễn Hồng Điệp; "Cải cách q y trình đào tạo, bồi ưỡng cán bộ, công

chức nhằm nâng cao năng lực thực thi công vụ" của tác giả Ngô Thành Can

Ngoài một số bài viết về giải pháp nâng cao đạo đức cách mạng, đạo đức công vụ nói chung, còn có một số bài viết liên quan đến giải pháp nâng cao đạo đức nghề nghiệp, đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ, học viên ngành Công an Chẳng hạn bài

viết: " ột n đề ây ựng lực lư ng ng an nhân ân trong ạch ững mạnh

trong q á trình ây ựng Nhà nước pháp q yền ã hội chủ nghĩa" của tác giả Đinh

ữu hượng; "Nâng cao hiệu quả công tác giáo dục đạo đức trong các trường Công

an nhân dân trên nền tảng tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh" của tác giả Phạm Thái

Bình; "Tiếp tục ây ựng lực lư ng ng an nhân ân ững mạnh đáp ứng y c ự

nghiệp ảo ệ Tổ q c trong thời mới" củatác giả Nguyễn hánh Toàn v.v

Cùng với các công trình trên, trong một số luận án cũng ít nhiều đề cập đến giải

pháp nâng cao đạo đức công vụ Chẳng hạn trong luận án tiến sĩ: "Trách nhiệm công vụ

à đạo đức công chức ở nước ta hiện nay" của tác giả Cao Minh Công; "Đạo đức công chức và xây dựng đạo đức công chức trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay"

của tác giả Lê Thị Hằng v.v

Các nghiên cứu trên đây đã đề cập đến nhiều khía cạnh khác nhau của đạo đức công vụ, giải pháp nâng cao đạo đức cách mạng nói chung, đạo đức công vụ nói riêng Đây là những tư liệu tham khảo có giá trị đối với nghiên cứu sinh khi triển khai các giải pháp trong luận án của mình

1.3 KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN

VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA LUẬN ÁN CẦN TIẾP TỤC GIẢI QUYẾT

1.3.1 Khái quát tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án

Một là, các công trình nêu trên đã nghiên cứu nhiều khía cạnh về lý luận đạo đức

công vụ, đạo đức công chức trong nền công vụ Việt Nam và góp phần làm sáng tỏ những vấn đề lý luận của đạo đức công vụ ở nước ta hiện nay Những công trình trên

đã gợi mở cho chúng tôi nhiều ý tưởng quan trọng, đồng thời là nguồn tư liệu quý báu trong quá trình chúng tôi thực hiện đề tài này Tuy nhiên những công trình đó do khuôn khổ và mục đích riêng nên chưa đi sâu nghiên cứu vấn đề nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân, chưa hệ thống hóa được những chuẩn mực và những nguyên tắc đạo đức công vụ được xây dựng trong điều kiện hiện nay

Hai là, ở các mức độ khác nhau các công trình trên đã trực tiếp hoặc gián tiếp đề

cập đến thực trạng đạo đức công vụ Đánh giá những ưu điểm, khuyết điểm và nguyên nhân của chúng Ngoài ra các tác giả còn phân tích thực trạng của việc cải cách hành chính nhằm hướng tới một nền hành chính dân chủ, hiện đại, chuyên nghiệp, năng động, phục vụ nhân dân Tuy nhiên những đánh giá đó còn chưa thật hệ thống, thiếu đồng bộ và chưa mang tính toàn diện Nhất là đối với đạo đức công vụ của cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân

Ba là, một số công trình đã đề cập đến giải pháp nâng cao đạo đức công vụ cho

cán bộ, công chức nước ta, như: Kết hợp phát triển kinh tế với xây dựng các quan hệ

xã hội lành mạnh hướng đến việc tạo môi trường cho cán bộ, đảng viên rèn luyện, bồi dưỡng đạo đức cách mạng; tăng cường vai trò của các tổ chức Đảng, Nhà nước, đoàn thể xã hội trong việc giáo dục đạo đức cách mạng; nâng cao chất lượng tự giáo dục, rèn luyện đạo đức cách mạng của người cán bộ, đảng viên; kiên quyết đấu tranh

chống những hành vi vi phạm pháp luật và các biểu hiện tiêu cực trong cán bộ, đảng viên; xây dựng hệ chuẩn mực đạo đức công chức nhằm tiến tới xây dựng Luật đạo đức công chức; phát huy hiệu quả cơ chế kiểm tra giám sát của các cơ quan, đoàn thể

và nhân dân Tuy nhiên, các công trình đó cũng chỉ đề cập đến các giải pháp nâng cao đạo đức công vụ một cách chung chung, còn giải pháp nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an còn rất ít và chưa thật hệ thống

1.3.2 Những vấn đề luận án tiếp tục giải quyết

Thứ nh t, hệ thống hoá và làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận về công vụ, đạo

đức công vụ, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam Trong đó làm rõ khái niệm nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam; nội dung của việc nâng cao đạo đức công vụ cho cán

bộ, chiến sĩ Công an nhân dân cũng như những nhân tố tác động đến việc nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam hiện nay

Thứ hai, trên cơ sở góp phần làm sáng tỏ một số khái niệm công cụ: Đạo đức

công vụ, nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân v.v luận

án phân tích thực trạng nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam trong thời gian qua, đồng thời chỉ ra nguyên nhân của thực trạng đó

Thứ ba, trên cơ sở phân tích thực trạng, tìm hiểu nguyên nhân của thực trạng đó,

luận án đề xuất phương hướng và một số giải pháp chủ yếu nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam trong thời gian tới

Chương 2 NÂNG CAO ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ CHO CÁN BỘ, CHIẾN SĨ CÔNG AN NHÂN DÂN VIỆT NAM HIỆN NAY - MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN

2.1 ĐẠO ĐỨC VÀ ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ

2.1.1 Đạo đức và cấu trúc đạo đức

Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, là tập hợp những nguyên tắc, quy tắc, chuẩn mực xã hội, nhằm điều chỉnh và đánh giá cách ứng xử của con người trong quan

hệ với nhau và quan hệ với xã hội, chúng được thực hiện bởi niềm tin cá nhân, bởi truyền thống và sức mạnh của dư luận xã hội Ở mức độ khái quát, đạo đức bao gồm ý thức đạo đức và hành vi đạo đức

Ý thức đạo đức là ý thức về hệ thống những quy tắc, chuẩn mực, hành vi phù

hợp với những quan hệ đạo đức đã và đang tồn tại Ngoài ra nó còn bao hàm cả những xúc cảm, tình cảm đạo đức của con người Giữa các yếu tố này có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, phản ánh hiện thực đạo đức đang tồn tại gắn với yêu cầu xã hội

ành i đạo đức là hành vi của con người diễn ra dưới tác động điều chỉnh của

ý thức đạo đức Đó là quá trình hiện thực hóa ý thức đạo đức trong đời sống xã hội, trong các quan hệ ứng xử giữa người với người

2.1.2 Công vụ và đạo đức công vụ

- Công vụ là một dạng hoạt động mang tính quyền lực nhà nước do đội ngũ công

chức tiến hành theo quy định của pháp luật nhằm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của

nhà nước, phục vụ lợi ích nhà nước và xã hội

- Đạo đức công vụ là hệ thống các chuẩn mực, nguyên tắc, dùng để điều chỉnh

và đánh giá cách ứng xử của công chức, viên chức trong việc thực thi công vụ nhằm xây dựng một nền hành chính chính quy, hiện đại; vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh,

dân chủ, công bằng, văn minh

- Đạo đức công vụ của cán bộ, chiến ĩ ng an nhân ân là hệ thống các chuẩn

mực, nguyên tắc, dùng để điều chỉnh thái độ, hành vi, cách xử sự của cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân, thể hiện lương tâm, trách nhiệm, nghĩa vụ của họ trong quá trình

thực thi công vụ

2.2 CÁN BỘ, CHIẾN SĨ CÔNG AN NHÂN DÂN VIỆT NAM VÀ NỘI DUNG CỦA VIỆC NÂNG CAO ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ CHO CÁN BỘ, CHIẾN SĨ CÔNG AN NHÂN DÂN NƯỚC TA HIỆN NAY

2.2.1 Vị trí, đặc điểm hoạt động công vụ của cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam

Lực lượng Công an nhân dân có vị trí đặc biệt quan trọng trong việc giữ gìn trật

tự, an ninh, an toàn xã hội, họ được Đảng, Nhà nước, nhân dân trao cho nhiều quyền hạn trong quá trình thực thi công vụ Bên cạnh đại bộ phận cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, vì nước quên thân, vì dân phục vụ thì vẫn còn không ít cán bộ, chiến sĩ lợi dụng, lạm dụng quyền hạn được Đảng, Nhà nước và nhân dân trao cho họ để mưu cầu lợi ít cá nhân và họ sẵn sàng vi phạm đạo đức nghề nghiệp "mỗi khi thấy có thể vi phạm và không bị trừng phạt" (Ăng ghen) Mỗi khi quyền hạn càng nhiều, càng lớn mà lương tâm thiếu trong sáng thì hậu quả của việc vi phạm, lạm quyền càng nặng nề Chính đặc điểm, tính chất công việc cần đòi hỏi người cán bộ, chiến sĩ Công an phải luôn luôn nêu cao ý thức học tập, rèn luyện, phấn đấu vươn lên hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao

2.2.2 Nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân Việt Nam hiện nay – Một số nội dung cơ bản

- Quan niệm nâng cao

+ Theo quan niệm chung: "Nâng" tức là đưa lên, làm cho cao hơn trước, đưa lên mức độ cao hơn trước Theo Từ điển tiếng Việt thông dụng: "Nâng cao là đưa lên mức

cao hơn" Trong Từ điển bách khoa Việt Nam cũng chỉ rõ: "Nâng cao là làm cho cao hơn trước" Trên cơ sở quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng, chúng tôi cho rằng nâng cao còn được hiểu là quá trình liên hệ, tác động giữa các mặt, các yếu tố bên trong làm cho sự vật phát triển theo chiều hướng đi lên từ thấp đến cao, từ chưa hoàn thiện đến ngày càng hoàn thiện

+ Thuật ngữ nâng cao đạo đức công vụ hàm ý chỉ việc thực hiện một số hoạt động nào đó dẫn đến sự thay đổi về đạo đức công vụ theo hướng tăng lên, chuẩn mực hơn so với đạo đức công vụ hiện có Đó là những biểu hiện tăng lên về ý thức, hành

vi đạo đức công vụ của mỗi một chủ thể đạo đức được nâng cao

- Quan niệm nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến ĩ ng an nhân ân Việt Nam

Nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến ĩ ng an nhân ân là q á trình tác động tự giác, tích cực, có mục đ ch của các chủ thể nâng cao đến đội ngũ cán ộ, chiến ĩ ng an nhân ân ới nội dung, hình thức à phương pháp th ch h p nhằm làm biến đổi thái độ, hành vi, cách xử sự của cán bộ, chiến ĩ ng an nhân ân trong quá trình thực thi công vụ theo hướng ngày càng hòan thiện hơn

Trong phạm vi nghiên cứu của mình, chúng tôi xác định nội dung nâng cao đạo

đức công vụ cho cán bộ, chiến ĩ ng an nhân ân dựa theo các thành tố cấu thành

đạo đức công vụ và được biểu hiện (cụ thể hóa) thành các nội dung sau:

1 Nâng cao lòng yêu nước, tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, với nhân dân

2 Nâng cao lòng yêu nghề, tinh thần tận tụy với công việc

3 Nâng cao thái độ tôn trọng nhân dân, có hành vi ứng xử, giao tiếp đẹp đối với nhân dân, tận tâm phục vụ nhân dân, lắng nghe ý kiến của nhân dân, chịu sự giám sát của nhân dân

4 Nâng cao chủ nghĩa tập thể, tinh thần hợp tác, tôn trọng pháp luật, tôn trọng

"đồng sự" trong thực thi công vụ

5 Thực hành cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư trong hoạt động công vụ

6 Đối với địch phải cương quyết, khôn khéo

2.3 NHỮNG NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN VIỆC NÂNG CAO ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ CHO CÁN BỘ, CHIẾN SĨ CÔNG AN NHÂN DÂN VIỆT NAM HIỆN NAY

2.3.1 Tác động của môi trường kinh tế - chính trị - xã hội

Trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta, phương thức sản xuất xã hội chủ nghĩa với cơ chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đang tiếp tục được hoàn thiện, chế độ chính trị xã hội chủ nghĩa đang được xây dựng và củng cố Nền tảng vật chất, tinh thần cho việc nâng cao đạo đức công vụ đã được thiết lập về

cơ bản nhưng chưa đầy đủ và hoàn thiện Bên cạnh những thuận lợi, việc nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nước ta hiện nay cũng gặp không ít khó khăn, trở ngại Do đó, cần phát huy những mặt tích cực, kiên quyết đấu tranh loại

bỏ những yếu tố tiêu cực để đảm bảo cho quá trình nâng cao đạo đức công vụ cho cán

bộ, chiến sĩ Công an nhân dân đúng hướng, đạt hiệu quả cao

2.3.2 Tác động của toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế đến việc nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nước ta hiện nay

Toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế đang là xu hướng của thời đại; hòa bình, ổn định để cùng phát triển vẫn là xu hướng lớn hiện nay; sự gia tăng xu hướng liên kết, hợp tác giữa các quốc gia, dân tộc góp phần nâng cao ý thức độc lập, tự chủ, tự cường; các nước xã hội chủ nghĩa, các đảng cộng sản và công nhân kiên trì đấu tranh

vì hòa bình, tiến bộ và phát triển; các nước có chế độ chính trị khác nhau vừa hợp tác vừa đấu tranh cùng tồn tại trong hòa bình Nhìn chung tình hình thế giới hiện nay đang đan xen những yếu tố phức tạp, phát triển và suy thoái, hợp tác và đấu tranh, ổn định và mất ổn định nhưng hòa bình, hợp tác và phát triển vẫn là xu thế lớn

Mở cửa, hội nhập với khu vực và quốc tế là tất yếu trong quá trình phát triển hiện nay của Việt Nam Toàn cầu hóa, giao lưu hội nhập quốc tế không chỉ giúp phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội mà còn cung cấp cơ sở vật chất, phương tiện hiện đại cho công tác giáo dục nói chung, cho việc nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân nói riêng

2.3.3 Tác động từ phía các chủ thể đến việc nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nước ta hiện nay

Quá trình nâng cao đạo đức công vụ cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân diễn

ra có sự tương tác giữa chủ thể nâng cao và đối tượng được nâng cao trong môi trường đạo đức công vụ của từng đơn vị Công an nhân dân Chủ thể giáo dục căn cứ vào mục tiêu, phương hướng, nhiệm vụ nâng cao đạo đức công vụ, sử dụng các phương pháp, phương tiện, hình thức giáo dục truyền thụ nội dung giáo dục tác động vào người cán bộ, chiến sĩ Công an Qua đó, mỗi cán bộ, chiến sĩ Công an tự giác, tích cực, chủ động xử lý, tiếp nhận thông tin, từng bước tạo nên sự chuyển hoá về chất trong đời sống đạo đức công vụ của mình

2.3.4 Ý thức, trách nhiệm của bản thân cán bộ, chiến sĩ Công an trong việc nâng cao đạo đức công vụ

Hoạt động bảo đảm an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội trong các trạng thái chiến đấu, sự hy sinh xương máu có thể diễn ra bất kỳ khi nào càng đòi hỏi những quy định nghiêm ngặt cả về chuyên môn, về bản lĩnh chính trị và phẩm chất đạo đức công