Nhạc sĩ Đoàn Bổng, trong lời bài hát: Dòng sông quê anh, dòng sông quê em, ông cũng lấy mắt trẻ thơ để làm chuẩn khi so sánh với cái xanh trong của dòng9. sông Đáy nên thơ:.[r]
Trang 1KIỂU SO SÁNH ĐỘC ĐÁO
Trong thơ nhạc xưa nay các nghệ sĩ thường lấy vẻ đẹp thiên nhiên làm chuẩn mực cho mọi vẻ đẹp của con người ( khuôn trăng, nét ngài,… cao như núi, dài như sông, …) Những cũng có những nhà thơ, nhạc sĩ nổi tiếng tài hoa đã đưa ra một tiêu chuẩn khác, ngược lại với quan điểm truyền thống Theo họ con người là hoa của đất, con người mới là đẹp nhất Đó mới là chuẩn mực cho mọi vẻ đẹp trên thế gian này Đây là ý nghĩa nhân bản độc đáo của mĩ học theo quan niệm của các nghệ sĩ Ta thử xem một số thí dụ
1 Thời nhà Đường có một người rất đẹp trai (?), mỗi lần anh ta ra dạo phố, đàn
bà con gái thường chạy theo tặng hoa Mọi người trầm trồ khen ngợi, họ kháo
nhau rằng nếu nói anh ấy đẹp như hoa sen là không đúng Mà phải nói hoa sen đẹp như anh ấy.
2 Cao Bá Quát trong bài thơ Vịnh Tây Hồ có viết:
Tây Hồ chân cá thị Tây Thi.
Chàng thi sĩ họ Cao ca ngợi Hồ Tây đẹp, đẹp như nàng Tây Thi vậy Với Cao
Bá Quát thì Tây Thi là sự hoàn mĩ của tạo hoá
3 Nguyễn Trãi trong Côn Sơn ca lại so sánh tiếng suối nơi ông ẩn dật tựa như
tiếng đàn cầm:
Côn Sơn có suối nước trong
Ta nghe như tiếng đàn cầm bên tai.
4 Nguyễn Du ca ngợi, cực tả nàng Thuý Kiều, hoa lá cũng phải hờn ghen:
Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh.
( Truyện Kiều)
5 Tiến sĩ Hoàng Trừng (đậu Hoàng Giáp năm 1499) quê Nhân Thọ, tổng Yên
Hồ, phủ La Sơn là cháu ngoại Thái học sinh Nguyễn Biểu, tác giả Nghĩa sĩ truyện Ông nổi tiếng văn hay chữ tốt Đất kinh kì đến nay vẫn còn lưu câu:
Bánh dẻo như văn Hoàng Trừng để ngợi ca.
6 Hồ chủ tịch của chúng ta so sánh tiếng suối ở núi rừng Việt Bắc trong kháng
chiến chống thực dân Pháp với tiếng hát của con người:
Tiếng suối trong như tiếng hát xa.
( Cảnh khuya)
7 Theo thi sĩ Xuân Diệu con người hồng hào, mơn mởn giữa tuổi yêu đương là đẹp nhất Ông có hai hình ảnh so sánh thật sáng tạo Nhà thơ lấy hàng mi, cặp
môi thiếu nữ làm đối tượng so sánh:
“Và này đây ánh sáng chớp hàng mi”
“Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”,
Trang 2( Vội vàng)
Đặc biệt với lối so sánh mang đẳng cấp vũ trụ, Xuân Diệu ca ngợi trái đất của
chúng ta thật đẹp nhưng cũng đầy đau thương:
Trái đất ba phần tư nước mắt,
Đi như giọt lệ giữa không trung.
Trong nền thi ca nhân loại, nếu xét về mặt tổng thể, nhà thơ Xuân Diệu của chúng ta chỉ ở một vị trí khiêm nhường, khi đặt ông bên cạnh Lý Bạch, Đỗ Phủ,
R Tagor, Nguyễn Du, A Puskin, Uýt Man vv Nhưng nếu mỗi thi sĩ chỉ được chọn ra hai câu thơ và chỉ hai câu thơ thôi, thì tôi ngờ rằng, có lẽ tất cả các bậc thiên tài kia đều phải ngả mũ trước Xuân Diệu
( Trần Đăng Khoa)
8 Nhạc sĩ Đoàn Bổng, trong lời bài hát: Dòng sông quê anh, dòng sông quê em, ông cũng lấy mắt trẻ thơ để làm chuẩn khi so sánh với cái xanh trong của dòng
sông Đáy nên thơ:
Dòng sông quê anh, dòng sông quê em, sông xanh như mắt trẻ, sao giống
nhau đến thế…
9 Nhạc sĩ tài hoa bạc mệnh Phan Lạc Hoa trong bài hát Tàu anh qua núi, ông
lấy Lời hát của con người để làm chuẩn khi so sánh với cái xanh trong của bầu
trời đất nước Việt Nam ngày thống nhất
Trời hôm nay trong xanh như lời hát
Ta có thể tìm ra một số dẫn chứng được các nghệ sĩ tài hoa so sánh theo cách lấy vẻ đẹp của con người làm chuẩn mực cho mọi vẻ đẹp của tự nhiên
ở họ tuy khác nhau về địa vị, tuổi tác, sống ở các thời đại khác nhau nhưng
họ là những con người tài hoa, có chung một quan điểm mĩ học độc đáo
Trần Quốc Thường - Đã đăng TC Thế giới trong ta
( THCS Nguyễn Biểu-Đức Thọ-Hà Tĩnh)