1.1 Kiến thức: HS biết được: Khái niệm, thành phần, trạng thái tự nhiên của dầu mỏ, khí thiên nhiên và khí dầu mỏ và phương pháp khai thác chúng ; một số sản phẩm chế biến từ dầu m[r]
Trang 1TUẦN 26
Ngày dạy:: 2 / 3 / 2013
Tiết 50 – Bài 40
MỤC TIÊU
1.1 Kiến thức:
HS biết được:
Khái niệm, thành phần, trạng thái tự nhiên của dầu mỏ, khí thiên nhiên và khí dầu mỏ và phương pháp khai thác chúng ; một số sản phẩm chế biến từ dầu mỏ
Ứng dụng: dầu mỏ và khí thiên nhiên là nguồn nhiên liệu và nguyên liệu quý trong cơng nghiệp
HS hiểu được: PP chế biến dầu mỏ là dựa vào đặc tính dầu mỏ có nhiệt độ khơng ởn định
1.2 Kỹ năng:
HS thực hiện đươc
Đọc trả lời câu hỏi, tóm tắt được thơng tin về dầu mỏ, khí thiên nhiên và ứng dụng của chúng
Sử dụng có hiệu quả một số sản phẩm dầu mỏ và khí thiên nhiên
HS thực hiện thành thạo: Nêu biện pháp bảo vệ mơi trường biển khi có gặp sự cố dầu tràn ra
biển
1.3 Thái độ:
- Nắm được đặc điểm cơ bản của dầu mỏ Viện Nam: vị trí một số mỏ dầu, mỏ khí, tình hình khai thác dầu khí ở nước ta
- Biết bảo quản, giữ gìn khoáng sản của đất nước và ý nghĩa của nó trong nền kinh tế hiện nay
NỢI DUNG HỌC TẬP
Dầu mỏ
Khí thiên nhiên
Dầu mỏ và khí thiên nhiên ở Việt Nam
CHUẨN BI
3.1 GV: bảng phụ; bộ mẫu sản phẩm chế biến từ dầu mỏ ; sơ đồ chưng cất dầu mỏ.
3.2 HS: đọc bài ở nhà, bài 40:”Dầu mỏ và khí thiên nhiên” SGK / 126 và nắm các nội dung
sau:
o Dầu mỏ là gì?
o Các sản phẩm chế biến từ dầu mỏ
Thành phần chính của khí thiên nhiên
TỞ CHỨC CÁC HOẠT ĐỢNG HỌC TẬP
4.1 Ổn định tổ chức& ki ểm diện : KTSS
4.2 Kiểm tra mi ệng
Câu hỏi:
1 Một em HS phát biểu về tính chất của benzen như sau:
A Benzen tan trong nước
B Benzen cho được phản ứng cộng
C Benzen là một chất khí ở điều kiện thường có mùi thơm
Trang 2D Benzen là dung môi tốt cho nhiểu chất vô cơ – hữu cơ
Theo em câu nào sai? (8đ)
2 Sửa bài tập 3 SGK / 125 (9đ)
Trả lời:
GV:gọi 2 HS làm bài
HS1: a, c: sai
HS2: sửa bài tập 3 SGK / 125
PTHH: C6H6 + Br2 o
Fe t
C6H5Br + HBr
78 g 157 g
? g 15,7 g
6 6
15,7.78
7,8 157
C H
Do H=80% nên khối lượng ban đầu của benzen là:
7,8.100
9, 75
80 g GV: gọi 1 HS nhận xét bài làm của 2 HS, sửa sai nếu và gv kết luận chấm điểm
4.3 Tiến trình bài học
Giới thiệu bài:Dầu mỏ và khí thiên nhiên là những tài nguyên quý giá của Việt Nam và
nhiều quốc gia khác trên thế giới Vậy từ dầu mỏ và khí thiên nhiên người ta tách ra được những sản phẩm nào và chúng có những ứng dụng gì? Đó là nội dung bài học hôm nay GV: ghi bảng tên bài học
Tiết 50: DẦU MỎ VÀ KHÍ THIÊN NHIÊN
HOẠT ĐỢNG 1: 20’
I Dầu mỏ:
(1) Mục tiêu:
Kiến thức:Tính chất vật lí dầu mỏ; trạng thái tự nhiên, cách khai thác, các sản phẩm chế
biến từ dầu mỏ
Kĩ năng: đọc thơng tin SGK trả lời vấn đề dặt ra.
(2)Phương pháp, phương tiện dạy học:
Phương pháp: hỏi – đáp Quan sát tranh
Phương tiện dạy học: mẩu dầu thơ, sơ đồ chứng cất dầu mỏ.
(3)Các bước của hoạt đợng
GV: quan sát mẩu dầu mỏ, em hãy nhận
xét về màu sắc, trạng thái, tính tan của
nó?
HS:là chất lỏng sánh, màu nâu đen, không
tan trong nước , nhẹ hơn nước
1 Tính chất vật lý:
Là chất lỏng sánh, màu nâu đen, không tan trong nước , nhẹ hơn nước
2 Trạng thái tự nhiên, thành phần dầu
Trang 3GV:vậy, trong tự nhiên dầu mỏ có ở đâu?
HS: dầu mỏ tập trung thành từng vùng lớn,
ở sâu trong lòng đất tạo thành mỏ dầu
GV:các em quan sát H4.16, hãy nêu cấu
tạo của mỏ dầu?
HS:mỏ dầu thường có 3 lớp:
- Lớp khí ở trên được gọi là khí mỏ dầu
( khí đồng hành), thành phần chính là
metan
- Lớp dầu lỏng có hòa tan khí ở giữa là
hỗn hợp phức tạp của nhiều loại
hidrocacbon và những lượng nhỏ các hợp
chất khác
- Lớp nước mặn: ở dưới đáy mỏ dầu
GV: dầu mỏ được khai thác như thế nào?
HS: khoan những lổ khoan xuống lớp dầu
lỏng (còn gọi là giếng dầu) Đầu tiên dầu
tự phun lên, sau đó người ta phải bơm
nước hoặc khí xuống để đẩy dầu lên
GV: các em quan sát sơ đồ chưng cất dầu
mỏ và cho biết các sản phẩm chế biến từ
dầu mỏ là gì?
HS:khí đốt, xăng, dầu hỏa, dầu diezen,
dầu mazut, nhựa đường…
GV:em cho biết phương pháp thực hiện ở
đây là gì?
HS: phương pháp chưng cất, nghĩa là dầu
mỏ sôi ở những khoảng nhiệt độ khác
nhau mà ta có được sản phẩm khác nhau
GV:như các em đã biết xăng là nhiên liệu
rất quan trọng trong đời sống và sản xuất
Với phương pháp chưng cất ta thu lượng
xăng không nhiều Để tăng lượng xăng,
người ta còn sử dụng phương pháp
cracking ( nghĩa là bẻ gãy phân tử có khối
lượng lớn thành các phân tử có khối lượng
nhỏ hơn) Ví dụ cracking dầu nặng được
xăng và hỗn hợp khí có giá trị trong công
nghiệp như: metan, etilen…
GV: các sản phẩm chế biến từ dầu mỏ
dùng làm gì
mỏ:
a Trong tự nhiên, dầu mỏ tập trung thành từng vùng lớn ở sâu trong lòng đất tạo thành mỏ dầu
b Mỏ dầu thường có 3 lớp:
- Lớp khí ở trên được gọi là khí mỏ dầu ( khí đồng hành), thành phần chính là metan
- Lớp dầu lỏng có hòa tan khí ở giữa là hỗn hợp phức tạp của nhiều loại hidrocacbon và những lượng nhỏ các hợp chất khác
- Lớp nước mặn: ở dưới đáy mỏ dầu
c Dầu mỏ được khai thác như sau: khoan những lổ khoan xuống lớp dầu lỏng (còn gọi là giếng dầu) Đầu tiên dầu tự phun lên, sau đó người ta phải bơm nước hoặc khí xuống để đẩy dầu lên
3 Các sản phẩm chế biến từ dầu mỏ:
a Đó là : khí đốt, xăng, dầu hỏa, dầu diezen, dầu mazut, nhựa đường…
b Phương pháp:
+ Chưng cất dầu mỏ
+ Cracking dầu nặng thành xăng và hỗn hợp khí
Trang 4HS: làm nhiên liệu trong đời sống và trong
Tích hợp GD bảo vệ mơi trường
GV: đưa bài tập lên bảng
Có trường hợp sau:
a) Các tàu chở dầu gặp sự cố và dầu
tràn ra biển
b) Khi dầu mỏ ngấm vào cát ở ven
biển
Để không gây ô nhiễm môi trường, theo
em nên xử lí như thế nào?
HS: a): dùng phao để khoanh vùng, không
cho dầu lan rộng, sau đó dùng máy bơm
để hút vào thiết bị tách lấy dầu khỏi nước
b): xúc cát bị ngấm dầu, đem rửa bằng
nước, lúc này dầu nổi trên mặt nước và
tách ra công nghiệp
HOẠT ĐỢNG 2: 7’
II Khí thiên nhiên:
(1) Mục tiêu:
Kiến thức: trạng thái tự nhiên, cách khai thác, thành phần của khí thiên nhiên
Kĩ năng: đọc thơng tin SGK trả lời vấn đề dặt ra.
(2)Phương pháp, phương tiện dạy học:
Phương pháp: hỏi – đáp
Phương tiện dạy học: khơng
(3)Các bước của hoạt đợng
GV: em hãy giới thiệu về trạng thái tự
nhiên và thành phần của khí thiên nhiên ?
HS: khí thiên nhiên có trong các mỏ khí
nằm dưới lòng đất Thành phần chủ yếu là
khí metan chiếm 95%
GV: khí thiên nhiên khai thác như thế
nào?
HS:khoan xuống mỏ khí, khí sẽ tự phun
lên do áp suất trong mỏ khí cao hơn áp
suất khí quyển
GV: khí thiên nhiên dùng để làm gì?
HS: Là nhiên liệu , nguyên liệu trong đời
sống và sản xuất
- Khí thiên nhiên có trong các mỏ khí nằm dưới lòng đất Thành phần chủ yếu là khí metan chiếm 95%
- Cách khai thác: khoan xuống mỏ khí, khí sẽ tự phun lên do áp suất trong mỏ khí cao hơn áp suất khí quyển
- Ưùng dụng: Là nhiên liệu , nguyên liệu trong đời sống và sản xuất
HOẠT ĐỢNG 3: 5’
Trang 5III Dầu mỏ và khí thiên nhiên ở Việt Nam (1) Mục tiêu:
Kiến thức: vị trí địa lí các mỏ dầu, mỏ khí thiên nhiên ở VN
Kĩ năng: đọc thơng tin SGK trả lời vấn đề dặt ra.
(2)Phương pháp, phương tiện dạy học:
Phương pháp: hỏi – đáp Quan sát tranh
Phương tiện dạy học:
(3)Các bước của hoạt đợng
GV: giới thiệu:dầu mỏ và khí thiên nhiên ở
nước ta tập trung chủ yếu ở thềm lục địa
phía nam
- Ưu điểm nổi bật của dầu mỏ ở nước ta là
hàm lượng các hợp chất chứa lưu huỳnh
thấp, tuy nhiên do chứa nhiều parafin nên
dầu mỏ nước ta dễ đông đặc
GV:em hãy nêu vài địa danh có chứa mỏ
dầu , mỏ khí ở nước ta?
HS:Bạch Hôû, Đại Hùng, Rồng, Lan Đỏ,…
Lưu ý: khai thác, vận chuyển và chế
biến dầu mỏ, khí thiên nhiên rất dễ gây ra
ô nhiễm môi trường và các tai nạn cháy nổ
Vì vậy trong quá trình sản xuất và vận
chuyển dầu ,khí phải tuân thủ nghiêm ngặt
các quy định về an toàn đã đặt ra
Tích hợp GD hướng nghiệp:
Hiện nay, ngành khai thác dầu mỏ, khống
sản đang rất phát triển khơng những trong
nước và trên thế giới Dầu mỏ là tài sản quý
của một quốc gia Nếu có dầu mỏ mà khọng
biết khai thác và chế biến thì vẫn là một
nước nghèo Vì vậy, các em phải biết chọn
một hướng đi tươi sáng cho tương lai mặt dù
ta khơng có tài sản (dầu mỏ) nhưng trí tuệ
giúp ta làm giàu từ dầu mỏ
Dầu mỏ và khí thiên nhiên ở nước ta tập trung chủ yếu ở thềm lục địa phía nam như: Bạch Hôû, Đại Hùng, Rồng, Lan Đỏ,…
TỞNG KẾT VA HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
5.1 Tởng kết
- GV: gọi HS đọc nội dung tóm tắt SGK / 129
- GV:đưa bài tập lên bảng
1 Chọn câu đúng
A Dầu mỏ làmột đơn chất
B Dầu mỏ là một hỗn hợp phức tạp
C Dầu mỏ là một hỗn hợp tự nhiên của nhiều loại hidrocacbon
Trang 6D Dầu mỏ sôi ở một nhiệt độ xác định.
E Dầu mỏ sôi ở những nhiệt độ khác nhau
2 Từ dầu mỏ để thu được xăng, dầu hỏa, dầu điezen và các sản phẩm khác thì người ta dùng phương pháp nào?
A Hóa rắn B Chưng cất dầu thô và cracking
C Đốt cháy D Lắng lọc
3 Thành phần chính của khí thiên nhiên là gì?
A khí etilen B khí etan và khí propan
C khí metan và khí axetilen D khí metan
Đáp án: 1:C – E ; 2 B ; 3 D
5.2 Hướng dẫn học tập
Đới với bài học ở tiết học này
- Học bài: dầu mỏ và khí thiên nhiên
- Làm bài tập 2,3,4 SGK / 129
Đới với bài học ở tiết học tiếp theo:
- Đọc bài 41 :” Nhiên liệu” SGK / 130 và chuẩn bị theo nội dung sau:
+ Nhiên liệu là gì?
+ Sử dụng nhiên liệu như thế nào cho hiệu quả?
PHỤ LỤC