Tuan 24 hoa 9 Tiet 48

Học sinh cần biết do phân tử benzen có cấu tạo vòng sáu cạnh đều trong đó có ba liên kết đơn CC luân phiên xen kẽ với ba liên kết đôi C=C đặc biệt nên benzen vừa có khả năng cộng, vừa c[r]

Tuần 24 Ngày soạn: 26/02/2013 Tiết 48 Ngày dạy : 28/02/2013

BÀI 38: BENZEN

Công thức phân tử : C 6 H 6 Phân tử khối: 78

I MỤC TIÊU: Sau bài này HS phải:

1 Kiến thức: Biết được:

- Công thức phân tử, công thức cấu tạo, đặc điểm cấu tạo của benzen

- Tính chất vật lí: Trạng thái, màu sắc, tính tan trong nước, khối lượng riêng, nhiệt độ sôi ,

độc tính

- Tính chất hóa học: Phản ứng thế với brom lỏng (có bột Fe, đun nóng), phản ứng cháy, phản

ứng cộng hiđro và chỉ

- Ứng dụng: Làm nhiên liệu và dung môi trong tổng hợp hữu cơ

2 Kĩ năng:

- Quan sát thí nghiệm, mô hình phân tử, hình ảnh thí nghiệm, mẫu vật, rút ra được đặc điểm

về cấu tạo phân tử và tính chất

- Viết các PTHH dạng công thức phân tử và CTCT thu gọn.

- Tính khối lượng benzen đã phản ứng để tạo thành sản phẩm trong phản ứng thế theo hiệu

suất

3 Thái độ:

- Giúp HS yêu thích môn học để vận dụng vào trong cuộc sống

4 Trọng tâm:

- Cấu tạo và tính chất hóa học của benzen Học sinh cần biết do phân tử benzen có cấu tạo vòng sáu cạnh đều trong đó có ba liên kết đơn CC luân phiên xen kẽ với ba liên kết đôi C=C

đặc biệt nên benzen vừa có khả năng cộng, vừa có khả năng thế (tính thơm).

II CHUẨN BỊ:

1 Đồ dùng dạy học:

a Giáo viên:

Mô hình phân tử benzen dạng rỗng

Thí nghiệm benzen tác dụng với brom và cháy trong không khí

b Học sinh:

Xem trước bài mới

2 Phương pháp:

Trực quan, hỏi đáp, làm việc với SGK

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC:

1 Ổn định lớp(1’): 9A1:

9A2:

2 Kiểm tra bài cũ(15’):

Câu 1: Viết cấu tạo phân tử và so sánh đặc điểm liên kết của phân tử etilen và axetilen? Câu 2: Nêu tính chất hoá học của axetilen Viết PTHH minh họa

Đáp án và thang điểm

C H H

C H H

Trong phân tử Etilen có 1 liên kết đôi giữa 2

nguyên tử cacbon, liên kết này kém bền dễ đứt trong các phản ứng hóa học

Axetilen

Trong phân tử Axetilen

có 1 liên kết ba giữa 2 nguyên tử cacbon, trong

đó có hai liên kết kém bền dễ đứt lần lượt trong các phản ứng hóa học

2.5

2.5

2

1 Tác dụng với oxi:

2C2H2 + 5O2

o t

  4CO2 + 2H2O

2 Phản ứng với Brom:

H – CC – H + Br – Br Br – CH = CH – Br

Br – CH = CH – Br + Br – Br Br2CH – CH Br2

5.0

1.0 1.0 1.0 1.0 1.0

3 Vào bài mới:

* Giới thiệu bài:(1') Benzen là hidrocacbon có cấu tạo khác với metan, etilen và axetilen Vậy benzen có cấu tạo và tính chất như thế nào?

Hoạt động 1 Tìm hiểu tính chất vật lí của benzen(5’).

- GV: Cho HS quan sát lọ

benzen và cho biết tính

chất vật lí của benzen

- GV: Hướng dẫn HS làm

thí nghiệm :

+ Cho benzen vào nước

+ Cho vài giọt dầu ăn vào

benzen

- HS: Quan sát và trả lời

- HS làm thí nghiệm và nêu nhận xét về hiện tượng xảy ra

I TÍNH CHẤT VẤT LÍ:

- Benzen là chất lỏng, không màu, không tan trong nứơc, nhẹ hơn nứơc

- Hoà tan được dầu ăn và nhiều chất khác như nến, cao su, iốt…

- Benzen rất độc

Hoạt động 2 Tìm hiểu cấu tạo phân tử(5’)

- GV: Hướng dẫn HS lắp

mô hình phân tử benzen

dạng rỗng và rút ra đặc

điểm cấu tạo của benzen

-GV: Yêu cầu HS viết công

thức cấu tạo của benzen

- GV: Cấu tạo của benzen

khác etilen và axtilen ở

điểm nào? Từ đó hãy dự

đoán tính chất hoá học của

- HS: Lắp ráp mô hình và quan sát

-HS: Viết công thức cấu tạo và ghi vở theo hướng dẫn của GV

- HS : So sánh và nêu dự đoán tính chất hoá học của benzen

II CẤU TẠO PHÂN TỬ:

- Có 6 cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh khép kín đều

- Có 3 liên kết đôi xen kẽ với 3 liên kết đơn

C C C C C C H H H

H H

H Hoặc

HC HC C CH CH H

Hoặc

Hoạt động 3 Tìm hiểu tính chất hố học của benzen(10').

-GV: Làm thí nghiệm đốt

cháy benzen Yêu cầu HS

nêu hiện tượng xảy ra

-GV: Vì sao benzen cháy

lại cĩ muội than?

-GV: Làm thí nghiệm

benzen tác dụng với brom

cĩ bột sắt Yêu cầu HS

quan sát và nêu hiện tượng

-GV: Gọi HS viết phương

trình phản ứng:

-GV: Theo em bình NaOH

cĩ tác dụng gì trong trường

hợp này?

GV giới thiệu : Benzen

khơng tham gia phản ứng

cộng với brom, ở điều kiện

thích hợp ben zen cĩ phản

ứng cộng với một số chất:

H2 và Viết PTHH

- HS: Quan sát thí nghiệm:

Benzen chaý sinh ra muội than

- HS: Ví cĩ vịng 6 cạnh bền

-HS: Khi đun nĩng hỗn hợp benzen và brom cĩ bột sắt, thấy màu da cam của brom bị mất màu và cĩ khí HBr bay ra

C C C C C C

H

H H

H

+Br Fe, t C

C C C C C

H

H Br

H H

H

+HBr

Viết gọn

C6H6 +Br2

0

t ,Fe

   C6H5Br+

HBr -HS: Hút ẩm

HS lắng nghe và ghi bài

III TÍNH CHẤT HỐ HỌC:

1 Benzen cĩ cháy được hay khơng?

C6H6 cháy chất sinh ra ngồi

CO2 và H2O cịn cĩ muội than

0 t

2 Benzen cĩ phản ứng thế với Brom hay khơng?

C C C C C C H

H H

H

+Br Fe, t C

C C C C C H

H H

H

+HBr

Viết gọn

C6H6 +Br2

0

t ,Fe

   C6H5Br + HBr

3 Benzen cĩ phản ứng cộng khơng?

- Benzen khơng tham gia phản ứng cộng với brom, ở điều kiện thích hợp ben zen cĩ phản ứng cộng với một số chất: H2

C6H6 + H2t0, Ni C6H12

Hoạt động 4 Tìm hiểu ứng dụng của benzen(5’)

-GV: Yêu cầu HS đoc

SGK/125 và cho biết

benzen cĩ những ứng dụng

gì trong đời sống?

-HS: Đọc SGK và trả lời:

- Benzen là nguyên liệu để sản xuất chất dẻo, phẩm nhuộm, thuốc trừ sâu

IV ỨNG DỤNG: (SGK)

4 Củng cố:(2')

Nhắc lại nội dung chính của bài học

Hướng dẫn HS làm các bài tập 1 SGK/125

5 Nhận xét và dặn dị:(1')

a Nhận xét: - Nhận xét thái độ học tập của học sinh

- Đánh giá khả năng tiếp thu bài của học sinh

b Dặn dị: Bài tập về nhà:2, 3, 4/125

Chuẩn bị bài “ Dầu mỏ và khí thiên nhiên “

IV RÚT KINH NGHIỆM:

………

………

………