Kyõ naêng : - Kó naêng tìm kiếm xử lý thông tin phân biệt hạt một lá mầm và hai lá mầm - Kĩ năng trình bày ý kiến trong thảo luận, báo cáo.. - Kĩ năng hợp tác ứng xử/ giao tiếp trong th[r]
Trang 1Ngày soạn : 06-1-2013
Tiết 40
Bài 33 : HẠT VÀ CÁC BỘ PHẬN CỦA HẠT
I MỤC TIÊU :
1.Kiến thức :
- HS mơ tả được các bộ phận của hạt.
- Phân biệt được hạt một lá mầm và hạt hai lá mầm.
- Biết cách nhận biết các loại hạt
- Giải thích được tác dụng của các biện pháp chọn, bảo quản hạt giớng.
2 Kỹ năng :
- Kĩ năng tìm kiếm xử lý thơng tin phân biệt hạt một lá mầm và hai lá mầm
- Kĩ năng trình bày ý kiến trong thảo luận, báo cáo.
- Kĩ năng hợp tác ứng xử/ giao tiếp trong thảo luận nhĩm
- Kĩ năng thực hành TN quan sát, các thao tác trình bày khoa học vở thí nghiệm
3 Thái độ :
- Hình thành cho HS ý thức và trách nhiệm đới với việc bảo vệ cây xanh, đặc biệt là cơ quan sinh sản.
II CHUẨN BỊ :
1 Giáo viên:
+ Mẫu vật thật:
- Mợt sớ hạt đậu ngự ( Hạt đỗ đen, đậu tương, đậu đỏ ) đa ngâm nước trước
một ngày
- Hạt ngô đặt trên bông ẩm trước 3-4 ngày
- Giá đỡ, hạt ngơ, hạt lúa đa nảy mầm.
+ Kim mũi nhọn, mũi mác để bóc tách hạt, kính lúp cầm tay
+ Tranh các bộ phận của hạt đậu đen và hạt ngô ( nếu GV khơng sử dụng trình chiếu)
*Mợt nửa hạt đỡ đen đã bóc vỏ * Hạt ngô đã bóc vỏ
+ Phiếu học tập: Các bợ phận của hạt
Thân mầm
Phơi nhũ
Chời mầm
Lá mầm Chời mầm Rễ mầm
Phơi
Phơi
Thân mầm Lá mầm
Rễ mầm
Trang 2Câu hỏi Hạt đậu Trả lời Hạt ngơ
Hạt gờm những bợ phận nào?
Bợ phận nào bao bọc và bảo vệ hạt?
Phơi gờm những bợ phận nào?
Phơi có mấy lá mầm?
Chất dinh dưỡng của hạt chứa ở đâu?
2 Học sinh :
- Chuẩn bị hạt theo nhóm (4-6 HS )
* Phương pháp sử dụng: Bàn tay nặn bợt
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
1 Ổn định tình hình lớp: (1p)
2 Kiểm tra bài cũ: Khơng
3 Giảng bài mới :
+ Giới thiệu bài mới (1p)
Cây xanh có hoa đều do hạt phát triển thành, vậy cấu tạo hạt như thế nào? Các loại hạt có giống nhau không? Chúng ta cùng nhau tìm hiểu qua bài học hơm nay
+ Tiến trình bài dạy :
Các
bước Hoạt đợng của GV Hoạt đợng của HS Sử dụng vở TN
Những điều GV cần lưu ý
Hoạt đợng I: Các bợ phận của hạt
(1)
Đưa
tình
huớng
xuất
phát
- Giáo viên đưa ra mợt
vài hạt đậu ngự cho HS
quan sát và đặt câu hỏi:
“Theo các em bên trong
hạt đậu có gì?”
-GV yêu cầu HS: “Các
em hay vẽ vào giấy A3
hình vẽ theo suy nghi
của mình những gì có
bên trong hạt đậu”
-HS quan sát hạt đậu ngự và ý thức nhiệm vụ cần làm
-GV chọn loại đậu hạt lớn cho
HS dễ quan sát
(2)
Hình
thành
biểu
-GV quan sát HS vẽ để
tìm các hình vẽ đúng
nhưng cũng cần chú
Mợt sớ biểu tượng ban đầu có thể được hình thành ở HS:
HS vẽ vào giấy A3 theo suy nghi cá nhân của
Trang 3ban
đầu
trọng đến các hình vẽ
sai +Trong hạt đậu cónhiều hạt nhỏ
+Trong hạt đậu có cây con với lá và rễ
+Trong hạt đậu có
nhiều hạt đậu nhỏ có
rễ
+Trong hạt đậu có
nhiều hạt đậu nhỏ
+Trong hạt đậu có
một cây đậu nhỏ với đầy đủ thân, lá, rễ
mình về những gì có bên trong hạt đậu
(3)
Đề xuất
giả
thuyết
và
phương
án
kiểm
chứng
-GV tập hợp ý kiến HS
thành các nhóm biểu
tượng Mặc dù các hình
vẽ khác nhau nhưng GV
có thể gợi ý HS so sánh,
phân nhóm để thấy
những điểm chung trong
quan niệm ban đầu của
các em Có thể có các
nhóm biểu tượng:
Nhóm 1: Cho rằng trong
hạt đậu có nhiều hạt đậu
nhỏ khác
Nhóm 2: Trong hạt đậu
có một cây đậu con với
đầy đủ các bộ phận thân,
lá, rễ
Nhóm 3: Trong hạt đậu
có một cây đậu con với
đầy đủ các bộ phận đang
nở hoa và nhiều hạt đậu
nhỏ
Nhóm 4: Trong hạt đậu
có nhiều hạt đậu nhỏ
đang mọc rễ
-Hướng dẫn HS đề xuất
câu hỏi
-GV ghi lại các câu hỏi
HS đề xuất lên bảng
-HS trình bày hình vẽ
lên bảng
-HS có thể đề xuất các câu hỏi:
+Có phải bên trong hạt đậu có nhiều hạt đậu nhỏ?
+ Có phải cây đậu con đang nở hoa bên trong hạt đậu?
Các nhóm biểu tượng trên chi là phương án có thể xảy ra hoặc không
Các câu hỏi HS đề xuất đa chọn
Trang 4-GV yêu cầu HS đề xuất
hoạt động thực nghiệm
tìm tòi- nghiên cứu kiểm
chứng các biểu tượng về
cấu tạo bên trong hạt đậu
+Có phải trong hạt đậu có nhiều hạt đậu nhỏ có rễ?
-HS có thể đề xuất nhiều phương án như:
+Bổ, mở hoặc cắt đôi hạt đậu ra để quan sát +Xem hình vẽ sách giáo khoa
+Xem tranh vẽ khoa học chụp hình cấu tạo bên trong hạt đậu
Lưu ý nếu HS dùng từ ngữ không chính xác thì GV nên chinh lại là
“tách” hạt đậu
ra để quan sát chứ không phải là bổ/mở/cắt đôi vì làm như vậy sẽ hỏng những bộ phận bên trong khó quan sát
(4)
Tìm tòi
nghiên
cứu
-GV nhận xét các ý kiến
các em đều có lý nhưng
cả lớp chúng ta sẽ thực
hiện phương án tách hạt
đậu ra để quan sát, tìm
hiểu cấu tạo bên trong
+GV phát cho mỗi HS
23 hạt đậu đen, ngô và
hướng dẫn HS cách tách
hạt và quan sát (chiếu
slide 3)
-HS tiến hành thực hành bóc, tách hạt đậu, hạt ngô để quan sát xác định các bộ
phận của hạt
-HS vẽ lại hình quan sát vào vở
thực hành và
chú thích các bộ
phận bên trong của hạt
-GV hướng dẫn
HS tách hạt ở phía lưng để tránh gay lá mầm ở bụng hạt
-Nếu HS chú thích chưa đúng thì GV khoan chinh sửa lại
(5)
Kết
luận,
hệ
thống
hóa
kiến
thức
-Sau khi cả lớp thực hiện
quan sát, vẽ hình, chú
thích xong, GV chiếu
slide 4 về tranh phóng to
khoa học cấu tạo bên
trong hạt đậu có chú
thích
-Để khắc sâu kiến thức
cho HS đối chiếu với các
biểu tượng ban đầu về
cấu tạo bên trong hạt đậu
ở đầu tiết
-HS quan sát tranh vẽ
về cấu tạo bên trong hạt đậu ở slide 4, tự
điều chinh hình vẽ và
các thuật ngữ mà các
em thực hiện chưa chính xác
-HS đối chiếu với các biểu tượng ban đầu
- Tự điều chinh hình vẽ và các thuật ngữ chú
thích
Trang 5-GV chiếu slide 5, yêu
cầu HS hoàn thành
phiếu học tập: Các bô
ph n c a h t.â u a
Câu hỏi
Trả lời Hạt đậu Hạt ngô
Hạt gồm những bộ
phận nào?
Bộ phận nào bao
bọc và bảo vệ hạt?
Phôi gồm những
bộ phận nào?
Phôi có mấy lá
mầm?
Chất dinh dưỡng
của hạt chứa ở
đâu?
H: Hay nêu các bộ phận
chính của hạt?
- GV chiếu slide 6 về nội
dung các bộ phận chính
của hạt, HS ghi bài
-HS hoạt động nhóm hoàn thành phiếu học tập về những điểm khác nhau giữa hạt đậu đen và hạt ngô
Đại diện vài nhóm trình bày, nhóm khác bổ sung
HS nêu được các bộ
phận chính của hạt
-Hạt gồm: Vỏ, phôi và chất dinh dưỡng dự trữ
-Phôi hạt gồm rê mầm, thân mầm, lá
mầm và chồi mầm.
-Chất dinh dưỡng dự trữ của hạt chứa trong lá mầm hoặc phôi nhũ.
Hoạt động II: Phân biệt hạt một lá mầm và hạt hai lá mầm
-Từ bảng các bộ phận
của hạt đa hoàn thành
GV yêu cầu HS chi ra
điểm khác nhau giữa hạt
đậu đen và hạt ngô
-GV: Từ điểm khác nhau
cơ bản trên người ta
phân thành hai nhóm
cây: Cây một lá mầm và
cây hai lá mầm
Thế nào là cây một lá
-HS trao đổi nhóm nhỏ thấy được những điểm khác nhau giữa hạt đậu đen và hạt ngô
nhưng khác nhau cơ
bản là số lá mầm của phôi.
-Phôi hạt đậu đen có
hai lá mầm -Phôi hạt ngô có một lá mầm
-HS nêu được:
Ghi vào vở bài tập những khác nhau giữa hạt đậu đen và hạt ngô
Trang 6mầm và cây hai lá mầm?
( slide 8) -Cây hai lá mầm là những cây phơi của
hạt có hai lá mầm.
-Cây mợt lá mầm là
những cây phơi của hạt có mợt lá mầm.
-HS quan sát mẫu các
hạt đa nảy mầm
Hoạt đợng III: Củng cớ
-Liên hệ thực tế:
1/ Sau khi häc xong bµi
nµy cã b¹n cho r»ng: H¹t
l¹c gåm ba phÇn lµ vá,
ph«i vµ chÊt dinh dìng
dù tr÷ theo em c©u nãi
cđa b¹n cã chÝnh x¸c
kh«ng ? V× sao?
2/ Có thể dùng những
cách nào để xác định
các hạt nhãn , mít, lúa
là hạt của những cây
hai lá mầm hay cây mợt
lá mầm?
3/ Vì sao người ta chỉ
giữ lại làm giống những
hạt to, chắc, mẩy, không
bị sứt sẹo, không bị sâu
bệnh?
-GV chiếu slide 13 sơ đờ
tư duy các bợ phận của
hạt, cây mợt lá mầm và
cây hai lá mầm
- Cho HS làm bài tập
trắc nghiệm để đánh giá
-Vận dụng hiểu biết thực tế kết hợp kiến thức của bài vừa học trả lời các câu hỏi
-HS hình thành ý thức và trách nhiệm đới với việc bảo vệ cây xanh, đặc biệt là cơ quan sinh sản
-HS hệ thớng kiến thức của bài vừa học bằng sơ đờ tư duy
-HS làm bài tập trắc nghiệm
Qua trả lời câu
3, GV cần hình thành cho HS ý thức và trách nhiệm đới với việc bảo vệ cây xanh, đặc biệt là cơ quan sinh sản
4 Dặn dò HS chuẩn bị cho tiết học tiếp theo :
- Học bài và trả lời các câu hỏi trong SGK.
- Làm bài tập
- Chuẩn bị bài sau: Phát tán của quả và hạt
Trang 7
IV RUÙT KINH NGHIEÄM , BOÅ SUNG :
PHỤ LỤC:
A BÀI TẬP TRẮC NGHIậ́M: Em hãy chọn câu trả lời đúng cho các câu hỏi sau.
1) Phôi của hạt gồm những bộ phận nào?
A Rễ mầm, thân mầm
B Chồi mầm, lá mầm
C Rễ mầm, phôi nhũ
D Cả A và B
2) Nhóm hạt nào dới đây thuộc hạt của cây Một lá mầm?
A Hạt mít, hạt nhãn, hạt đậu xanh
B Hạt đậu, hạt ngô, hạt lạc
C Hạt ngô, hạt kê, hạt lúa nớc
D Hạt vải, hạt bí ngô, hạt bởi
3) Nhóm hạt nào dới đây thuộc hạt của cây Hai lá mầm?
A Hạt lạc, hạt đậu đậu nành, hạt đậu xanh
B Hạt đậu, hạt cà chua, hạt lúa
C Hạt ngô, hạt lạc, hạt bởi
Trang 8D Hạt chanh, hạt lúa mì, hạt đào
B BẢN Đễ̀ TƯ DUY