- Tháng 8/1925, cuộc bãi công của thợ máy xưởng Ba Son ở Sài Gòn 1 thắng lợi, đã đánh dấu một bước tiến mới của phong trào công nhân Việt Nam - giai cấp công nhân nước ta từ đây bước đầu[r]
Trang 1PHÒNG GD – ĐT HỒNG NGỰ CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG THCS LONG KHÁNH A Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
ĐỀ THAM KHẢO THI HỌC SINH GIỎI MÔN LỊCH SỬ LỚP 9 NĂM 2012 – 2013
Thời gian làm bài: 150 phút
Câu 1: (2điểm)
Theo em, sự ra đời của nghề nông trồng lúa nước có ý nhĩa và tầm quan trọng như thế nào?
Câu 2: (3 điểm)
Ngô Quyền, Đinh Bộ Lĩnh và Lê Hoàn đã có công lao như thế nào đối với đất nước ta?
Câu 3: (4 điểm)
Phong trào độc lập dân tộc ở Đông Nam Á (1918 – 1939) có những điểm mới gì?
Câu 4: (3 điểm)
Chính sách khai thác thuộc địa lần thứ nhất của thực dân Pháp tác động như thế nào đối với kinh tế, xã hội Việt Nam?
Câu 5: (2.5 điểm)
Vì sao bước ra khỏi chiến tranh thế giới thứ hai Mĩ trở thành nước tư bản giàu, mạnh nhất thế giới? Vì sao nền kinh tế Mĩ bị suy yếu trong những thập niên sau?
Câu 6: (3 điểm)
Vì sao thành tựu chinh phục vũ trụ lại là thành tựu quan trọng đáng chú ý? Ý nghĩa
và tác động của cách mạng KH-KT?
Câu 7: (2.5 điểm)
Căn cứ vào đâu khẳng định phong trào công nhân nước ta phát triển cao hơn và cuộc bãi công Ba Son (8-1925) có điểm gì mới trong phong trào công nhân nước ta sau chiến tranh thế giới thứ nhất?
Hết
Người soạn: Nguyễn Anh Tuấn
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MÔN LỊCH SỬ
Qua các di chỉ Phùng Nguyên - Hoa Lộc, các nhà khoa học phát hiện hàng
tìm thấy gạo cháy, dấu vết thóc lúa bên cạnh các bình, vò đất nung lớn… 0.25 Chứng tỏ cây lúa nước đã dần dần trở thành cây lương thực chính của con
Sự ra đời nghề nông trồng lúa nước có ý nghĩa và tầm quan trọng đặc biệt
trong quá trình tiến hóa của con người
0.5
từ đây, con người có thể định cư lâu dài ở vùng đồng bằng ven các con sông
cuộc sống trở nên ổn định hơn, phát triển hơn cả về vật chất và tinh thần 0.25
Ngô Quyền:
Người tổ chức và lãnh đạo quân dân ta làm nên chiến thắng trên sông
Bạch Đằng năm 938 đó là một chiến thắng vĩ đại của dân tộc ta, kết
thúc ách thống trị hơn một nghìn năm của phong kiến phương Bắc đối
với nước ta, mở ra kỉ nguyên độc lập, tự chủ của tổ quốc
0.5
Ngô Quyền xưng Vương, đăt nền móng cho một quốc gia độc lập đã
khẳng định đất nước ta có giang sơn, bờ cỏi riêng, do người Việt làm
chủ và quyết định vận mệnh của mình
0.5
Đinh Bộ Lĩnh:
Là người có công lớn trong việc dẹp loạn 12 sứ quân Vì trước nguy
cơ ngoại xâm mới (mưu đồ xâm lược nước ta của nhà Tống) đòi hỏi
phải nhanh chóng thống nhất lực lượng để đối phó, đó cũng là nguyện
vọng của nhân dân ta thời bấy giờ Đinh Bộ Lĩnh đã hoàn thành sứ
mệnh lịch sử đó
0.5
Việc đặt tên nước, chọn kinh đô và không dùng niên hiệu của hoàng
đế Trung Quốc đã khẳng định đất nước ta là “nước Việt lớn”, nhà
Đinh có ý thức xây dựng nền độc lập, tự chủ, khẳng định chủ quyền
quốc gia
0.5
Lê Hoàn:
Người tổ chức và lãnh đạo cuộc kháng chiến chống Tống năm 981
giành thắng lợi, có ý nghĩa lịch sử to lớn
0.25
Thắng lợi ấy đã biểu thị ý chí quyết tâm chống giặc ngoại xâm của quân
dân ta; chứng tỏ bước phát triển mới của đất nước và khả năng bảo vệ độc
lập dân tộc của Đại Cồ Việt
0.25
Trong giai đoạn lịch sử củng cố bảo vệ nền độc lập và buổi đầu xây dựng đất
nước, Ngô Quyền, Đinh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn là những vị anh hùng dân tộc, được
nhân dân ta kính trọng, biết ơn, nhiều nơi lập đền thờ
0.5
- Đầu thế kỉ XX, hầu hết các nước Đông Nam Á (trừ Xiêm, nay là Thái
Trang 3Sau thất bại của phong trào Cần vương (“phò vua cứu nước”), tầng lớp trí
thức mới ở các nước này chủ trương đấu tranh giành độc lập theo con
đường dân chủ tư sản
0.5
- Từ những năm 20, nét mới của phong trào cách mạng ở Đông Nam Á là
giai cấp vô sản từng bước trưởng thành và tham gia lãnh đạo cuộc đấu
tranh
0.5
Đó là sự gia tăng số lượng, phát triển và trưởng thành của giai cấp công
nhân sau chính sách khai thác thuộc địa của các nước đế quốc và ảnh hưởng
của Cách mạng tháng Mười Nga
0.5
- Trong thời kì này, nhiều đảng cộng sản đã ra đời ở nhiều nước Đông Nam
Á, như ở In-đô-nê-xi-a năm 1920; ở Việt Nam, Mã Lai và Xiêm năm 1930 0.5 Dưới sự lãnh đạo của các đảng cộng sản, nhiều cuộc đấu tranh đã diễn ra
như cuộc khởi nghĩa ở Gia-va, Xu-ma-tơ-ra (1926 - 1927) ở In-đô-nê-xi-a,
phong trào Xô viết Nghệ - Tĩnh (1930 - 1931) ở Việt Nam
0.5
- Phong trào dân chủ tư sản ở Đông Nam Á cũng có những bước tiến bộ rõ
rệt
0.25
Nếu như trước đây chỉ mới xuất hiện những nhóm lẻ tẻ thì đến giai đoạn
này đã ra đời những chính đảng có tổ chức và ảnh hưởng xã hội rộng lớn
như Đảng Dân tộc ở In-đô-nê-xi-a, phong trào Tha-kin ở Miến Điện
0.75
- Giai cấp địa chủ phong kiến đã đầu hàng, làm tay sai cho thực dân
Pháp Tuy nhiên, một số địa chủ vừa và nhỏ còn có tinh thần yêu
nước
0.5
- Giai cấp nông dân, số lượng đông đảo, bị áp bức bóc lột nặng nề
nhất, họ sẵn sàng hưởng ứng, tham gia cuộc đấu tranh giành độc lập
dân tộc Một bộ phận nhỏ mất ruộng đất vào làm việc trong các hầm
mỏ, đồn điền
0.75
- Tầng lớp tư sản đã xuất hiện, có nguồn gốc từ các thầu khoán, chủ xí
nghiệp, xưởng thủ công, chủ hảng buôn bị chính quyền thực dân
kìm hảm, tư bản Pháp chèn ép
0.5
- Tiểu tư sản thành thị, bao gồm chủ các xưởng thủ công nhỏ, cơ sở
buôn bán nhỏ, viên chức cấp thấp và những người làm nghề tự do 0.5
- Công nhân phần lớn xuất hiện từ nông dân, làm việc trong các đồn
điền, hầm mỏ, nhà máy, xí nghiệp, lương thấp nên đời sống khổ cực,
có tinh thần đấu tranh mạnh mẽ chống giới chủ nhằm cải thiện đời
sống
0.75
Mĩ trở thành nước giàu mạnh nhất
- Sau chiến tranh thế giới thứ II, Mĩ vươn lên thành nước tư bản giàu mạnh
- Trong những năm 1945-1950, Mĩ chiếm hơn một nửa sản lượng công
nghiệp thế giới (56,47%), 3/4 trữ lượng vàng thế giới 0.25
Mĩ có lực lượng quân sự mạnh nhất thế giới tư bản và độc quyền vũ khí
nguyên tử
0.25
- Nguyên nhân: Không bị chiến tranh tàn phá, giàu tài nguyên, thừa 0.75
Trang 4hưởng các thành quả khoa học kĩ thuật thế giới, thu lợi nhuận từ việc
buôn bán vũ khí cho các nước
Nguyên nhân suy thoái
- Trong những thập niên tiếp theo, kinh tế Mĩ đã suy yếu và không còn giữ
được ưu thế tuyệt đối
0.25
- Nguyên nhân: sự cạnh tranh của các nước đế quốc khác, khủng hoảng
chu kì, chi phí quá lớn cho chạy đua vũ trang và các cuộc chiến tranh
xâm lược
0.75
Tầm quan trọng của việc chinh phục vũ trụ
Thành tựu quan trọng đáng chú ý là thành tựu chinh phục vũ trụ, vì nhờ có
thành tựu này mà con người đã khám phá ra những bí mật của vũ trụ để
phục vụ đắc lực về nhiều mặt cho cuộc sống của con người trên trái đất
1
Ý nghĩa, tác động tích cực:
- Cho phép thực hiện những bước nhảy vọt về sản xuất và năng suất lao
động, nâng cao mức sống và chất lượng cuộc sống của con người
0.5
- Đưa đến những thay đổi lớn về cơ cấu dân cư lao động trong nông nghiệp,
công nghiệp và dịch vụ
0.5
Hậu quả tiêu cực (chủ yếu do con người tạo ra):
- Chế tạo ra các loại vũ khí hủy diệt; khai thác cạn kiệt tài nguyên, hủy
diệt và làm ô nhiễm môi trường sinh thái; những tai nạn lao động và giao
thông; các loại dịch, bệnh mới,
0.5
- Trong đó hậu quả tiêu cực lớn nhất là cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên, ô
- Năm 1920 công nhân Sài Gòn - chợ Lớn đã thành lập tổ hức Công
- Năm 1922 công nhân viên chức các sở công thương ở Bắc Kì đấu
tranh đòi nghỉ chủ nhật có trả lương
0.25
- Năm 1924, diễn ra nhiều cuộc bãi công của công nhân ở Nam Định,
- Cuộc đấu tranh của công nhân ở thời kì này tuy còn lẻ tẻ, rời rạc,
nhưng ý thức giai cấp đã phát triển nhanh chóng làm cơ sở cho các tổ
chức và các phong trào chính trị cao hơn sau này
0.75
- Tháng 8/1925, cuộc bãi công của thợ máy xưởng Ba Son ở Sài Gòn
thắng lợi, đã đánh dấu một bước tiến mới của phong trào công nhân Việt
Nam - giai cấp công nhân nước ta từ đây bước đầu đi vào đấu tranh có tổ
chức và có mục đích chính trị rõ ràng
1
Hết