Loại này bay tương đối thấp, có thiết bị dẫn đường để luồn lách địa hình nhưng vẫn bị lực lượng phòng không của ta bắn rơi nhiều, kể cả phát hiện bằng khí tài ra-đa: đêm 3/2/1966 phi côn[r]
Trang 1CHIẾC F111 CUỐI CÙNG BỊ BẮN RƠI TẠI ĐÔNG DƯƠNG VÀ SỐ PHẬN
HAI VIÊN PHI CÔNG MỸ
Nhắc đến máy bay F111, còn gọi là “ Cánh cụp cánh xoè” , người ta không khỏi nhớ đến những ngày mùa đông năm 1972
Để buộc chúng ta phải kí Hiệp định theo ý chúng, từ ngày 18 đến ngày 30 tháng
12 năm 1972, giặc Mỹ đã điên cuồng ồ ạt đưa máy bay bắn phá Hà Nội, Hải Phòng
và nhiều nơi trên miền Bắc Trái với sự hoang tưởng của giới “diều hâu” Mỹ muốn huỷ diệt ý chí của dân tộc Việt Nam, chúng đã phải thất bại thảm hại dù đã huy động cả “ pháo đài bay B52” và “ Con ma”, “ Thần sấm”…Trong đó có máy bay
F 111
Máy bay F 111
Máy bay phản lực F-111 do hãng General Dynamics chế tạo, là loại ném bom chiến thuật-chiến lược kiểu động cơ kép-hai người lái, lần đầu tiên bay thử năm
1965 Thân dài 22,4m; sải cánh lúc "xoè" rộng 19,2m, lúc "cụp" 9,47m; chiều cao 5,52m; trọng lượng rỗng 20,943 tấn, trọng lượng cực đại 41,5 tấn Khi bay cao 18km vận tốc cực đại đạt 2,2 Mach (gấp 2,2 lần vận tốc âm thanh), tốc độ trung bình 800-1000km/h, tốc độ hạ cánh 185km/h, bán kính hoạt động 5.093km, sức tải tối đa 13,610 tấn bom Sở dĩ gọi nó là "cánh cụp cánh xoè" vì cánh trước có cơ cấu điều khiển động lực học: khi mang tải nặng hai cánh trước xoè ra để tăng tiết diện nhằm tăng lực nâng của không khí; khi đã trút bom xong trọng lượng máy bay giảm, đôi cánh trước gấp xuôi về phía sau để giảm tiết diện nhằm giảm lực cản, máy bay như hình mũi tên bay thoát ly khỏi chiến sự nhanh hơn Trạng thái mức
Trang 2độ "cụp xoè" tuỳ theo tải trọng do máy tính thực hiện Nó có ra-đa tự động tính toán địa hình để bay được rất thấp từ 80m đến 200m, hoạt động tốt trong mọi thời tiết nhất, là ban đêm Do được trang bị thiết bị cảnh báo phát hiện ra-đa đối phương và gắn tên lửa đối không nên F-111 có thể độc lập tác chiến mà không cần máy bay dẫn đường và tiêm kích bay kèm
- Ở miền Bắc F-111 chỉ dùng đánh đêm như loại máy bay A-6A Kẻ đột nhập Các phi vụ bay đêm, số ít bởi máy bay trinh sát RF -4C chụp ảnh quang học bằng đạn chớp sáng, còn phần lớn là các phi vụ ném bom do máy bay A-6A Hải quân thực hiện Loại này bay tương đối thấp, có thiết bị dẫn đường để luồn lách địa hình nhưng vẫn bị lực lượng phòng không của ta bắn rơi nhiều, kể cả phát hiện bằng khí tài ra-đa: đêm 3/2/1966 phi công Lâm Văn Lích lái Mig-17 được Đài chỉ huy mặt đất dẫn đường đã bắn hạ liền 2 chiếc trên vùng chợ Bến tỉnh Hoà Bình; đêm 25/4/1968 tiểu đoàn 69 tên lửa (trung đoàn 275) bằng một quả đạn hạ một chiếc tại sân bay Vinh- Nghệ An vv … Những phi vụ đánh đêm tuy hiệu quả thấp (A-6A chỉ mang được 2,5 tấn bom) nhưng nó nhằm gây mệt mỏi căng thẳng cho Bộ đội Phòng không vì phải trực chiến liên tục suốt ngày đêm hàng tháng trời Khi đưa
F-111 đánh đêm, chúng bay rất thấp, luồn lách địa hình như khe núi, triền sông v.v nhằm gây trên màn hiện sóng ra-đa mục tiêu lẫn vào nhiễu sóng địa hình đạt vật và giảm tối đa khả năng bị phát hiện bằng mắt thường Song thực tế, ngay từ khi địch rời sân bay hoặc tàu chiến, ta đã "quản lý mục tiêu" và báo động từng cấp cho lực lượng phòng không trên mỗi khu vực, bởi ngoài Mạng ra-đa cảnh giới Quốc gia ta còn nhiều nguồn thông tin khác Ví dụ: Quân chủng phòng không tổ chức 12 trạm, 48 vọng gác quan sát các hoạt động máy bay địch bằng mắt thường, ống nhòm, kính quang học và thông tin liên lạc chuyển tiếp trải rộng khắp miền Bắc và Chiến trường, hệ thống này gọi là mạng BB (bộ binh) Ta còn có nguồn thông tin kịp thời ngay khi máy bay B-52 vừa xuất kích từ các căn cứ quân sự ở nước ngoài, trong cuộc tập kích chiến lược Tháng chạp năm 1972 toàn Quân chủng được thông báo trước 5 giờ đồng hồ
Sau đây là một số sự kiện máy bay F-111 trong lần thử nghiệm năm 1972:
- Ngày 28-9 KQM tăng cường thêm 12 chiếc sang sân bay Tăcli, nâng tổng số lên
Trang 348 chiếc, thì ngay trong đêm, một số chiếc trong đó thực hiện phi vụ đánh ga Yên Bái, liền bị Đại đội pháo 37 ly với tinh thần cảnh giác cao đã phát hiện, bằng phần
tử máy đo xa, nổ súng kịp thời hạ một chiếc F-111E
Choáng váng vì đòn phủ đầu, mặc dù Đài phát thanh và các báo chí của ta lập tức đưa ngay tin chiến thắng song giới quân sự Mỹ cố tình giấy kín thất bại, doạ sẽ rút giấy phép nếu tờ báo nào đăng tin này sớm trước 5 ngày vì sợ ảnh hưởng về quân
sự và chính trị, đồng thời kiểm nghiệm lại toàn bộ các máy bay loại này Sau đó Hãng AP đưa tin "… việc bất đồng đã bao quanh F.111 ngay từ khi thiết kế Trong
6 năm hoạt động đã có 23 chiếc F-111 đã rơi, giết 17 nhân viên và 8 người nữa mất tích"
- Vào lúc 0giờ 5 phút ngày 17-10, một chiếc F-111A lạng lách quanh dãy núi Tam Đảo rồi xà xuống cắt bom đánh một mục tiêu công nghiệp Chỉ vài giây sau liền bị cụm trận địa gồm 3 khẩu đội súng máy 12,7 ly của dân quân xã Tiền Châu huyện Yên Lãng tỉnh Vĩnh Phú bắn cháy bằng loạt điểm xạ ngắn, mỗi khẩu chỉ tiêu thụ khoảng 9 viên đạn Nó cắm đầu xuống cánh đồng Đầm Quận bên sông Cà Lồ cách thị xã Vĩnh Yên khoảng 1km, gây nên một tiếng nổ dữ dội
- Đêm 21-11, lúc 3h dân quân huyện Bố Trạch, Quảng Bình bắn rơi 1 chiếc bằng
15 viên đạn súng máy 12,7 ly, chiếc máy bay trúng đạn rơi ngay xuống biển Đặc biệt trong Cuộc tập kích chiến lược 12 ngày đêm Tháng Chạp năm 1972 ở Hà Nội (từ ngày 18 đến 30-12), cùng với B-52 pháo đài bay, loại F-111 tham gia đánh xen kẽ với tần xuất rất cao: mỗi đêm có từ 20 đến 30 lần/ chiếc Trong chiến dịch lịch sử này chỉ trong 4 ngày đã có 5 chiếc F-111 bị hạ Sau đây là một số trận điển hình:
- Lúc 19h45' tối ngày 20-12, khẩu đội tự vệ của nông trường tỉnh Hà Tây, với một khẩu súng máy cao xạ 14,5 ly loại 4 nòng, chiến đấu độc lập, phát hiện một chiếc F-111 đang bay lắt léo qua yên ngựa một trái núi Đêm sáng trăng nên mục tiêu trông rõ Bằng một điểm xạ ngắn tiêu thụ 44 viên đạn, chiếc máy bay trúng nhiều viên đạn, gãy lìa đoạn đầu, phần thân rơi xuống khu rừng già Do nó đã ném bom xong nên hai cánh lớn ở trạng thái đã xếp vào thân
Trang 4- Chiều ngày 22-12, nhận định đường bay F-111 sẽ vào Hà Nội qua khu vực phà Khuyến Lương, Ban chỉ huy quân sự địa phương tăng cường hoả lực chiến đấu tại trận địa bãi cát Vân Đồn, gồm 5 khẩu súng máy 14,5 ly do tự vệ của 3 nhà máy cùng trực chiến Phương án tác chiến như vật chuẩn, đường bay, tầm, hướng được chuẩn bị sẵn, trận địa được nối thông tin với cấp trên Lúc 19h15', phát hiện trên nền trời tối chiếc máy bay địch bay rất thấp đang vào, một số khẩu lập tức nổ súng Trong đó, khẩu đội của tự vệ nhà máy cơ khí Mai Động đã lập chiến công bắn hạ một chiếc F 111 Chiếc máy bay trúng đạn, cố gượng đến khu vực Đồi Bù, xã
Hợp Hoà, huyện Lương Sơn, tỉnh Hoà Bình thì rơi Dân quân xã Hợp Hoà đã phối hợp cùng bộ đội địa phương, dân quân tự vệ trên địa bàn huyện truy lùng vây bắt hai tên phi công Mỹ Đây là chiếc F-111 cuối cùng bị bắn rơi trên chiến trường Đông Dương.
Trang 5Đồi Bù Lương Sơn Hoà Bình, nơi chiếc F 111 rơi và hai tên phi công Mỹ bị bắt sống Đó là Thiếu tá William Wilson và Đại uý Robert D Sponeybarger.
Trang 6
Chiếc máy bay F 111A, có mật danh
là Jaccle 33 do hai tên phi công Mỹ điều khiển đã bị ta bắn hạ ngày 22/12/1972 Cả hai tên giặc lái đã bị
bị ta bắt sống tại Đồi Bù, Lương Sơn, Hoà Bình năm 1972 Trong ảnh là
Đại uý Robert D Sponeybarger Tên
giặc lái dù đã gây tội ác nhưng vẫn được ta đối xử nhân đạo và được trao trả vào ngày 29 tháng 3 năm 1973 cho phía Mỹ
Trang 8
Các lão dân quân xã Hợp Hoà huyện Lương Sơn tỉnh Hoà Bình ôn lại chiến công bắt phi công Mỹ năm xưa
Tuấn Định ( Sưu tầm và tổng hợp)