Đặc điểm chung của lai xa: Thực vật khác loài thường không giao phấn: + Hạt phấn khác loài không nảy mầm trên vòi nhụy.. + hoặc nảy mầm được nhưng chiều dài ống phấn không phù hợp với c
Trang 1Con la
(Ngựa cái x Lừa đực)
Con Bacđô
(Lừa cái x Ngựa đực)
LAI KHÁC LOÀI
Nguyễn Hoàng Quí
Trang 27 – 8 §
I Dòng tự thụ phấn – Dòng đồng huyết – Hiện
tượng thoái hóa
II Lai khác dòng – Ưu thế lai
III Lai kinh tế
IV Lai cải tiến giống.
V Lai khác thứ - Tạo giống mới
VI Lai xa
VII Lai tế bào
Trang 3VI LAI XA:
1 Khái niệm: Qs tranh Thế nào là lai
xa ?
Con la
(Ngựa cái x Lừa đực)
Lai giữa các dạng bố mẹ khác loài hoặc khác chi, khác
họ.
Vd: Lai giữa ngựa cái & lừa đực con La
2. Đặc điểm chung của lai xa:
Trang 5Con lai xa giữa sư tử – cọp
Trang 62 Đặc điểm chung của lai xa:
Thực vật khác loài thường không giao phấn:
+ Hạt phấn khác loài không nảy mầm trên vòi nhụy
+ hoặc nảy mầm được nhưng chiều dài ống phấn không phù hợp với chiều dài vòi nhụy nên không thụ tinh được
Động vật khác loài thường khó giao phối : + Do chu kỳ sinh sản khác nhau
+ Hệ thống phản xạ sinh dục khác nhau + Bộ máy sinh dục không phù hợp
+ Tinh trùng khác loài thường chết trong đường sinh dục cái
a
Khó
lai
b Cơ thể lai xa có ưu thế lai
c Khó khăn chủ yếu: con lai xa không có khả năng sinh sản
Trang 7Bộ NST của
2 loài bố mẹ
………
………
………
………
………
khác nhau về hình dạng, số lượng, cấu trúc gây trở ngại cho ………
………
………
………
………
sự liên kết của các cặp NST tương đồng trong
kỳ đầu I của giảm phân
quá trình phát sinh giao tử
bị cản trở
cơ thể lai
xa bất thụ
3 Nguyên nhân bất thụ của cơ thể lai xa:
Vd: Ngựa ♀ x Lừa ♂ La (2n = 63)
(2n=64) (2n=62) Bất thụ
Trang 83 Nguyên nhân bất thụ của cơ thể lai xa:
Bộ NST của cơ thể lai xa là tổ hợp của
2 bộ NST không tương đồng của 2 loài bố mẹ.
Nên cơ thể lai xa bất thụ.
Trang 9Lai xa & đa bội hóa
Loài A
2n = 6
Loài B
2n = 4
n = 3
n’ = 2
Không có khả năng sinh sản hữu tính
Tứ b
ội h
óa
Có khả năng s/ sản hữu tính
Cơ thể lai xa
n + n’ = 3+ 2
(2n) = (5)
(4n) = (10)
Ng.nhân bất thụ của cơ thể lai xa
Trang 104 Cách khắc phục tính bất thụ của cơ thể lai xa:
phân được tiến hành bình thường.
lai bất thụ.
Trang 11Ge orgi Karpechenko
(1899-1941)
Công trình của Kacpêsenkô tạo dạng lai
tứ bội từ cải bắp & cải củ
Trang 13Cây cải bắp
(Brassica oleracea)
Cây cải củ (Raphanus sativas)
Trang 14Chọn
giống
cây trồng
Chọn
giống
vật nuôi
VI LAI XA:
5 Ứng dụng:
đối với khoai tây, nho, lúa mì cho sản lượng cao
cây trồng năng suất cao, phẩm chất tốt.
triển và dễ bị rối loạn giới tính.
Trang 15VII Lai tế bào sinh dưỡng:
CÂY KHOAI-CÀ (POMATO)
Trang 161 Khái
niệm
2 Cách
tiến hành
3 Ứng
dụng
4.Triển
vọng
NST của 2 tế bào gốc
Nuôi 2 dòng tế bào sinh dưỡng khác loài trong cùng 1 môi trường, có sự kết dính ngẫu nhiên của 2 hay 1 số tế bào khác loài tế bào lai chứa bộ NST của 2 tế bào gốc
Để tăng tỉ lệ kết dính, dùng virut Xenđê; keo hữu cơ; xg điện cao áp
Dùng hócmôn kích thích tế bào lai phát triển thành cây lai
- Tạo được cây lai từ tế bào của 2 loài thuốc lá; cây lai từ tế bào khoai tây & cà chua
- Trong tương lai, có thể tạo ra những cơ thể có nguồn gen khác xa nhau mà lai hữu tính không thực hiện được
Dùng môi trường chọn lọc đã tạo được những dòng tế bào lai phát triển bình thường