Tài liệu Lai hai tính và nguyên lý phân ly độc lập pptx

Lai hai tính và nguyên lý phân ly độc lập Quy luật phân ly độc lập 1.. Kết quả thí nghiệm lai hai tính dihybrid cross Để xác định sự di truyền đồng thời của nhiều cặp tính trạng, Men

Lai hai tính và nguyên lý phân ly độc lập

(Quy luật phân ly độc lập)

1 Kết quả thí nghiệm lai hai tính

(dihybrid cross)

Để xác định sự di truyền đồng thời của nhiều cặp tính trạng, Mendel đã tiến hành nhiều thí nghiệm khác nhau Bảng 1.3

giới thiệu kết quả lai hai tính giữa các

giống đậu thuần chủng hạt vàng-trơn và hạt xanh-nhăn

Bảng 1.3 Các kết quả lai hai tính của Mendel

Thế

hệ

Kiểu hình

hạt

Số

F 2

Tỷ lệ

F 2

(quan sát)

(kỳ vọng)

Ptc

Vàng-trơn ×

xanh-nhăn − − −

F1 Vàng-trơn − − −

F2 Vàng-trơn 315 9,84 9

Vàng-nhăn 101 3,16 3

Xanh-trơn 108 3,38 3

Xanh-nhăn 32 1,0 1

Tổng = 556

Với phép lai này, tất cả con lai F1 đều có kiểu hình trội kép là hạt vàng và trơn

Khi cho F1 tự thụ phấn, ở F2 xuất hiện 4 kiểu hình là vàng-trơn, vàng-nhăn, xanh-trơn và xanh-nhăn với tỷ lệ xấp xỉ

9:3:3:1

2 Giải thích và nội dung nguyên lý phân

ly độc lập

Nếu xét tỷ lệ phân ly của từng tính trạng

ở F2, ta có: 315 + 101 = 416 vàng và 108 + 32 = 140 xanh, xấp xỉ 3 vàng : 1 xanh Tương tự, về hình dạng hạt, ta có 315 +

108 = 423 trơn và 101 + 32 = 133 nhăn, xấp xỉ 3 trơn : 1 nhăn Điều đó chứng tỏ mỗi tính trạng đều tuân theo quy luật

phân ly 3 trội :1 lặn

Bằng cách áp dụng quy tắc nhân xác suất của các biến cố độc lập (xem mục VI), ta

dễ dàng chứng minh được rằng sự phân

ly của hai tỷ lệ này là hoàn toàn độc lập

nhau như dự đoán ban đầu Thật vậy, (3 vàng :1 xanh)(3 trơn :1nhăn) = 9

vàng-trơn : 3 vàng-nhăn : 3 vàng-trơn : 1 xanh-nhăn

Cần lưu ý là tỷ lệ 9:3:3:1 này cũng được Mendel tìm thấy trong khi lặp lại thí

nghiệm với các tính trạng khác Từ đó

ông mới xây dựng nên nguyên lý phân ly

độc lậpquy luật thứ hai của MendelCác allele của các gene khác nhau thì phân ly một cách độc lập với nhau trong quá

trình hình thành giao tử (kết quả là tạo

ra tỷ lệ 9:3:3:1 ở thế hệ F 2 từ một phép lai hai tính) (principle of independent

assortment), còn gọi là (Mendel's second law) Nội dung của nguyên lý này phát biểu rằng:

Để minh họa cho những điều trình bày trên đây, ta quy ước: A - vàng, a - xanh,

B - trơn, b - nhăn

Lưu ý: Để kiểm tra lại giả thuyết phân ly

độc lập, Mendel đã tiến hành lai phân

tích giữa các cây vàng-trơn F1 (AaBb)

với cây xanh-nhăn (aabb) Kết quả thu

được gồm 55 vàng-trơn : 49 vàng-nhăn :

51 xanh-trơn : 53 xanh-nhăn, tương

đương với tỷ lệ 1:1:1:1 = (1:1)(1:1) Điều

đó chứng tỏ các cây F1 đã cho bốn loại

giao tử với tỷ lệ ngang nhau, nghĩa là

chứa hai cặp gene dị hợp phân ly độc lập

Ptc Kiểu hình vàng, trơn

× xanh,

nhăn Kiểu gene AABB aabb

Giao tử

AB ab

F1 Kiểu gene AaBb Kiểu hình vàng, trơn Giao tử ¼ AB : ¼ Ab : ¼ aB : ¼ ab Khung Punnett

¼ AB ¼ Ab ¼ aB ¼ ab

¼

AB

AABBAABbAaBBAaBb

¼

Ab

AABb AAbb AaBBAabb

¼

aB

AaBB AaBb aaBB aaBb

¼

ab

AaBb Aabb aaBb aabb

F2 Tỷ lệ kiểu gene Tỷ lệ kiểu hình

1/16 AABB + 2/16 AaBB +

2/16 AABb + 4/16 AaBb = 9/16 vàng, trơn

1/16 AAbb + 2/16 Aabb = 3/16 vàng, nhăn

1/16 aaBB + 2/16 aaBb = 3/16 xanh, trơn

1/16 aabb = 1/16 xanh, nhăn