bạn không nói rõ rang bạn đã nghe thấy lời em ấy nói mà làm như vô tình tâm sự với em ấy rằng bạn yêu quý tất cả học sinh trong lớp, không riêng em nào hết cả và bạn cũng mong mọi h[r]
Trang 3I.Tầm quan trọng của việc hiểu tâm lý học sinh
tiểu học
-Công tác giảng dạy là quá trình làm việc giữa giáo viên và học sinh Để quá trình này đạt hiệu quả thì người giáo viên phải tạo được tâm lý thoải mái cho học sinh, giúp học sinh có tinh thần hứng thú học tập,kích thích niềm đam mê học hỏi của các em.
-Học sinh tiểu học là lứa tuổi đầu tiên đến trường ,chuyển
từ hoạt động vui chơi là chủ đạo sang học tập là chủ đạo.
-Học sinh tiểu học là lứa tuổi của sự phát triển hồn nhiên của phương thức lĩnh hội.
-Học sinh tiểu học là lứa tuổi sống và phát triển trong nền văn minh nhà trường theo 2 cấp độ
Trang 4Đặc điểm học sinh tiểu học
Đặc điểm sinh lý
Đặc điểm tâm lý
Trang 5II.ĐẶC ĐIỂM TÂM LÝ HỌC SINH TIỂU HỌC
Hệ thần kinh cấp cao hoàn thiện dần
Trang 62 Những đặc điểm tâm lý đặc trưng ở học sinh tiểu học
2.1.Đặc điểm phát triển trí tuệ
2.1.1 Tri giác
• Phát triển hơn ở mẫu giáo, đặc biệt là tri giác có chủ
định: Tri giác không gian và tri giác thời gian
• Tri giác phát triển dần trong hoạt động (thực tế có
nhiều em rất tinh tế như có năng khiếu hội hoạ )
Thần đồng văn học Mỹ:
Adora Svitak
Trang 72.1.2 Tư duy,tưởng tượng
Tư duy
-Chuyển từ tư duy trực quan sang
tư duy logic
VD: A trắng hơn B,
A đen hơn C.
Suy luận: A bình thường,C trắng
nhất, B đen
Trang 8Mơ ước trở thành hoạ sĩ
Mơ ước trở thành bác sĩ
Tưởng tượng
- Đầu tuổi tiểu học tưởng tượng còn đơn giản chưa bền vững
- Cuối tiểu học tưởng tượng tái tạo bắt đầu hoàn thiện, tưởng tượng sáng tạo cũng tương đối phát triển
Trang 92.1.3 Trí nhớ
• Trí nhớ trực quan hình tượng phát triển hơn trí nhớ lôgic trừu tượng Những tài liệu gây được ấn tượng, giầu hình ảnh sẽ khiến trẻ dễ tiếp thu hơn
• Trí nhớ học sinh tăng theo độ tuổi
Học tiếng Anh bằng hình ảnh - 1 trong những phương pháp giúp tăng cường trí nhớ cho học sinh tiểu học
Trang 102.1.4 Chú ý
• Do yêu cầu hoạt động học tập là phải tập trung chú ý có chủ định phát triển (chú ý không chủ định vẫn chiếm ưu thế)
• Phân phối chú ý còn hạn chế (tập viết, quên tư thế ngồi)
• Di chuyển chú ý trẻ nhanh hơn
người lớn do có khả năng hưng
phấn và ức chế rất linh hoạt
(Dễ dàng chuyển đổi tuỳ hấp dẫn
mà quên nhiệm vụ học tập)
Trang 122.2 Đặc điểm nhân cách học sinh tiểu học
2.2.1 Đời sống tình cảm của học sinh tiểu học
• Tình cảm của học sinh tiểu học mang tính cụ thể như: trẻ yêu thích các con vật dễ thương.
• Khả năng kiềm chế cảm xúc còn non nớt
• Tình cảm của trẻ chưa bền vững
• Học sinh tiểu học có tình cảm đặc biệt với những người thân trong gia đình, thầy cô giáo, bạn thân
Trang 132.2.2 Tính cách của học sinh tiểu học
• Tính cách bắt đầu hình thành, đang còn nhiều biến đổi
• Biểu hiện rõ nhất là tính xung động (hành động ngay)
Sự điều chỉnh ý chí với hành vi còn yếu (do tính hiếu động)
• Đã có thái độ đối với mọi người xung quanh và đối với bản thân, biết đánh giá bản thân nhưng còn phải dựa vào ý kiến người khác
Trang 142.2.3.Nhu cầu nhận thức của học sinh tiểu học
• Giai đoạn đầu tiểu học có nhu cầu tìm hiểu những sự vật riêng lẻ
Trang 152.2.4 Khả năng tự ý thức của học sinh tiểu học
Trang 172.2.5 Sự phát triển ý chí của học sinh tiểu học
• Giai đoạn đầu tiểu học
hành vi mà trẻ thực hiện
còn phụ thuộc nhiều vào
yêu cầu của người lớn.
VD: Học để được cô giáo
Trang 18THẢO LUẬN NHÓM
• Tình huống 1:
Thầy giáo Tùng là một thầy giáo trẻ,mới ra trường là giáo viên chủ nhiệm lớp 5B.Thầy rất vui tính, yêu quý và gần gũi học sinh Chính vì vậy các em học sinh trong lớp cũng rất quý mến thầy
Một lần tình cờ, thầy nghe thấy Huyền một học sinh
nữ trong lớp nói với các bạn khác:” Thầy Tùng quý
tớ nhất, thầy là của tớ, các cậu không được chơi với thầy”
Nếu là thầy Tùng, bạn sẽ làm gì?
Trang 19Tình huống 2
• Lớp 3C vốn rất trầm, giờ học không mấy khi thấy các em phát biểu.Các em cũng không hăng hái tham gia vào các hoạt động của lớp, trường
Là giáo viên chủ nhiệm phải làm thế nào để khuấy động phong trào của lớp?
Trang 20Xử lý tình huống 1
• Bạn là một giáo viên vui tính,gần gũi với học sinh nên được các em học sinh trong lớp quý mến, đó là điều dễ hiểu Tuy nhiên, có thể do bạn còn quá trẻ, chưa có nhiều kinh nghiệm đã cư xử có phần không khéo léo Việc bạn gần gũi với học sinh là tốt nhưng cũng cần phải giữ được khoảng cách giữa thầy và trò Bạn là một thầy giáo trẻ, em đó lại là một học sinh nữ, nhưng ở đay em ấy còn nhỏ nên không thể suy diễn dó là tình cảm nam nữ được đó chỉ là lời nói của trẻ con, học sinh nói vậy chỉ là chúng quý bạn thôi nhưng điều đó đã thể hiện sự ích kỉ và ganh ghét nhau trong việc tranh giành tình cảm của bạn Vì vậy, bạn không thể coi nhẹ chuyện này mà
Trang 21Nhưng nếu bạn to tiếng mắng Huyền trước mặt những bạn khác:”không được nói như vậy” thì sẽ lam Huyền xấu hổ vì bị thầy
mắng trước mặt bạn bè,nhất là bị mắng vì em ấy quý thầy điều này sẽ làm tổn thương tới tình cảm và lòng tự trọng của em mà các em khác cũng sợ hãi và xa lánh bạn Chắc hẳn bạn cũng không muốn học sinh
chuyển từ yêu quý sang căm ghét mình.
Tốt nhất, bạn nên giả vờ như không nghe thấy, sau đó gọi riêng Huyền ra để nói chuyện bạn không nói rõ rang bạn đã nghe thấy lời
em ấy nói mà làm như vô tình tâm sự với em ấy rằng bạn yêu quý tất cả học sinh trong lớp, không riêng em nào hết cả và bạn cũng mong mọi học sinh trong lớp đoàn kết,yêu thương nhau như yêu quý thầy giáo Những lời lẽ tế nhị của bạncó thể thức tỉnh được em
ấy là bạn yêu quý tất cả học sinh trong lớp chứ không riêng gì em
và em ấy không nên ích kỉ, tranh giành, muốn độc chiếm như thế Mặt khác, trong khi tiếp xúc với học sinh, bạn cũng nên gần gũi vừa phải, công bằng, không thiên vị hay đặc biệt thân mật với em nào
để giữ được “ cái uy “ của giáo viên và để tránh những hiện tượng
Trang 22Xử lý tình huống 2
• Hãy dạy cho các em cách biết động viên, khích lệ tinh thần các bạn trong lớp cũng là khích lệ chính mình Nếu bạn nào trong lớp giành được một bàn thắng hay làm một điều tốt ,hãy chúc mừng bạn ấy ,hãy vỗ tay thật kêu bởi lẽ học sinh thường rất thích chuyện này Bất cứ lúc nào khi ta được khen và được thưởng vì những cố gắng của mình thì ta sẽ cố gắng làm việc tốt hơn Hãy tạo nên bầu không khí thân thiện trong lớp,ở đó các thành viên biết cùng chúc mừng thành tựu của nhau.
• Mọi người đều thích được chúc mừng khi làm được một điều tốt.Bạn cần giúp các em trở thành một tập thể đoàn kết,ở
đó các thành viên gắn bó với nhau,cùng chúc mừng những thành quả của nhau.
Trang 23Sau đó, hãy đưa ra nhiều thí dụ về những thích hợp để vỗ tay chúc mừng những học sinh chẳng hạn khi một bạn có một nhận xét hay,một điểm số cao hay viết một đoạn văn xuất xắc cũng thế,nếu bạn nào điểm không được cao thì vẫn chúc mừng nếu điểm số đó chứng tỏ có sự nổ lực hơn trước.Nên khuyến khích các em chịu khó phát biểu ,xay
dựng bài bằng cách thưởng điểm,khen ngợi khi các e phát biểu đúng sáng tạo.Cần dạy cho các em phải vỗ tay làm sao đó để bày tỏ lòng tôn trọng cũng như sự cảm kích của
Trang 24• Khi học sinh đã có được sự hứng khởi mỗi khi làm được điều tốt, các em sẽ thi đua nhau làm thật nhiều điều tốt Khi đó, bạn có thể động viên các em tham gia vào các hoạt động,phong trào của nhà trường,lớp.bạn cũng nên cùng các em tổ chức những buổi học ngoại khóa,những giờ chơi của lớp
để các em gần gũi với nhau hơn.trong một môi
Trang 25III.Định hướng,vận dụng trong công tác giảng dạy và giáo
Trang 27Riêng với người giáo viên tiểu học cần phải:
• Ra sức phấn đấu học tập, trau dồi kiến thức, rèn luyện kĩ năng, kĩ xảo
• -Phải luôn tâm huyết với nghề với nghiệp
• -Luôn luôn gần gũi, quan tâm, lắng nghe và chia sẻ nhũng điều mà trẻ cần.
• -Tôn trọng ý kiến học sinh, đối xử công bằng với các em.
• -Luôn thân thiện, hòa nhã với mọi người, không phân biệt đối xử.
• -Giúp đỡ,quan tâm tới những em có hoàn cảnh đặc biệt.
• -Tìm hiểu kĩ về tâm lí HSTH để có thể vận dụng phù hợp với từng đối tượng, từng hoàn cảnh
• -Có tinh thần trách nhiệm cao trong cách cư xử đối với học sinh.
• -Luôn luôn đặt tình thương và trách nhiệm lên đầu
Trang 28Tuy nhiên, bên cạnh đó thì giáo viên cần tránh:
• Khi trẻ mắc lỗi, không nên mắng nhiếc,xỉ vả trẻ Không nên nói những câu như “mày là đồ ngu, đồ bỏ đi”, như vậy sẽ khiến các em tự ti
• Không nên dọa nạt trẻ, kiểu như “con mà học dốt sẽ bị bắt ra một hòn đảo hoang không có người”, hoặc “bán cho bọn buôn người”…Như vậy sẽ khiến các em bị hoang tưởng, sợ hãi, dẫn đến tinh thần bất an.
• Khi trẻ mắc lỗi nên trao đổi phê bình nhẹ nhàng , tuyệt đối không nên để trẻ “mất mặt” trước bạn bè như vậy sẽ làm tổn thương đến lòng tự trọng của trẻ.
• Trước khi phê bình trẻ, nên có những nhận xét về ưu điểm, rồi mới chỉ ra khuyết điểm Như vậy trẻ mới cảm phục lời nhận xét của người lớn và vui vẻ tiếp thu lời phê bình đó.
Trang 29• Khi trẻ mắc lỗi không được uy hiếp, ép buộc trẻ nhận lỗi khi đó cần bình tĩnh, nhằm tránh cho trẻ bị oan.
• Phê bình phải kịp thời, khi trẻ có thiếu sót gì phải lập tức phê bình ngay Nếu để quá lâu mới phê bình thì hậu quả sẽ không tốt
• Và điều cuối cùng là không nên nghĩ rằng chỉ phê bình một lần là mọi việc đều xong xuôi, tốt đẹp nếu trẻ lại mắc sai lầm thì phải kiên trì thuyết phục yêu cầu chúng sửa chữa