Qua thực hiện chủ đề học tập này, các em đã tìm hiểu và nắm chắc được những hiểu biết cụ thể hơn về văn bản nhật dụng với các vấn đề bức thiết đặt ra trong đời sống xã hội, cũng như vận [r]
Trang 1Ngày soạn:………
Ngày giảng:8C2………
Tiết 51: LUYỆN TẬP- TỔNG KẾT CHỦ ĐỀ
Hoạt động giáo viên- học sinh Mục tiêu cần đạt Hoạt động 4, 5: Vận dụng, tìm tòi, mở rộng, phát
triển ý tưởng sáng tạo(35’)
- Mục đích: Hs vận dụng kiến thức đã học để giải
quyết các dạng bài tập vận dụng trong cuộc sống,
các bài tập có tính chất tìm tòi, mở rộng, phát triển
ý tưởng sáng tạo
- Phương pháp: làm việc cá nhân, làm việc theo
nhóm, trình bày 1 phút, thực hành, nhóm, đóng vai
- Hình thức: hoạt động cá nhân, nhóm.
- Kĩ thuật : động não
Bài tập 1:
? Nêu yêu cầu bài tập
Cho học sinh chơi trò chơi ô chữ với những câu hỏi
sau :
GV phổ biến thể lệ: có 5 ô chữ chứa nội dung thông
tin bài học và 1 ô chữ là từ chìa khóa, học sinh sẽ
lần lượt trả lời 5 câu hỏi bằng cách tìm từ điền đúng
vào ô chữ, ở mỗi câu trả đúng sẽ tìm được 1 hoặc 2
chữ cái trong từ chìa khóa được đánh dấu bằng màu
đỏ
Câu hỏi cho ô chữ số 1: Từ gồm 5 chữ cái: Biến
chứng do thuốc lá ở phụ nữ có thai?
Đáp án : ĐẺ NON
Câu hỏi cho ô chữ số 2: Từ gồm 6 chữ cái.Tình
trạng sức khoẻ của người nghiện thuốc lá ?
Đáp án : SÚT KÉM
Câu hỏi cho ô chữ số 3: Từ gồm 6 chữ cái: Căn bệnh
nguy hiểm do thuốc lá gây ra ?
Đáp án : UNG THƯ
Câu hỏi cho ô chữ số 4: Từ gồm 5 chữ cái:Một chất
trong thuốc lá có thể gây ra ung thư ?
Đáp án : HẮC ÍN
Câu hỏi cho ô chữ số 5: Từ gồm 4 chữ cái: Đề xuất
của quốc hội nhằm hạn chế việc sử dụng thuốc lá ?
I Luyện tập
Bài tập 1
Trang 2Đáp án : THUẾ
Câu hỏi cho ô chữ số 6: Từ gồm 7 chữ cái: Từ chìa
khoá là điều mà mọi người mong muốn ?
Đáp án : SỨC KHOẺ
Bài 2: (Phương pháp đóng vai)
- Đóng vai một bác sĩ được địa phương mời về tư
vấn về sức khỏe, tuyên truyền cho người dân biết tác
hại của thuốc lá thì em sẽ tư vấn như thế nào?
- Trong khu phố em ở có nhà chị B nhà nghèo
nhưng mới chỉ sinh được hai con gái, gia đình chị
vẫn có ý định sinh thêm một đứa con trai, trong vai
trò là một người tuyên truyền dân số kế hoạch hóa
gia đình em sẽ tuyên truyền như thế nào cho gia
đình chị B?
Bài tập 2: Nhập vai nhân vật cụ thể để xử lí tình huống
Bài 3 (Phương pháp nghiên cứu tình huống và đóng
vai)
Hs tự nghiên cứu tình huống thực tiễn, chuyển thể
thành kịch bản và cách giải quyết
Bài 3: Tự sáng tạo một tình
huống có vấn đề và chuyển thể thành kịch bản
Tích hợp liên môn mĩ thuật để thuyết trình ý tưởng,
mục đích- Lớp chọn BGK
Tiêu chí chấm điểm:
+/ Về bố cục mỗi bức tranh
+/ Về ý tưởng và thuyết trình
Các nhóm lần lượt lên thuyết trình sản phẩm
- BGK chấm điểm và Gv rút kinh nghiệm tuyên
dương, trao giải cho các nhóm
Bài 4.Tổ chức trưng bày và
thuyết trình sản phẩm vẽ tranh đã được giao ở các tiết học trước
- Mục đích: Hs vận dụng kiến thức đã học khái quát
chủ đề đã học
- Phương pháp: vấn đáp, trình bày 1 phút
- Thời gian:
-Thời gian: 6 phút
-Cách tiến hành:
Em hãy chỉ ra những điểm giống nhau giữa ba văn
bản?
* Điểm giống nhau:
- Kiểu văn bản: Nhật dụng
- PTBĐ: Nghị luận kết hợp thuyết minh
- Nội dung: đề cập đến một vấn đề bức thiết của đời
sống xã hội
- Nghệ thuật: lập luận chặt chẽ
II Tổng kết chủ đề
- Kiểu văn bản: Nhật dụng
- PTBĐ: Nghị luận kết hợp thuyết minh
- Nội dung: đề cập đến một vấn đề bức thiết của đời sống
xã hội
Trang 3Tích hợp với Âm Nhạc: GV cho HS nghe
Bài hát Bài hát “Điều đó tùy thuộc hành động của
bạn”
* Kỹ thuật động não:
Gv: Em hiểu được điều gì qua nội dung bài hát?
Hs suy nghĩ trả lời theo ý hiểu, xác định giá trị
của bản thân
?Vậy sau khi học xong chủ đề này em cần phải làm
gì để giảm thiểu các vấn đề trên?
Gv chốt
- Tích cực trồng cây xanh, nâng cao ý thức bảo vệ
môi trường
- Không vứt rác bừa bãi, hạn chế sử dụng bao bì ni
lông
- Mỗi học sinh là một tuyên truyền viên tích cực về
tác hại của bao bì ni lông, thuốc lá và dân số đối với
cuộc sống của con người
Gv tổng kết: Những giai điệu quen thuộc, đầy tính
thúc giục kết hợp với ca từ giản đơn mà chân
thành, giàu ý nghĩa đã thay cho lời kết chủ đề học
tập của chúng ta ngày hôm nay Qua thực hiện chủ
đề học tập này, các em đã tìm hiểu và nắm chắc
được những hiểu biết cụ thể hơn về văn bản nhật
dụng với các vấn đề bức thiết đặt ra trong đời sống
xã hội, cũng như vận dụng được kiến thức của các
môn học như Giáo dục công dân, Mĩ thuật, Sinh
học, Âm nhạc để làm sinh động và sâu sắc hơn chủ
đề bài học Qua bài học này cô tin rằng với vai trò
là những chủ nhân tương lai của đất nước, các em
sẽ nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, giữ sạch mọi
nẻo đường, góc phố của Việt Nam để bảo vệ Trái
Đất - Ngôi nhà chung của chúng ta ngày càng
xanh-sạch-đẹp Cô cảm ơn các em đã đồng hành với cô
thực hiện tốt chủ đề này Cô chúc cả lớp mình ngoài
môn Ngữ văn ra các em cũng luôn học tập tốt và
thêm yêu các môn học khác nữa!
*Hướng dẫn học sinh học bài ở nhà và chuẩn bị cho bài sau (4')
* Học bài cũ:
- Học, hoàn thành bài tập
Trang 4- Tìm đọc tư liệu về vấn đề đã học trong chủ đề.
- Làm tuyên truyền viên cho mọi người về các vấn đề đã được học
- Viết một đoạn văn khoảng 9-12 câu nêu suy nghĩ của em về hiểm họa của các vấn đề sử dụng bao bì ni lông, thuốc lá, dân số đối với tương lai của đất nước?
* Học bài mới:
- Chuẩn bị bài: Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh
+ nghiên cứu các đề SGK và xác định yêu cầu của đề
+ nghiên cứu các bước làm bài văn thuyết minh
+ Trả lời các câu hỏi mục I,II của bài học Từ đó rút ra kết luận về cách làm bài TM.
E.Rút kinh nghiệm :
………
………
………
Ngày soạn: ……… Tiết 50
Trang 5Ngày giảng:8C2……….
Tập làm văn
ĐỀ VĂN THUYẾT MINH
VÀ CÁCH LÀM BÀI VĂN THUYẾT MINH
I Mục tiêu cần đạt
1.Kiến thức: HS hiểu được :
- Đề văn thuyết minh
-Yêu cầu cần đạt khi làm một bài văn thuyết minh
-Cách quan sát, tích luỹ tri thức và vận dụng các phương pháp làm bài văn thuyết minh
2.Kỹ năng : - Xác định yêu cầu của một đề văn thuyết minh Quan sát nắm được đặc
điểm, cấu tạo, nguyên lý vận hành, công dụng …của đối tượng cần thuyết minh.Tìm ý, lập dàn ý, tạo lập một văn bản thuyết minh
- Rèn KNS : tự nhận thức, phân tích
3 Thái độ :
4 Phát triển
năng lực
- Giáo dục ý thức quan sát sự vật trong cuộc sống
- Rèn luyện phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ trong việc thực hiện
nhiệm vụ của bản thân và các công việc được giao => giáo dục các giá trị TRÁCH NHIỆM, TRUNG THỰC, HỢP TÁC
- Rèn HS năng lực tự học ( có kế hoạch để soạn bài ; hình thành cách
ghi nhớ kiến thức, ghi nhớ được bài giảng của GV theo các kiến thức đã
học), năng lực giải quyết vấn đề (phân tích tình huống , phát hiện và nêu
được các tình huống có liên quan, đề xuất được các giải pháp để giải
quyết tình huống), năng lực sáng tạo ( áp dụng kiến thức đã học để giải quyết các yêu cầu trong tiết học),năng lực sử dụng ngôn ngữ khi nói; năng lực hợp tác khi thực hiện nhiệm vụ được giao trong nhóm; lực giao tiếp trong việc lắng nghe tích cực, thể hiện sự tự tin chủ động
trong việc chiếm lĩnh kiến thức bài học
II Chuẩn bị
- GV: nghiên cứu chuẩn kiến thức, soạn giáo án, tài liệu tham khảo, văn bản mẫu,
bảng phụ
- HS: Nghiên cứu SGK, trả lời theo hướng dẫn của GV
III Phương pháp
- Phương pháp đàm thoại, phân tích đề, thảo luận nhóm, động não,thực hành có
hướng dẫn
IV Tiến trình giờ dạy và giáo dục
1 Ổn định tổ chức (1’)
2 Kiểm tra bài cũ (4’)
? Muốn làm tốt bài văn thuyết minh ta phải làm gì? Nêu các phương pháp thuyết
Trang 6- Phương pháp định nghĩa, giải thích; nêu ví dụ; dùng số liệu; so sánh; phân loại, phân tích; liệt kê.
-3 Bài mới
Hoạt động 1: Khởi động (1’)
- Mục tiêu: đặt vấn đề tiếp cận bài học.
- Hình thức: hoạt động cá nhân.
- Kĩ thuật, PP:thuyết trình
GV : Nêu vấn đề - mục tiêu tiết học
Hoạt động 2 – 16’
- Mục tiêu: hướng dẫn học sinh tìm hiểu đề văn
thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh
- Phương pháp: phân tích ngữ liệu, phát vấn,
khái quát,.
- Hình thức: hoạt động cá nhân.
- Kĩ thuật: động não
-Cách thức tiến hành:
GV treo bảng phụ ( chép các đề 138 )
- 1 HS đọc đề
?) Nhận xét về phạm vi các đề văn nêu trên? Đề
nêu lên điều gì?
- Nêu các đối tượng thuyết minh
?) Đối tượng thuyết minh có thể gồm những
loại nào?
- Con người, đồ vật, di tích, con vật, thực vật,
món ăn, đồ chơi, lễ tết
?) Tại sao em biết đó là các đề văn thuyết minh?
- Không yêu cầu kể chuyện miêu tả, biểu cảm tức
là yêu cầu giới thiệu, thuyết minh,giải thích
?) Hãy thử ra một đề văn thuyết minh?
- HS thảo luận -> trình bày 2-3 đề
- GV yêu cầu HS giải thích tại sao đó là đề thuyết
minh?
?) Yêu cầu bắt buộc đối với đề văn thuyết minh
là gì?
- Nêu đối tượng thuyết minh -> GV chốt -> HS
đọc ghi nhớ 1
HS quan sát đề bài
I Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh
1 Đề văn thuyết minh
a.Khảo sát phân tích ngữ liệu.
- Đối tượng thuyết minh: con người,đồ vật, di tích, con vật, món ăn
b Ghi nhớ 1: sgk(140)
Trang 7GV cho đề bài: Xe đạp.
?) Đề nêu lên đối tượng gì? Yêu cầu gì?
- Đối tượng: Chiếc xe đạp -> thuyết minh
?) Đề trên khác với đề miêu tả ở chỗ nào?
- Miêu tả: phải miêu tả 1 chiếc xe đạp cụ thể ( của
ai, loại xe,đặc điểm của xe )
- Thuyêt minh: trình bày cấu tạo, tác dụng của xe
đạp - 1 phương tiện giao thông
?) Tìm hiểu đề thuyết minh là tìm hiểu những
yêu cầu gì?
- Tìm hiểu đối tượng, tính chất của đề ( yêu cầu
đề )
?) Bài văn trên gồm mấy phần? Nội dung mỗi
phần?
- 3 phần: Mở bài, thân bài, kết bài
+ Mở baì: Từ đầu -> nhờ sức người : giới thiệu
chiếc xe đạp
+ Thân bài: Tiếp ->tay cầm : thuyết minh chi tiết
về chiếc xe đạp ( cấu tạo, nguyên tắc hoạt động)
+ Kết bài: còn lại: Vai trò của xe đạp trong tương
lai và tương lai của người VN
?) Trong bài, đoạn nào là đoạn giới thiệu:
- Đoạn mở bài
?) Có thể giới thiệu cách khác được không?
-Được
?) Để giới thiệu về cấu tạo của chiếc xe đạp thì
phải dùng phương pháp gì?
- Phương pháp phân tích, chia sự vật ( xe đạp)
thành các bộ phận để giới thiệu
?) Bài văn đã trình bày cấu tạo chiếc xe đạp
như thế nào? Trình tự có hợp lý không?
- Chia làm 3 bộ phận: hệ thống truyền động, hệ
thống điều khiển, hệ thống chuyên chở
Trình bày hợp lý: cấu tạo -> nguyên tắc hoạt
động
-> vai trò của xe đạp
?) Ở phần thân bài, tác giả sử dụng phương
pháp thuyết minh nào?
- Phương pháp giải thích, liệt kê - phân tích
?) Nếu chỉ dùng phương pháp liệt kê có được
2 Cách làm bài văn thuyết minh
a a.Khảo sát phân tích ngữ liệu.
bài văn “Xe đạp”
* Tìm hiểu đề + Xác định đối tượng thuyết
minh: chiếc xe đạp
+ Xác định tính chất, phạm vi
tri thức: trình bày cấu tạo, tác dụng của phương tiện này + Bố cục: Mở bài, thân bài, kết bài.
a Mở bài: Xe đạp là phương
tiện giao thông phổ biến không ai là không biết
b Thân bài:
- Phân tích, chia một sự vật ra thành các bộ phận tạo thành
để lần lượt giới thiệu
* Các bộ phận chính: truyền
động, điều khiển, chuyên chở
+ Hệ thống chuyển động gồm
- Khung, bàn đạp, trục
- Đĩa răng cưa
- ổ líp
- Bánh xe
+ Hệ thống điều khiển gồm
- Ghi đông
- Bộ phanh
+ Hệ thống chuyên chở gồm
- Yên xe
- Giá đèo hàng, giỏ đựng đồ
* Các bộ phận phụ: Chắn
bùn, chắn xích, đèn
Trang 8- Nếu chỉ dùng phương pháp liệt kê thì không nói
được cơ chế hoạt động của xe đạp
?) Tác giả giới thiệu các bộ phận của xe đạp
như thế nào?
- Bộ phận chính:
+ Hệ thống truyền động: khung, bàn đạp, bánh
xe
+ Hệ thống điều khiển: ghi đông, bộ phanh
+ Hệ thống chuyên chở : yên, giá đèo hàng
- Bộ phận phụ: chắn bùn, chắn xích, đèn
?) Nhận xét về cách làm bài? (phương pháp
diễn đạt)
- Phương pháp thuyết minh: phân tích, giải
thích,liệt kê
- Phương pháp diễn đạt: chính xác,dễ hiểu
?) Qua VD, em hãy nêu cách làm bài thuyết
minh?
- tìm hiểu đề: xác định đối tượng,phạm vi tri
thức,phương pháp thuyết minh
- Bố cục: 3 phần
*GV: Đây là nội dung phần ghi nhớ -> 1 HS đọc.
b Ghi nhớ 2, 3: sgk(140)
Hđ3 – 18’
- Mục tiêu: học sinh thực
hành kiến thức đã học.
- Phương pháp:vấn đáp,
thực hành có hướng dẫn
- Hình thức: hoạt động
cá nhân, nhóm.
- Kĩ thuật: động não.
-Cách thức tiến hành:
Chia 4 nhóm:
Nhóm 1: MB, KB
Nhóm 2, 3, 4: TB
+ Nhóm 2: Hình dáng,
nguyên liệu
II Luyện tập
Bài tập 1(140)
Lập dàn ý cho đề :Giới thiệu về chiếc nón lá Việt Nam”
a Mở bài
Nón là vật che nắng, che mưa và trang sức cho các cô
Trang 9+ Nhóm 3: Tác dụng của
nón
+ Nhóm 4: Ý nghĩa của
nón
-> Đại diện trình bày ->
GV chữa
gái Việt Nam Là kỉ vật đặc sắc đối với bè bạ thê sgiới khi đến thăm Việt Nam
b Thân bài
- Hình dáng: Phụ thuộc vào khung nón (dáng mái, khoảng cách vành và độ tròn của vành)
- Nguyên liệu: Lá cọ non
- Cách làm:
+ Lá cọ mua về phơi 3 - 5 ngày đến khi màu xanh cả
lá chuyển sang màu trắng Miết lá thật thẳng Vành nón được làm bằng cật nứa vót nhỏ
+ Công đoạn khó nhất là khâu người thợ thật kiên trì, khéo léo, tỉ mỉ Khâu xong hơ nón bàng hơi diêm để nón trắng không bị mốc
- Nón được bày bán trong các phiên chợ Giá mỗi chiếc nón từ 5000đ > 10000đ
c Kết bài
Nghề làm nón không phải là nghề thủ công thuần túy
mà là một trong những đặc trưng nghệ thuật làm cho
xã hội có những sản phẩm thẩm mĩ cao
4 Củng cố: 2’
- Mục tiêu: củng cố kiến thức đã học, học sinh tự đánh giá về mức độ đạt được những mục tiêu của bài học.
- Phương pháp: phát vấn - Kĩ thuật: động não.
? Em hãy trình bày những nội dung cơ bản cần nhớ trong tiết học
HS xung phong trình bày, nhận xét, bổ sung
GV nhận xét, khái quát cách xác định đề bài, các bước làm bài văn thuyết minh
5 Hướng dẫn về nhà(3p)
- Học ghi nhớ, hoàn thành bài tập
- Sưu tầm, tìm hiểu những tri thức k/quan về các đối tượng gần gũi đời sống
- Chuẩn bị bài: Dấu ngoặc kép
V Rút kinh nghiệm
………
………
………
………