3.Hình ảnh các thế hệ con người Việt Nam yêu nước trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mĩ và những phẩm chất chung, nét tính cách nổi bật của họ:.5. * Những tính cách nổi bật[r]
Trang 31 Hãy lập bảng thống kê các tác phẩm truyện đã học:
T
T
Tên tác
phẩm-
năm stác Tác giả Tóm tắt nội dung
Đặc sắc về nghệ thuật
01
.
Qua tâm trạng đau xót, tủi hổ của ông Hai ở nơi tản cư khi nghe tin đồn làng mình theo giặc, truyện thể hiện tình yêu làng quê sâu sắc thống nhất với lòng yêu nước và tinh thần kháng chiến của người dân.
Xây dựng tình huống truyện gay cấn, nghệ thuật miêu
tả tâm lí nhân vật chân thực
và sinh đông qua suy nghĩ, hành
đông, lời nói.
Làng
(trích)
Stác: 1948
Nhà văn: Nguyễn Kim Lân( 1920 - 2007 ) Quê: Từ Sơn- Bắc Ninh
Trang 41 Lập bảng thống kê các tác phẩm truyện đã
học:
TT
Tên tác
phẩm-Năm Stác Tác giả Tóm tắt nội dung Đặc sắc về nghệ thuật
02
.
Cuộc gặp gỡ tình cờ của ông họa sĩ, cô kĩ
sư mới ra trường với người thanh niên làm việc một mình tại trạm khí tượng trên núi cao Sa Pa Qua
đó truyện ca ngợi những người lao động thầm lặng, có cách sống đẹp, cống hiến sức mình cho đất nước..
xây dựng tình huống truyện tự nhiên, kết hợp giữa
kể, tả và nghị luận, tạo chất trữ tình ,có đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm, miêu
tả nhân vật ….
Lặng
lẽ Sa
Pa (trích)
Stác: 1970
Nhà văn: Nguyễn Thành Long
(1925 – 1991 ) Quê: Duy Xuyên - Quảng Nam
Trang 51 Lập bảng thống kê các tác phẩm
truyện đã học:
TT
Tên tác
phẩm –
Năm stác Tác giả Tóm tắt nội dung
Đặc sắc về nghệ thuật
03
.
Câu chuyện éo le
và cảm động về hai cha con: Ông Sáu và bé Thu trong lần ông về thăm nhà và ở khu căn cứ Qua đó truyện ca ngợi tình cha con thắm thiết trong hoàn cảnh chiến tranh.
Tình huống truyện éo
le, cốt truyện bất ngờ, miêu
tả tâm lí và xây dựng tính cách nhân vật thành công, đặc biệt là nhân vật bé Thu.
Chiếc
lược
ngà
( trích)
Stác: 1966
Nguyễn Quang Sáng Sinh năm 1932 Quê: Chợ mới- An Giang
Trang 61 Lập bảng thống kê các tác phẩm
truyện đã học:
TT
Tên tác
phẩm-Năm ST Tác giả Tóm tắt nội dung
Giá trị nghệ thuật
04
.
Những
ngôi sao
xa xôi
(trích)
Stác:1971
Nhà văn: Lê Minh Khuê (Sinh năm 1949 ) Quê: Tĩnh Gia- Thanh Hóa
Cuộc sống, chiến đấu của ba cô gái TNXP trên một cao điểm ở tuyến đường Trường Sơn trong những năm chiến tranh chống Mĩ cứu nước Truyện làm nổi bật tâm hồn trong sáng, giàu mơ mộng, tinh thần
dũng cảm, cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ, hy sinh nhưng rất hồn nhiên, lạc quan của họ.
Truyện sử dụng vai kể
là nhân vật chính, cách
kể chuyện
tự nhiên, ngôn ngữ sinh động và thành công trong miêu
tả tâm lí nhân vật.
Trang 72 Các tác phẩm truyện trong bảng thống kê phản ánh được nét gì về đất nước
và con người VN
Thời kì
kháng chiến
chống TD
Pháp ( 1946- 1954)
Thời kì K/c
Chống Mĩ
( 1964- 1975 )
Phản ánh một phần những nét tiêu biểu của đời sống xã hội và con người Việt Nam với tư tưởng và tình cảm của họ trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mĩ
Trang 83.Hình ảnh các thế hệ con người Việt Nam yêu nước trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mĩ và những phẩm chất chung, nét tính cách nổi bật của họ:
* Hình ảnh các thế hệ Việt Nam thuộc nhiều thế hệ được thể
hiện qua những nhân vật:
Ông Hai
Anh thanh niên
Bé Thu Ông Sáu
Ba cô gái thanh niên xung phong
Trang 9* Những phẩm chất chung của nhân vật:
Là những con người tiêu biểu có lối sống đẹp, tình cảm trong sáng và có tình yêu quê hương , đất nước sâu nặng
3.Hình ảnh các thế hệ con người Việt Nam yêu nước trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mĩ và những phẩm chất chung, nét tính cách nổi bật của họ:
Trang 10* Những tính cách nổi bật của nhân vật:
Ông Hai Tình yêu làng thật đặc biệt, nhưng phải đặt trong tình cảm
yêu nước và tinh thần kháng chiến.
Anh thanh niên
Bé Thu
Ông Sáu
Yêu thích và hiểu ý nghĩa công việc thầm lặng, một mình trên núi cao, có những suy nghĩ và tình cảm tốt đẹp, trong sáng về công việc và đối với mọi người.
Tính cách cứng cỏi, bướng bỉnh nhưng tình cảm nồng nàn, thắm thiết với người cha.
Tình cha con sâu nặng, tha thiết trong hoàn cảnh éo le và
xa cách của chiến tranh
Ba cô gái TNXP
Tinh thần dũng cảm, không sợ hy sinh khi làm nhiệm
vụ hết sức nguy hiểm, tình cảm trong sáng, lạc quan, hồn nhiên trong hoàn cảnh chiến đấu ác liệt.
3.Hình ảnh các thế hệ con người Việt Nam yêu nước trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mĩ và những phẩm chất chung, nét tính cách nổi bật của họ:
Trang 115 Các tác phẩm truyện được trần thuật theo ngôi kể nào.
- Trần thuật ở ngôi thứ nhất ( nhân vật xưng hô “ Tôi ” ) có các truyện: Chiếc lược ngà , Những ngôi sao xa xôi
- Trần thuật ngôi thứ ba: trần thuật chủ yếu theo cái nhìn và giọng điệu
của một nhân vật, thường là nhân vật chính ( tuy không xuất hiện trực tiếp nhân vật kể chuyện xưng tôi ) Các Truyên như: Làng, lặng lẽ Sa
Pa.
Phương thức trần thuật.
4 Nêu cảm nghĩ về nhân vật mà em có ấn tượng sâu sắc nhất?
Trang 12Tác dụng của phương thức trần thuật
Ví dụ “ Mỗi lần nhìn thấy cây lược ngà nhỏ ấy là mỗi lần tôi băn
khoăn và ngậm ngùi Trong cuộc đời kháng chiến của tôi, tôi chứng kiến không biết bao nhiêu cuộc chia tay, nhưng chưa bao giờ tôi bị xúc động như lần ấy ”
- Phương thức trần thuật ngôi thứ nhất xưng tôi giúp người kể đi sâu vào tâm tư tình cảm của nhân vật, miêu tả được những diễn biến tâm lí tinh vi phức tạp đang diễn ra trong tâm hồn nhân vật Song nó cũng khó trong việc miêu tả bao quát các đối tượng khách quan, khó có cái nhìn nhiều chiều, dễ gây sự đơn điệu trong giọng văn trần thuật.
5 Các tác phẩm truyện được trần thuật theo ngôi kể nào.
Trang 13Tác dụng của phương thức trần thuật.
Ví dụ Khi kể về phút chia tay của ba người trong lặng lẽ Sa Pa thì cả
ba nhân vật đều trở thành đối tượng miêu tả một cách khách quan: Anh thanh niên vừa vào, kêu lên: “Ồ ! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này ! ”… Cô kĩ sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn
và quay vội đi… Bỗng nhà họa sĩ già quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh: “ Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại…”
- Truyện kể ở ngôi thứ ba người kể dường như thấy hết, biết hết và biết tất cả mọi việc, mọi người, mọi tâm tư tình cảm của nhân vật… có khi
miêu tả lạnh lùng, khách quan , tạo ra cái nhìn nhiều chiều, tránh được
sự đơn điệu trong giọng văn trần thuật.
5 Các tác phẩm truyện được trần thuật theo ngôi kể nào.
Trang 146 Tình huống truyện đặc sắc.
Ở truyện làng
- Tác giả đặt ông Hai vào tình huống gay cấn để làm bộc lộ sâu sắc tình cảm yêu làng, yêu nước của ông Tình huống
ấy là cái tin làng ông theo giặc….
Ở truyện
chiếc lược ngà
- Tình huống hai cha con gặp nhau trong 8 năm xa cách nhưng bé thu không nhận cha, đến lúc em nhận cha và biểu lộ tình cảm thì anh S áu phải ra đi.
Trang 15- Tóm tắt lại những tác phẩm truyện vừa học
- Nắm nội dung, nghệ thuật đặc sắc của từng tác phẩm
Chuẩn bị bài mới
Tổng kết về ngữ pháp (tiếp)
Trang 181 Lập bảng thống kê các tác phẩm truyện đã
học :
TT
Tên tác
phẩm-Năm ST Tác giả Tóm tắt nội dung
Đặc sắc về nghệ thuật
04
.
Bến
quê
(trích)
Stác:1985
Qua những cảm xúc và suy nghĩ của nhân vật Nhĩ vào lúc cuối đời trên giường bệnh, truyện thức tỉnh ở mọi người sự trân trọng những giá trị
và vẻ đẹp bình dị, gần gũi của cuộc sống, của quê hương
Sự miêu tả tâm lí tinh
tế, nhiều hình ảnh giàu tính biểu
tượng, cách xây dựng tình huống, trần thuật theo dòng tâm trạng của nhân vật.
Nhà văn: Nguyễn Minh
Châu Quê: Quỳnh Lưu –
Nghệ An (1930 – 1989)
Trang 19ở Bến quê
- Đặt nhân vật Nhĩ trong một hoàn cảnh đặc biệt lúc trẻ có điều kiện đi khắp nơi trên thế giới mà không cảm nhận được vẻ đẹp của quê hương và tình yêu của gia đình Khi cuối đời bị căn bệnh hiểm nghèo Nhĩ mới nhận ra điều đó nhưng không bao giờ anh làm được