*Mục đích: Giúp học sinh hiểu được khái niệm lẽ phải và tôn trọng lẽ phải, những biểu hiện, ý nghĩa và bài học nhận thức, cách rèn luyện về lẽ phải của học sinh trong cuộc sống?. * Ph[r]
Trang 1Ngày soạn:…… Tiết 1
Ngày giảng:8 A: ….; 8B: …
BÀI 1: TÔN TRỌNG LẼ PHẢI
1 / MỤC TIÊU BÀI DẠY:
1.1 Kiến thức:
- Học sinh hiểu được thế nào là lẽ phải và tôn trọng lẽ phải
- Nêu được một số biểu hiện của tôn trọng lẽ phải
- Phân biệt được tôn trọng lẽ phải và không tôn trọng lẽ phải
- Hiểu ý nghĩa của tôn trọng lẽ phải
1.2 Kỹ năng:
- Biết suy nghĩ và hành động theo lẽ phải
1.3 Phẩm chất
- Yêu nước, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm (HS có ý thức tôn trọng lẽ phải,
ủng hộ những người làm theo lẽ phải.)
1.4 Năng lực
- Năng lực chung: năng lực tự chủ và tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng
lực giải quyết vấn đề và sáng tạo và năng lực tìm hiểu xã hội
- Năng lực chuyên môn: hình thành, phát triển cho HS năng lực phát triển bản thân, điều chỉnh hành vi đạo đức, hành vi pháp luật (Học sinh hiểu và có ý thức tôn trọng lẽ phải)
1.5 Nội dung tích hợp:
Tích hợp giáo dục đạo đức: trung thực, tôn trọng, khiêm tốn, trách nhiệm
- Giáo dục kĩ năng sống: trình bày suy nghĩ, phân tích, so sánh, tư duy phê phán, ứng xử giao tiếp
- Giáo dục đạo đức:
- Có ý thức tôn trọng lẽ phải và ủng hộ những người làm theo lẽ phải
- Không đồng tình với những hành vi làm trái lẽ phải, làm trái đạo lí của dân tộc
*Lồng ghép tư tưởng Hồ Chí Minh: Tấm gương về tôn trọng lẽ phải, người
biết đấu tranh cho lẽ phải công bằng
2.TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG TIỆN:
- GV: + Một số mẩu chuyện ngắn, ca dao, tục ngữ, câu nói của các danh nhân nói về phẩm chất lẽ phải của con người
- HS:
+ Soạn bài theo câu hỏi/sgk, sưu tầm ca dao, tục ngữ
+ Sưu tầm những câu chuyện trong cuộc sống ca ngợi việc đấu tranh lẽ phải của con người
3 PHƯƠNG PHÁP/ KĨ THUẬT DẠY HỌC:
3.1 Phương pháp:
Trang 2- Động não
-Phân tích trường hợp điển hình
-Thảo luận nhóm, dự án, trình bày một phút
3.2 Kĩ thuật dạy học: Giao nhiệm vụ, đặt câu hỏi, trình bày một phút, trực
quan, nghiên cứu trường
4
TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
* Ổn định tổ chức:(1’)
Kiểm tra sĩ số: 8A: 8B:
* Kiểm tra bài cũ: ( 1’)
Kiểm tra việc chuẩn bị bài ở nhà của học sinh
4 1 HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
* Mục đích:
- Tạo tình huống có vấn đề khi vào bài
- Hình thành năng lực tư duy và năng lực hợp tác khi xử lí một tình huống trong thực tiễn cuộc sống
* Phương pháp và kĩ thuật dạy học:
- Phương pháp: Động não, nêu và giải quyết vấn đề
- Kĩ thuật: Trình bày một phút
*Cách thức tiến hành: Giáo viên đưa tình huống để học sinh suy đoán.
*Thời gian: 1 phút
Giáo viên đưa tình huống sau:
Ngày lễ khai giảng năm học mới, nhà trường yêu cầu chúng ta mặc đồng phục,
đề nghị các bạn trong lớp thực hiện nghiêm túc
Có 3 ý kiến đưa ra như sau:
A: Theo mình không cần phải mặc đồng phục , mặc tự do miễn là đẹp.
B: Theo mình năm nay nên đổi mới, các bạn nữ mặc váy còn các bạn nam nên
mặc quần bò, áo phông để cho hiện đại và đẹp
C: Mình không đồng ý với ý kiến của hai bạn trên, chúng ta nên mặc đòng phục
vì nó có ý nghĩa với học sinh và phù hợp với ngày lễ long trọng của nhà trường
Em đồng ý với ý kiến nào? Vì sao?
Sau khi tìm hiểu các tình huống trên, em hiểu thế nào là hành vi tôn trọng lẽ phải trong cuộc sống Để hiểu rõ hơn, cô trò ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay
*4.2 HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI:
Hoạt động của Giáo viên và Học sinh Kết quả cần đạt
Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu mục”
Đặt vấn đề” ( 8 phút )
* Mục đích: Giúp học sinh hiểu được nội dung
câu chuyện liên quan đến quan Tuần phủ Hưng
Hóa và Nguyễn Quang Bích; chỉ ra được những
việc làm, hành động của hai nhân vật trên
* Phương pháp và kĩ thuật dạy học:
- Phương pháp: Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn
đề
- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, trình bày
*Cách thức tiến hành: Giáo viên yêu cầu HS
I Đặt vấn đề
1.Truyện đọc
Trang 3đọc phần mẩu chuyện để trả lời các câu hỏi.
* Thời gian: 8 phút
GV chiếu các thông tin, tình huống
GV: Yêu cầu hs đọc to, rõ rang và diễn cảm phần
ĐVĐ
GV chia lớp làm 6 nhóm theo dãy bàn ( Kĩ thuật
chia nhóm) hoạt động thời gian: 3 phút
Nhóm 1+ 2: ? Em có nhận xét ntn về việc làm
của tên tri huyện Thanh Ba?
- Tri huyện Thanh Ba:
+ Ăn hối lộ của nhà giàu
+ Ức hiếp dân nghèo
+Xử án không công minh
Nhóm 3 + 4: ? Trước việc làm đó của viên tri
huyện Thanh Ba, quan tuần phủ Nguyễn
Quang Bích đã xử lí ntn?
- Quan tuần phủ Nguyễn Quang Bích:
+ Bắt tên nhà giàu trả ruộng cho người nông dân
+ Phạt tên nàh giàu về tội hối lộ
+ Cách chức quan tri huyện
+ Không nể nang, đồng lõa với kẻ xấu
Nhóm 5 + 6:? Khi Hình bộ thượng thư - anh
ruột của viên tri huyện Thanh Ba xin tha bổng
cho em mình thì thái độ của quan tuần phủ
ntn?
- Cương quyết xử lí công bằng không nghe theo
điều sai trái
- Không nể nang, đồng lõa với kẻ xấu
? Việc làm của quan Tuần phủ thể hiện đức
tính gì?
+ Dũng cảm, dám đấu tranh với những sai trái
+ Bảo vệ chân lí, tôn trọng lẽ phải
- Gv gọi 1 học sinh đọc phần 2.ĐVĐ
? Trong các cuộc tranh luận, có bạn đưa ra ý
kiến nhưng bị đa số các bạn phản đối, nếu thấy
ý kiến đó đúng thì em sẽ xử sự ntn?
+ Ủng hộ, bảo vệ ý kiến của bạn, phân tích cho
các bạn khác thấy những điểm đúng, hợp lí
? Nếu biết bạn mình quay cóp trong giờ kiểm
tra em sẽ làm gì?
+ Thể hiện thái độ không đồng tình
+ Phân tích cho bạn thấy tác hại của việc quay
cóp
+ Khuyên bạn không nên làm như vậy nữa
? Qua tình huống trên, em thấy phải hành
- Tri huyện Thanh Ba:
ăn hối lộ, ức hiếp dân nghèo, không công bằng
- Nguyễn Quang Bích là người bảo vệ chân lí, tôn trọng lẽ phải
Trang 4động ntn mới được coi là hành động đúng
đắn?
+ Phải tôn trọng lẽ phải, bảo vệ lẽ phải
Giáo dục đạo đức:
- Mỗi chúng ta cần có ý thức tôn trọng lẽ phải và
ủng hộ những người làm theo lẽ phải
- Không đồng tình với những hành vi làm trái lẽ
phải, làm trái đạo lí của dân tộc
GVChốt: Để có cách xử sự phù hợp trong những
hoàn cảnh cụ thể đòi hỏi cá nhân không chỉ nhận
thức đúng mà còn phải có hành vi và cách xử sự
phù hợp trên cơ sở tôn trọng sự thật, lẽ phải và
biết phê phán những việc làm sai trái Và để tìm
hiểu rõ hơn về lẽ phải và tôn trọng lẽ phải chúng
ta sang phần 2: Nội dung bài học
Hoạt động 2: Hướng dẫn hs tìm hiểu nội dung
bài học ( 15 phút)
*Mục đích: Giúp học sinh hiểu được khái niệm
lẽ phải và tôn trọng lẽ phải, những biểu hiện, ý
nghĩa và bài học nhận thức, cách rèn luyện về lẽ
phải của học sinh trong cuộc sống
* Phương pháp, kĩ thuật dạy học:
- Phương pháp: Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn
đề, động não, nêu tấm gương điển hình
- Kĩ thuật : Giao nhiệm vụ, trình bày một phút
* Cách thức tiến hành: Giáo viên đưa ra các câu
hỏi yêu cầu học 5 sinh trả lời…
* Thời gian: 15 phút
? Qua phần ĐVĐ, em hiểu thế nào là lẽ phải và
tôn trọng lẽ phải?
- Học sinh dự kiến các phương án trả lời => GV
đưa đáp án chốt ghi bảng
GV: Trong cuộc sống quanh ta có nhiều tấm
gương thể hiện tôn trọng lẽ phải, tôn trọng lẽ phải
được biểu hiện ở nhiều khía cạnh khác nhau như
cử chỉ, thái độ… Vậy em hãy nêu một số việc
làm thể hiện sự tôn trọng lẽ phải và chưa tôn
trọng lẽ phải mà em biết?
- Hs nêu ví dụ về những hành vi thể hiện sự tôn
trọng lẽ phải và chưa tôn trọng lẽ phải
GV chiếu mở rộng một số tình huống tích hợp
II Nội dung bài học
1 Khái niệm:
- Lẽ phải: Là những điều
được coi là đúng đắn, phù hợp với đạo lí và lợi ích chung của xã hội
- Tôn trọng lẽ phải là
công nhận, bảo vệ những điều đúng
Trang 5kĩ năng sống cho học sinh:
TH1: Ngày 29/ 07/2004, báo An ninh Thủ
đô đã đưa thông tin: Lần đầu tiên, Viện kiểm sát
nhan dân thành phố Hà Nội đã công khai xin lỗi
một công dân bị oan 12 năm Đó là ông Hoàng
Minh Tiến, phường Trương Định, quận Hai Bà
Trưng Hà Nội
TH2: Học sinh lai mắc lỗi sai không xin lỗi
bạn mà còn đánh bạn => Giáo dục ý thức biết
nhận ra lỗi lầm và tôn trọng lẽ phải của học sinh
hiện nay
? Với những người thường xuyên thể hiện sự
tôn trọng lẽ phải, các em có thái độ ntn đối với
họ?
+ Yêu quý, kính trọng
+ Hình thành nhân cách tốt đẹp
? Vậy tôn trọng lẽ phải có ý nghĩa ntn trong
cuộc sống? ( Hoạt động cặp đôi chia sẻ - 2
phút)
+ Yêu quý, kính trọng
+ Hình thành nhân cách tốt đẹp
+ Có cách ứng xử phù hợp
+ Làm cho quan hệ xã hội lành mạnh và phát
triển
GVchốt: Như vậy tôn trọng lẽ phải có ý nghĩa tốt
đẹp đối với mỗi con người nói riêng cũng như với
toàn XH nói chung Vậy thì để trở thành những
con người biết tô trọng lẽ phải, mỗi công dân Là
HS chúng ta cần phải làm gì? Chúng ta sang phần
3: Phương hướng rèn luyện:
- GV: Tổ chức cho Hs thảo luận nhóm bàn (3
phút ) để trả lời câu hỏi:
? HS nói chung và bản thân em nói riêng cần làm
gì để trở thành người biết tôn trọng lẽ phải?
- Hướng dẫn:
+ Chia lớp thành 4 nhóm
+ Các nhóm thảo luận trong vòng 3 phút.
+ Đại diện nhóm trình bày ý kiến thảo luận
- HS chia nhóm thảo luận
+ Các nhóm thảo luận và ghi nội dung thảo luận
ra giấy A0
+ Đại diện nhóm lên trình bày ý kiến thảo luận
của nhóm mình
- GV:
+ Mời đại diện nhóm lên trình bày
2 Ý nghĩa:
- Hình thành nhân cách tốt đẹp
- Có cách ứng xử phù hợp
- Làm cho quan hệ XH lành mạnh và phát triển
3 Phương hướng rèn luyện :
- Học tập những gương biết tôn trọng lẽ phải
- Sống ngay thẳng, thật thà, dám bảo vệ điều đúng đắn, không chấp nhận điều khuất tất
- Dám lên án, phê phán hành vi sai trái
Trang 6+ Gọi các nhóm khác nhận xét và bổ sung ý kiến + GV chốt chiếu kiến thức cho học sinh hoàn thành vào vở
GV: Trong cuộc sống xung quanh ta có nhiều
hành vi biểu hiện tôn trọng lẽ phải Mỗi hs cần học tập, thực hiện nội qui… để có cách ứng xử phù hợp, loại bỏ những hành vi xấu Có như vậy chúng ta mới là người biết tôn trọng lẽ phải
*Tích hợp tư tưởng Hồ Chí Minh:
Bác Hồ là tấm gương sáng chói cho việc tôn trọng lẽ phải Hàng ngày, Bác thường căn dặn anh
em cảnh vệ chúng tôi (Phan Văn Xoàn – Hoàng Hữu Kháng – Hồng Nam) phải luôn có ý thức tổ chức, kỷ luật, triệt để tôn trọng nội quy chung Bác bảo: “Khi bàn bạc công việc gì, đã quyết định thì phải triệt để thi hành Nếu đã tự đặt ra cho mình những việc phải làm thì cương quyết thực hiện cho bằng được”
Một hôm chúng tôi theo Bác đến thăm một ngôi chùa lịch sử Hôm ấy là ngày lễ, các vị sư, khách nước ngoài và nhân dân đi lễ, tham quan chùa rất đông Bác vừa vào chùa, vị sư cả liền ra đón Bác và khẩn khoản xin Người đừng cởi dép, nhưng Bác không đồng ý Đến thềm chùa, Bác dừng lại để dép ở ngoài như mọi người, xong mới bước vào và giữ đúng mọi nghi thức như người dân đến lễ
Trên đường từ chùa về nhà, xe đang bon bon bỗng đèn đỏ ở một ngã tư bật lên Đường phố đang lúc đông người Xe của Bác như các xe khác đều dừng lại cả Chúng tôi lo lắng nhìn nhau Nếu nhân dân trông thấy Bác, họ sẽ ùa ra ngã tư này thì chúng tôi không biết làm thế nào được Nghĩ vậy, chúng tôi bàn cử một đồng chí cảnh vệ chạy đến bục yêu cầu công an giao thông bật đèn xanh
mở đường cho xe Bác Nhưng Bác đã hiểu ý Người ngăn lại rồi bảo chúng tôi:
– Các chú không được làm như thế Phải gương
Trang 7mẫu tôn trọng luật lệ giao thông, không nên bắt
người khác nhường quyền ưu tiên cho mình
Chúng tôi vừa ân hận, vừa xúc động, hồi hộp chờ
người công an giao thông bật đèn xanh để xe qua
4.3 + 4.4 HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP + VẬN DỤNG
* Mục đích: Giúp học sinh vận dụng làm được
các bài tập
* Phương pháp, kĩ thuật dạy học.
- Phương pháp: Đàm thoại, nêu và giải quyết vấn
đề, động não
- Kĩ thuật: Giao nhiệm vụ, trình bày…
* Cách thức tiến hành: Giáo viên hướng dẫn HS
xác định yêu cầu của từng bài tập, vận dụng làm
dưới hình thức cá nhân hoặc cặp đôi
* Thời gian: 10 phút
GV chiếu nội dung bài tập, yêu cầu hs đọc xác
định nhiệm vụ
? Em lựa chọn cách giải quyết nào và giải
thích lí do vì sao?
- Hs hoạt động cá nhân trả lời
GV chiếu câu hỏi, yêu cầu hs đọc
? Nếu người bạn thân của em mắc khuyết điểm,
em sẽ lựa chọn phương án nào sau đây? Vì
sao?
GV cho học sinh hoạt động cặp đôi – 2 phút trả
lời
-Các cặp đôi trả lời chéo nhau, nhận xét, đánh giá
- GV chiếu đáp án chốt kiến thức cho học sinh
GV chiếu yêu cầu bài tập, học sinh xác định
- HS trả lời cá nhân
GV chiếu yêu cầu câu hỏi ? Kể một vài ví dụ về
việc tôn trọng lẽ phải hoặc không tôn trọng lẽ
phải mà em biết?
GV chia lớp làm 2 đội chơi thi liệt kê các hành
vi tôn trọng lẽ phải và không tôn trọng lẽ phải.
(2 phút)
III Bài tập
1 Bài tập 1/ SGK 4 Chọn cách giải quyết, giải thích
- Chọn cách c
- Giải thích: Khi biết lắng nghe ý kiến của bạn, bản thân em sẽ phân tích được mặt sai, mặt trái của vấn đề
2 Bài tập 2 SGK/5 Lựa chọn phương án, giải thích
- Đáp án: c
- Vì khi chỉ rõ cái sai cho bạn, bản thân em đã giúp bạn nhận ra lỗi lầm và trở thành người tốt có ích cho xã hội
3 Bài 3 SGK 5: Chọn
hành vi tôn trọng lẽ phải
- Hành vi: a,c,e biểu hiện
sự tôn trọng lẽ phải
3 Bài tập 4 SGK/5
Trang 8- Các đội chơi thi tiếp sức, GV chốt tuyên dương
- GV chiếu bảng kiến thức chốt cho học sinh
* Tôn trọng lẽ phải:
- Chấp hành nghiêm túc nội qui trường lớp
- Đấu tranh chống việc chặt phá rừng bừa bãi…
* Không tôn trọng lẽ phải:
-Vi phạm luật giao thông đường bộ
-Vi phạm nội quy ở trường lớp
- Làm trái các qui định của pháp luật
? Sưu tầm ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về
tôn trọng lẽ phải ?
- Tổ chưc trò chơi: “Ai nhanh hơn?”
- Luật chơi: 4 tổ mỗi tổ cử 2 bạn lên bảng tìm và
chép những câu ca dao tục ngữ thẻ hiện sự tôn
trọng lẽ phải
- Thời gian: 3 phút
- Kq: đội tìm được nhiều thắng cuộc
Gv: cùng Hs nhận xét và cho điểm
GV đưa một số câu minh họa:
- Nói phải củ cải cũng nghe
- Phải chẳng qua lẽ, khoẻ chẳng qua phép
- Khôn chẳng qua lẽ, khoẻ chẳng qua lời
- Phải trái phân minh, nghĩa tình trọn vẹn
Biết ăn, biết ở hơn người giàu sang
- Khôn ngoan ba chốn bốn bề
Đừng cho ai lấn chớ bề lấn ai
- Làm người phải đắn phải đo
Phải cân nặng nhẹ, phải dò nông sâu
- Làm người mà chẳng biết suy
Đến khi nghĩ lại còn gì là thân
4 Bài tập 5 SGK/5
4.5 HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG
- Gv: Kể câu chuyện “Vụ án trái đất quay” => HS lắng nghe
? Qua câu chuyện chúng ta vừa nghe, em rút ra bài học gì?
- Trả lời câu hỏi;
+ Luôn phải tôn trọng bảo vệ lẽ phải
Gv: Câu chuyện về nhà bác học Coopecnic cũng chính là một minh chứng cho nội dung bài học hôm nay Vậy qua những gì chúng ta đã được tìm hiểu, được luyện tập, bạn nào có thể nhắc lại cho cả lớp cùng nghe những nội dung chính chúng ta đã học trong bài ngày hôm nay?
* Hướng dẫn về nhà và chuẩn bị bài sau: (4’)
- Bài cũ:
+Học bài, làm BT ở SGK và tham khảo các tài liệu khác
+ Hoàn thành các bài tập còn lại trong SGK
- Bài mới:
Trang 9+Soạn bài mới: Liêm khiết
+Yêu cầu: Đọc trước bài và trả lời câu hỏi/sgk
Tìm một câu chuyện hay một tấm gương thể hiện tính liêm khiết của những người xung quanh mà em biết
Sưu tầm thơ, ca viết về tính liêm khiết
5 Rút kinh nghiệm:
- Kế hoạch và tài liệu:………
- Tổ chức hđ học cho hs:………
- Học sinh học tập:……… ……