- Kết quả của hàm phụ thuộc vào đối số Đối số là một hay nhiều biểu thức số học đặt trong cặp dấu ngoặc () sau tên hàm.. Bản thân hàm cũng có thể coi là biểu thức số học và có thể tham g[r]
Trang 1Ngày soạn: 26/08/2011
Tiết theo PPCT: 06
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
Biết các khái niệm: phép toán, biểu thức số học, hàm số học chuẩn, biểu thức quan hệ Hiểu câu lệnh gán
2 Kỹ năng
Viết được câu lệnh gán
Viết được các biểu thức số học và logíc với các phép toán thông dụng
3 Thái độ ( có thể không có)
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1 Chuẩn bị của Giáo viên:
Các bảng phụ viết sẳn các chương trình ví dụ SGK và cấu trúc của chương trình con, Máy vi tính (Computer), máy chiếu (Projector) (Nếu có điều kiện)
2 Chuẩn bị của Học sinh:
Sách giáo khoa và các tài liệu tham khảo (nếu có điều kiện), đọc bài trước ở nhà
III HOẠT ĐỘNG DẠY- HỌC
HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ LƯU BẢNG
-Để mô tả các thao tác trong
thuật toán, mỗi NNLT đều
xác định và sử dụng một số
khái niệm cơ bản: phép toán,
biểu thức, phép gán
-Theo em phép toán là gì?
-Trong NNLT có những
phép toán số học nào?
Cho ví dụ về phép toán div
và mod
-Phép toán quan hệ có các
phép toán nào?
-Hs trả lời theo sự hiểu biết của mình
-Phép cộng, trừ, nhân, chia,
-Phép nhỏ, nhỏ hơn hoặc bằng, lớn, lớn hơn hoặc bằng, bằng, khác
Ngôn ngữ lập trình nào cũng sử dụng đến phép toán, biểu thức, câu lệnh gán
Ta xét các khái niệm này trong ngôn ngữ Pascal
1./ Phép toán
NNLT Pascal sử dụng một số phép toán sau:
Với số nguyên: +, -, * (nhân), div (chia lấy nguyên), mod (chia lấy dư)
Với số thực: +, -, *, / (chia)
Các phép toán quan hệ: <, <=, (≤), >,
>= (≥), =, <> (): Cho kết quả là một giá trị logíc (true hoặc false)
Trang 2HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ LƯU BẢNG
Phép toán logic có các phép
toán nào?
Cho các ví dụ
b2 – 4ac
(a + b) x 2
Trên đây có phải là biểu
thức?
Vậy, như thế nào là một biểu
thức?
Như vậy yếu tố cơ bản xây
dựng nên biểu thức?
Nếu trong một bài toán mà
toán hạng là biến số, hằng số
hoặc hàm số và toán tử là
các phép toán số học thì biểu
thức có tên gọi là gì?
Các phép toán được thực
hiện theo thứ tự như thế
nào?
-Khi giải phương trình bậc
hai, hai nghiệm phân biệt
của phương trình được viết
là:
2
a
a
hãy biểu diễn biểu thức toán
học sau thành biểu thức
trong NNLT?
Hãy kể tên một số hàm
chuẩn thường dùng?
Hãy dùng các hàm vừa học
mô tả lại các biểu thức ở ví
dụ trên
-Phép phủ định, hoặc, và
-là 2 biểu thức
-Biểu thức là một dãy các toán hạng được liên kết với nhau bằng các phép toán và cặp dấu móc đơn ( và ) -Gồm 2 phần: toán hạng và toán tử
-Biểu thức số học
-HS xem SGK trả lời
-HS lên bảng viết
-HS trả lời
-HS viết lại biểu thức
Các phép toán logic: OR, AND, NOT, thường dùng để kết hợp nhiều biểu thức quan hệ với nhau
2./ Biểu thức số học
Là một dãy các toán hạng (hằng số hoặc biến kỉêu số) liên kết với nhau bởi một số hữu hạn các phép toán số học Dùng cặp dấu ngoặc tròn () để qui định trình tự tính toán
Thứ tự ưu tiên của các phép toán:
- Trong ngoặc trước, ngoài ngoặc sau
- Nhân chia trước, cộng trừ sau
- Giá trị của biểu thức có kiểu là kiểu của biến hoặc hằng có miền giá trị lớn nhất trong biểu thức
Ví dụ: SGK
3./ Các hàm số học chuẩn
Các ngôn ngữ lập trình thường cung cấp sẵn một số hàm số học để tính một
số giá trị thông dụng
Cách viết: Tên_hàm(đối số)
- Kết quả của hàm phụ thuộc vào đối số Đối số là một hay nhiều biểu thức số học đặt trong cặp dấu ngoặc () sau tên hàm
Bản thân hàm cũng có thể coi là biểu thức số học và có thể tham gia vào biểu thức như toán hạng bất kỳ
Bảng một số tên hàm chuẩn:
Trang 3HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ LƯU BẢNG
Khi hai biểu thức số học liên
kết với nhau bằng phép toán
quan hệ ta được một biểu
thức mới, biểu thức đó gọi là
biễu thức gì?
Thứ tự thực hiện biểu thức
quan hệ?
Các biểu thức quan hệ được
liên kết với nhau bởi phép
toán logic được gọi là biểu
thức logic
Thứ tự thực hiện biểu thức
logic?
Trong một chương trình
Pascal có câu lệnh x := 8+4;
Hãy cho biết chức năng của
lệnh trên?
Như vậy câu lệnh trên có
phải là lệnh gán không?
Hãy cho biết chức năng của
lệnh gán?
Hãy cho iết chức năng của
lệng gán?
-Là biểu thức quan hệ
-Tính giá trị biểu thức, thực hiện phép toán quan hệ
-Thực hiện các biểu thức quan hệ, thực hiện phép toán logic
-Lấy 4 công với 8 và kết quả đặt vào x, ta được x = 12
-Là câu lệnh gán
-HS lên bảng viết
-Tính giá trị của biểu thức ở
vế phải rồi gán cho biến có tên ở vế trái
(sách giáo khoa)
4./ Biểu thức quan hệ:
Có dạng như sau:
<biểu thức 1> <phép toán quan hệ>
<biểu thức 2>
Trong đó:
<biểu thức 1> và <biểu thức 2> phải cùng kiểu
Kết quả của biểu thức quan hệ là TRUE hoặc FALSE
Ví dụ:
A<B
5./ Biểu thức Logíc
Biểu thức logíc đơn giản nhất là hằng hoặc biến lôgíc
Thường dùng để liên kết nhiều biểu thức quan hệ lại với nhau bởi các phép toán lôgíc
Ví dụ: Điều kiện 5≤ x ≤ 11, được thể trong Pascal (5 <= x) và (x <= 11)
6./ Câu lệnh gán
Lệnh gán là cấu trúc cơ bản nhất của mọi ngôn ngữ lập trình, thường dùng để gán giá trị cho biến
Cú pháp:
<tên biến>:=<biểu thức>;
Trong đó:
<biểu thức> phải phù hợp với tên biến
Có nghĩa là kiểu của tên biến phải cùng kiểu với kiểu cuả biểu thức hoặc phải bao hàm kiểu biểu thức
Hoạt động của lệnh gán: Tính giá trị cuả biểu thức ở vế phải, sau đó gán giá trị đó vào tên biến ở vế trái
Ví dụ:
X1 := (-b+sqrt(b*b – 4*a*c))/(2*a); X2 := -b/a – X1;
z := z -1;
i := i +1;
IV ĐÁNH GIÁ CUỐI BÀI
1/ Các phép toán trong Turbo Pascal?
2/ Các biểu thức trong Turbo Pascal?
3/ Cấu trúc câu lệnh gán?
Trang 4V DẶN DÒ CÔNG VIỆC VỀ NHÀ
- Về học bài và làm các bài tập 6, 7, 8 trang 35,36 trong SGK
- Đọc trước bài 7 trong SGK
BÀI HỌC KINH NGHIỆM
Duyệt của Tổ trưởng CM