Khi chiếu một chùm sáng trắnghẹp đi qua một lăng kính thì ta sẽ thu được trên màn chắn một chùm sáng có màu khác nhau và nằm sát cạnh nhau tạo thành một dải màu (như cầu vồng) biến th[r]
Trang 3KIỂM TRA BÀI CŨ
1 Nêu các nguồn tạo ra ánh sáng trắng và các nguồn tạo
ra ánh sáng màu? Có thể tạo ra ánh sáng màu bằng
nguồn ánh sáng trắng được không ? Bằng cách nào ?
2 Trên hình là ánh sáng truyền đến tấm lọc màu Hãy cho biết màu ánh sáng sau tấm lọc
Ánh sáng màu đỏ
Ánh sáng màu đỏ
Ánh sáng màu xanh
Ánh sáng màu khác
Ánh sáng màu đỏ
Ánh sáng trắng
Ánh sáng
màu đỏ
Ánh sáng
trắng
Trang 4ĐẶT VẤN ĐỀ
Khi chiếu một chùm sáng trắng qua một tấm lọc màu ta sẽ được một chùm sáng màu Phải chăng trong chùm sáng trắng có chùm sáng màu ?
Tại sao trước những cơn mưa dông, trên bầu trời thường xuất hiện cầu vồng ?
Trang 5SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG TRẮNG
Tiết 61 – Bài 53
Ánh sáng trắng
Lăng kính
Trang 6TIẾT 61: SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG TRẮNG
I PHÂN TÍCH CHÙM SÁNG TRẮNG BẰNG LĂNG KÍNH
1.Thí nghiệm 1 Bố trí thí nghiệm như hình vẽ
Chiếu một chùm sáng trắng qua một khe hẹp đến lăng
kính Quan sát dải màu thu được trên màn hứng sáng
Nguồn sáng trắng
Tấm chắn khe sáng
Lăng kính
Màn
Trang 7A P
Tấm chắn khe sáng
Lăng kính
trắng Sau lăng kính ta thu được một dải các
màu từ đỏ đế tím, như màu sắc cầu vồng
Trang 9A P
B
Đỏ
Nguồn sáng trắng
Tấm chắn khe sáng
Lăng kính
Màn
Tấm lọc đỏ
Trang 10A P
B
Xanh
Nguồn sáng trắng
Tấm chắn khe sáng
Lăng kính
Màn
Tấm lọc xanh
Khi chắn khe bằng tấm lọc màu xanh, ta thu được trên màn vạch xanh
Hai vạch đỏ và xanh không nằm cùng một chỗ
Trang 11A P
Lăng kính
Khi chắn khe bằng tấm lọc nửa trên màu đỏ, nửa dưới màu xanh thì ta nhìn thấy đồng thời cả hai vạch đỏ và xanh nằm lệch nhau
Trang 12C3 Em hãy dựa vào các kết quả quan sát được ở trên để nhận
định sự đúng, sai của hai ý kiến sau :
Trang 13C4 Tại sao có thể nói thí nghiệm 1 là thí nghiệm
phân tích ánh sáng trắng ?
Khi chiếu một chùm sáng trắnghẹp đi qua một lăng kính thì ta
sẽ thu được trên màn chắn một chùm sáng có màu khác nhau và nằm sát cạnh nhau tạo thành một dải màu (như cầu vồng) biến thiên liên tục từ đỏ đến tím (đỏ, da cam, vàng, lục, lam, chàm, tím) Như vậy, lăng kính có khả năng phân tích một chùm sáng trắng thành những chùm màu khác nhau hay ta nói ánh sáng
trắng là tổng hợp của nhiều ánh sáng màu đơn sắc khác nhau
TIẾT 61: SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG TRẮNG
I PHÂN TÍCH CHÙM SÁNG TRẮNG BẰNG LĂNG KÍNH
1.Thí nghiệm 1
2 Thí nghiệm 2
Trang 14lăng kính thì ta sẽ thu được nhiều chùm sáng màu khác nhau nằm sát cạnh nhau, tạo thành một dải màu như cầu vồng Màu của dải này biến thiên liên tục từ đỏ đến tím.
Lăng kính có tác dụng tách riêng các chùm sáng màu có sẵn trong chùm sáng trắng cho mỗi chùm đi theo một phương
khác nhau
Trang 15C5: Mô tả hiện tượng quan sát được
Khi ánh sáng trắng chiếu vào, nhìn
theo phương này có ánh sáng màu
này, nhìn theo phương khác có ánh
sáng màu khác
Trang 16màu khác nhau đi theo các phương khác nhau Vậy thí
nghiệm 3 cũng là thí nghiệm phân tích ánh sáng trắng.
II PHÂN TÍCH MỘT CHÙM ÁNH SÁNG TRẮNG BẰNG SỰ PHẢN XẠ TRÊN ĐĨA CD
Trang 18Thí nghiệm SGK
Mô tả và giải thích hiện tượng quan sát được.
ĐƯỢC
III KẾT LUẬN CHUNG
II PHÂN TÍCH MỘT CHÙM ÁNH SÁNG TRẮNG BẰNG SỰ PHẢN XẠ TRÊN ĐĨA CD
TIẾT 61: SỰ PHÂN TÍCH ÁNH SÁNG TRẮNG
I.PHÂN TÍCH CHÙM SÁNG TRẮNG BẰNG LĂNG KÍNH
Trang 19C9 : Nêu thêm một vài hiện tượng thực tế về sự phân
tích ánh sáng trắng
Vào đêm Trăng rằm, nếu đặt một gương phẳng ở đáy một chậu nước Nhìn vào gương ta thấy Mặt trăng có nhiều vòng tròn có màu khác nhau, đó là do ánh sáng Mặt Trăng đã bị phân tích
Khi quan sát các váng dầu mỡ trên mặt nước, bóng bóng xà phòng hay cầu vồng, ta thấy chúng có nhiều màu sắc khác nhau Đó là vì chùm ánh sáng Mặt Trời chiếu tới chúng lớp váng dầu, bóng xà phòng bị
phân tích thành nhiều màu khác nhau
Trang 21GHI NHỚ
Có thể phân tích một chùm sáng trắng thành những chùm sáng màu khác nhau bằng cách cho chùm sáng trắng đi qua một lăng kính hoặc phản xạ trên mặt ghi của một đĩa CD.
Trong chùm sáng trắng có chứa nhiều chùm sáng màu khác nhau.
Trang 25KÍNH CHÚC QUÝ THẦY CÔ GIÁO MẠNH KHỎE
CHÚC CÁC EM HỌC TỐT
Trang 26C8 Phần nước nằm giữa mặt gương và mặt nước tạo
thành một lăng kính bằng nước Xét một dải sáng trắng hẹp phát ra từ mép của vạch đen trên trán, chiếu đến mặt nước Dải sáng này khúc xạ vào trong nước, phản xạ
trên gương, trở lại mặt nước, lại khúc xạ ra ngoài không khí và đi vào mắt người quan sát Dải sáng này coi như
đi qua lăng kính nước nói trên, nên nó bị phân tích ra
thành nhiều dải sáng màu sắc như cầu vồng Do đó khi nhìn vào phần gương ở trong nước ta sẽ không thấy vạch đen mà thấy một dải nhiều màu
Trang 27Bản thân lăng kính là một khối thủy tinh trong suốt không màu, nên nó không thể đóng vai trò như tấm lọc màu được.
Nếu lăng kính có tác dụng nhuộm màu cho chùm tia sáng thì tại sao chỗ này chỉ nhuộm màu xanh, chỗ kia chỉ nhuộm màu đỏ? Trong khi đó các vùng mà các tia sáng đi qua trong lăng kính có tính chất hoàn toàn giống nhau.
Như vậy chỉ có ý kiến thứ hai là đúng.
Ánh sáng trắng
Lăng kính