[r]
Trang 1PHÒNG GD & ĐT PHÙ MỸ ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN TRƯỜNG THCS MỸ ĐỨC Môn : Toán – Lớp 9 - Năm học : 2010 – 2011
Thời gian làm bài : 150 phút
ĐỀ THI ĐỀ NGHỊ (không kể thời gian phát đề)
Câu 1.(3,0 điểm):
Tìm các số nguyên x để biểu thức sau là số chính phương:
A = x4 – x2 + 2x + 2
Câu 2.(3,0 điểm):
Chứng minh rằng tổng bình phương của 5 số nguyên liên tiếp không thể là một số chính phương
Câu 3.(5,0 điểm):
a) Cho x, y thỏa mãn x2 + y2 = 1 Tìm giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất của:
A = x6 + y6
b) Tìm giá trị lớn nhất của biểu thức: B = x 9 x 2
Câu 4.(3,0 điểm):
Chứng minh rằng nếu các số dương a, b, c thỏa mãn điều kiện:
2
1a1b1c , thì abc
1 8
Câu 5.(3,0 điểm):
Cho tam giác ABC Qua điểm O tùy ý trong tam giác kẻ các đường thẳng AO, BO, CO cắt
BC, CA, AB lần lượt tại A’, B’, C’ Chứng minh hệ thức:
AA BB CC
Câu 6.(3,0 điểm):
Không dùng bảng lượng giác và máy tính Tính cos150
Trang 2PHÒNG GD & ĐT PHÙ MỸ ĐÁP ÁN - HD CHẤM - ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI
Môn : Toán – lớp 9
Câu 1
(3,0 điểm)
A = x4 – x2 + 2x + 2 = (x4 – 2x2 + 1) + (x2 + 2x + 1) = (x2 – 1)2 + (x + 1)2 = (x2 – 1)(x2 – 1) + (x + 1)2
= (x -1)(x +1)(x – 1)(x + 1) +(x + 1)2 = (x +1)2(x – 1)2 + (x + 1)2
= (x + 1)2x121
Để A là số chính phương thì phải có: (x + 1)2 = 0 và (x -1)2 + 1 tùy ý;
hoặc (x + 1)2 0 và (x -1)2 + 1 là số chính phương
Nếu (x + 1)2 = 0 x + 1 = 0 x = -1
Nếu (x + 1)2 0 và (x -1)2 + 1 là số chính phương, ta đặt (x -1)2 + 1 = y (yN)
Do đó y2 - (x -1)2 = 1 y x1 y x1 1
Vì yN và x1N nên chỉ xảy ra : y + x 1 1và y - x 1 1
x – 1 = 0 x = 1
Thử lại ta thấy với x = 1, x = -1 thì A = x4 – x2 + 2x + 2 là số chính phương
Điểm
0,5 0,25
0,25 0,25
0,5 0,5 0,5 0,25
Câu 2
(3,0 điểm) Tổng bình phương của 5 số nguyên liên tiếp có dạng :S = (n – 2)2 + (n – 1)2 + n2 + (n +1)2 + (n +2)2 (nZ)
S = n2 + 4 – 4n + n2 + 1 – 2n + n2 + n2 + 1 + 2n + n2 + 4 + 4n
S = 5n2 + 10 = 5(n2 + 2)
Ta chứng minh n2 + 2 không chia hết cho 5 với mọi n:
Nếu n 5 thì n2 + 2 chia cho 5 dư 2
Nếu n = 5k 1 thì n2 + 2 = (5k 1)2 + 2 chia cho 5 dư 3
Nếu n = 5k 2 thì n2 + 2 = (5k 2)2 + 2 chia cho 5 dư 1
Vậy n2 + 2 5 nên S là số chia hết cho 5 nhưng không chia hết cho 25, do đó S không thể là một số chính phương
0,5 0,5
0,5 0,5 0,5 0,5
Câu 3
(5,0 điểm)
Câu a
(3,0 điểm)
* Với x2 + y2 = 1 (gt) ta có :
A = x6 + y6 = (x2)3 + (y2)3 = (x2 + y2)3 – 3x2y4 – 3x4y2
= (x2 + y2)3 – 3x2y2(x2 + y2) = 1 - 3x2y2
Ta có - 3x2y2 0 Do đó A 1
Dấu “=” xảy ra 2 2
1, 0 1
Vậy A(max) = 1
1, 0
* Aùp dụng bất đẳng thức Côsi cho hai số không âm, ta có:
x y2 2 x2y2 , mà x2 + y2 = 1 (gt) nên ta có :
0,5 0,25 0,5 0,25 0,25
Trang 3Câu 3a
(3,0 điểm)
x2y2
2
1 1
2 4
-3 x2y2
3 4
Do đó A = 1 - 3x2y2
3 1 1
4 4
Dấu “=” xảy ra
2
2 2
x y
x y
Vậy A(min) =
1 4
2 2
0,5 0,5 0,25
Câu 3b
(2,0 điểm)
* Điều kiện : 9 – x2 0 x2 9 -3 x 3
* Aùp dụng bất đẳng thức cho hai số không âm, ta có :
B = x 9 x 2
Dấu “=” xảy ra x = 9 x 2 x2 = 9 - x2 x2 =
2 x 2
(TMĐK)
Vậy max B =
2 x 2
0,5
0,5 0,75 0,25
Câu 4
(3,0 điểm) Ta có
2
1a1b1c (gt)
Aùp dụng bất đẳng thức Côsi cho hai số dương, ta có :
2
* Từ (1) và (2) suy ra
1 2
bc
(3)
* Chứng minh tương tự, ta được :
1 2
1 (1 ) 1
ac
(4)
1 2
1 (1 ) 1
ab
(5)
Nhân các vế tương ứng của (3), (4), (5) ta được :
2
1
8
abc
1
8
abc
(vì a, b, c > 0)
1 8abc (vì a, b, c > 0) abc
1
8 (đpcm)
0,5 0,5
0,5 0,25 0,25
0,5 0,25 0,25
Trang 4Câu 5
(3,0 điểm)
* Vẽ hình đúng theo đề bài (h.1)
* Kẻ AH BC, OI BC (H, OBC)
Khi đó OI // AH (cùng BC)
Xét AHA’ có OI // AH theo hệ quả của
định lí Talet ta có:
' AA'
AH
(1)
* Mặt khác có :
1 2 1 2
OBC
ABC
BC OI
(2)
Từ (1) và (2) suy ra
' AA'
OBC ABC
Chứng minh tương tự, ta có :
' '
OAC ABC
S BB (4)
' '
OAB
ABC
S CC (5)
* Cộng các vế tương ứng của (3), (4), (5) ta được :
1 AA' ' '
0,25 0,25
0,5
0,5
0,5 0,25 0,25
0,5
Câu 6
(3,0 điểm) * Vẽ ABC vuông tại A có B 150
(hình 2)
* Đặt AC = b Vẽ đường trung trực
của BC cắt BC, AB lần lượt tại I, K
Khi đó : KB = KC KBC cân tại
K C1 B 150
* Xét AKC vuông tại A có AKC C1B 150150 300 (góc ngoài của
KBC) KC2AC 2b (định lí về tam giác vuông có góc 300)
Và AK = BC2 AC2 4b2 b2 b 3 (đlíPytago)
Do đó AB = AK + KB = AK + KC = b 3 + 2b = b( 3 +2)
* Xét ABC vuông tại A, theo định lí Pytago ta có:
BC2 = AB2 + AC2 = b2( 3 +2)2 + b2 = b2(3 + 4 + 4 3 + 1) = 4b2(2+ 3)
BC = 4b22 3 2b 2 3
cos150 = cosB = =
0,25
0,5
0,25 0,5 0,25 0,25
0,5 0,5
Trang 5
2
2 3 2 3 2 3 2 3 2 3 1
2 3 2
2 2 3
2 2 3 2 2 3
b
AB
Mọi cách gải khác đúng, chặt chẽ đều được điểm tối đa của từng câu.