Lµ ngêi yªu nghÒ, cã niÒm say mª vµ sù rung ®éng s©u s¾c tríc c¸i ®Ñp cña cuéc ®êi (hoµn thµnh tèt nhiÖm vô ®îc giao, kh«ng b»ng lßng víi nh÷ng bøc ¶nh thiÕu tÝnh nghÖ thuËt)... Hån Tr¬n[r]
Trang 1sở gd & đt nghệ an kỳ thi thử tốt nghiệp thpt
trờng thpt nguyễn xuân ôn năm học: 2010 -2011
môn thi: NGỮ VĂN
Thời gian 150 phút ( không kể thời gian giao đề)
I Phần bắt buộc:
Câu 1: (2 điểm)
" Hãy giữ đầu óc tỉnh táo và biết cách chịu đựng nh một con ngời"
" Con ngời có thể bị hủy diệt chứ không thể bị đánh bại".
a Những câu trên là lời của nhân vật nào? Trong tác phẩm, tác giả nào?
b Nêu ý nghĩa của hai câu nói trên
Câu 2 (3 điểm)
Anh (chị) hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 400 từ) bàn về cách ứng xử thiếu văn hóa trong một bộ phận thanh niên, học sinh hiện nay
II Phần thí sinh tự chọn:
Câu 3a (5 điểm):
Phân tích nhân vật Phùng trong truyện ngắn “Chiếc thuyền ngoài xa” của nhà văn Nguyễn Minh Châu
Câu 3b (5 điểm):
Cảm nhận của anh (chị) về cuộc đối thoại giữa Hồn Trơng Ba và Đế Thích trong vở kịch “Hồn Trơng Ba, da hàng thịt” ( Lu Quang Vũ )
000
sở gd & đt nghệ an kỳ thi thử tốt nghiệp thpt
trờng thpt nguyễn xuân ôn năm học: 2010 -2011
môn thi: NGỮ VĂN
H ướng dẫn chấm
I Phần bắt buộc:
Câu 1
(2 điểm) a, Những câu trên là lời của ông lão đánh cá Xantiagôtrong truyện ngắn “Ông già và biển cả” của nhà văn Mỹ
Trang 2- Con đờng đến với thành công hiếm khi bằng phẳng Để
tới đích, con ngời không chỉ biết ớc mơ mà còn phải “tỉnh
táo”, biết dùng đầu óc suy xét, phán đoán, phải biết đa ra
các giải pháp hành động và biết chịu đựng để vợt qua khó
khăn thử thách Đồng thời con ngời phải có ý chí, nghị
lực trớc mọi hoàn cảnh
- Thể hiện niềm tin vào sức mạnh và khả năng chiến
thắng của con ngời
Câu 2
(3 điểm)
- Nêu vấn đề nghị luận: Thực trạng về cách ứng xử thiếu
văn hóa trong một bộ phận thanh niên, học sinh 0,5
- Ứng xử thiếu văn hóa là thiếu sự hiểu biết, cha đúng
chuẩn mực văn hóa; thiếu ý thức tôn trọng ngời khác,
thiếu tình yêu thơng con ngời, thiếu tôn trọng chính mình
và ý thức giữ gìn truyền thống văn hóa dân tộc, ý thức giữ
gìn sự trong sáng của tiếng Việt
2.0
- Cách ứng xử thiếu văn hóa sẽ làm mất đi nét đẹp trong
sáng, thanh lịch của thanh niên, học sinh; mất đi sự thiện
cảm yêu mến của mọi ngời; tự đánh mất mình
- Ứng xử thiếu văn hóa làm mất đi nét thuần phong mĩ
tục của dân tộc, vẻ đẹp vốn có của tiếng Việt; để lại một
thế hệ con ngời vô cảm, thiếu ý thức trách nhiệm với gia
đình, xã hội, đất nớc; kìm hãm sự phát triển hội nhập của
đất nớc
- Vẫn còn nhiều học sinh, thanh niên hiện nay có cách
ứng xử văn hóa đang phát huy nét đẹp vốn có của mình
góp phần xây dựng đất nớc, tô điểm cuộc sống
- Liên hệ thực tế: Liên hệ bản thân, đề xuất giải pháp để
khắc phục thực trạng, kêu gọi tất cả học sinh, thanh niên
hãy biết ứng xử có văn hóa
(Lu ý: Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách nhng
phải đảm bảo đợc yêu cầu của bài văn nghị luận về một
hiện tợng đời sống)
0,5
II Phần tự chọn:
Câu 3a
(5 điểm) - Giới thiệu khái quát tác giả, tác phẩm, nhân vật- Phân tích nhân vật: 0,5
+ Phùng là ngời tốt, có tình yêu thơng con ngời, có ý
thức bảo vệ con ngời, xây dựng cuộc sống (Từng là ngời
lính trên chiến trờng chống Mỹ cứu nớc; bất bình trớc
việc ngời chồng đánh vợ, ngăn cản không cho con đánh
lại cha, sẵn sàng tố cáo làm nhân chứng cho ngời đàn bà
tội nghiệp để giải thoát cho chị…)
+ Phùng là ngời nghệ sĩ chân chính
Là ngời yêu nghề, có niềm say mê và sự rung động
sâu sắc trớc cái đẹp của cuộc đời (hoàn thành tốt nhiệm
vụ đợc giao, không bằng lòng với những bức ảnh thiếu
tính nghệ thuật)
Có nhận thức sâu sắc về chức năng của nghệ thuật
(một tác phẩm nghệ thuật chân chính phải là một tác
phẩm mà khi nhìn vào đó ngời ta có thể thấy đợc chân lý
3,0
Trang 3cuộc đời: cái đẹp là đạo đức, cái đẹp có thể thanh lọc tâm
hồn con ngời….) Có nhận thức sâu sắc về mối quan hệ
giữa nghệ thuật và hiện thực cuộc sống (ngời nghệ sĩ
không thể nhìn đời và nhìn ngời một cách phiến diện, hời
hợt )
- Nghệ thuật xây dựng nhân vật:
+ Nhân vật chứa đựng t tởng, quan điểm của nhà văn
+ Nhân vật đợc đặt vào những tình huống có tính chất
khám phá, nhận thức
+ Chọn ngôi kể cho nhân vật: ngôi thứ nhất làm cho câu
chuyện chân thực, sinh động và đậm chất triết lý
1,0
- Đánh giá chung
+ Góp phần thể hiện t tởng chủ đề của tác phẩm: Phải
nhìn cuộc đời và con ngời một cách toàn diện, nhiều
chiều
+ Thể hiện đợc phong cách của nhà văn Nguyễn Minh
Châu: “Phát hiện vẻ đẹp của hạt ngọc ẩn dấu trong tâm
hồn con ngời”
0,5
Câu 3b
(5 điểm)
- Giới thiệu khái quát về tác giả, tác phẩm, vị trí màn đối
- Cảm nhận đoạn trích trên các phơng diện sau:
+ Nội dung: Cuộc đối thoại cho thấy những quan điểm
sống khác nhau:
Đế Thích: muốn đợc tồn tại thì có thể sống chắp vá,
nơng nhờ, thậm chí là phải khuôn ép mình; không có con
ngời nào vẹn toàn…
Hồn Trơng Ba: Không chấp nhận cách sống “Bên
trong một đàng, bên ngoài một nẻo” Thể xác và linh hồn
phải hòa hợp, thống nhất Sống có mục đích, ý nghĩa chứ
không phải là sự tồn tại
(Học sinh tìm dẫn chứng phân tích)
+ Nghệ thuật:
Xây dựng xung đột kịch đầy kịch tính:
Thể hiện qua đối thoại kịch: Phản ứng của Hồn
Tr-ơng Ba với Đế Thích: Từ chối mọi ân huệ của Đế Thích;
phản ứng với chính mình; Tìm cách thoát khỏi xác hàng
thịt, suy nghĩ thấu đáo trớc việc Đế Thích đề nghị nhập
vào xác cu Tị
Cách giải quyết xung đột kịch hợp lý thể hiện đợc
quan điểm của tác giả: Phải đợc sống là chính mình,
thuận theo lẽ tự nhiên…
Ngôn ngữ kịch: Ngôn ngữ đời thờng nhng chứa đựng
triết lý sống sâu sắc
+ Chủ đề t tởng: Gửi gắm thông điệp của nhà văn:
Đợc sống làm ngời quý giá thật nhng đợc sống là
chính mình với những gì mình có và theo đuổi mục đích
4,0
Trang 4sống thì mới có ý nghĩa.
Cuộc sống chỉ thực sự có ý nghĩa khi con ngời sống
tự nhiên hài hòa về thể xác và tâm hồn
Con ngời phải biết đấu tranh với nghịch cảnh, với
chính bản thân chống lại sự dung tục để hoàn thiện nhân
cách và vơn tới những giá trị tinh thần cao quý
- Đánh giá chung:
+ Góp phần thể hiện t tởng chủ đề của tác phẩm
+ Đó là sáng tạo độc đáo mới mẻ của Lu Quang Vũ
trong việc lựa chọn nhân vật, tình huống kịch
+ Quan điểm của nhà văn về cuộc sống và con ngời
Lu ý: Học sinh có thể trình bày khác nhau nhng phải
nói lên đợc sụ cảm nhận của bản thân thể hiện qua các
nội dung trên
0,5