Gián án văn 6-hk2-tiết 91:nhân hoá

Em hãy chỉ ra phép so sánh trong câu thơ trên và cho biết nhà thơ đã dùng kiểu so sánh nào?. Dùng sự vật so sánh khác loại với người -> Sự tươi tốt, mượt mà, đầy sức sống của hàng dư

KIỂM TRA BÀI CŨ:

1 Em hãy chỉ ra phép so sánh trong câu thơ

trên và cho biết nhà thơ đã dùng kiểu so

sánh nào ? Vì sao em biết ?

2 Thử phân tích tác dụng gợi hình, gợi cảm

của phép so sánh này.

“ Đường nở ngực Những hàng dương liễu nhỏ

Đã lên xanh như tóc tuổi mười lăm.”

(Bài ca xuân 61 - Tố Hữu)

ĐÁP ÁN:

1 Phép so sánh: Những hàng dương liễu nhỏ

(đã lên xanh) so sánh với tóc tuổi mười lăm Thuộc kiểu so sánh ngang bằng (vì có từ ngữ chỉ ý so sánh là như ).

2 Dùng sự vật so sánh khác loại với người

-> Sự tươi tốt, mượt mà, đầy sức sống của hàng

dương liễu

=> Niềm vui mừng, niềm hân hoan của nhà thơ

Tố Hữu khi miền Bắc đã độc lập và đang

tiến lên xây dựng xã hội mới - XHCN.

TIEÁT 91:

Câu hỏi:

a Kể tên các sự vật được nói đến ?

b Các sự vật ấy được gán cho những

hành động gì, của ai ?

c Cách gọi tên các sự vật có gì khác

nhau ?

a Các sự vật: Trời, cây mía, kiến.

b Gán cho những hành động của con người

chuẩn bị chiến đấu:

mưa.

đưa trước cơn gió, đàn kiến (con vật) đi lánh

mưa.

c Gọi trời bằng ông : dùng từ vốn gọi con người để

gọi sự vật

bằng những từ vốn được dùng để gọi hoặc

tả con người.

? Nêu s ự giống nhau và khác nhau giữa hai cách diễn

đạt: Cách 1 Cách 2

1 Ông trời mặc áo giáp đen ra trận 1 Bầu trời đầy mây đen.

2 Muôn nghìn cây mía múa gươm 2 Muôn nghìn cây mía ngả

nghiêng, lá bay phấp phới.

3 Kiến hành quân đầy đường 3 Kiến bò đầy đường.

-* Giống nhau: Cùng miêu tả về từng sự vật (trời, cây mía, kiến).

* Khác nhau: - Cách 1: có sử dụng phép nhân hóa, thể hiện tình cảm yêu mến thiên nhiên của nhà thơ

- Cách 2: không sử dụng phép nhân hóa và lời văn chỉ mang tính chất miêu tả, tường thuật.

- Bầu trời: ông, mặc áo giáp, ra trận.

-> Gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật bằng những

từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người.

-> Gần gũi với con người.

-> Tính biểu cảm cao.

b Ghi nhớ 1 sgk 57.

2 Các kiểu nhân hoá:

a Ví dụ: sgk 57.

1 Trong các câu dưới đây, những sự vật nào được nhân hoá ?

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu

Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai cả.

mỗi người một việc, không ai tị ai cả

(Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng)

b) Gậy tre, chông

thép của quân thù

vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng,

giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ

đồng lúa chín.

(Thép Mới)

c) Trâu ơi, ta bảo trâu này Trâu ra ngoài ruộng, trâu cày với ta.

(Ca dao)

- Lão, bác, cơ, cậu

-> Dùng từ ngữ vốn gọi người để gọi

vật.

-> Dùng từ ngữ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính

chất của vật.

với người.

b Ghi nh 2 sgk 58 ớ 2 sgk 58.

II Luyện tập:

Bài 1: Hãy chỉ ra và nêu tác dụng của

phép nhân hóa trong đoạn văn sau:

Bến cảng lúc nào cũng đông vui Tàu

mẹ, tàu con đậu đầy mặt nước Xe anh,

xe em tíu tít nhận hàng về và chở hàng

ra Tất cả đều bận rộn (Phong Thu)

em, tíu tít, bận rộn.

nhịp, khẩn trương của các phương tiện trên bến cảng

1 Bến cảng lúc nào

cũng đông vui Tàu

mẹ, tàu con đậu

đầy mặt nước Xe

anh, xe em tíu tít

nhận hàng về và

chở hàng ra Tất

cả đều bận rộn

1 Bến cảng lúc nào

hàng về và chở

hàng ra Tất cả đều

xe Tàu lớn , tàu bé

đậu đầy mặt nước

Xe to , xe nho û nhận hàng về và chở

hàng ra Tất cả đều hoạt động liên tục.

-> Đoạn 1 sử dụng nhiều phép nhân hĩa, nhờ vậy

mà đoạn văn trở nên sinh động, gợi cảm hơn, hay hơn.

Cách 1

chổi thì cô bé Chổi Rơm

vào loại xinh xắn nhất

Cô có chiếc váy vàng

óng, không ai đẹp bằng

rơm thóc nếp vàng tươi,

được tết săn lại, cuốn

từng vòng quanh người,

(Vũ Duy Thông)

Cách 2 Trong các loại chổi, chổi rơm vào loại đẹp nhất Chổi được tết bằng rơm nếp vàng Tay

ch i ược tết săn ổi được tết săn được tết săn

ch i ược tết săn ổi được tết săn được tết săn

lại thành sợi và quấn quanh thành cuộn.

NHÂN HOÁ

khác nhau ?

Cách 1

cô bé Chổi Rơm vào loại xinh

xắn nhất Cô có chiếc váy

vàng óng, không ai đẹp bằng

Áo của cô c ng bằng rơm của cô c ng bằng rơm ũng bằng rơm ũng bằng rơm

thóc nếp vàng tươi, được tết

săn lại, cuốn từng vòng

quanh người, trông c như , trông c như ứ như áo len vậy ứ như áo len vậy.

áo len vậy (Vũ Duy Thông)

Cách 2

chổi, chổi rơm vào

nếp vàng Tay

ch i ổi

lại thành sợi và

quấn quanh thành cuộn.

NHÂN HOÁ

Rơm sinh động, gần gũi hơn => Đoạn văn cĩ tính

biểu cảm cao hơn Cách 2: Giới thiệu, diễn tả bình

thường, chỉ rõ ràng, đầy đủ chi tiết

-> Cách 1: Thích hợp cho văn bản biểu cảm Cách 2: Thích hợp cho văn bản thuyết

Bài 4: a) Núi cao chi lắm núi ơi

Núi che mặt trời chẳng thấy người thương!

(Ca dao).

- Từ nhân hĩa: “Ơi”

- Kiểu nhân hĩa: Trị chuyện, xưng hơ với vật như với người.

- Tác dụng: Cách nói này khiến cho núi

trở nên gần gũi và người nói có khả năng bày tỏ kín đáo tâm tư, tình c m ảm

NHÂN HOÁ

b) Nước đầy và nước mới thì cua cá

nhiêu cò, sếu, vạc, cốc, le, sâm cầm, vịt trời, bồ nông, mòng, két ở các bãi sông

xơ xác tận đâu cũng bay cả về vùng

chân mà vẫn hếch mỏ, chẳng được miếng nào (Tô Hoài)

Từ nhân hóa Kiểu nhân hóa

Họ, anh Dùng từ vốn gọi người để

gọi vật

Tấp nập xuôi

ngược, cãi cọ om,

tranh một mồi tép,

bì bõm lội bùn

Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động,

tính chất của vật.

sống, sinh hoạt của các loài vật hết sức hóm

hỉnh, sinh động, có tính biểu cảm cao.

Bài tập nhanh:

câu thơ sau và cho biết người viết

đã dùng những kiểu nhân hoá nào

Tội nghiệp thân tớ khổ sở suốt đời

Chỉ vì con người không có ý thức…

Đôi chân đội trời đầu thì đạp đất

Thân hình đảo lộn như chong chóng quay

Rồi bỗng thấy ngay tớ đã vào giỏ

Gặp được bạn bè, gia đình, dòng họ Hạnh phúc đã tới, niềm vui ở đây

Cầu mong mai này vắng bóng hình ảnh

Dòng họ nhà rác nằm trên sân

trường.

TÂM TÌNH CỦA RÁC

1 H c thu c 2 ghi nh sgk, hoàn thành t t c ọc thuộc 2 ghi nhớ ở sgk, hoàn thành tất cả ộc 2 ghi nhớ ở sgk, hoàn thành tất cả ớ 2 sgk 58 ở sgk, hoàn thành tất cả ất cả ả

1 H c thu c 2 ghi nh sgk, hoàn thành t t c ọc thuộc 2 ghi nhớ ở sgk, hoàn thành tất cả ộc 2 ghi nhớ ở sgk, hoàn thành tất cả ớ 2 sgk 58 ở sgk, hoàn thành tất cả ất cả ả

các bài tập vào trong vở bài tập.

2 Chuẩn bị bài mới “Phương pháp tả người”:

* Đọc toàn bộ bài.

* So n trả lời các câu hỏi ph n * So n trả lời các câu hỏi ph n ại, xung phong, giữ ại, xung phong, giữ ần ần Tìm hi u bài Tìm hi u bài ểu bài ểu bài

* Xem tr * Xem tr ướ 2 sgk 58 ướ 2 sgk 58 c ph n c ph n ần ần Luy n t p Luy n t p ện tập ập ện tập ập