Đã khách không nhà / trong bốn biển, Lại người có tội / giữa năm châu.. - Điệp từ “vẫn”: cách sống đàng hoàng, sang trọng của bậc anh hùng không bao giờ thay đổi trong bất cứ hoàn cảnh n
Trang 2Phan Bội Châu
I Đọc – tìm hiểu chung:
1 Tác giả.
Phan Bội Châu (1867 - 1940) Tên thuở nhỏ Phan Văn San
- Tên hiệu: Sào Nam
- Người làng Đan Nhiễm, xã Nam Hòa, tỉnh Nghệ An.
=> Là nhà nho yêu nước và cách mạng,
ngọn cờ đầu của cách mạng Việt Nam 25
năm đầu thế kỷ XX.
=> Là nhà văn, nhà thơ lớn có sự nghiệp
sáng tác đồ sộ với nhiều thể loại.
Căn nhà nhỏ là nơi –ông già Bến Ngự– bị giam lỏng ở Huế
Trang 3Phan Béi Ch©u
I §äc – t×m hiÓu chung:
1 T¸c gi¶.
2 T¸c phÈm.
a C¸c t¸c phÈm cña Phan Béi Ch©u
b Bµi th¬.
- S¸ng t¸c n¨m 1914.
- N»m trong “Ngôc trung th”.
- ViÕt khi bÞ b¾t giam ë Trung Quèc.
Trang 4Phan Bội Châu
I Đọc – tìm hiểu chung:
3 Đọc – tìm hiểu thể thơ - bố cục.
a Giọng đọc.
Hào hùng
b Thể thơ - bố cục.
Thất ngôn bát cú Đường luật
Vẫn là hào kiệt, / vẫn phong lưu, Chạy mỏi chân / thì hãy ở tù.
Đã khách không nhà / trong bốn biển, Lại người có tội / giữa năm châu.
Bủa tay / ôm chặt / bồ kinh tế,
Mở miệng / cười tan / cuộc oán thù.
Thân ấy vẫn còn, / còn sự nghiệp, Bao nhiêu nguy hiểm / sợ gì đâu.
Trang 5Phan Bội Châu
I Đọc – tìm hiểu chung:
3 Đọc – tìm hiểu thể thơ - bố cục.
b Thể thơ - bố cục.
Thất ngôn bát cú Đường luật
+ Gồm 8 câu, mỗi câu 7 tiếng
+ Vần bằng, vần hiệp ở các tiếng cuối của câu (1, 2, 4, 6, 8)
+ Hai cặp 3 + 4; 5 + 6 đối nhau
=> Bố cục gồm 4 phần: Đề, thực, luận, kết
Trang 6Phan Bội Châu
I Đọc – tìm hiểu chung:
II Phân tích:
1 Hai câu đề.
- Điệp từ “vẫn”: cách sống đàng hoàng, sang trọng
của bậc anh hùng không bao giờ thay đổi trong bất
cứ hoàn cảnh nào
- Người cách mạng quan niệm: Chuyện ở tù đối với họ chỉ là chặng dừng chân nghỉ ngơi trên con đường cách mạng mà thôi
=> Phong thái ung dung của người tù cách mạng.
Vẫn là hào kiệt,/ vẫn phong lưu,
Chạy mỏi chân/ thì hãy ở tù.
- Giọng điệu tự nhiên, vui đùa
Trang 7Phan Bội Châu
I Đọc – tìm hiểu chung:
II Phân tích:
2 Hai câu thực.
- Giọng thơ trầm lắng
- Phép đối:
=>Người anh hùng đàng hoàng lớn lao với tầm thước
đo là bốn bể năm châu không hề chật hẹp
Đã khách không nhà/ trong bốn biển, Lại người có tội/ giữa năm châu.
trong bốn biển, giữa năm châu.
Đã
Lại
khách không nhà người có tội
- Khách không nhà …
- Người có tội … Suy ngẫm về lý tưởng cuộc đời hoạt động cách mạng của mình.
Trang 8Phan Bội Châu
I Đọc – tìm hiểu chung:
II Phân tích:
3 Hai câu luận.
- Hoài bão, khát vọng trị nước cứu đời
- Tiếng cười của người yêu nước trong cảnh tù ngục
có sức mạnh chiến thắng mọi âm mưu thủ đoạn thâm
độc của kẻ thù.
- Phép đối:
Bủa tay/ ôm chặt/ bồ kinh tế,
Mở miệng/ cười tan/ cuộc oán thù.
- Giọng thơ: hào hùng, rắn rỏi
=> Khí phách hiên ngang bất khuất.
Bủa tay
Mở miệng ôm chặt cười tan bồ kinh tế, cuộc oán thù.
Trang 9Phan Bội Châu
I Đọc – tìm hiểu chung:
II Phân tích:
4 Hai câu kết.
- Thể hiện quan niệm sống của nhà yêu nước Còn
sống, còn đấu tranh giải phóng dân tộc
- Điệp từ “còn”: Buộc người đọc phải ngắt nhịp một cách mạnh mẽ
=> ý chí gang thép.
Thân ấy vẫn còn,/ còn sự nghiệp,
Bao nhiêu nguy hiểm/ sợ gì đâu.
- Giọng thơ trở lên dõng dạc, dứt khoát, tăng ý
nghĩa khẳng định cho câu thơ
=> Lời kết hài hoà với phần mở đầu.
Trang 10Phan Bội Châu
I Đọc – tìm hiểu chung:
II Phân tích:
III Tổng kết:
1 Nghệ thuật.
- Giọng thơ hào sảng phù hợp khẩu khí ngang tàng của người tù cách mạng
2 Nội dung.
- Người cách mạng dù trong hoàn cảnh nào cũng không lay chuyển được ý chí cao đẹp vì dân vì nước
Trang 11Phan Béi Ch©u
I §äc – t×m hiÓu chung:
II Ph©n tÝch:
III Tæng kÕt:
IV LuyÖn tËp:
Trang 123
2
1
8
7
6
5
Câu 1: Tên thật tác giả bài thơ?
Câu 2 Bài thơ được viết theo thể thơ nào?
O
N
G
U O I
C
U E H
H
Câu 3 Những trí thức phong kiến thường gọi là nhà? Câu 4 Bài thơ này được trích trong tác phẩm nào?
Câu 5 Địa danh mà Phan Bội Châu bị bắt giam năm 1914? Câu 6 Cặp câu thứ ba trong bài thơ thất ngôn bát cú?
Câu 7 Hành động thể hiện khí phách của nhà thơ trong câu luận? Câu 8 Nơi Phan Bội Châu bị bắt giam đến cuối đời?
N O H P
U U L G
Từ thể hiện khí phách của Phan Bội Châu khi mới bị bắt?
Trang 13- Học thuộc lòng và trình bày những nét đặc sắc về nội dung nghệ thuật của bài thơ
- Ôn lại đặc điểm thể thơ thất ngôn bát cú
Đường luật.
- Viết đoạn văn khoảng 5-7 câu phát biểu
cảm nghĩ của em về một cặp câu trong bài thơ này.
- Chuẩn bị bài –Đập đá ở Côn Lôn– (theo câu hỏi SGK)
Trang 15Câu 1: Tên thật tác giả bài thơ?
Câu 2 Bài thơ được viết theo thể thơ nào?
Câu 3 Những trí thức phong kiến thường gọi là nhà?
Câu 4 Bài thơ này được trích trong tác phẩm nào?
Câu 5 Địa danh mà Phan Bội Châu bị bắt giam năm 1914?
Câu 6 Cặp câu thứ ba trong bài thơ thất ngôn bát cú?
Câu 7 Hành động thể hiện khí phách của nhà thơ trong câu luận? Câu 8 Nơi Phan Bội Châu bị bắt giam đến cuối đời?
Từ thể hiện khí phách của Phan Bội Châu khi mới bị bắt?