Đặc điểm cấu tạo và đặc tính kỹ thuật của nắp máy
Nắp máy được bắt chặt với thân máy bằng bulông hoặc bằng vít cấy ,nó kết hợp với xylanh, piston tạo thành buồng đốt
Nắp máy được đúc liền khối, bao gồm các bộ phận chính như buồng đốt, mặt phẳng lắp ghép với thân máy, đường ống nạp, đường ống thải và đường nước làm mát.
Hình 2 Động cơ 2RZ 1.2 Đặc tính kỹ thuật của nắp máy :
Nắp máy cần đáp ứng các điều kiện làm việc khắt khe, bao gồm khả năng chịu nhiệt độ và áp suất cao, chống ăn mòn hóa học, cũng như chịu được ứng suất nén lớn khi bulông hoặc vít cấy được siết chặt vào thân máy.
- Vật liệu chế tạo : Nắp máy được chế tạo bằng hợp kim nhôm.
Các bộ phận trên nắp máy (các chi tiết của nắp máy)………………… 3 - 4 B THÁO NẮP QUY LÁT……………………………………………………… 5 - 12 1 Chuẩn bi dụng cụ, thiết bị ,vật liệu
Vệ sinh làm sạch sơ bộ toàn bộ máy
- Dùng dụng cụ làm sạch, giẻ lau ,thiết bị rửa, chất tẩy rửa, máy nén khí để làm sạch toàn bộ động cơ
- Yêu cầu : Làm sạch hết bụi bẩn, dầu mỡ, đảm bảo nơi sửa chữa sạch sẽ khô ráo
Tháo dầu bôi trơn
- Nâng máy lên bằng thiết bị nâng
- Tháo bulông dưới đáy dầu để xả dầu bôi trơn :
+ Dùng khoá vòng để tháo bulông sau đó dùng khay để hứng dầu bôi trơn
+ Khi đã xả hết dầu bôi trơn tiến hành hạ động cơ xuống vị trí sửa chữa
Hình 12 Nâng máy lên để xả dầu bôi trơn
Tháo các đường dây cao áp và bugi
Khi tháo dây cao áp, hãy cẩn thận cầm vào vỏ bọc cao su và kéo nhẹ nhàng để tránh làm cong dây hoặc hư hỏng bên trong Sau khi đã tháo xong các dây cao áp, tiếp tục tháo từng bugi và sắp xếp chúng theo trình tự vào khay.
Hinh 13 Tháo các đường dây cao áp
Đặt piston của xulanh số 1 tại TDC/ ký nén
- Quay puli trục khuỷu và gióng thẳng rãnh trên puli với dấu “O” trên nắp đậy xích cam
- Khi quay puli trục khuỷu có thể dùng chìa khoá vòng lắp vào bulông bắt puli để quay
Ghi chú : xylanh số 1 là xylanh chọn gần quạt gió ,TDC : điểm chết trên
Hinh 14 Đặt piston của xylanh số 1 tại DCT
Tháo nắp đậy nắp quy lát ………………………………………………… 6 - 7 8 Tháo bộ chia điện
Tháo 9 bulong và 2 đai ốc của nắp đậy nắp quy lát bằng cách sử dụng khẩu và cần siết tháo theo cách đối xứng Sau khi hoàn tất việc tháo các bulong và đai ốc, hãy nhẹ nhàng nhấc nắp đậy ra và đặt vào khay một cách gọn gàng.
- Tháo gioăng : đảm bảo nhẹ nhàng không làm hư hỏng mặt phẳng lắp ghép.
- Tháo nút hình bán nguyệt
Khi tháo các chi tiết, hãy đảm bảo sắp xếp gọn gàng trong khay để tránh làm cong vênh hoặc nứt nắp đậy nắp quy lát Đặc biệt, khi nhấc nắp đậy nắp quy lát, cần chú ý không làm biến dạng bề mặt lắp gioăng giữa nắp đậy và mặt phẳng trên nắp quy lát.
Để tháo các đường ống chân không, sử dụng kìm để tháo chi tiết kẹp đường ống cao su Sau đó, kéo đường ống ra một cách nhẹ nhàng, đảm bảo lực kéo vừa đủ để không làm hỏng các đường ống cao su.
Để tháo đường dây cao áp khỏi bộ chia điện, cần thực hiện một cách cẩn thận Hãy nắm chặt vào vỏ cao su và kéo thẳng từ từ, đảm bảo lực kéo vừa đủ để tránh gây hư hỏng cho đường dây cao áp.
- Tháo giắc nối bộ chia điện.
- Đặt piston của xylanh số 1 tại TDC /kỳ nén :
Quay puli trục khuỷu cho đến khi dấu thời điểm đánh lửa khớp với “O” trên vỏ hộp xích cam Để thực hiện điều này, có thể sử dụng chìa khoá vòng để lắp vào bulong bắt puli và tiến hành quay.
Dấu thời điểm đánh lửa trên vỏ xích cam cần phải trùng với ký hiệu “O” Để kiểm tra, hướng của con quay bộ chia điện phải giống như hình vẽ IG1284 Nếu chưa đúng, hãy quay puli trục khuỷu thêm một vòng nữa.
+ Tháo bulong bắt bộ chia điện ,dùng khẩu và cần siết để tháo các bulong sau đó bỏ các bulong trình tự vào khay
+ Rút bộ chia điện ra khỏi nắp quy lát sau đó bỏ cẩn thận vào khay
Hình 16 Tháo bộ chia điện
Tháo thanh đỡ đường ống nạp
Tháo 2 bulong thanh đỡ đường ống nạp, dùng chìa khoá vòng để tháo 2 bulong thanh đỡ đườngống nạp sau đó bỏ 2 bulong và thanh đỡ vào khay đựng theo thứ tự
Hình 17 Tháo 2 bulong thanh đỡ đường ống nạp
Tháo đường ống chuyển nước số 1 ra khỏi van hằng nhiệt
Dùng kìm tháo chi tiết kẹp đường ống sau đó kéo đường ống ra khỏi van hằng nhiệt Nhưng phải chú ý không để nước chảy ra nơi sửa chữa
Hinh 18 Tháo đường ống nước ra khỏi van hằng nhiệt
Tháo bơm xăng ………………………………………………………… 8 - 9 12 Tháo đĩa xích trên trục cam
- Tháo 3 đường ống cao su ra khỏi ống nhiên liệu :
+ Dùng kìm tháo các chi tiết kẹp đường ống cao su
+ Kéo trình tự các ống cao su ra khỏi các ống nhiên liệu.
+ Chú ý phải đảm bảo an toàn không để xăng chảy ra ngoài theo các đường ống cao su, không tháo những nơi dễ cháy nổ.
- Tháo 2 đai ốc bắt bơm nhiên liệu: Dùng khẩu, cần siết để tháo sau đó bỏ các đai ốc và bơm xăng trình tự vào khay cẩn thận
12 Tháo đĩa xích trên trục cam
- Đánh dấu trên đĩa xích và xích cam, đánh dấu phải rõ, dễ nhìn.
Hình 20 Đánh dấu trên đĩa xích và xích cam
- Tháo bulong bắt đĩa xích cam :
Dùng khẩu, cần siết, dụng cụ giữ trục cam để tháo bulông bắt đĩa xích cam sau đó bỏ trình tự vào khay
Chú ý : Khi lấy bulông bắt đĩa xích ra không làm hư hỏng bulong ,hư hỏng đĩa xích
Hình 21 Tháo bulong bắt đũa xích cam
Khi tháo bánh răng dẫn động bộ chia điện và cam dẫn động bơm xăng, cần phải cẩn thận để tránh làm hư hỏng, mẻ nứt hoặc biến dạng đĩa cam Sau khi lấy bánh răng và cam dẫn động bơm xăng, hãy bỏ chúng vào khay theo đúng trình tự.
Hình 22 Tháo bắn răng dẫn đông bộ chia điện
Tháo 2 đai ốc bộ căng xích cam và gioăng
Dùng chìa khoá vòng tháo 2 đai ốc sau đó bỏ các chi tiết vào khay, lấy gioăng ra.
Hình 23 Thào 2 đai ốc bộ căng xích cam
Tháo đĩa xích cam và xích cam khoải trục cam
Tháo đĩa xích cam và xích cam khỏi trục cam cần thực hiện cẩn thận, để lại chúng trên thanh dẫn hướng mà không gây ra chấn động Khi tháo đĩa xích, cần chú ý để tránh làm biến dạng hoặc trầy xước bề mặt của đĩa.
Hình 24 Tháo đĩa xích cam và xích cam khỏi trục cam
Tháo nắp quy lát ………………………………………………………… 10– 11 C THÁO RỜI CÁC CHI TIẾT CỦA NẮP QUY LÁT ……………………… 11- 15 1 Tháo đường ống xả ……………………………………………………… 11- 12 2 Tháo đường ống nạp ……………………………………………………… 12- 13 3 Tháo tấm chặn phía sau nắp quy lát
- Trước khi tháo các bulong khác phải tháo hai bulong khác phía trước của nắp máy :
Dùng khẩu và cần siết để tháo 2 bulong , khi tháo xong phải bỏ các bulong theo thứ tự vào khay
Hình 25 Tháo 2 bulong khác phía
- Sử dụng tuýp 12 cạnh, cần siết tháo bulong ,nới từ từ 10 bulong nắp quy lát qua 2 hay 3 lần theo thứ tự từ
1đến 10 như hình vẽ 26, lấy các bulong theo tứ tự bỏ vào khay gọn gàng.
Chú ý nếu tháo không đúng thú tự có thể gây ra vênh hay nứt nắp quy lát.
Hình 26 Thứ tự tháo các bulong bắt nắp quy lát
- Nhấc nắp quy lát ra khỏi chốt định vị trên thân máy và đặt nó lên bàn thợ rồi kê chắc chắn
Khi nhấc nắp quy lát, cần nâng đều hai đầu để tránh làm hư hỏng mặt phẳng lắp ghép của thân máy và bề mặt lắp gioăng Nếu nắp quy lát khó nhấc, có thể sử dụng tô vít để nậy tại vị trí giữa nắp quy lát và thân máy, nhưng phải cẩn thận để không làm trầy xước bề mặt lắp ghép.
C C THÁO RỜI CÁC CHI TIẾT CỦA NẮP QUY LÁT :
- Đặt nắp quy lát lên bàn thợ kê chắc chắn.
- Vệ sinh toàn bộ chi tiết : Dùng giẻ lau để làm sạch.
- Trình tự tháo các chi tiết đường ống xả
Hình 28 Trình tự tháo các chi tiết đường ống xả
+ Tháo tấm cách nhiệt đường ống xả:
Tháo 3 đai ốc ,bulong và vỏ cách nhiệt của đường ống xả : Dùng chìa khoá vòng để tháo khi tháo xong, bỏ các chi tiết thứ tự vào khay đựng đúng trình tự.
Hình 29 Tháo vỏ cách nhiệt đường ống xả
Tháo 8 đai ốc đường ống xả : Dùng khẩu, cần siết tháo từ từ các đai ốc nhưng phải chú ý đỡ đường ống xả để khỏi làm hư hỏng ren các vít cấy, khi tháo xong các đai ốc bỏ trình tự vào khay và nhấc đường ống xả xuống đặt vào khay đựng gọn gàng
Hình 30 Tháo các đai ốc đường ống xả
Trình tự tháo các chi tết đường ống nạp :
- Tháo đường ống không khí số 1:
+ Dùng khẩu ,cần siết tháo 2 bulong bắt đường ống không khí số 1.
+ Dùng kìm tháo chi tiết khoá đường ống sau đó kéo đường ống ra.
+ Trình tự bỏ các chi tiết đã tháo vào khay.
Hình 31 Tháo đường ống không khí số 1
- Tháo đường ống nhiên liệu
+ Dùng khẩu ,cần siết tháo 2 bulong bắt đường ống nhiên liệu.
+ Dùng kìm tháo chi tiết khoá đường ống sau đó kéo đường ống ra.
+ Trình tự bỏ các chi tiết đã tháo vào khay.
Hình 32 Tháo đường ống nhiên liệu
- Tháo đường ống bộ thông thoáng hộp trục khuỷu số 2.
Để tháo đường ống nạp, cần sử dụng khẩu và siết tháo 7 bulong cùng 2 đai ốc Quá trình tháo phải thực hiện từ từ và đều đặn, theo thứ tự đối xứng giữa các bulong và đai ốc, nhằm tránh làm tắc nghẽn đường ống nạp.
+Khi tháo phải đỡ đường ống nạp không làm dịch dọc, dịch ngang làm trầy xước mặt phẳng lắp ghép của đường ống nạp
+ Nhấc đường ống nạp xuống :Nhẹ nhàng không làm trầy xước mặt phẳng lắp ghép trên nắp quy lát và mặt lắp ghép của đường ống nạp.
+ Tháo gioăng : Tháo gioăng cận thận không làm hư hỏng bề mặt lắp ghép.
+ Bỏ trình tự các chi tiết đã tháo vào khay đựng theo thứ tự đã tháo.
Hình 33 Tháo đường ống nạp
3 Tháo tấm chặn phía sau nắp quy lát
- Dùng khẩu ,cần siết tháo 3 bulong, tháo đều 3 bulong sau đó bỏ vào khay chứa
- Tháo tấm chặn : Lấy nhẹ nhàng không làm trầy xước mặt phẳng lắp ghép.
Hình 34 Tháo tấm chặn phía sau nắp quy lát
Tháo đường ống của bộ thông thoáng hộp trục khuỷu
- Dùng chìa khoá vòng tháo bulong, sau đó bỏ bulong vào khay chứa
- Lấy đường ống ra ,nhưng phải đảm bảo không làm biến dạng hư hỏng đường ống sau đó bỏ đường ống vào khay đựng cẩn thận
Hình 35 Tháo đường ống của bộ thông thoáng hộp trục khuỷu
Tháo đường nước ra
- Dùng chìa khoá vòng tháo đều 3 bulong sau đó bỏ các bulong vào khay theo thứ tự.
- Lấy đường nước ra khỏi nắp máy, cẩn thận không để trầy xước biến dạng bề mặt lắp ghép.
Hình 36 Tháo đường nước ra
Tháo nắp ổ trục cam
- Đặt nắp máy lại trên bàn nguội và kê chắc chắn.
- Vệ sinh lại các chi tiết cần tháo bằng giẻ lau , nhưng phải đảm bảo sạch sẽ.
Để tháo nắp ở cổ trục cam, hãy nới lỏng từng bulong theo thứ tự như trong hình vẽ 37 bằng khẩu Sau khi đã nới đều các bulong, dùng tay quay nhanh để tháo chúng ra và bỏ vào khay theo thứ tự.
Khi tháo nắp ổ trục cam, hãy cẩn thận để tránh làm trầy xước hoặc biến dạng cổ trục cam và bề mặt lắp ghép của nắp ổ trục cam Lấy các nắp ổ trục cam ra theo thứ tự và cho vào khay chứa để đảm bảo an toàn và tổ chức.
Tháo trục cam
- Nâng đều hai đầu trục cam để lấy ra ngoài ,không làm trầy xước trục cam
- Để trục cam vào khay chứa, phải cẩn thận không làm trầy xước cổ trục và cam
Tháo xupap
- Đặt nắp máy lên bàn thợ kê chắc chắn lại
- Vệ sinh nấm xupap : Dùng giẻ lau, dao cạo để làm sạch muội than trên nấm xupap
- Làm dấu vị trí các xupap : Dùng búa, mũi chấm dấu để làm dấu các xupap, khi làm dấu phải rõ ràng ,lực búa phải vừa phải.
- Dùng vam tháo xupap để nén loxo xupap lại nhưng nén loxo phải vừa tầm và đồng tâm
- Lấy 2 móng hãm ra ngoài ,rồi đặt 2 móng hãm vào khay cẩn thận
- Dùng tay xả vam ra từ từ
- Dùng tô vít nhỏ hay nam châm tháo đế loxo xupap và loxo đặt vào khay cẩn thận
Khi tháo xupap, hãy sử dụng tay để lấy xupap ra ngoài một cách cẩn thận, tránh làm rơi hoặc biến dạng xupap Sau đó, hãy xếp các chi tiết đã tháo theo trình tự vào xupap và đặt chúng cẩn thận vào khay.
Hình 39 Xắp xếp các chi tiết của xupap đã tháo ra thêo trình tự
Chú ý : khi tháo xupap phải cẩn thận không làm móng văng ,khi lấy không làm trầy xước biến dạng chi tiết
- Tương tự tháo các xupap còn lại
KIỂM TRA, LÀM SẠCH CÁC CHI TIẾT CỦA NẮP MÁY …………… 16- 26
Làm sạch và kiểm tra xupap ………………………………………… 17- 18 IV Làm sạch và kiểm tra đế xupap và ống dẫn hướng ………………… 19- 21
- Dùng dao cạo gioăng cạo sạch muội than trên xupap nhưng phải nhẹ nhàng
- Dùng chổi chải sạch muội than trên xupap.
- Dùng dầu rửa sạch xupap
Chú ý : không làm trầy xước bề mặt tiếp xúc của xupap với đế xupap.
Kiểm tra tổng quát xupap bằng mắt hoặc kính lúp để phát hiện hư hỏng như mòn, khuyết mặt côn, đuôi, nấm bị cháy rỗ hoặc biến dạng rãnh móng hãm Nếu có bất kỳ dấu hiệu nào trong số này, cần thay xupap mới để đảm bảo hiệu suất hoạt động.
- Kiểm tra độ côn méo của thân xupap :
Sử dụng panme đo ngoài để xác định đường kính của thân xupap, sau đó so sánh kết quả đo với tiêu chuẩn cho phép của đường kính thân xupap Đường kính thân xupap cho phép là:
+ Đối với xupap nạp đường kính là : (7,970 ÷7,985)mm
+ Đối với xupap xả đường kính là : (7,965 ÷7,980)mm
Hình 49 Kiểm tra độ côn méo của thân xupap
Để kiểm tra độ cong của thân xupap, hãy đặt xupap lên khối V và sử dụng đồng hồ so đo ngoài để thực hiện kiểm tra Sau đó, so sánh kết quả đo với các yêu cầu kỹ thuật Nếu kết quả vượt quá tiêu chuẩn kỹ thuật, cần thay thế xupap mới.
- Kiểm tra độ đảo của nấm xupap :
Sau khi lắp xupap lên khối V, cần sử dụng đồng hồ so để kiểm tra độ đảo của nấm xupap Nếu kết quả đo vượt quá yêu cầu kỹ thuật cho phép, cần tiến hành thay mới Hình 50 minh họa việc kiểm tra độ dày của phần trụ nấm xupap.
Kiểm tra độ dày của phần trụ nấm xupap bằng cách sử dụng thước cặp để đo Sau khi có kết quả, so sánh với yêu cầu kỹ thuật; nếu độ dày vượt quá tiêu chuẩn, cần phải thay mới Chiều dày tối thiểu của nấm xupap là một yếu tố quan trọng cần lưu ý.
- Kiểm tra góc côn của nấm xupap : Góc bề mặt tiếp xúc là 44.5 0
- Kiểm tra độ dài xupap : Dùng thước cặp hoặc panme để đo sau đó so với chiều dài chuẩn chiều dài chuẩn của các xupap là :
Nếu độ dài ngắn hơn giá trị nhỏ nhất thì thay xupap mới
Hình 51 Kiểm tra độ dài xupap
Để kiểm tra khe hở giữa thân xupap và ống dẫn hướng, sử dụng đồng hồ so đo ngoài để đo đường kính trong của ống dẫn hướng Sau đó, lấy kết quả này trừ đi đường kính của thân xupap và so sánh với khe hở tiêu chuẩn Khe hở tiêu chuẩn của xupap nạp và xả là
IV Làm sạch và kiểm tra đế xupap và ống dẫn hướng
Dùng lưỡi cắt bằng cacbít có góc nghiêng
Để sửa lại bề mặt của đế xupap, cần lấy đi một lớp kim loại vừa đủ nhằm làm sạch đế xupap Sau đó, sử dụng dầu để rửa sạch đế xupap, đảm bảo bề mặt được vệ sinh kỹ lưỡng.
Hìmh 52 Làm sạch đế xupap
2 Kiểm tra đế xupap và ống dẫn hướng :
- Kiểm tra tổng quát : Dùng kính lúp để quan sát để phát hiện các vết nứt, mòn rỗ của đế.
Để kiểm tra độ đồng tâm giữa ống dẫn hướng và đế xupap, cần sử dụng đồng hồ so chuyên dụng Kết quả đo được sẽ được so sánh với các yêu cầu kỹ thuật đã đề ra.
- Kiểm tra vị trí tiếp xúc của đế xupap:
Bằng cách bôi một lớp mỏng bột xanh hoặc chì trắng lên bề mặt tiếp xúc của xupap, sau đó lắp xupap vào và ấn nhẹ mà không quay xupap, bạn có thể kiểm tra sự khít giữa xupap và đế xupap Nếu màu xanh xuất hiện đồng đều 360 độ xung quanh bề mặt và đế xupap, cùng với bạc dẫn hướng, thì mọi thứ ổn Ngược lại, nếu không thấy màu xanh, cần sửa chữa hoặc thay thế đế xupap hoặc xupap.
+ Nếu đế xupap tiếp xúc với bề mặt tiếp xúc cúa xupap ở giữa với chiều rộng như sau : (1,2 ÷ 1,6)mm, nếu không đúng thì cần sửa chữa đế xupap.
Hình 53 kiểm tra đế xupap
V Làm sạch và kiểm tra loxo xupap
1 Làm sạch : Dùng dầu diesel rửa sạch loxo
- Dùng kính lúp để kểm tra vết nứt, gãy, gỉ sét trên loxo, nế bị nứt, gãy thì thay mới
Để kiểm tra độ vuông góc của loxo, sử dụng thước vuông để xác định độ vuông góc của loxo xupap Tiếp theo, dùng căn lá để đo độ hở giữa loxo và thước, sau đó so sánh với yêu cầu kỹ thuật Độ lệch cho phép tối đa là 2,0mm.
Hình 54 Kiểm tra độ vuông góc của loxo
Để kiểm tra chiều dài của loxo xupap, sử dụng thước cặp để đo chiều dài loxo So sánh kết quả đo được với chiều dài tự do tiêu chuẩn là 47,31mm; nếu không đạt yêu cầu, cần thay mới loxo.
- Kiểm tra lực căng của loxo xupap:Dùng máy thử loxo đo lực căng cúa loxo ứng với chiều dài nhất định :
+Lực căng tiêu chuẩn là 40.3mm
+Lực căng nhỏ nhất là 24,3mm
Nếu lực căng nhỏ hơn lực căng tối thiểu thì thay loxo
Hình 55 Kiểm tra lực căng của loxo xupap
VI Kiểm tra trục cam :
- Vệ sinh trục cam bằng cách dùng giẻ và dầu diesel làm sạch hết bụi bẩn và dầu bôi trơn bám trên trục cam
- Kiểm tra tổng quá bằng kính lúp để tìm vết nứt, xước, mẻ bề mặt cổ trục hoặc mấu cam
Kiểm tra độ côn của các cổ trục cam bằng panme đo ngoài hoặc thước cặp để xác định độ côn so với tiêu chuẩn kỹ thuật Nếu độ côn vượt quá tiêu chuẩn, cần thay mới để đảm bảo hiệu suất hoạt động.
Để đảm bảo hiệu suất hoạt động của động cơ, cần kiểm tra độ méo của các cổ trục cam bằng cách sử dụng panme đo ngoài Việc xác định độ méo này phải được so sánh với các yêu cầu kỹ thuật; nếu độ méo vượt quá giới hạn cho phép, cần tiến hành sửa chữa hoặc thay mới các cổ trục cam.
Để kiểm tra độ đảo cổ trục, cần đặt trục cam lên khối V và đo độ đảo tại cổ trục giữa Kết quả đo phải được so sánh với yêu cầu kỹ thuật, trong đó độ đảo hướng kính lớn nhất được quy định rõ ràng.
0,06mm, nếu vượt quá thì thay mới
Hình 56 Kiểm tra độ đảo cổ trục
- Đo chiều cao vấu cam bằng cách dùng panme sau đó lấy kết qủa so với yêu cầu kỹ thuật, yêu cầu kỹ thuật cho phép là:
(47,84÷47,94)mm ,nếu nhỏ hơn thì thay mới
Hình 57 Đo chiều cao vấu cam
Để đo đường kính cổ trục, sử dụng panme đo ngoài và so sánh kết quả với yêu cầu kỹ thuật Kích thước cho phép nằm trong khoảng từ 33,959 mm đến 33,975 mm; nếu đường kính nhỏ hơn mức này, cần phải thay mới.
Hình 58 Đo đường kính cổ trục
- Kiểm tra khe hở dọc trục của trục cam :
Kiểm tra bộ căng xích cam
Kiểm tra xem trục của bộ tăng xích cam có chuyển động dễ dàng hay không bằng cách dùng ngón tay ấn vào cóc hãm Nếu khi đẩy trục tịnh tiến ra vào mà gặp khó khăn, cần thay mới để đảm bảo hiệu suất hoạt động.
Hình 63 Kiểm tra trục của bộ tăng xích cam
- Nhả cóc hàm ra và kiểm tra sự khoá của trục khi dùng tay ấn vào
Hình 64 Kiểm tra cóc hàm
IX Kiểm tra đường ống nap đường ống thải ,van hằng nhiệt.
D LẮP RÁP NẮP QUY LÁT
I Chuẩn bi dụng cụ, thiết bị ,vật liệu :
- Dụng cụ để ráp ,dụng cụ để làm sạch các chi tiết
- Các thiết bị để cẩu kích máy ,nắp máy …v.v
- Sửa dụng dung dịch để làm sạch các chi tiết
II Làm sạch các chi tiết
- Dùng dầu diesel làm sạch tất cả các chi tiết sau đó bỏ vào khay gọn gàng
- Dùng máy nén khí để làm sạch lại một lần nữa sau đó bỏ vào khay chuẩn bị lắp ráp
III Lắp các chi tiết của nắp quy lát:
- Trước khi lắp bôi một ít dầu bôi trơn vào các bề mặt trượt hay quay của các chi tiết
- Phải thay gioăng và phớt dầu mới rồi mới lắp
Để lắp phốt dầu mới vào bạc dẫn hướng xupap, bạn cần ấn nhẹ phốt xuống vị trí đã chỉ định trong hình vẽ Sau khi ấn, hãy quay phốt và kiểm tra để đảm bảo rằng nó đã được lắp chắc chắn.
- Bôi dầu bôi trơn vào thân xupap và ống dẫn hướng.
Lắp xupap vào ống dẫn hướng cần thực hiện bằng tay, đảm bảo đúng vị trí đã đánh dấu trước đó và phải đồng tâm Sau khi lắp, cần kiểm tra lại thứ tự đánh dấu để xác nhận chính xác.
- Lắp đế loxo, loxo,và tấm chắn loxo vào đúng vị trí của nó, chú ý phải đúng chiều lắp loxo và đế loxo
Sử dụng vam chuyên dụng để nén tấm chắn loxo xupap, sau đó đặt hai móng hãm vào đuôi xupap Quá trình nén cần thực hiện đồng tâm và với lực vừa đủ để tránh biến dạng hay hư hỏng chi tiết.
Tháo vam một cách từ từ và kiểm tra độ chắc chắn của móng hãm bằng cách sử dụng búa cao su để gõ nhẹ vào đuôi xupap, tránh gõ vào nấm xupap để đảm bảo an toàn và hiệu quả.
- Tương tự lắp các xupap còn lại theo đúng thứ tự đã làm dấu trước đó Hình 67 Kiểm tra sự chắc chắn của xupap
2 Lắp lá căn và con đội xupap
Dùng tay lắp con đội ,lá căn đúng tứ tự
- Bôi dầu bôi trơn lên cổ trục
- Dùng tay nâng đều hai đầu của trục cam đặt nhẹ vào ổ đỡ, phải đặt đồng tâm với ổ trục và phải xoay được trục cam được nhẹ nhàng.
- Lắp các nắp ổ trục theo tứ tự được đánh dấu trước đó.
Hình 69 Lắp các nắp cổ trục đúng vị trí đã làm dấu trước đó
- Lắp bulong vào rồi dùng khẩu, cần siết để siết các bulong theo thứ tự như hình vẽ
EM7189 rồi kiểm tra lực siết bằng cần thử lực siết.
+ Lực siết các bulong của nắp ổ trục là :
- Quay trục cam sao cho chốt định vị nằm bên trên
Hình 70 Quay trục cam để chốt định vị ở bên trên
- Lắp gioăng mới vào vị trí.
- Lắp đường nước vào, sau đó bắt 3 bulong :Dùng chìa khoá vòng siết đều ba bulong sau đó kiểm tra lực siết bằng cần thử lực
+ Lực siết của bulong là 20Nm
5 Lắp đường ống của bộ thông thoáng hộp trục khuỷu :
- Lắp đường ống và bulong vào sau đó dùng khoá vòng siết bulong lại,lực siết bulong là 20Nm.
Hình 72 Lắp đường ống của bộ thông thoáng hộp trục khuỷu
6 Lắp nắp đậy phía sau của nắp quy lát :
- Bôi keo vào nắp đậy như hình vẽ 73, keo làm kín là loại 1282B hay loại tương đương.
- Lắp nắp đậy sau đó lắp 3 bulong rồi dùng khẩu và cần siết để siết bulong
- Kiểm tra lực siết bằng cần thử lực siết, lực siết cho phép là 18Nm
Hình 74 Lắp nắp đậy phía sau của nắp quy lát
- Lắp gioăng mới vào vị trí lắp đường ống nạp trên nắp quy lát.
- Nâng đường ống nạp lên đặt đúng vị trí
- Lắp 7 bulong 2 đai ốc rồi dùng khẩu,cần siết để siết 7 bulong và 2 đai ốc
- Kiểm tra lực siết bằng cần thử lực siết,lực siết cho phép là 21Nm.
Hình 75 Lắp đường ông nạp
- Lắp các đường ống liên quan còn lại như : đường ống nhiên liệu ,đường ống không khí
- Lắp gioăng mới vào vị trí lắp đường ống xả trên nắp quy lát.
- Nâng đường ống lắp vào đúng vị trí của nó rồi lắp 8 bulong vào, dùng khẩu và cần siết để siết các bulong đó.
- Dùng cần thử lực kiểm tra lực siết các bulong, lực siết cho phép là 49Nm.
Hình 76 Lắp đường ông xả
- Lắp tấm cách nhiệt đường ống xả :
+ Lắp tấm cách nhiệt che đường ống xả
Lắp đặt ba đai ốc và bulong, sau đó sử dụng khoá vòng để siết chặt chúng lại Kiểm tra lực siết bằng cần thử lực, đảm bảo lực siết đạt mức cho phép là 11Nm.
Hình 77 Lắp tấm cách nhiệt đường ông xả
F LẮP NẮP QUY LÁT LÊN ĐỘNG CƠ
- Bôi keo (mã số chi tiết là 08820-00080 hay loại tương đương )vào mặt phẳng lắp ghép thân máy như hình vẽ
Hình 78 Bôi keo để làm kín
- Đặt gioăng mới lên trên chốt định vị của thân máy
Nâng đều hai đầu của nắp quy lát lên chốt định vị trên thân máy, cần chú ý không làm hư hỏng gioăng, xích cam và đĩa xích cam.
- Bôi một ít dầu bôi trơn vào ren và đầu dưới của bulong rồi lắp vào vị trí đã làm dấu trong quá trình tháo.
- Dùng típ 12 cạnh và cần siết để vặn lần lượt các bulong như hình vẽ Mômen siết:
400kg.cm, nếu có bất kỳ bulong nào không đạt được giá trị momen siết thì thay mới
Hình 80 Siết các bulong theo thứ tự từ 1đến 10
- Dùng sơn đánh dấu bulong như hình vẽ 81
- Sau đó vặn các bulong thêm một góc
900cùng chiều kim đồng hồ.
Hình 82 Vạnh bulong một goc 90 0
- Kiểm tra dấu sơn bây giờ quay về phía bên cạnh như hình vẽ 83.
Hình 83 Dấu sơn sau khi quay
-Vặn bulong thêm một góc 90 0 theo chiều kim đồng hồ.
Hình 84 Vạnh bulong một goc 90 0
- Dùng khẩu và cần siết vặn 2 bulong như hình vẽ 85 sau đó dùng cần thử lực siết để kiểm tra, lực siết của các bulong là
- Lắp đĩa xích cam vào xích cam nhưng phải chú ý lắp đúng dấu đã làm dấu khi tháo.
Lắp đặt đĩa xích cam vào chốt định vị của trục cam Nếu xích cam không đủ dài, hãy quay trục khuỷu qua lại để kéo xích cam và đĩa xích cam lên.
Hình86 Lắp đĩa xich cam
- Lắp cam dẫn động bơm nhiên liệu và bánh răng dẫn động bộ chia điện
+ Lắp và siết bulong đúng lực, dùng khẩu và cần siết để vặn các bulông sau đó dùng cần kiểm tra lực để kiểm tra
Mômen siết là 150kg.cm.
3 Lắp bộ tăng xích cam
Để lắp đặt trục tăng xích cam, trước tiên, bạn cần dùng tay đè cóc hàm và ấn trục vào vị trí Khi đã ấn hết trục xích cam, hãy móc chốt vào móc hàm để đảm bảo rằng trục không bị đẩy ra ngoài.
Hình 88 Ấn trục tăng xích cam vào
Sau khi lắp gioăng mới, tiến hành lắp bộ tăng xích và bắt chặt hai bulong Sử dụng chìa khoá vòng để vặn đều hai bulong, sau đó kiểm tra lực siết bằng cần thử lực Lực siết đạt yêu cầu là 21N.cm.
Chú ý : Nếu chốt bị đẩy ra trong quá trình lắp thì tháo ra làm lại từ đầu.
Hình 89 Lắp bộ tăng xích cam
Quay trục khuỷu sang phải để cho móc bộ tăng xích nhả chốt trục, giúp đẩy ra và ấn vào thanh dẫn hướng, từ đó làm căng xích cam.
Chú ý : Nếu trục cam không đẩy ra, ấn thanh dẫn hướng vào bộ tăng xích cam để nhả hàm chốt ra và đẩy chốt ra
Hình 90 Đặt tăng xích cam
5 Điều chỉnh khe hở nhiệt :
Để đặt piston của xylanh số 1 ở điểm chết trên, sử dụng chìa khoá vòng để lắp vào bulông puli trục khuỷu Tiếp theo, quay puli trục khuỷu cho đến khi dấu đánh lửa tại điểm chết trên thẳng hàng, đảm bảo rằng rãnh trên puli trùng với vị trí “O”.
- Dùng các dụng cụ chuyên dùng ấn con đội xupap xuống bằng dụng cụ chuyên dùng A và giữ bằng dụng cụ chuyên dùng
Chú ý: Trước khi ấn con đội xuống đặt khía chữ V như hình vẽ
Hình 91 Đặt rãnh trên puli trùng vị trí “O”.
Hình 92 Dùng các dụng cụ chuyên dùng ấn con đội xupap
- Tháo lá canh điều chỉnh bằng tô vít nhỏ và thanh nam châm
+ Chú ý: Để tháo lá canh, khi đặt dụng cụ chuyên dùng B, đặt ở trên con đội sao cho có khoảng rỗng theo hướng tháo lá căn
- Xác định kích thước của lá canh thay thế dựa vào công thức sau
+ Dùng panme, đo chiều dày lá canh tháo ra
+ Tính toán chiều dày lá canh mới sao cho khe hở xupap đạt giá trị tiêu chuẩn
T: Chiều dày lá canh cũ
A: Khe hở xupap đo được Hình 93 Tháo lá canh điều chỉnh
N: Chiều dày lá canh mới
Chọn lá canh với độ dày gần nhất so với giá trị tính toán Lưu ý rằng các lá canh có 25 kích cỡ, tăng dần 0.05mm từ 2,200 mm đến 3,4mm, được dập trên lá canh mới.
+ Đặt lá canh mới lên trên con đội
+ Dùng dụng cụ chuyên dùng A ấn con đội xuống sau đó tháo dụng cụ chuyên dùng B và cuối cùng tháo dụng cụ chuyên dùng A
- Tiếp tục điều chỉnh các khe hở của xupap còn lại tương tự như trên đã trình bày.
6 Lắp bơm nhiên liệu, đường ống chuyển dòng nước làm mát số 1 vào van hằng nhiệt, lắp thanh đỡ đường ống nạp, ngựơc với quy trình tháo nhưng phải chú ý :
Thay gioăng mới và vặn các bulong ,đai ốc đúng lực.
+ Các đai ốc bơm nhiên liệu có momen siết là 200Kg.cm
+ Các bulong lắp thanh đỡ đường ống nạp có momen siết là 380Kg.cm
Hình 94 Đo chiều dày là canh bằng panmem đo ngoài
Để điều chỉnh piston của xylanh số 1, cần đặt nó ở vị trí 0 độ trước điểm chết trên đối với động cơ của Trung Quốc, hoặc 5 độ trước điểm chết trên đối với các loại động cơ khác Quá trình này có thể thực hiện bằng cách sử dụng cờ lê vòng để lắp vào bulong và quay.
Hình 95 Đăt piston của xylanh số 1 ở 0 0 trước điểm chết trên
- Gióng thẳng vấu của bánh răng dẫn động với vấu trên vỏ bộ chia điện
Hình 96 Vị trí của dấu của bánh răng trùng với dấu của vỏ bộ chia điện