- Đòi hởi người viết phải hiểu biết thấu đáo về vấn đề lịch sử đó, phải có quan điểm lịch sử đúng đắn và dùng lý lẽ sắc bén xác thực để bảo vẹ quan điểm của mình.. - Ph ải biết nâng vấ[r]
Trang 1Hướng dẫn làm các bài tập lịch sử
I Nội dung
1 Dạng bài trình bày
- Là dạng tái hiện lại những vấn đề, những sự kiện, những hiện tượng lịch sử đúng như nó đã diễn ra (sự kiện đã diễn ra như thế nào)
* Các dạng bài trình bày thường gặp: Trình bày về một sự kiện hay một vấn
đề lịch sử (một trận đánh hay một gai đoạn lịch sử)
* Nội dung trình bày
- Hoàn cảnh lịch sử (trong nước, quốc tế)
- Diễn biến
- Kết quả, ý nghĩa
* Lưu ý
- Phải chọn lựa sự kiện tiêu biểu
- Phải thể hiện quan điểm ở mức độ nhất định (kết hợp với phân tích, chứng minh) -> Hiểu lịch sử
- Có đề có thể không nói “trình bày” nhưng thực tế phải trình bày (VD: Quá trình hình thành nhà nước Trung Hoa ?)
2 Dạng bài phân tích
- Là dùng toàn bộ hiểu biết của mình để khám phá bản chất của sự kiện đó, để đánh giá tác động của nó đến lịch sử Khi phân tích phải dùng lý lẽ, luận điểm chắc chắn, khoa học để suy xét
Yêu cầu cao hơn trình bày, khi phân tích thường đi liền với trình bày, so sánh
* Các dạng phân tích thường gặp:
- Phân tích nguyên nhân, thành công, thất bại
- Phân tích ý nghĩa lịch sử của một sự kiện lịch sử
- Nội dung của một vấn đề
VD: Phân tích vai trò của Nguyễn Ái Quốc đối với cách mạng Việt Nam
* Lưu ý khi làm dạng bài phân tích
- Nắm chắc bản chất của sự kiện lịch sử, hay vấn đề lịch sử, mối liên hệ giữa các sự kiện đó
- Phân tích đúng theo yêu cầu của đề bài
- Phải có quan điểm lịch sử đúng đắn
- Khi phân tích phải tìm ra các luận điểm, luận cứ rõ ràng, mạch lạc và logic Phân tihsa thường đi liền với chứng minh để có tính thuyết phục cao
3 Dạng bài chứng minh
- Là làm sáng tỏ vấn đề đã được khẳng định từ trước Phải chứng minh nó là đúng, là sai, là có thật
Trang 2* Các dạng bài chứng minh.
- Chứng minh một nhận định trong một văn bản để khẳng định vấn đề đó
VD: Đường lối kháng chiến chống Pháp của ta là “Toàn dân, toàn diện, trường kỳ,
tự lực cánh sinh” là đúng
- Chứng minh câu nối của ai đó
- Chứng minh một vấn đề có tính chất quy luật trong lịch sử
VD: Chúng minh vai trò chử quần chúng nhân dân trong cách mạng Pháp ?
- Chứng minh phản đề: Chứng minh cái không đúng
* Lưu ý khi làm dạng bài chứng minh
- Khi chứng minh phải tìm ra được lý lẽ xác đáng, chia thành các ý rõ ràng, đặc biệt phải lựa chọn sự kiện để chứng minh, dẫn chứng càng phong phú, tiêu biểu, xác thực thì bài làm càng có tính thuyết phục cao
- Khi chứng minh phải kết hợp với phân tích, khái quát
4 Dạng bài so sánh
- Là phân tích sự giống, khác nhau giữa hai hay nhiều sự kiện hiện tượng lịch sử
- Lập bảng so sánh
* Lưu ý khi làm dạng bài phân tích
- Khi so sánh các SKLS phải xuất phát từ hoàn cảnh lịch sử cụ thể Từ hoàn cảnh lịch sử khác nhau dẫn đến sự khác nhau giữa các sự kiện, hiện tượng lịch sử
- Tìm ra tiêu chí để so sánh (Không trình bày diễn biến các sự kiện), có thể chia cột để so sánh một vấn đề ở các thời gian khác nhau
- Sau khi so sánh cần rút ra đánh giá, nhận xét để bài làm có chiều sâu
VD
1936- 1939 1939- 1945
Kẻ thù trước mắt
Nhiệm vụ
Tổ chức mặt trận
Hình thức, phương pháp
Đấu tranh
…
5 Dạng bài bình luận
Bình luận là bày tỏ quan điểm của mình về một vấn đề nào đó rồi rút ra nhận xét hay những bài học Đây là dạng bài khó
* Các dạng bài bình luận
- Bình luận câu trích trong một văn bản hoặc câu nối của một số nhân vật lịch sử
- Bình luận ý kiến của ai đó, yêu cầu người bình luận tán đồng hay bác bỏ
Trang 3* Lưu ý khi làm dạng bài bình luận.
- Đây là một dạng bài tổng hợp, phải vận dụng mọi kỹ năng trình bày như phân tích,chứng minh, so sánh… phải kết hợp các kỹ năng này
- Tránh tình trạng bình luận chung chung mà phải dựa trên cơ sở những SKLS
cụ thể, đặc biệt là chú ý đến bối cảnh lúc bấy giờ
- Đòi hởi người viết phải hiểu biết thấu đáo về vấn đề lịch sử đó, phải có quan điểm lịch sử đúng đắn và dùng lý lẽ sắc bén xác thực để bảo vẹ quan điểm của mình
- Phải biết nâng vấn đề lên, tìm ra mối liên hệ giữa quá khứ, hiện tại, tương lai Rút ra những bài học bổ ích và thiết thực
II Hình thức
1 Làm bài tập lịch sử cũng như làm bài văn, trình bài phải có các ý rõ ràng, phải có cấu trúc bài viết
2 Câu chữ rõ ràng, sạch đẹp, nếu chữ không đẹp phải hạn chế tới mức thấp nhất độ xấu của chữ vì bài viết là để giáo viên (giám khảo) đọc và chấm điểm chứ không phải học sinh (thí sinh) đọc
3 Bài làm lịch sử mà ngắn quá, giám khảo (giáo viên) cũng khó cho điểm cao
Một số lỗi hay mắc phải khi làm bài lịch sử
- Không đọc kỹ đề, xác định sai yêu cầu của đề
- Tham sự kiện, bài làm lan man mà không xác định được trọng tâm của bài
- Phân bố thời gian không hợp lý giữa các câu -> bài làm mất cân đối, không hoàn chỉnh giữa các câu
- Lỗi diễn đạt: Diễn đạt tối nghĩa, vòng vo, sai chính tả Từ ngữ trong bài làm phải rõ ràng, chính xác khoa học
Các bước làm bài kiểm tra.
- Bước 1 Đọc kỹ đề, gạch chân những từ qua trọng
- Bước 2 Lập dàn ý
+ Nêu những luận điểm qua trọng lớn, sẽ trình bày trong bài
+ Liệt kê những sự kiện tiêu biểu chứng minh cho ý đó
+ Ghi lại những suy nghĩ của bản thân về đề bài
- Bước 3 Làm bài
+ Mở bài: Thường nêu ý nghĩa của sự kiện hay trích câu nhận định về vấn đề lịch sử đó Chú ý, trong phần này phải nêu được trọng tâm vấn đề mình sẽ trình bày trong bài (bám sát đề)
+ Thân bài: Trình bày theo dàn ý đã lập, khi chuyển ý phải đảm bảo tính logic + Kết bài: Khẳng định lại vấn đề, mở ra vấn đề mới để suy nghĩ
- Bước 4 Đọc lại bài, sửa bài, sửa lỗi chính tả nếu thấy sai cần phải sửa
(thường 5- 10’)