Tài liệu Câu rútt gọn_ tiet 78

Luyện tập: Bài tập 1 :Trong các tục ngữ sau, câu nào là câu rút gọn?. Những thành phần nào của câu được rút gọn?. Luyện tập: Bài tập 1 :Trong các tục ngữ sau, câu nào là câu rút gọn?. Nh

Chµo mõng c¸c thÇy c« gi¸o

Phân tích cấu tạo ngữ pháp của các câu sau và cho biết các câu này thuộc loại câu nào?

a)Hôm nay, lớp ta học tiếng Việt.

b)Năm mới đã đến, xuân đã về, người người náo nức.

Tiết 78 – Tiếng Việt:

Tuần 21

=>Mục đích: Ngụ ý hành động, đặc điểm nói trong câu

là của chung mọi người

Ví dụ 2:

a) Hai ba người đuổi theo nó Rồi ba bốn người, sáu

bảy người

(Nguyễn Cụng Hoan)

b) - Bao giờ cậu đi Hà Nội ?

Ví dụ 3:

Sáng chủ nhật, trường em tổ chức cắm trại Sân trường

thật đông vui Chạy loăng quăng Nhảy dây Chơi kéo

co.

=>Sửa lại:

Sáng chủ nhật, trường em tổ chức cắm trại Sân trường thật đông vui Một số bạn chạy loăng quăng.Vài bạn nhảy dây Một nhóm bạn khác chơi kéo co

=>thiếu CN

VÝ dô 4:

-MÑ ¬i, h«m nay con ®­îc một ®iÓm 10

- Con ngoan qu¸! Bµi nµo ®­îc ®iÓm 10 thÕ?

- Bµi kiÓm tra to¸n.

=> thiÕu tõ mang s¾c th¸i biÓu c¶m: mÑ ¹, ¹

=> céc lèc, khiÕm nh·

Luyện tập:

Bài tập 1 :Trong các tục ngữ sau, câu nào là câu rút gọn?

Những thành phần nào của câu được rút gọn? Rút gọn cõu như vậy để làm gì?

a) Người ta là hoa đất b) Ăn quả nhớ kẻ trồng cây

c) Nuôi lợn ăn cơm nằm, nuôi tằm ăn cơm đứng

d) Tấc đất tấc vàng

Luyện tập:

Bài tập 1 :Trong các tục ngữ sau, câu nào là câu rút gọn?

Những thành phần nào của câu được rút gọn? Rút gọn cõu như vậy để làm gì?

a) Người ta là hoa đất

Bài tập 2 :

Hãy tìm câu rút gọn trong các ví dụ dưới đây Khôi phục những thành phần câu được rút gọn.Cho biết vì sao trong

thơ, ca dao thường có nhiều câu rút gọn như vậy

Bước tới Đèo Ngang bóng xế tà,

Cỏ cây chen đỏ, lỏ chen hoa

Lom khom dưới núi tiều vài chú, Lác đác bên sông, chợ mấy nhà

Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc, Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước, Một mảnh tình riêng, ta với ta

(Bà Huyện Thanh Quan)

A,

Bài tập 2 :

Hãy tìm câu rút gọn trong các ví dụ dưới đây Khôi phục những thành phần câu được rút gọn.Cho biết vì sao trong

thơ, ca dao thường có nhiều câu rút gọn như vậy

Bước tới Đèo Ngang bóng xế tà,

Cỏ cây chen đỏ, lỏ chen hoa

Lom khom dưới núi tiều vài chú, Lác đác bên sông, chợ mấy nhà

Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc, Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước, Một mảnh tình riêng, ta với ta

Tụi

Đồn rằng quan tướng có danh, Cưỡi ngựa một mình, chẳng phải vịn ai.

Ban khen rằng: “Ấy mới tài”, Ban cho cái áo với hai đồng tiền

Đánh giặc thì chạy trước tiên,Xông vào trận tiền cởi khố giặc ra(!)

Giặc sợ, giặc chạy về nhà,Trở về gọi mẹ mổ gà khao quân!

(Ca dao)

B,

Đồn rằng quan tướng có danh, Cưỡi ngựa một mình, chẳng phải vịn ai.

Ban khen rằng: “Ấy mới tài”, Ban cho cái áo với hai đồng tiền

Đánh giặc thì chạy trước tiên,Xông vào trận tiền cởi khố giặc ra(!)

Giặc sợ, giặc chạy về nhà,Trở về gọi mẹ mổ gà khao quân!

(Ca dao)

VuaVua

Quan tướng

Quan tướng

Quan tướng

Quan tướng

Mất rồi

Một người có việc đi xa, dặn con :

- Ở nhà có ai hỏi thỡ bảo bố chỏu đi vắng nhé!

Sợ con mải chơi quên mất, ông ta viết mấy câu vào giấy, đưa cho con, bảo:

- Có ai hỏi thì cứ đưa cái giấy này

Đứa con cầm giấy bỏ vào túi áo Cả ngày chẳng thấy ai hỏi Tối đến, nó thắp đèn, lấy giấy ra xem, chẳng may để giấy cháy mất.

Hôm sau người khách lại chơi, hỏi:

- Mất bao giờ?

- Thưa tối hôm qua …

- Sao mà mất nhanh thế?

Nhận xét:Cậu bé và người khách hiểu lầm nhau bởi vì cậu bé khi trả lời người khách đã dùng ba câu rút gọn khiến người khách hiểu sai ý nghĩa:

+ “Mất rồi”:ý cậu bé tờ giấy mất rồi nhưng người khách hiểu :bố cậu bé mất

+ “Thưa tối hôm qua”: ý cậu bé tờ giấy mất tối hôm …qua, người khách hiểu :bố cậu bé mất tối hôm qua

+ “Cháy ạ” :ý cậu bé tờ giấy mất vì cháy, người khách hiểu :bố cậu bé mất vì cháy

=>Qua câu chuyện cần rút ra bài học phải cẩn thận khi dùng câu rút gọn, dùng không đúng sẽ gây hiểu lầm, hiểu sai

Bài tập 4:Đọc truyện cười sau đây Cho biết chi tiết nào có tác dụng

gây cười và phê phán.

Tham ăn

Có anh chàng phàm ăn tục uống, hễ ngồi vào mâm là gắp lấy gắp

để, chẳng ngẩng mặt nhìn ai, cũnh chẳng muốn chuyện trò gì Một lần đi

ăn cỗ ở nhà nọ, có ông khách thấy anh ta ăn uống lỗ mãng quá, bèn lân la gợi chuyện Ông khách hỏi:

-Chẳng hay ông người ở đâu ta?

• Nhận xét:Trong chuyện,việc dùng các câu rút gọn của anh chàng phàm ăn đều có tác dụng gây cười phê

phán.Rút gọn đến mức không hiểu được và rất thô lỗ

Bài tập 5 :

Chỉ rõ và khôi phục các thành phần câu bị rút gọn:

a)Tiếng hát ngừng Cả tiếng cười

b) Mong các cháu mai sau lớn lên thành những người

dân xứng đáng với nước độc lập tự do

c) Uống nước nhớ nguồn

• a)Tiếng hát ngừng.Cả tiếng cười.

• -> Tiếng hát ngừng.Cả tiếng cười cũng ngừng.

Khái niệm: Câu rút

từ ngữ đã xuất hiện trong câu trước.

+Ngụ ý hành động,đặc

điểm nói trong câu là của chung mọi người

Cách dùng câu rút gọn:

người đọc hiểu sai hoặc hiểu

không đầy đủ nội dung câu

nói.

+Không biến câu nói thành

Rỳt gọn cõu

1 Hoàn thiện các bài tập trong SGK và VBT Ngữ văn 7.