Động cơ 2 kỳ

Ngöôøi ta taùch moâ töø cô theå ñoäng vaät ñeå nuoâi caáy trong moâi tröôøng coù ñuû chaát dinh döôõng, voâ truøng vaø nhieät ñoä thích hôïp laøm cho moâ naøy toàn taïi, sinh tröôûng, ph[r]

SINH SẢN VÔ TÍNH Ở ĐỘNG VẬT

I Nuôi mô sống

* Lịch sử hình thành

Năm 1907, Harison-nhà sinh vật học người Mĩ, được tôn là “cha đẻ” của

kĩ thuật nuôi cấy mô động vật Nhờ kĩ thuật này ta có thể tách mô từ cơ thể động vật để nuôi cấy trong môi trường có đầy đủ chất dinh dưỡng, vô trùng và nhiệt độ thích hợp làm cho mô này tồn tại, sinh trưởng, phát triển, duy trì cấu tạo và chức năng Trong đó có nuôi cấy mô, nuôi tế bào và nuôi phôi để sử dụng làm mô ghép.

*

Quy trình thực hiện

Người ta tách mô từ cơ thể động vật để nuôi cấy trong môi trường có đủ chất dinh dưỡng, vô trùng và nhiệt độ thích hợp làm cho mô này tồn tại, sinh trưởng, phát triển, duy trì cấu tạo và chức năng

*

Thành tựu và ứng dụng

Nuôi mô, nuôi tế bào và nuôi phôi để sử dụng làm mô ghép (nuôi tim, phổi, nuôi giác mạc …)

Nuôi cấy da người để trị bệnh cho các bệnh nhân bị bỏng da……… ……

* Ư u đi ể m và nh ượ c đi ể m c ủ a nuôi mô s ố ng .

Ưu đi ể m

Nhờ kĩ thuật này ta có thể tách mô từ cơ thể động vật để nuôi cấy trong môi trường có đủ chất dinh dưỡng, vô trùng và nhiệt độ thích hợp làm cho mô này tồn tại, sinh trưởng, phát triển, duy trì cấu tạo và chức năng

Nh

ượ c đi ể m

-Không tạo sự đđa dạng di truyền

-Thời gian nuôi cấy dài ngày

-Nguy cơ nhiễm bẩn và thời gian cần thiết để tái thiết lập một nuôi cấy mô ở trạng thái ổn định sau khi sự nhiễm bẩn xuất hiện lâu hơn việc tái khởi động các quá trình nuôi cấy mẻ hoặc mẻ có cung cấp chất dinh dưỡng

-Dòng tế bào đđang sử dụng luôn phải ổn đđịnh trong thời gian nuôi cấy nên

mất thời gian và công sức

NUÔI MÔ SỐNG ĐỂ SỬ DỤNG LÀM MÔ GH

II Ghép mô tách rời vào cơ thể

* Tìm hiểu chung:

trong thực tiễn nhiều khi bị tổn thương một mô hay một cơ quan nào đó cần phải thay thế bằng mô hoặc một cơ quan khác(bị bỏng phải vá da, mất máu phải truyền máu, thận tim hư phải cắt và ghép thận, ghép tim) Mô hoặc cơ quan khác có thể lấy từ phần khác của chính cơ thể mình(tự ghép) hoặc từ người có sự tương đồng về mặt di truyền như của anh em đòng sinh cùng trứng, hoặc có quan hệ về mặt di tryuền(đồng ghép)để tránh hiện tượng thải loại mô ghépdo bất đồng sinh học (di ghép)

* Quy trình thực hiện

Lấy phần mô hoặc cơ quan từ phần khác của cở thể mình (tự ghép) hoặc từ người có sự tương đồng về mặt di truyền như của anh em đồng sinh cùng trứng, hoặc có quan hệ về mặt di truyền (đồng ghép), sau đó ghép vào phần mô hoặc cơ quan cần thay thế, điều kiên thích hợp để phần ghép tồn tại và phát triển cùng các mô và cơ quan trên cơ thể.

* Ứng dụng

Ghép thận, ghép tim,da và truyền máu, thay máu… .

CÔNG NGHỆ CẤY GHÉP MÔ

III Nhân bản vô tính

* Lịch sử hình thành

Thập niên 90, các nhà khoa học Pháp đã công bố sự ra đời của 6 con thỏ bắt nguồn từ nhân bản vô tính của 1 phôi ướp lạnh gồm 32 tế bào.

Chính lan Willmus 1996 đã thành công khi nhân bản 2 con cừu cái Megan và Mogan từ phôi 7 ngày tuổi, phôi ở mức 120 tế bào và bát đầu phân hoá thành các mô khác Đặt biệt đã thành công trong việc nhân bản vô tính mà tế bào cho là nhân tế bào xôma của 1 cơ thểtrưởng thành Kết quả cho ra đời con cừu Đôli vào ngày 5\7\1996

* Những mốc thời gian quan trọng

1981: Gail Martin tại đại học California, San Francisco với Martin Evans

thuộc Đại học Cambridge, lần đầu tiên đã tách được tế bào gốc từ phôi

7/1988: Trung tâm nghiên cứu gia súc Ishikawa (Nhật Bản) nhân bản vô

tính thanh công 2 con bò đầu tiên có tên Noto và Kaga,

23/2/1996: Các nhà khoa học đã công bố về việc nhân bản thành công con

vật hữu nhũ đầu tiên, cừu Dolly (ra đời tại Viện Roslin)

1997:Tại trường đại học Hawaii các nhà khoa học đã nhân bản được chuột Cumulina là một loài chuột nhà mầu nâu quen thuộc dược nhân bản vô tình từ những tế bào trưởng thành Cô chuột mẹ đã sống đến trưởng thành, sinh thêm hai chú chuột con,trước khi lìa đời vào 5/2000

2001:- Anh trở thanh quốc gia đầu tiên hợp phap hoá các phương pháp

nhân bản vô tính con người cho mục đích nghiên cứu -Nổ lực đầu tiên của các nhà nhân bản học là nhân bản vô tính một loài bò rừng sắp bị tuyệt chủng tên là Noah.Noah đã dược nhân bản tại Mĩ, nhưng đã chết sau khi chào đời 48 giờ.

5/2002: Chú mèo nhân bản vô tính Copycat đã chào đời

4/2003: Các nhà khoa học đã hoàn thiện chuỗi gen di truyền của con

người

5/2003: Chú ngựa tên là Prometea,phiên bản nhân bản vô tính đầu tiên

2/2004: Nhà khoa học người Hàn Quốc Hwang Woo-suk và nhóm của

mình tuyên bố tạo ra được 30 phôi người vô tính và đã tách được tế bào mầm

8/2005: Tiến sĩ Hwang cho ra đời con chó đầu tiên bằng sinh sản vô tính

Snuppy Những hoài nghi về tính xác thực của chú chó Snuppy đã được xua tan sau khi đã có những kết quả kiểm tra gen di truyền AND -Cũng nhóm nghiên cứu này đã tạo ra hai con sói con nhân bản gọi là

Snuwolf và Snuwolffy.

-Nói về chó người ta còn nhân bản được ba con chó giống chó săn Afgan, tên là bona,peace và hope.

-Các nhà khoa học Mĩ lấn đầu tiên nhân bản được 12 cái phôi từ những

7/2006: Tổng thống Bush bác bỏ một dự luật liên quan đến việc đầu tư

thêm kinh liên bang cho việc nghiên cứu tế bào mầm.

* Thành tựu nổi bật nhất – nhân bản vô tính thành công cừu Dolly

DOLLY

DOLLY VÀ MẸ

NHÂN BẢN VÔ TÍNH THÀNH CÔNG Ở CHUỘT

Dolly và mẹ Black

Face

* Quy trình nhân bản cừu Dolly

Ưu điểm của nhân bản vô tính

-Việc ứng dụng nhân bản vô tính trong sản xuất tế bào gốc giúp bảo tồn và tái tạo các loài động vật đang có nguy cơ bị tuyệt chủng, nó còn phục vụ liệu pháp điều trị bằng thay thế tế bào có ưu điểm l;à không bị hệ miễn dịch của

cơ thể bệnh nhân đào thải Nhũng nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng

trong điều trị các bệnh xã hội và bệnh hiểm nghèo,cũng nhưe bệnh khiếm khuyết chức năng miễn dịch di truyền như tiểu đương ,ung thư máu ,bạch cầu,parkinson,u xơ nang…

Nhược điểm, hạn chế của nhân bản vô tính

Mặc dù nhóm nghiên cứu cho biết mục đích nghiên cứu và tái tạo da người nhằm phục vụ điều trị bệnh Nhưng lập tức làn sóng chỉ trích đạo đức sinh học dấy lên mạnh mẽ,nhằm vào thành tựu nói trên vì người ta lo lắng việc sẽ xuất hiện kẻ vô đạo đứclợi dụng kĩ thuật mới để nhân bản trẻ sơ sinh,thậm chí họ e sợ cả hiểm hoạ tái sinh người có thể xảy ra trong tương lai

* Thành tựu nhân giống vô tính ở VN

Các nhà khoa học Việt Nam đã nhân bản được giống lợn mini hoang dã sạch

NHÂN BẢN VƠ TÍNH ĐỘNG VẬT Ở VIỆT NAM

Nhân bản vơ tính động vật

bậc cao tại VN bước đầu

thành cơng

Ngày 29/11, tại Hội nghị Cơng nghệ sinh học sinh sản châu Á lần thứ 3 tổ chức tại Hà Nội, các nhà khoa học thuộc Viện Cơng nghệ sinh học (Viện KH và CN Việt Nam) đã cơng bố một

số kết quả nghiên cứu nhân bản vơ tính đã đạt được trong thời gian qua.

dịng chưa bị ảnh hưởng bởi các chương trình lai tạo

Tế bào sinh dưỡng của các giống lợn này được bảo quản trong ngân hàng lạnh và cĩ thể khai thác sử dụng trong các nghiên cứu thụ tinh trong ống nghiệm và nhân bản vơ tính với mục đích bảo

vệ đa dạng sinh học Lợn mini cũng là đối tượng cĩ kích thước cơ quan phù hợp với người và sạch dịng virus nội sinh phù hợp cho việc điều trị bằng ghép tổ chức khác lồi Nhĩm các nhà khoa học này cịn thực hiện nhân bản vơ tính trên

được khỉ có thai do cấy phôi nhân bản vô tính, mặc dù thai này chỉ phát triển đến tháng thứ 3

Khỉ là đối tượng nhân bản vô tính đang được khoa học quan tâm

vì nó có vị trí tiến hóa gần với con người, các mô hình khỉ nhân bản sẽ góp phần quan trọng vào các nghiên cứu y học

Thời gian tới, Viện Công nghệ sinh học sẽ nghiên cứu để bảo tồn nguồn gene của các động vật quý hiếm, có nguy cơ tuyệt chủng Tuy nhiên, khó khăn nhất là khó tìm được con mẹ để cấy phôi

Tại hội nghị, GS Temhiko Wakayama (Nhật Bản) đã tiến hành nhân bản vô tính trên chuột bằng các bước như tiêm vi tinh, tiêm

tế bào gốc vào phôi Công đoạn này được thực hiện trước sự chứng kiến của các nhà khoa học đến từ 14 nước tham dự hội thảo như Mỹ, Anh, Nhật Bản, Trung Quốc, Ấn Độ, Thái Lan

GS Temhiko Wakayama chính là người nhân bản ra chuột vào năm 1998 sau khi nhân bản thành công cừu Đây là kỹ thuật đã được tiến hành nhiều trên thế giới còn tại Việt Nam dù kỹ thuật

đã được tiếp cận song để chuyển từ phôi thành con thì chưa đủ điều kiện như kinh phí, con nhận

NHÂN BẢN CỪU DOLLY

Cừu Dolly: Về mặt sinh lý, Dolly vẫn là một con cừu cái bình thường, và nĩ

đã hai lần sinh nở với một con cừu đực xứ Welsh cĩ tên gọi là David, lứa đầu tiên đẻ một con vào tháng 4/1998 và lần hai 3 con vào năm 1999

* Ý Nghĩa của nhân bản vơ tính.

Người ta hy vọng, cơng nghệ nhân bản động vật sẽ giúp các nhà chăn nuơi và nơng dân sản xuất ra những gia súc khỏe mạnh hơn, để cải thiện sản xuất thực phẩm và an tồn thực phẩm tại các nước đang phát triển, sức khỏe của gia súc và an tồn của nguồn cung cấp thực phẩm Sinh sản vơ tính cũng sẽ giúp khắc phục nguy cơ tuyệt chủng của một số lồi động vật hoang dã, như gấu trúc khổng lồ

Dolly và con

THÀNH VIÊN NHÓM:

TRIỆU XUÂN TRƯỜNG

NGUYỄN BÁ TRÍ

ĐỖ VĂN THÀNH

PHAN THỊ TUYẾT SƯƠNG

LÊ THỊ THUÝ

TẠ THỊ THANH THẢO

LÊ THỊ THANH TIỀN

TRƯƠNG THỊ ÁNH ĐÀO

LA TRIỆU TÂM