Quan s¸t hiÖn t îng vµ cho nhËn xÐt... KÕt luËn:.[r]
Trang 1
Biªn so¹n: NguyÔn V¨n Tâm
Phßng GD&§T Huyện Tánh Linh
Trang 2Năm 1820 nhà bác học ơ-xtét ng
ời Đan Mạch phát kiến về sự liên
hệ giữa điện và từ , (mà hàng nghìn
năm về tr ớc con ng ời vẫn coi là
hai hiện t ợng tách biệt, không liên
hệ gì với nhau)
Là cơ sở cho sự ra đời của động cơ điện Giải phóng sức lao động cho con ng ời Với những ý nghĩa quan trọng đó thầy trò
Trang 3•Trong điều kiện nào thì xuất hiện
dòng điện cảm ứng?
•Máy phát điện xoay chiều có cấu
tạo và hoạt động nh thế nào?
•Vì sao ở hai đầu mỗi đ ờng dây tải
ch ơng II: Điện từ học
hi u m t s n i dung ể ộ ố ộ
chớnh sau:
•Nam châm điện có đặc điểm gì
giống và khác nam châm vĩnh cửu?
•Từ tr ờng tồn tại ở đâu? Làm thế nào để
nhận biết từ tr ờng? Biểu diễn từ tr ờng bằng hình vẽ nh thế nào?
•Lực điện từ do từ tr ờng tác dụng lên
dòng điện chạy qua dây dẫn thẳng có
đặc điểm gì?
Trang 4Tiết 22: Nam châm vĩnh cửu
Tổ Xung Chi là nhà phát minh của Trung Quốc thế kỉ
V Ông đã chế ra xe chỉ nam.
Đặc điểm của xe này là dù xe
có chuyển động theo h ớng nào thì hình nhân trên xe cũng chỉ tay về h ớng Nam
Bí quyết nào đã làm cho hình nhân trên xe của
Tổ Xung Chi luôn luôn chỉ h ớng Nam?
Trang 5TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
xem mét thanh kim
lo¹i cã ph¶i lµ nam
Tr¶ lêi c©u C1:
§ a thanh kim lo¹i l¹i gÇn vôn s¾t NÕu thanh kim lo¹i nµo hót vôn s¾t th× nã lµ nam ch©m.
Trang 7B¾c
Trang 8I Từ tính của nam châm
1 Thí nghiệm
2 Kết luận : Bình th ờng, kim (hoặc thanh) nam
châm tự do, khi đã đứng cân bằng luôn chỉ h ớng
Nam-Bắc Một cực của nam châm( còn gọi là từ cực) luôn chỉ h ớng Bắc (đ ợc gọi là cực Bắc ), còn cực kia luôn chỉ h ớng Nam (đ ợc gọi là cực Nam ).
Tiết 22 : Nam châm vĩnh cửu
Trang 9Chóng ta h·y quan s¸t mét sè thanh nam ch©m
Nam ch©m ch÷ U
Nam ch©m th¼ng
Kim nam ch©m
Trang 12TiÕt 23: Nam ch©m vÜnh cöu
C3: § a tõ cùc cña hai nam ch©m l¹i gÇn
nhau (H×nh 21.3 ) Quan s¸t hiÖn t
îng vµ cho nhËn xÐt
Tr¶ lêi c©u C3: C¸c cùc kh¸c tªn th×
Trang 13TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
C3: § a tõ cùc cña hai nam ch©m l¹i gÇn
nhau (H×nh 21.3 ) Quan s¸t hiÖn t
¬ng vµ cho nhËn xÐt
Tr¶ lêi c©u C3: C¸c cùc kh¸c tªn
th× hót nhau.
Trang 14Bµi 21-Tiết 22: Nam ch©m vÜnh cöu
C3: § a tõ cùc cña hai nam ch©m l¹i gÇn
nhau (H×nh 21.3 ) Quan s¸t hiÖn t
¬ng vµ cho nhËn xÐt
Tr¶ lêi c©u C3: C¸c cùc kh¸c tªn
th× hót nhau.
Trang 15TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
Trang 16TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
C4: §æi ®Çu cña mét trong hai nam
ch©m råi ® a l¹i gÇn nhau Cã hiÖn t
îng g× x¶y ra víi c¸c nam ch©m?
Tr¶ lêi c©u C4: C¸c cùc cïng tªn cña hai
nam ch©m ®Èy nhau.
Trang 17TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
C4: §æi ®Çu cña mét tr«ng hai nam
ch©m råi ® a l¹i gÇn nhau Cã hiÖn t
îng g× x¶y ra víi c¸c nam ch©m?
Tr¶ lêi c©u C4: C¸c cùc cïng tªn
cña hai nam ch©m ®Èy nhau.
Trang 18TiÐt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
C4: §æi ®Çu cña mét tr«ng hai nam
ch©m råi ® a l¹i gÇn nhau Cã hiÖn t
îng g× x¶y ra víi c¸c nam ch©m?
Tr¶ lêi c©u C4: C¸c cùc cïng tªn
cña hai nam ch©m ®Èy nhau.
Trang 19Tiªt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
C4: §æi ®Çu cña mét tr«ng hai nam
ch©m råi ® a l¹i gÇn nhau Cã hiÖn t
îng g× x¶y ra víi c¸c nam ch©m?
Tr¶ lêi c©u C4: C¸c cùc cïng tªn
cña hai nam ch©m ®Èy nhau.
Trang 20C4: §æi ®Çu cña mét tr«ng hai nam
ch©m råi ® a l¹i gÇn nhau Cã hiÖn t
îng g× x¶y ra víi c¸c nam ch©m?
Tr¶ lêi c©u C4: C¸c cùc cïng tªn
cña hai nam ch©m ®Èy nhau.
Tiªt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
Trang 21Tiết 22 : Nam châm vĩnh cửu
Qua phần II em lại có thêm cách nào để nhận biết nam châm?
Trả lời: Có thể dùng đặc tính hút đẩy của hai nam châm để
nhâm biết nam châm.
Và qua đây em có mấy cách để nhận biết các cực của nam châm? +Căn cứ vào màu sơn.
+ Căn cứ vào kí hiệu bằng chữ viết ( N hoặc S).
+Căn cứ vào sự định h ớng của nam châm.
+ Căn cứ vào sự t ơng tác giữa hai nam châm.
Trang 22Tiết 22 : Nam châm vĩnh cửu
I Từ tính của nam châm
1 Thí nghiệm : V nh xem l i SGK ề à ạ
2 Kết luận:Bình th ờng, kim (hoặc thanh) nam châm tự do, khi đã đứng
cân bằng luôn chỉ h ớng Nam-Bắc Một cực của nam châm( còn gọi là từ cực) luôn chỉ h ớng Bắc (đ ợc gọi là cực Bắc ), còn cực kia luôn chỉ h ớng Nam (đ ợc gọi là cực Nam ).
II T ơng tác giữa hai nam châm
1 Thí nghiệm: Về nhà xem lại SGK
2 Kết luận : Khi đ a từ cực của hai nam châm lại gần nhau thì chúng
hút nhau nếu các từ cực khác tên, đẩy nhau nếu các từ cực cùng
Trang 23Tiết 22 : Nam châm vĩnh cửu
Trả lời C5: Có thể nhà phát minh ng ời Trung Quốc Tổ Xung Chi đã lắp trên xe một thanh nam
Trang 24Tiết 22 : Nam châm vĩnh cửu
I Từ tính của nam châm
II T ơng tác giữa hai nam châm
180 90
III Vận dụng
C6: Ng ời ta dùng la bàn để
xác định h ớng Bắc, Nam
Tìm hiểu cấu tạo của la bàn
Hãy cho biết bộ phận nào
của la bàn có tác dụng chỉ h
ớng Giải thích Biết rằng
Đ
N
Trang 25Tiết 22: Nam ch©m vÜnh cöu
Trang 26Tiết 22 : Nam châm vĩnh cửu
III Vận dụng
C8: Xác định tên các từ cực của thanh nam
châm trên hình 21.5.
Trả lời câu C8: Trên hình 21.5 ( SGK,
sát với cực có ghi chữ N (cực Bắc) của
thanh nam châm treo trên dây là cựu
Nam(S) của thanh nam châm Cực còn
N S
I Từ tính của nam châm
II T ơng tác giữa hai nam châm
Trang 27TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
B¾c) cña thanh nam chÈm treo trªn
d©y lµ cùu Nam cña thanh nam
ch©m
N S
H×nh 21.5
I Tõ tÝnh cña nam ch©m
II T ¬ng t¸c gi÷a hai nam ch©m
Trang 28TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
B¾c) cña thanh nam chÈm treo trªn
d©y lµ cùu Nam cña thanh nam
N S
I Tõ tÝnh cña nam ch©m
II T ¬ng t¸c gi÷a hai nam ch©m
Trang 29TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
B¾c) cña thanh nam chÈm treo trªn
d©y lµ cùu Nam cña thanh nam
ch©m
N S
H×nh 21.5
I Tõ tÝnh cña nam ch©m
II T ¬ng t¸c gi÷a hai nam ch©m
Trang 30TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
B¾c) cña thanh nam chÈm treo trªn
d©y lµ cùu Nam cña thanh nam
N S
I Tõ tÝnh cña nam ch©m
II T ¬ng t¸c gi÷a hai nam ch©m
Trang 31III Vận dụng
Bài tập 1 Trên hình vẽ mô tả tính chất
từ của Trái Đất Các từ cực và các
cực địa lí của Trấi Đất có trùng
II T ơng tác giữa hai nam châm
Tiết 22 : Nam châm vĩnh cửu
Trang 32III VËn dông Bµi tËp 2 ThÇy cã mét thanh nam
ch©m th¼ng bÞ g·y t¹i chÝnh gi÷a cña thanh, hái lóc nµy mét nöa cña thanh nam ch©m sÏ nh thÕ nµo?
TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
Trang 33Hướng dẫn về nhà :
1/ Về nhà các em học bài và học phần ghi chú SGK trang 60.
2/ Về nhà làm bài tập trong sách bài tập: 21.1 đến 21.6
Trang 34*Có thể em ch a biết
Vào năm 1600, nhà vật lí ng ời Anh W
một nam châm khổng lồ Để kiểm tra giả thuyết của mình, W Ghin-bớt đã làm một quả cầu lớn bằng sắt nhiễm từ, gọi
là - Trái Đất tí hon- và đặt các cực từ của nó ở các địa cực Đ a la bàn lại gần trái đất tí hon ông thấy trừ hai từ cực, còn ở mọi điểm trên quả cầu, kim la bàn
đều chỉ h ớng Nam-Bắc Hiện nay vẫn ch
Trang 36TiÕt 22 : Nam ch©m vÜnh cöu
Bµi tËp 3: Quan s¸t hai
Trang 37Tiết 22 : Nam châm vĩnh cửu
I Từ tính của nam châm
1 Thí nghiệm : V nh xem l i SGK ề à ạ
2 Kết luận:Bình th ờng, kim (hoặc thanh) nam châm tự do, khi đã đứng
cân bằng luôn chỉ h ớng Nam-Bắc Một cực của nam châm( còn gọi là từ cực) luôn chỉ h ớng Bắc (đ ợc gọi là cực Bắc ), còn cực kia luôn chỉ h ớng Nam (đ ợc gọi là cực Nam ).
II T ơng tác giữa hai nam châm
1 Thí nghiệm: Về nhà xem lại SGK
2 Kết luận : Khi đ a từ cực của hai nam châm lại gần nhau thì chúng
hút nhau nếu các từ cực khác tên, đẩy nhau nếu các từ cực cùng tên.