[...] Nhận ra những ý nghĩ cay độc trong giọng nói và trên nét mặt khi cười rất kịch của cô tôi kia, tôi cúi đầu không đáp. Vì tôi biết rõ,nhắc đến mẹ tôi,cô tôi chỉ có ý gieo rắc vào [r]
Trang 2Một hôm, cô tôi gọi tôi đến bên cười hỏi:
- Hồng ! Mày có muốn vào Thanh Hoá chơi với mẹ mày không?
[ ] Nhận ra những ý nghĩ cay độc trong giọng nói và trên nét mặt khi cười rất kịch của
cô tôi kia, tôi cúi đầu không đáp Vì tôi biết rõ,nhắc đến mẹ tôi,cô tôi chỉ có ý gieo rắc vào đầu óc tôi những hoài nghi để tôi khinh miệt và ruồng rẫy mẹ tôi,một người đàn bà
đã bị cái tội là goá chồng, nợ nần cùng túng quá, phải bỏ con cái đi tha hương cầu thực Nhưng đời nào tình thương yêu và lòng kính mến mẹ tôi lại bị những rắp tâm tanh bẩn xâm phạm đến [ ]
Tôi cũng cười đáp lại cô tôi:
-Không ! Cháu không muốn vào Cuối năm thế nào mợ cháu cũng về
Cô tôi hỏi luôn, giọng vẫn ngọt:
- Sao lại không vào?Mợ mày phát tài lắm, có như dạo trước đâu !
Rồi hai con mắt long lanh của cô tôi chằm chặp đưa nhìn tôi Tôi lại im lặng cúi đầu
xuống đất: lòng tôi càng thắt lại, khoé mắt tôi đã cay cay.Cô tôi liền vỗ vai tôi cười mà nói rằng:
-Mày dại quá, cứ vào đi,tao chạy cho tiền tàu.Vào mà bắt mợ mày may vá sắm sửa cho
và thăm em bé chứ
[ ] Tôi cười dài trong tiếng khóc, hỏi cô tôi:
-Sao cô biết mợ con có con?
[ ] Cô tôi bỗng đổi giọng, lại vỗ vai,nhìn vào mặt tôi, nghiêm nghị:
- Vậy mày hỏi cô Thông – tên người đàn bà họ nội xa kia - chỗ ở của mợ mày Trước sau cũng một lần xấu ,chả nhẽ bán xới mãi được sao?
Tỏ sự ngậm ngùi thương xót thầy tôi,cô tôi chập chừng nói tiếp:
- Mấy lại rằm tháng tám này là giỗ đầu cậu mày, mợ mày về dù sao cũng đỡ tủi cho cậu mày,và mày cũng còn phải có họ, có hàng,người ta hỏi đến chứ?
Trang 3
Xưng hô
Vai trong xã hội
Quan hệ
Tao , mày
Cô
Cháu, cô
Cháu
Vai dưới
Trên - dưới ( theo thứ bậc trong gia đình )
Vai trên
Trang 4Thứ 6 ngày 20 tháng 3 năm 2009.
Bài 27- tiết 111- Tiếng việt
Trang 5Một hôm, cô tôi gọi tôi đến bên cười hỏi:
- Hồng ! Mày có muốn vào Thanh Hoá chơi với mẹ mày không?
[ ] Nhận ra những ý nghĩ cay độc trong giọng nói và trên nét mặt khi cười rất kịch của
cô tôi kia, tôi cúi đầu không đáp Vì tôi biết rõ,nhắc đến mẹ tôi,cô tôi chỉ có ý gieo rắc vào đầu óc tôi những hoài nghi để tôi khinh miệt và ruồng rẫy mẹ tôi,một người đàn bà
đã bị cái tội là goá chồng, nợ nần cùng túng quá, phải bỏ con cái đi tha hương cầu thực Nhưng đời nào tình thương yêu và lòng kính mến mẹ tôi lại bị những rắp tâm tanh bẩn xâm phạm đến [ ]
Tôi cũng cười đáp lại cô tôi:
- Không ! Cháu không muốn vào Cuối năm thế nào mợ cháu cũng về
Cô tôi hỏi luôn, giọng vẫn ngọt:
- Sao lại không vào?Mợ mày phát tài lắm, có như dạo trước đâu !
Rồi hai con mắt long lanh của cô tôi chằm chặp đưa nhìn tôi Tôi lại im lặng cúi đầu
xuống đất: lòng tôi càng thắt lại, khoé mắt tôi đã cay cay.Cô tôi liền vỗ vai tôi cười mà nói rằng:
- Mày dại quá, cứ vào đi,tao chạy cho tiền tàu.Vào mà bắt mợ mày may vá sắm sửa cho
và thăm em bé chứ
[ ] Tôi cười dài trong tiếng khóc, hỏi cô tôi:
- Sao cô biết mợ con có con?
[ ] Cô tôi bỗng đổi giọng, lại vỗ vai,nhìn vào mặt tôi, nghiêm nghị:
- Vậy mày hỏi cô Thông – tên người đàn bà họ nội xa kia - chỗ ở của mợ mày Trước sau cũng một lần xấu ,chả nhẽ bán xới mãi được sao?
Tỏ sự ngậm ngùi thương xót thầy tôi,cô tôi chập chừng nói tiếp:
- Mấy lại rằm tháng tám này là giỗ đầu cậu mày, mợ mày về dù sao cũng đỡ tủi cho cậu mày,và mày cũng còn phải có họ, có hàng,người ta hỏi đến chứ?
Trang 7Trong đoạn phim trên :
- Hoàng hậu có 5 lượt lời
- Phò mã có 2 lượt lời
- Tên kẻ xấu có 5 lươt lời
* Trong hội thoại, cũng được nói Mỗi lần có một người tham gia hội thoại nói được gọi là một lượt lời
Trang 8Một hôm, cô tôi gọi tôi đến bên cười hỏi:
- Hồng ! Mày có muốn vào Thanh Hoá chơi với mẹ mày không?
[ ] Nhận ra những ý nghĩ cay độc trong giọng nói và trên nét mặt khi cười rất kịch của
cô tôi kia, tôi cúi đầu không đáp Vì tôi biết rõ,nhắc đến mẹ tôi,cô tôi chỉ có ý gieo rắc vào đầu óc tôi những hoài nghi để tôi khinh miệt và ruồng rẫy mẹ tôi,một người đàn bà
đã bị cái tội là goá chồng, nợ nần cùng túng quá, phải bỏ con cái đi tha hương cầu thực Nhưng đời nào tình thương yêu và lòng kính mến mẹ tôi lại bị những rắp tâm tanh bẩn xâm phạm đến [ ]
Tôi cũng cười đáp lại cô tôi:
- Không ! Cháu không muốn vào Cuối năm thế nào mợ cháu cũng về
Cô tôi hỏi luôn, giọng vẫn ngọt:
- Sao lại không vào?Mợ mày phát tài lắm, có như dạo trước đâu !
Rồi hai con mắt long lanh của cô tôi chằm chặp đưa nhìn tôi Tôi lại im lặng cúi đầu
xuống đất: lòng tôi càng thắt lại, khoé mắt tôi đã cay cay.Cô tôi liền vỗ vai tôi cười mà nói rằng:
- Mày dại quá, cứ vào đi,tao chạy cho tiền tàu.Vào mà bắt mợ mày may vá sắm sửa cho
và thăm em bé chứ
[ ] Tôi cười dài trong tiếng khóc, hỏi cô tôi:
- Sao cô biết mợ con có con?
[ ] Cô tôi bỗng đổi giọng, lại vỗ vai,nhìn vào mặt tôi, nghiêm nghị:
- Vậy mày hỏi cô Thông – tên người đàn bà họ nội xa kia - chỗ ở của mợ mày Trước sau cũng một lần xấu ,chả nhẽ bán xới mãi được sao?
Tỏ sự ngậm ngùi thương xót thầy tôi,cô tôi chập chừng nói tiếp:
- Mấy lại rằm tháng tám này là giỗ đầu cậu mày, mợ mày về dù sao cũng đỡ tủi cho cậu mày,và mày cũng còn phải có họ, có hàng,người ta hỏi đến chứ?
Trang 9* Nhiều khi, im lặng khi đến lượt lời của mình cũng là
một cách biểu thị thái độ.
Chú ý: Để giữ lịch sự, cần tôn trọng lượt lời của người khác, tránh nói tranh lượt lời, cắt lời hoặc chêm vào lời người
khác.
Trang 11- Chị Dậu : đảm đang , mạnh mẽ - Cai lệ : hống hách tàn nhẫn
- Người nhà lý trưởng : kẻ ăn theo nói leo
- Anh Dậu : yếu đuối , bất lực
Bài tập 1
Lượt lời của chị Dậu : gồm 5 lượt lời :
- Nhà con đã lo liệu kịp gì đâu
- Tôi van ông,chồng tôi đang đau yếu
- Mày trói chồng bà
- Bà đã van xin mày
- Mày vẫn không tha
Lượt lời của cai lệ : gồm 5 lượt lời :
- Chói nó lại
- Ông bảo mày chói
- Mày không giám chói à
- Con này to gan
- Mày giám đánh nhười nhà nước
Lượt lời của anh Dậu : Gồm 2 lượt lời:
- Hai lần im lặng.
Lượt lời của người nhà lý trưởng : Gồm 2 lượt lời:
- Hai lần im lặng.
Trang 12Bài tập 2:
c) Càng làm cho chị Dậu đau lòng khi buộc phải bán đứa con
hiếu thảo, đảm đang như vậy và tô đậm nỗi bất hạnh sắp giáng xuống đầu cái Tí.
Bài tập 3: Viết một đoạn văn hội thoại chỉ rõ lượt lời của các nhân vật tham gia hội thoại
Trang 13Im lặng là vàng Khóc là nhục.Rên, hèn.Van,
yếu đuối
- Đúng : Trong trường
hợp cần im lặng để giữ
bí mật, để thể hiện sự
tôn trọng người khác để
đảm bảo sự tế nhị trong
giao tiếp
-Trong trường hợp trước những hành vi sai trái, trước
áp bức bất công,trước sự xúc phạm nhân phẩm đối với
mình hay đối với người lương thiện thì sự im lặng là dại
khờ hèn nhát
Bài tập 4 :
Trang 14Xin ch©n thµnh
c¶m ¬n !