SINH lý hệ TIÊU hóa (PHẦN 2) (SINH lý SLIDE)

HẤP THU Ở DẠ DÀY Nước Nước được hấp thu thụ động một phần ở dạ dày để cân bằng áp lực thẩm thấu  Rượu Được hấp thu chủ yếu ở dạ dày theo cơ chế khuếch tán đơn thuần Khả năng tan của

ĐIỀU HÒA BÀI TIẾT DỊCH VỊ

 Gastrin

Gastrin

 Là một hormon do tế bào G của niêm mạc vùng hang dạ dày bài tiết

 Gastrin-like

U tụy

Tăng tiết gastrin-like

Tăng tiết acid

Loét dạ dày tá tràng nhiều chỗ

Hội chứng Zollinger - Elisson

Tăng tiết acid

 Ức chế thụ thể H 2 của tế bào viền  Cimetidin

 Ranitidin

 Famotidin

 Nizatidin

 Histamin

 Glucocorticoid

 Khi nồng độ trong máu tăng

 Thuốc an thần

 Những người bị stress

 Không được sử dụng các thuốc thuộc nhóm glucocorticoid cho bệnh nhân đã bị loét dạ dày

 Dexamethazon

 Prednisolon

 Glucocorticoid

 Prostaglandin E 2

Là hormon do tế bào niêm mạc dạ dày bài tiết

 Bảo vệ niêm mạc dạ dày

 Prostaglandin E 2

 Dẫn xuất từ prostaglandin: Cytotec

 Tăng tác dụng prostaglandin: Cam thảo

prostaglandin cho bệnh nhân bị loét dạ dày

 Aspirin

 Voltaren

HẤP THU Ở DẠ DÀY

 Nước

Nước được hấp thu thụ động một phần ở

dạ dày để cân bằng áp lực thẩm thấu

 Rượu

Được hấp thu chủ yếu ở dạ dày theo cơ chế khuếch tán đơn thuần

Khả năng tan của rượu trong lipid rất tốt

Nước nhược trương

TIÊU HOÁ Ở RUỘT NON

Bài tiết dịch ở ruột non

 Dịch mật

Bài tiết dịch tụy

Bài tiết dịch tụy

 Chất lỏng trong suốt, không màu

 Có pH kiềm nhất (7,8 - 8,5)

 Số lượng khoảng 1 - 1,5 lít/24 giờ

 HCO 3

-Bài tiết dịch tụy

Nhóm enzym tiêu hóa protid

 Cả 3 enzym này đều được bài tiết dưới

dạng chưa hoạt động (tiền enzym)

Nhóm enzym tiêu hóa protid

Trypsin

Chymotrypsinogen Chymotrypsin (Tiền enzym)

(- NH - CO -)

Tyrosin, phenylalanin

Chuỗi peptid

Nhóm enzym tiêu hóa protid

Trypsin

Procarboxypeptidase Carboxypeptidase (Tiền enzym)

H 2 N - R 1 - R 2 - R 3 - - R n - COOH

Acid amin

Nhóm enzym tiêu hóa protid

và hoạt hoá ngay chính tiền men của nó

Chuỗi peptid

Nhóm enzym tiêu hóa protid

Tự hoạt hóa

Ứ đọng dịch tụy ở trong tụy

Nhóm enzym tiêu hóa protid

 Sỏi ống mật chủ

 U đầu tụy

Nhóm enzym tiêu hóa lipid

 Lipase dịch tụy

(Đã được nhũ tương hóa)

 Phospholipase

Cắt rời acid béo ra khỏi phân tử phospholipid

Muối mật

Nhóm enzym tiêu hóa glucid

 Amylase dịch tụy

Tinh bột chín lẫn sống maltose

 Maltase

Maltose glucose

HCO3

 Tạo môi trường thích hợp cho enzym hoạt động  Góp phần vào cơ chế đóng mở môn vị

ĐIỀU HÒA BÀI TIẾT DỊCH TỤY

Cơ chế thần kinh

 Phản xạ không điều kiện

 Phản xạ có điều kiện

ĐIỀU HÒA BÀI TIẾT DỊCH TỤY

tế bào niêm mạc ruột non

Bài tiết dịch mật

lipid và vitamin tan trong lipid

Nhũ tương hóa lipid

Nhũ tương hóa lipid

ĐIỀU HÒA BÀI TIẾT DỊCH MẬT

Cơ chế thần kinh

 Phản xạ không điều kiện

 Phản xạ có điều kiện

ĐIỀU HÒA BÀI TIẾT DỊCH MẬT

tế bào niêm mạc ruột non

 Secretin

 Pancreozymin

cholecystokinin (CCK)

Bài tiết dịch ruột

 Dịch ruột do các tế bào niêm mạc ruột và các tuyến nằm trên thành ruột bài tiết

 Số lượng khoảng 2 - 3 lít/24 giờ

-Nhóm enzym tiêu hóa protid

 Dipeptidase - Tripeptidase

từng acid amin riêng lẻ

H 2 N - R 1 - R 2 - R 3 - - R n - COOH

Acid amin

Nhóm enzym tiêu hóa glucid

Thiếu lactase bẩm sinh

Lipase dịch ruột

Triglycerid acid béo + glycerol (Đã được nhũ tương hóa)

HẤP THU Ở RUỘT NON

 Là quá trình hấp thu chủ yếu của ống tiêu hóa

 Tế bào niêm mạc có các yếu tố thuận lợi cho hấp thu: enzym, protein mang, năng lượng

giải thành những sản phẩm có thể hấp thu được

HẤP THU Ở RUỘT NON

HẤP THU Ở RUỘT NON

HẤP THU Ở RUỘT NON

 Thụ động

HẤP THU Na+

non theo hình thức chủ động

Bậc thang điện-hóa

HẤP THU GLUCID

dạng chủ yếu là monosaccarid theo 3 hình

thức:

 Khuếch tán đơn thuần: ribose, manose

 Khuếch tán có protein mang: fructose

 Vận chuyển chủ động: glucose, galactose

HẤP THU GLUCOSE

Gluco se Lòng ruột

Dịch kẽ

HẤP THU PROTID

thu một số protein chưa phân giải theo hình thức ẩm bào

HẤP THU PROTID

 Kháng thể -  globulin

 Giúp trẻ chống nhiễm trùng

 Glycerol được hấp thu như một đường đơn

theo hình thức khuếch tán đơn thuần

 Riêng acid béo, monoglycerid và cholesterol

khó hấp thu

Muối mật

HẤP THU LIPID

 Hạt micelle

Lòng ruột

Cholesterol

HẤP THU LIPID

HẤP THU VITAMIN

۞ Được hấp thu dưới dạng còn nguyên vẹn

۞ Hình thức khuếch tán đơn thuần

 Các vitamin tan trong nước dễ hấp thu

 Vitamin tan trong lipid khó hấp thu B 12

 Muối mật

HẤP THU ION

۞ Hấp thu Cl

 Phần lớn được hấp thu thụ động theo

niêm mạc ruột non cũng bài tiết vào

dụng của AMP vòng

HẤP THU ION

۞ Hấp thu Ca 2+

được hấp thu theo nhu cầu của cơ thể

HẤP THU ION

۞ Hấp thu Ca 2+

 Acid chlohydric, vitamin C

Thiếu máu do thiếu sắt

۞ Bên cạnh hấp thu, ruột non cũng bài tiết

nước vào lòng ruột tạo thành một dòng chảy

2 chiều, trong đó hấp thu mạnh hơn bài tiết

ỈA CHẢY

non bị rối loạn sẽ gây ra ỉa chảy

WC

ỈA CHẢY

 Nhiễm trùng, nhiễm độc

ỈA CHẢY

 Kém hấp thu, thiếu enzym