và mạnh, phải luôn rèn luyện về tri thức, tôi luyện về nhân phẩm, phải luôn quan tâm, chú ý đến những sự kiện, sự việc trong nước nhà và quan trọng hơn hết, phải biết yêu thương người th[r]
Trang 1SỞ GD-ĐT VĨNH LONG ĐỀ KIỂM TRA
TRƯỜNG THCS&THPT MỸ PHƯỚC MÔN: NGỮ VĂN 11 NĂM HỌC 2019 – 2020
Thời gian làm bài: 120 phút
I ĐỌC HIỂU: (3.0 điểm)
Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
“… Cái lưỡi ở ăn cho xóm giềng thương
Cái lưỡi nảy bông hoa, cái lưỡi nhảy ra cóc nhái
Lưỡi yếu ớt cừu non phân trần cùng lưỡi sói
Lý kẻ mạnh ngược ngang thế nào hở cụ Laphôngten?
Có thể ai quên nhưng chúng tôi không quên
Những đận bất đắc dĩ giáo gươm, vẫn bền bỉ bút nghiên, giữ gìn miệng lưỡi:
Thơ thần sắt đanh, Hịch tướng sĩ nấu nung, bát ngát nghĩa nhân Bình Ngô đại cáo Những tuyên ngôn sáng bừng mùa dân tộc phục hưng
Đất nước tôi ưỡn ngực gió biển Đông
Dập tắt chiến chinh, mỗi tấc đảo vùng trời đều cất lời hoan ca hòa bình hữu nghị
Khát vọng muôn đời của dân tôi là vậy
Xin ai chớ lưỡi rắn, lưỡi hươu, lưỡi cọp, lưỡi bò…
Nếu cái lưỡi kia lè ra toan liếm nuốt cơ đồ
Thì hãy nhớ lịch sử xa xưa có những khúc xương chưa bao giờ nuốt nổi
Biển trời Nam hiền hòa nhưng cũng biết cồn lên dữ dội
Có muôn lưỡi sóng thần ẩn náo giữa trùng khơi”.
(Ngụ ngôn về cái lưỡi – Đỗ Ký)
Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên?
Câu 2 Anh/chị hiểu thế nào về hai câu thơ:
“Cái lưỡi ở ăn cho xóm giềng thương
Cái lưỡi nảy bông hoa, cái lưỡi nhảy ra cóc nhái”
Câu 3 Theo anh/chị, vì sao tác giả lại cho rằng:
“Đất nước tôi ưỡn ngực gió biển Đông
Dập tắt chiến chinh, mỗi tấc đảo vùng trời đều cất lời hoan ca hòa bình hữu nghị
Khát vọng muôn đời của dân tôi là vậy
Xin ai chớ lưỡi rắn, lưỡi hươu, lưỡi cọp, lưỡi bò…”
Câu 4 Từ đoạn trích trên, anh/chị rút ra thông điệp gì?
II LÀM VĂN: (7.0 điểm)
Câu 1 (2.0 điểm)
Hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về: Trách nhiệm của tuổi trẻ đối với Tổ quốc.
Câu 2 (5.0 điểm)
Nêu cảm nhận của anh/chị về hình ảnh bát cháo hành trong truyện ngắn “Chí Phèo” của nhà
văn Nam Cao
Trang 2
-HẾT-HƯỚNG DẪN CHẤM
2
Ý nghĩahai câu thơ: “Cái lưỡi ở ăn cho xóm giềng thương
Cái lưỡi nảy bông hoa, cái lưỡi nhảy ra cóc nhái”
- “Cái lưỡi” là hình ảnh ẩn dụ cho những lời ăn tiếng nói hằng
ngày, nói sao cho mọi người thương, yêu mến
- Phải nói những lời hay, ý đẹp, không nên nói những lời cay đắng, ác độc làm hại đến người khác…
0,50
3
Tại vì:
- Đất nước mình là một đất nước bao la rộng lớn, có bề dày lịch
sử đấu tranh chống giặc ngoại xâm
- Đất nước mình luôn mong muốn sống trong hòa bình, hữu nghị, không có chiến tranh
- Mong kẻ thù không tìm mọi cách để xâm lược, xâm lấn chủ quyền của dân tộc, đặc biệt là chủ quyền biển đảo quê hương…
1,0
4
Thông điệp được rút ra từ đoạn trích:
- Phải cẩn trọng lời nói của mình trong mọi tình huống, không xuyên tạc sự thật
- Luôn tự hào về lịch sử đấu tranh của dân tộc, tự tin chính nghĩa thắng gian tà
- Tinh thần yêu nước, tự hào, tự lực, tự cường của dân tộc, sẵn sàng chiến đấu bảo vệ chủ quyền dân tộc,…
1,0
1 Viết một đoạn văn trình bày suy nghĩ về vấn đề: Trách nhiệm
a Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nghị luận: đoạn có câu chủ đề, các
b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Trách nhiệm của tuổi trẻ
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các câu phù hợp: câu mở đoạn nêu vấn đề, các câu tiếp theo triển khai câu chủ đề, câu kết cần rút ra bài học nhận thức và hành động
1,0
Đoạn văn có thể có những ý sau:
- Giải thích: Trách nhiệm là khi bạn tự quyết định và tự tin về hành vi của mình, không phải vì bị thôi thúc bởi ý kiến của ai đó nhưng sẵn sàng đối mặt với hậu quả (nếu có)
-Phân tích, chứng minh:Bảo vệ và xây dựng nước nhà giàu, đẹp
và mạnh, phải luôn rèn luyện về tri thức, tôi luyện về nhân phẩm, phải luôn quan tâm, chú ý đến những sự kiện, sự việc trong nước nhà và quan trọng hơn hết, phải biết yêu thương người thân, bạn
bè, quê hướng, đất nước,…như lúc Trung Quốc đặt giàn khoan
HD 981 thì tinh thần yêu nước lại trỗi dậy mạnh mẽ
- Bình luận:để có được đất nước như ngày nay thì đã bao người
phải ngã xuống và đã bao người lại tiếp tục nối bước những người đã nằm bên dưới, phê phán những những ai chạy theo đam
0,25
0,25
0,25
Trang 3mê, cám dỗ từ những trò chơi trực tuyến, hay từ những thần
tượng vô trách nhiệm với dân tộc Hệ quả đó là đất nước tụt lùi,
suy thoái hay diệt vong …
- Kết đoạn: Tuổi trẻ có trách nhiệm với đất nước sẽ làm nên
những trang sử mới cho đất nước, làm cho đất nước trở nên giàu
d Sáng tạo: diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ,
2 Nêu cảm nhận của anh/chị về hình ảnh bát cháo hành
trong truyện ngắn “Chí Phèo” của nhà văn Nam Cao.
5,00
a Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận:có đủ các phần mở bài, thân
bài, kết bài Mở bài nêu được vấn đề; thân bài triển khai được
vấn đề; kết bài kết luận được vấn đề.
0,25
b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận hình ảnh bát cháo hành
trong truyện ngắn “Chí Phèo” của nhà văn Nam Cao, là chi tiết
nghệ thuật đặc sắc làm thay đổi nhận thức Chí Phèo
0,50
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm phù hợp; thể
hiện sự cảm nhận sâu sắc, vận dụng tốt các thao tác lập kết hợp
chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng
3,50
*Giới thiệu khái quát về tác giả và tác phẩm:
- Nam Cao là nhà văn hiện thực lớn, một nhà nhân đạo chủ nghĩa
lớn, có đóng góp quan trọng đối với quá trình hiện đại hoá truyện
ngắn và tiểu thuyết Việt Nam nửa đầu thế kỉ XX Nam Cao viết
truyện ngắn “Chí Phèo” vào tháng 2 năm 1941 Dựa vào những
cảnh thật, người thật mà Nam Cao được chứng kiến và nghe kể
về làng Đại Hoàng quê mình.Nhan đề đầu tiên của truyện ngắn
này là “Cái lò gạch cũ”, đến khi in thành sách lần đầu NXB đã
tự ý đổi tên thành “Đôi lứa xứng đôi” Năm 1946, khi in lại
trong tập “Luống cày” NC đã đặt lại tên là “Chí Phèo”.
0,25
* Hình ảnh bát cháo hành:
- Cũng là một chi tiết nghệ thuật độc đáo, là một món ăn bình
thường nhưng vô cùng quan trọng đối với cuộc đời Chí Phèo
- Chí Phèo là một người không cha không mẹ, được dân làng Vũ
Đại nuôi lớn, 20 năm đầu đời làm canh điền cho Bá Kiến, vì
ghen tuôn nên Bá Kiến đẩy Chí Phèo vào tù Ra tù Chí Phèo thay
đổi nhân hình lẫn nhân tính, thành con quỹ dữ của làng Vũ Đại
- Sau đêm gặp thị Nở, thị Nở mang đến cho Chí Phèo bát cháo
hành – Chí vô cùng xúc động – hương cháo hành, hương vị tình
đời, hương vị thình yêu…đánh thức phần lương thiện (phần
người) trong Chí, nhớ về ước mơ ngày trước và muốn làm người
lương thiện
- Tiểu kết: cách chọn chi tiết nghệ thuật độc đáo, tài năng phân
tích tâm lí nhân vật… mang đến cho người đọc và đặc biệt là cho
Chí Phèo một bát cháo hành vô cùng ý nghĩa
2,0
*Bình luận
Trang 4nông dân nghèo ở miền xuôi bị nhà tù thực dân phong kiến làm
cho tha hóa cả nhân hình lẫn nhân tính, bát cháo hành xuất hiện
buổi sáng sau đêm Chí Phèo gặp thị Nở ở vườn chuối – đánh
thức phần lương thiện trong Chí, kết thúc của Chí Phèo là một bi
kịch…
=> Trước cách mạng tháng 8 đất nước chưa được độc lập, bị phụ
thuộc, nhân dân lầm than, những người tri thức chưa tìm được
hướng đi đúng đắn cho mình Sau cách mạng tháng 8 đất nước
độc lập, có chủ quyền, hầu hết những tri thức đều giác ngộ lí
tưởng cách mạng, sống có lí tưởng, có mục đích rõ ràng…
d Sáng tạo: có cách diễn đạt sáng tạo; thể hiện suy nghĩ sâu sắc,
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ,