Câu 4:Chuột sống trong rừng mưa nhiệt đới có thể chịu ảnh hưởng của các nhân tố sinh thái sau:mức độ ngập nước, kiến, độ dốc của đất, nhiệt độ không khí, ánh sáng, độ ẩm không khí, rắn[r]
Trang 1HƯỚNG DẪN ÔN TẬP HK2( tuần 19- tuần 24) MÔN SINH HỌC 9.
NĂM HỌC: 2019- 2020.
BÀI MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI
Câu 1: Môi trường sống của sinh vật là gì ?Hãy kể tên các loại môi trường sống của sinh vật? Trả lời:- Môi trường là nơi sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng Các loại môi trường sống của sinh vật:
- Môi trường nước: VD: cá,tôm,…
- Môi trường trên mặt đất- không khí: VD: trâu, bò,chim bồ câu,…
- Môi trường trong đấtVD: giun đất,…
- Môi trường sinh vật:VD: rận sống trên cơ thể chó,…
Câu 2: Thế nào là nhân tố sinh thái? Có mấy nhóm nhân tố sinh thái?
Trả lời: Nhân tố sinh thái là những yếu tố của môi trường tác động tới sinh vật.
Có 3 nhóm sinh thái:
- Nhân tố sinh thái vô sinh(đất, nước, nhiệt độ, ánh sáng,
- Nhân tố sinh thái hữu sinh( các loại thực vật, động vật,
- Nhân tố con người: gồm những hoạt động tích cực và tiêu cực của con người đối với môi trường như: trồng cây, chăm sóc rừng, săn bắn,…
Câu 3: Thế nào là giới hạn sinh thái?
- Trả lời : Giới hạn sinh thái là giới hạn chịu đựng của cơ thể sinh vật đối với một nhân tố sinh thái nhất định.
- VD: Cá rô phi ở Việt Nam có giới hạn nhiệt độ từ 5 – 42 độ C, điểm cự thuận là 30 độ C GIẢI THÍCH:
Câu 4:Chuột sống trong rừng mưa nhiệt đới có thể chịu ảnh hưởng của các nhân tố sinh thái sau:mức độ ngập nước, kiến, độ dốc của đất, nhiệt độ không khí, ánh sáng, độ ẩm không khí, rắn hổ mang,áp suất không khí, cây gỗ, gỗ mục,gió thổi, cây cỏ, thảm lá khô, sâu ăn lá, độ tơi xốp của đất, lượng mưa Hãy sắp xếp các nhân tố đó vào từng nhóm nhân tố sinh thái.
Trả lời:Nhân tố vô sinh: mức độ ngập nướcđộ dốc của đất, nhiệt độ không khí, ánh sáng, độ
ẩm không khí, áp suất không khí, gỗ mục, gió thổi, thảm lá khô, độ tơi xốp của đất, lượng mưa… khi các nhân tố đó tác động đến đời sống của sinh vật.
Trang 2Câu 5: Khi ta đem 1cây phong lan từ trong rừng rậm về trồng ở vườn nhà, những nhân tố sinh thái của môi trường tác động lên cây phong lan sẽ thay đổi., Em hãy cho biết những thay đổi của các nhân tố sinh thái đó?
Trả lời: Cây phong lan từ trong rừng rậm thường ở dưới tán rừng nên ánh sáng chiếu vào cây thường yếu( rừng thường có nhiều tầng cây) khi chuyển về vườn nhà cây cối mọc thưa hơn nên ánh sáng chiếu vào cây phong lan mạnh, độ ẩm trong rừng cao hơn trong vườn, nhiệt độ trong rừng ổn định hơn ngoài rừng
BÀI ẢNH HƯỞNG CỦA NHIỆT ĐỘ VÀ ĐỘ ẨM
LÊN ĐỜI SỐNG SINH VẬT
Câu 6:Nhiệt độ của môi trường có ảnh hưởng tới đặc điểm hình thái và sinh lí của sinh vật như thế nào ?
Trả lời: Mỗi loài sinh vật chỉ sống được trong một giới hạn nhiệt độ nhất định, nhiệt độ ảnh hưởng tới các đặc điểm hình thái( thực vật rụng lá, có lớp bần dày,… động vật có lông dày…) Nhiệt độ của môi trường có ảnh hưởng tới đặc điểm sinh lí của sinh vật như hoạt động
quang hợp, hô hấp… Nhiệt độ có ảnh hưởng tới tập tinh của động vật như tập tính tránh nóng ngủ hè,ngủ đông.
Câu 7: Trong hai nhóm sinh vật hằng nhiệt và biến nhiệt, sinh vật thuộc nhóm nào có khả năng chịu đựng cao với sự thay đổi nhiệt độ của môi trường ?
Trả lời:
Sinh vật hằng nhiệt vì
Sinh vật hằng nhiệt có khả năng duy trì nhiệt độ cơ thể ổn định, không thay đổi theo nhiệt độ của môi trường ngoài.
Câu 8: Hãy so sánh đặc điểm khác nhau giữa 2 nhóm cây ưa ẩm và chịu hạn?
Trả lời :
- Cây sống nơi ẩm ướt và thiếu ánh sáng : có phiến lá rộng và mỏng, mô giậu kém phát triển.
- Cây sống nơi ẩm ướt và nhiều ánh sáng có phiến lá hẹp , mô giậu phát triển.
- Cây sống nơi khô hạn hoặc có cơ thể mọng nước, hoặc lá và thân cây tiêu giảm, lá biến thành gai.
2
Trang 3BÀI ẢNH HƯỞNG LẪN NHAU GIỮA CÁC SINH VẬT
Câu 9: Các sinh vật cùng loài hỗ trợ hoặc cạnh tranh lẫn nhau trong những điều kiện nào ? Trả lời: - Hỗ trợ: khi sinh vật sống với nhau thành nhóm tại nơi có diện tích( hoặc thể tích) hợp lí và có nguồn sống đầy đủ.
-Cạnh tranh: khi gặp điều kiện bất lợi như số lượng cá thể quá cao dẫn tới thiếu thức ăn, nơi ở…các cá thể trong nhóm cạnh tranh nhau gay gắt, dẫn đến một số cá thể tách ra khỏi nhóm Câu 10: Các mối quan hệ giữa các sinh vật khác loài?
Trả lời :
- Quan hệ hỗ trợ: Là mối quan hệ có lợi(hoặc ít nhất không có hại) cho tất cả các sinh vật Quan hệ hỗ trợ gồm: cộng sinh, hội sinh, hợp tác.
- Quan hệ đối địch: Một bên sinh vật được lợi còn bên kia bị hại hoặc cả 2 bên cùng bị hại Quan hệ đối địch gồm: cạnh tranh, kí sinh,nữa kí sinh, sinh vật ăn sinh vật khác.
Câu 11 : Ý nghĩa của quan hệ hỗ trợ và cạnh tranh ớ sinh vật cùng loài ?
- Trả lời :
-Hỗ trợ: Giúp sinh vật được bảo vệ tốt hơn, kiếm được nhiều thứ ăn.
- Cạnh tranh: Ngăn ngừa sự gia tăng số lượng cá thể và sự cạn kiệt nguồn thức ăn trong vùng.
+VD1: Trong sinh sản một số con trâu đực tranh giành con cái nên chúng đánh nhau
+ VD 2: Trong rừng thông, các cây thông có hiện tượng tự tỉa cành vươn lên để cạnh tranh nhau về ánh sáng.
GIẢI THÍCH
Câu 12:Quan hệ giữa các cá thể trong hiện tượng tự tỉa ở thực vật là mối quan hệ gì? Trong điều kiện nào hiện tượng tự tỉa diễn ra mạnh mẽ?
Trả lời: - Tự tỉa là kết quả của cạnh tranh cùng loài và cả khác loài.
- Xuất hiện mạnh mẽ khi cây mọc dày thiếu ánh sáng.
Trang 4Câu 13: Trong thực tiễn sản xuất, cần phải làm gì để tránh sự cạnh tranh gay gắt giữ các cá thể sinh vật, làm giảm năng suất vật nuôi cây trồng?
Trả lời: Cần trồng cây và nuôi động vật với mật độ hợp lí, áp dụng các kĩ thuật tỉa thưa đối với thực vật hoặc tách đàn đối với động vật khi cần thiết, cung cấp thức ăn đầy đủ và vệ sinh môi trường sạch sẽ.
Câu 14: Trong chăn nuôi, người ta lợi dụng mối quan hệ cùng loài để làm gì?
Trả lời: Nuôi vịt đàn, lợn đàn để tranh nhau ăn và sẽ lớn nhanh.
4