- VD: HS tù lÊy * GV: Văn miêu tả trong chương trình SGK Ngữ văn 6 sẽ tiếp nối và tạo sự đồng bộ với chương trình, SGK Tiểu học ở lớp 4, và đến lớp 9 lại sẽ được học với mức độ yêu cầu c[r]
Trang 1Tuần 21
Tiết 20:
Ngày soạn: /01/2010 Ngày dạy: /01/2010
luyện tập tìm hiểu chung về văn miêu tả
I Mục tiêu bài học:
* Học xong bài này, HS có được:
1 Kiến thức: - Nắm được những hiểu biết chung về văn miêu tả
2 Kĩ năng: - Nhận diện được các văn bản miêu tả và phân biệt chúng với các
phương thức biểu đạt khác
- Luyện tập tìm hiểu cách viết một đoạn văn miêu tả
3 Thái độ: - Có ý thức tìm hiểu về văn miêu tả.
- Bước đầu biết vận dụng sử dụng văn miêu tả trong cuộc sống
ii chuẩn bị:
- GV: SGK, Hướng dẫn tự học ngữ văn 6, Các dạng bài TLVvà CTTV 6,
- HS: SGK, Các dạng bài TLVvà CTTV 6, vở ghi
iii Các hoạt động dạy và học:
Hoạt động của thầy và trò: Yêu cầu cần đạt:
Hoạt động 1 : ổ n định tổ chức
- Lớp 6A : + Sĩ số: 45
+ Vắng:
Hoạt động 2: Kiểm tra sự chuẩn bị của HS
(Kiểm tra xen kẽ trong quá trình luyện tập)
Hoạt động 3: Bài mới
# Giới thiệu bài:
GV đưa ra một tình huống cần sử dụng văn
miêu tả trong cuộc sống thực tế của HS dẫn
dắt HS vào bài
# Nội dung dạy học cụ thể:
?- Thế nào là văn miêu tả?
- Là loại văn giúp người đọc, người nghe hình
dung ra những đặc điểm, tính chất nổi bật của một
sự vật, sự việc, con người, phong cảnh làm cho
những vật, việc, người, cảnh đó như hiện lên trước
mắt
I kiến thức cơ bản:
1 Định nghĩa về văn miêu tả
Trang 2?- Miêu tả có tác dụng như thế nào đối với tuổi
thơ? Lấy VD!
- Rất cần thiết:
+ Nó giúp chúng ta diễn tả lại cảnh, vật, người
trong cuộc sống
+ Nó còn giúp ta làm văn tự sự (KC) hay và sinh
động hơn
- VD: HS tự lấy
* GV: Văn miêu tả trong chương trình SGK Ngữ
văn 6 sẽ tiếp nối và tạo sự đồng bộ với chương
trình, SGK Tiểu học (ở lớp 4), và đến lớp 9 lại sẽ
được học với mức độ yêu cầu cao hơn (về cả dung
lượng lẫn mức độ)
Hướng dẫn HS làm các bài tập bổ trợ
(1) BT trắc nghiệm:
(Cho HS thảo luận, điền vào phiếu học tập theo
nhóm từng bàn)
1.?- Khi viết một đoạn văn tả cảnh mùa đông đến,
em sẽ không chọn chi tiết nào sau đây?
A Đêm dài, ngày ngắn
B Bầu trời màu xám xịt
C Cây cối trơ trụi, khẳng khiu
D Nắng chan hòa, rực rỡ
2.?- Khi viết một đoạn văn tả khuôn mặt mẹ, em
sẽ không chọn chi tiết nào sau đây?
A Hiền hậu và dịu dàng
B Nghiêm khắc nhưng rất thân thương
C Hai má trắng hồng, bụ bẫm
D Đã xuất hiện nhiều nếp nhăn nơi khóe mắt
(2)?- Cho các đoạn văn sau:
(I) "Những ngày nắng ráo như hôm nay, rừng khô
hiện lên với tất cả vẻ uy nghi tráng lệ của nó,
trong ánh mặt trời vàng óng Những thân cây trám
vỏ trắng vươn lên trời, chẳng khác gì những cây
nến khổng lồ, đầu lá rũ phất phơ như những đầu lá
liễu bạt ngàn Từ trong biển lá xanh rờn đã bắt đầu
ngả sang màu úa, ngát dậy một mùi hương lá tràm
bị hun nóng dưới ánh mặt trời, tiếng chim không
2 Vai trò của văn miêu tả
Ii bài tập:
1 Bài 1: (BT trắc nghiệm)
Câu 1:
Đáp án D
Câu 2:
Đáp án C
2 Bài 2
Trang 3ngớt vang ra, vọng mãi lên trời cao xanh thẳm
không cùng "
(II) "Bác thợ rèn cao lớn, cao lớn nhất vùng, vai
cuộn khúc, cánh tay ám đen khói lửa lò và bụi sắt
Bác có đôi mắt lọt trong khuôn mặt vuông vức,
dưới rừng tóc rậm dày, đôi mắt trẻ, to, xanh, trong
ngời như thép Quai hàm bạnh của bác rung lên
với những tràng cười Những tiếng thở rền vang
như ngáy, giống như nhịp thở phì phò của ống
bễ."
(III) "Cái anh chàng Dế Choắt, người gầy gò và
dài lêu nghêu như một gã nghiện thuốc phiện Đã
thanh niên rồi mà cánh chỉ ngắn củn đến giữa
lưng, hở cả mạng sườn như người cởi trần mặc áo
gi-lê Đôi càng bè bè, nặng nề trông đến xấu, râu
ria gì mà cụt có một mẩu và mặt mũi thì lúc nào
cũng ngẩn ngẩn ngơ ngơ."
a/ Ba đoạn văn trên tái hiện điều gì?
b/ Tìm những đặc điểm tiêu biểu làm rõ cảnh
-người - vật trong từng đoạn!
c/ Phương thức biểu đạt của ba đoạn văn?
(Cho HS làm theo 3 nhóm: Mỗi nhóm tìm hiểu
một đoạn văn)
+ Nhóm 1:
- Đoạn I miêu tả cảnh rừng tràm trong một ngày
nắng ráo
+ Rừng uy nghi tráng lệ dưới ánh mặt trời vàng
óng
+ Những thân cây trám vỏ trắng vươn lên trời
+ Mùi hương lá tràm bị hun nóng dưới ánh mặt
trời
+ Tiếng chim vang xa lên trời cao xanh thẳm
Tả cảnh thiên nhiên
+ Nhóm 2:
- Đoạn II miêu tả bác thợ rèn cao lớn, khỏe mạnh,
vui tính
+ Cao lớn
+ Vai cuộn khúc
+ Cánh tay ám đen khói và bụi sắt
+ Khuôn mặt vuông vức
- Đoạn I: miêu tả cảnh rừng
tràm trong một ngày nắng ráo
+ Rừng uy nghi tráng lệ dưới
ánh mặt trời vàng óng + Những thân cây trám vỏ trắng vươn lên trời
+ Mùi hương lá tràm bị hun nóng dưới ánh mặt trời
+ Tiếng chim vang xa lên trời cao xanh thẳm
Tả cảnh thiên nhiên
- Đoạn II: miêu tả bác thợ rèn
cao lớn, khỏe mạnh, vui tính + Cao lớn
+ Vai cuộn khúc + Cánh tay ám đen khói và bụi sắt
+ Khuôn mặt vuông vức + Tóc rậm dày
+ Đôi mắt trẻ, to, xanh, trong ngời như thép
+ Quai hàm bạnh + Những tiếng thở rền vang
Trang 4+ Tóc rậm dày
+ Đôi mắt trẻ, to, xanh, trong ngời như thép
+ Quai hàm bạnh
+ Những tiếng thở rền vang như ngáy
Tả người.
+ Nhóm 3:
- Đoạn III miêu tả Dế Choắt ốm yếu
+ Người gầy gò, dài lêu nghêu
+ Cánh ngắn củn
+ Đôi càng bè bè, nặng nề
+ Râu ria cụt một mẩu
+ Mặt mũi ngẩn ngơ
Tả con vật (được nhân hóa).
(3)?- Nếu phải viết một đoạn văn tả cảnh mùa thu
trên quê hương, em dự định lựa chọn những chi
tiết nào để viết?
Gợi ý:
- Trời se lạnh, gió thổi nhẹ
- Hồ (ao) nước trong xanh
- Trời cao xanh, mây trắng, nắng vàng
- Lá vàng rụng
- Hoa cúc nở vàng trong các vườn nhà
- Hương cốm, hương ổi thoảng qua
Hoạt động 4: Củng cố:
?- Văn miêu tả không có dạng bài nào?
A Tả cảnh B Tả người
C Tả đồ vật D.Thuật lại một việc nào đó
Hoạt động 5: Hướng dẫn về nhà
- Nắm chắc nội dung đã luyện tập
- Làm bài tập sau:
(4)? Nếu đề bài yêu cầu tả về người cha thân yêu,
em sẽ chọn tả những nét nào?
- Chuẩn bị luyện tập quan sát, tưởng tượng, so
sánh và nhận xét trong văn miêu tả
như ngáy
Tả người.
- Đoạn III: miêu tả Dế Choắt
ốm yếu + Người gầy gò, dài lêu nghêu + Cánh ngắn củn
+ Đôi càng bè bè, nặng nề + Râu ria cụt một mẩu + Mặt mũi ngẩn ngơ
Tả con vật (được nhân
hóa).
Bài 3
(Đáp án D)
Kiểm tra ngày tháng 01 năm 2010