Qua c¸i nghÜa cña con hæ trán trắng, tác giả muốn đề Khoàng Thị Chính Trường THCS Chà Nưa Lop6.net... * Uống nước nhớ nguồn?[r]
Trang 1Ngày soạn :8/12 Bài 14
Ngày dạy :6A1:10/12
6A2:11/12 Con hổ có nghĩa
( Truyện trung đại )
Tiết 59 :(Hướng dẫn đọc thêm)
A.Mục tiờu cần đạt.
1 Kiến thức.
- Hiểu được giá trị nhân đạo làm người trong truyện
2 Kĩ năng.
- Sơ bộ hiểu được thái độ viết truyện và cách viết truyện hư cấu ở thời kì trung đại
3 Thái độ.
B Chuẩn bị:
* Giỏo viờn: Chuẩn bị nội dung lên lớp.
C Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động.
Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ.
Kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh
Hoạt động 2: Giới thiệu bài.
Con hổ có nghĩa là tác phẩm của Vũ Trinh ( 1795 - 1828 ) Quê ông ở làng Xuân
Lan, huyện Lang Tài Trấn Kinh Bắc ( nay thuộc tỉnh Bắc Ninh ) Đỗ hương cống ( cử
nhân ) năm 17 tuổi làm quan dưới thời nhà Lê và nhà Nguyễn
Các tác giả thời trung đại rất đề cao đạo lý trong văn chương
Bài " Con hổ có nghĩa " của Vũ Trinh là 1 ví dụ
Hoạt động 3: Bài mới.
Hoạt động của giỏo viờn Hoạt động của
học sinh.
Nội dung cần đạt.
- Học sinh đọc chú thích
? Nêu hiểu biết của em về
truyện trung đại ( đặc điểm,
cách viết?)
- Đọc chú thích
- Độc lập
I Đọc - tiếp xúc văn bản
* Tác giả, tác phẩm.
- Truyện trung đại: Thuộc loại tự
sự có 2 thánh phần chủ yếu lá cốt truyện và nhân vật chính là kể, hư
cấu tưởng tượng được chia thành nhiều loại: Truyện dân gian, truyện ngắn, truyện vừa, truyện dài, truyện nôm, truyện khuyết danh
Trang 2Giáo viên giới thiệu: Trung
đại, truyện trung đại
Giáo viên: Để các em bước
đầu cảm nhận được tác phẩm
cô và các em chuyển sang
phần đọc
- Yêu cầu đọc giọng cảm
động
- Giáo viên đọc mẫu
- GV gọi học sinh đọc
- Giáo viên nhận xét học sinh
đọc, bổ sung
- Quan sát phần chú thích
những từ khó SGK? Em hãy
cho biết nghĩa là gì?
? Chúa sơn lâm có nghĩa là
gì?
? Truyện có rất nhiều nhân
vật, theo em nhân vật nào là
nhân vật chính? Tại sao?
? Truyện được kể theo ngôi
thứ mấy?
? Trong truyện có mấy sự việc
lớn? Mỗi sự việc tương ứng
với những phần văn bản nào?
- Nghe
- Nghe
- Nghe
- Giả thích
- Phát hiện - lí giải
- Phát hiện
- Nêu
- Trung đại: Là thời kì từ thế kỉ X
đến cuối thế kỉ XIX Văn học thời kì này thuộc văn học trung đại
- Truyện trung đại: Là truyện viết
ở thế kỉ ( X - XIX ) bằng chữ nôm chữ hán
* Có loại truyện hư cấu, có loại truyện giống như thể ký Có quy luât Văn - Sử bất phân, văn triết bất phân
* Có cốt truyện đơn giản
* Chương trình ngữ văn 6 đuợc tím hiểu 3 truyện: Con hổ có nghĩa, thấy thuốc, mẹ hiền dạy con
* Đọc và kể.
* Từ khó.
II Đọc - hiểu văn bản
- Nhân vật chính là con hổ vì các
sự việc đều xoay quanh truyện về con hổ
- Ngôi thứ 3
- Truyện có 2 sự việc lớn
* Truyện con hổ đực với bà đỡ Trần
Trang 3Giáo viên: Mỗi sự việc tương
ứng với 1 câu truyện trong
văn bản Cô và các em sẽ đi
phân tích từng câu truyện
?Em hãy cho biết: Con hổ đực
đến nhà bà đỡ Trần trong
hoàn cảnh nào và đến để làm
gì?
? Khi gặp bà đỡ Trần hổ đực
đã có cử chỉ và hành động
như thế nào?
? Qua những hành động trên
của hổ đực em có cảm nhận
gì về tình cảm của hổ đực đối
với hổ cái và với bà đỡ Trần?
? Trước hành động của hổ đực
tâm trạng bà đỡ Trần ra sao?
? Khi mới găp hổ bà ở tâm
trạng như thế nào?
? Khi thấy hành động của hổ
đực đối với mình, với hổ cái
bà có hành động gì?
? Vì sao bà có tâm trạng như
vậy
Giáo viên: Trước 1 con hổ dữ
dằn, 1 loài vật chuyên ăn thịt
người không chỉ bà mà cả
chúng ta run sợ trước hành
động hổ cõng bà chạy thẳng
vào rừng sâu.Sau bà cảm nhận
- Phát hiện
- Tìm chi tiết
- Cảm nhận
- Phát hiện
- Nghe
* Truyện con hổ trán trắng với bác tiều phu
1 Câu truyện con hổ đực với bà
đỡ Trần.
- Hổ cái sắp đẻ và khó đẻ
- Để nhờ đỡ đẻ cho hổ cái
- Lao tới cõng bà, chạy như bay gặp gai góc dùng chân rẽ lối
- Lo lắng cho hổ cái, cẩn trọng nương nhẹ đối với bà đỡ Trần
- Ban đầu: Bà sợ chết khiếp
- Sau: Đồng ý cứu chữa cho hổ cái
Trang 4được tình cảm của con hổ Lo
lắng cho hổ cái, đặc biệt là
hành động đối với mình Cầm
tay bà nhìn hổ cái, nhỏ nước
mắt, bà đã đồng ý
? Tác giả miêu tả hành động
hổ đực bằng biện pháp nghệ
thuật nào?
? Biện pháp nghệ thuật trên
có tác dụng gì?
? Em có suy nghĩ gì về hành
động, việc làm của bà đỡ
Trần?
Giáo viên khái quát: Đó là
việc làm cao cả, là lương tâm
của người thầy thuốc
? Khi bà đỡ Trần đã giúp cho
hổ cái " mẹ tròn con vuông "
hổ đực đã có hành động gì?
? Qua đó em có suy nghĩ gì
về con hổ trong câu truyện
thứ nhất?
Giáo viên: Đây là con hổ có
nghĩa Theo em mượn truyện
nghĩa của con hổ, tác giả
muốn đề cao điều gì về cách
sống của con người
Giáo viên khái quát, chuyển
ý
? Hoàn cảnh bác tiều phu gặp
hổ trán trắng có gì khác với
bà đỡ Trần khi gặp hổ đực?
- Phát hiện
- Suy nghĩ
- Phát hiện
- Lí giải
- So sánh
- Nghệ thuật nhân hóa
- Làm cho hổ đực có những suy nghĩ, cử chỉ giống như người
- Trả ơn bằng cách tặng bà cục bạc
- Biết ơn trân trọng với người đã cứu mình
=> Hành động đền ơn đáp nghĩa
- Loài vật cũng biết ăn ở có nghĩa huống chi con người, cái nghĩa đó
là sống chung thủy, là biết ơn người giúp đỡ mình
2 Câu truyện con hổ trán trắng với bác tiều phu.
- Khi ấy hổ trán trắng đang bị 1 khúc xương mắc ngang họng
- Cảnh tượng thương tâm, há miệng nhìn bác tiều như cầu cứu
- Bác lấy tay thò vào cổ họng hổ,
Trang 5? Qua các chi tiết miêu tả về
con hổ bị hóc xương, em có
suy nghĩ gì về cảnh tượng đó?
? Trước cảnh tượng ấy bác
tiều phu có hành động như thế
nào?
Giáo viên bình: Cũng giống
như bà đỡ Trần trước 1 con hổ
dữ dằn, bác tiều phu cũng
phải uống rượu say, lấy can
đảm để cứu hổ
? Em cảm nhận được gì qua
hành động của bác tiều phu?
? ở câu truyện trước ta thấy: 1
bà đỡ đã quên sợ hãi đỡ đẻ
cho hổ, ở câu truyện này 1
bác tiều phu can đảm thò tay
vào miệng hổ để lấy ra khúc
xương mắc trong cổ họng nó
? Qua truyện người cứu vật,
tác giả muốn đề cao cái nghĩa
của người đối với vật như thế
nào?
? Trước hành động cứu giúp
của bác hổ trán trắng đã trả
nghĩa bác tiều phu như thế
nào?
? Cách miêu tả con hổ trán
trắng có gì giống với con hổ
đực ở câu truyện thứ nhất?
Em có suy nghĩ gì về hổ trán
trắng?
? Qua cái nghĩa của con hổ
trán trắng, tác giả muốn đề
- Nêu suy nghĩ
- Phát hiện
- nghe
- Nêu cảm nhận
- Nghe
- Lí giải
- Phát hiện
- Độc lập
lấy ra 1 chiếc xương bò to như cánh tay
- Đó là hành động tự nguyện, can
đảm xuất phát từ lòng yêu thương
Từ hành động ấy bác đã cứu hổ thoát nạn
- con người rất gần gũi, yêu thương loài vật, coi loài vật như con người
- Đem nai đến
- Khi bác chết
- Nghệ thuật nhân hóa
Trang 6cao điều gì về cách sống của
con người?
? Giáo viên: Thông qua 2 câu
truyện, chúng ta thấy: cùng là
trả ơn nhưng hành động trả ơn
của con hổ trán trắng có gì
khác so với con hổ đực?
? Trong 2 cách trả ơn đó em
thích cách trả ơn nào hơn? Vì
sao?
- Thảo luận nhóm 2
- So sánh
- Bộc lộ
->Ân nghĩa, thủy chung, bền chặt
- Hành động của con hổ trán trắng thật chí tình, chí nghĩa Sự trả ơn quả là hiếm có
III Tổng kết.
1 Nghệ thuật.
- Nhân hóa, so sánh, miêu tả sinh
động
2 Ghi nhớ ( SGK ).
* Hoạt động 4: Hoạt động nối tiếp
- Tìm những câu tục ngữ, ca dao minh họa cho nội dung bài học trên
* Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
* Uống nước nhớ nguồn
* Cứu vật vật trả ơn cứu nhân, nhân trả oán
- Kể truyện diễn cảm
- Phát biểu suy nghĩ của em về hình tượng 2 con hổ trong truyện
- Học bài
- Soạn bài: Mẹ hiền dạy con