-GV :- Trong đoạn mạch gồm hai bóng đèn mắc song song hiệu điện thế và cường độ dòng điện của mạch chính có mối quan hệ thế nào với hiệu điện thế và cường độ dòng điện của các mạch r[r]
Trang 1Tiết: 5
Tuần : 03
Ngày dạy : 07/ 09/ 2015
ĐOẠN MẠCH SONH SONG
I./ MỤC TIÊU :
1.1/ Kiến thức :
- Suy luận để xây dựng được công thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song R td
1 = 1
1
1
R và hệ thức 2
1
I
I
= 1
2
R
R
từ các kiến thức đã học
- Vận dụng được những kiến thức đã học để giải thích một số hiện tượng và giải bài tập về đoạn mạch song song
1.2/ Kĩ năng :
- Thực hành sử dụng các dụng cụ đo điện: vôn kế, ampe kế
- Bố trí, tiến hành lắp ráp thí nghiệm
1.3/ Thái độ :
- Tạo sự yêu thích bộ môn cho học sinh
II/ NỘI DUNG HỌC TẬP:
- Công thức tính điện trở tương của đọan mạch song song,- Mối quan hệ giữa U,I,R
III/.CHUẨN BỊ :
3.1/ Giáo viên : Chuẩn bị cho mỗi nhóm học sinh : 3 điện trở mẫu, trong đó
có một điện trở là điện trở tương đương của hai điện trở kia khi mắc song song + 1 ampe kế có GHĐ 1,5A và ĐCNN 0,1A + 1 vôn kế có GHĐ 6V và ĐCNN 0,1V + 1 nguồn điện 6V + 1 công tắc + 9 đoạn dây nối, mỗi đoạn dài khoảng 30cm
3.2/ Học sinh : Các câu C trong sách giáo khoa
IV/.TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
4.1./ Ổn định tổ chức và kiểm diện : Kiểm diện học sinh
4.2./ Kiễm tra miệng:
HS1 : Trong đoạn mạch gồm hai điện trở mắc nối tiếp :
+ Cường độ dòng điện chạy qua mỗi điện trở có mối quan hệ như thế nào với cường độ dòng điện trong mạch chính? (I = I1 = I2 )
+ Hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn mạch có mối quan hệ như thế nào với hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở ? (U= U1 + U2 )
HS2 : Điện trở tương đương của đoạn mạch được tính như thế nào? (Rtđ =
R1 + R2 )
Trang 2Nêu mối quan hệ giữa hai đầu mỗi điện trở với các điện trở thành phần ? ( 2
1
U U
= 2
1
R
R
)
4.3/.Ttiến trình bài học:
HOẠT ĐỘNG 1 : Giới thiệu bài và ôn lại kiến thức có liên quan đến bài
mới(5’)
1/ Mục tiêu :
- Kiến thức : Đoạn mạch mắc song song ở lớp 7
- Kỹ năng : Vẽ được đoạn mạch mạch mắc song song
2/ Phương pháp, phương tiện dạy học :
- Phân tích và so sánh
3/ Các bước của hoạt động :
-GV : ĐVĐ như sgk -> vào bài mới
-GV :- Trong đoạn mạch gồm hai bóng đèn
mắc song song hiệu điện thế và cường độ
dòng điện của mạch chính có mối quan hệ thế
nào với hiệu điện thế và cường độ dòng điện
của các mạch rẽ?
ĐOẠN MẠCH SONH SONG
HOẠT ĐỘNG 2 : Nhận biết được đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song
song(10’)
1/ Mục tiêu :
- Kiến thức : Nắm được U,I trong đoạn mạch mắc song song
- Kỹ năng : Vẽ được hệ thống mạch điện mắc song song
2/ Phương pháp, phương tiện dạy học :
- So sánh và phân tích
3/ Các bước của hoạt động :
-HS : Thực hiện C1
-GV :+ Hai điện trở này có mấy
điểm chung? (2 điểm chung)
+ Cường độ dòng điện và
hiệu điện thế của đoạn mạch này có
đặc điểm gì?
-GV : Thông báo phần thông tin như
SGK: (1) và (2) vẫn đúng cho trường
hợp hai điện trở R1 // R2
-HS : Lên bảng viết hệ thức với hai
điện trở mắc song song
-HS : Thảo luận từng cặp và rút ra
kết luận
I Cường độ dòng điện và hiệu điện thế trong đoạn mạch song song :
1./ Ôn kiến thức lớp 7:
- CĐDĐ : I = I1 + I2 (1)
- HĐT : U= U1 =U2 (2)
2./ Đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song :
C1 : - Mắc song song
- Ampe kế đo cường độ dòng điện qua mạch chính, vôn kế đo hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở đồng thời đo hiệu điện thế của cả mạch
C2 : Ta có : U1 = U2 (*)
Mà U1 = I1.R1
Trang 3- GV cho hs thảo luận câu C2
- HS : Vận dụng hệ thức (1), (2) và
định luật Ôm thực hiện C2 (có thể
thảo luận từng cặp)
- HS : Phát biểu thành lời mối quan
hệ giữa cường độ dòng điện qua các
mạch rẽ và các điện trở thành phần
U2 = I2.R2 (*) I1.R1 = I2.R2 => 2
1
I
I
= 1
2
R
R
(3)
* Kết luận:
- Cường độ dòng điện chạy qua mạch chính bằng tổng cường độ dòng điện chạy qua các mạch
rẽ : I = I1 + I2
- Hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn mạch song song bằng hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi đoạn mạch rẽ : U = U1 = U2
HOẠT ĐỘNG 3 : Xây dựng công thức tính điện trở tương đương của đoạn
mạch gồm hai điện trở mắc song song (15’)
1/ Mục tiêu :
- Kiến thức : Nắm được công thức tính điện trở tương đương mạch song
song
- Kỹ năng : Vẽ hình và giải bài tập
2/ Phương pháp, phương tiện dạy học :
- So sánh và phân tích
3/ Các bước của hoạt động :
-GV : YCHS đọc C3 Hướng dẫn HS xây dựng
công thức (4)
-HS : Từng HS viết hệ thức liên hệ giữa I, I1, I2
theo U, Rtđ, R1, R2
-HS : Vận dụng (1) để suy ra (4)
-HS các nhóm thảo luận trả lời C3
C3 : Vì R1//R2 => I = I1 + I2 (*) U = U1 = U2
Mà I= R
U
; I1 = 1
1
R
U
; I2 = 2
2
R
U
Thay vào (*) ta được : =>
R
U
= R1
U
= R2
U
=> R td
1
= 1
1
1
R (4) => Rtđ = 1 2
2
1
R R
R R
(4’) -GV : Gọi 1 HS lên bảng và quan sát các HS
khác thực hiện
-HS : Nhận xét bài làm của bạn
-GV : Hãy nêu cách tiến hành TN kiểm tra công
thức (4)
-HS : Nhận dụng cụ và tiến hành TN theo nhóm
II./ Điện trở tương của đoạn mạch song song :
1./ Công thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song :
R td
1 = 1
1
1
R (4)
R tđ = 1 2
2
1
R R
R R
(4’)
2./ Thí nghiệm kiểm tra: (SGK)
3./ Kết luận:
Đối với đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song thì nghịch đảo của điện trở tương đương bằng tổng các nghịch đảo của từng điện trở thành phần
* Mở rộng : Nếu đọan mạch gồm 3
điện trở mắc song song thì :
Trang 4-GV : Theo dõi, kiểm tra các nhóm.
-HS : Thảo luận nhóm và rút ra kết luận
-HS : Đại diện nhóm HS báo cáo và nhóm khác
nhận xét
1
t d
R
= 1
1
1
1
R
HOẠT ĐỘNG 4 : Vận dụng (10’)
1/ Mục tiêu :
- Kiến thức : Nắm các công thức tổng hợp trong mắc song song
- Kỹ năng : Vẽ và giải bài tập trog mạch mắc song song
2/ Phương pháp, phương tiện dạy học :
- Nêu vấn đề, phân tích và so sánh
3/ Các bước của hoạt động :
-HS : Hoạt động nhóm thực hiện
câu C4
-HS : Đại diện 1 nhóm trình bày
-HS khác nhận xét, sửa (nếu sai)
-GV : sửa hoàn chỉnh
-GV : YC cá nhân HS thực hiện
câu C5
* Lưu ý : biểu thức (4’) chỉ đúng
cho đoạn mạch gồm hai điện trở
mắc song song
-HS : Giải thích vì sao 3 điện trở
mắc song song thì :
Rtđ 1 2 3
3 2
1
R R R
R R R
III./ Vận dụng:
C4 : + Sơ đồ :
+ Đèn và quạt mắc song song vào nguồn 220V để chúng họat động bình thường
+ Nếu đèn không hoạt động thì quạt vẫn hoạt động
vì quạt vẫn được mắc vào hiệu điện thế đã cho
C5 : 12
1
1
1
R = 15
1 => R12 =15
AC
R
1 = 12
1
1
R = 10
1 => RAC = 10 (RAC nhỏ hơn mỗi điện trở thành phần hoặc
RAC =3
1 điện trở thành phần nếu ba điện trở thành phần có cùng giá trị.)
V TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN HỌC TẬP :
5.1/ Tổng kết :
- GV : 1)Y/cHS phát biểu thành lời mối quan hệ giữa U, I, R trong đoạn
mạch song song
- HS: Cường độ dòng điện chạy qua mổi điện trở tỉ lệ nghịch với điện trở đó
2
1
I
I
= 1
2
R
R
- Đối với đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song thì nghịch đảo của điện
trở tương đương bằng tổng các nghịch đảo của từng điện trở thành phần
- Cường độ dòng điện chạy qua mạch chính bằng tổng cường độ dòng điện
chạy qua các mạch rẽ I = I1 + I2
- Hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn mạch song song bằng hiệu điện thế giữa hai
đầu mỗi đoạn mạch rẽ: U = U1 = U2
GV : 2) y/c 1 HS đọc BT 5.1/10SBT
Trang 5HS: 5.1 : Câu B.
5.2/ Hướng dẫn học tập :
- Đối với bài học tiết này :
+ Về học thuộc ghi nhớ và hoàn chỉnh các câu C
+ Làm bài tập 5.1 5.12 SBT Trang 13,14,15 + Đọc phần “có thể em chưa biết” /16sgk
- Đối với bài học ở tiết học sau :
+ Chuẩn bị bài “Bài tập vận dụng định luật ôm”
+ Giải các BT 1,2,3 theo gợi ý cách giải
+ Tìm thêm các giải khác
VI PHỤ LỤC :