Giới thiệu về Lớp chim Việt Nam

Bài giảng Giới thiệu một số Bộ chim ở Việt nam: Bộ Chim lặn (Podicipediformes) Bộ Hải âu (Procellariiformes) Bộ Bồ Nông (Pelecaniformes) Bộ Hạc (Ciconiiformes) Bộ Ngỗng (Anseriformes) Bộ Cắt (Falconiformes) Bộ Gà (Galliformes) Bộ Sếu (Gruiformes) Bộ Rẽ (Charadriiformes) Bộ Bồ câu (Columbiformes) Bộ Vẹt (Psittaciformes) Bộ Cu cu (Cuculiformes) Bộ Cú (Strigiformes) Bộ Cú muỗi (Caprimulgiformes) Bộ Yến (Apodiformes) Bộ Sả (Coraciiformes) Bộ Gõ kiến (Piciformes) Bộ Sẻ (Passeriformes)

Lớp chim

(Aves)

Giới thiệu một số Bộ chim ở Việt nam

Đặc điểm Bộ Hạc - Ciconiformes

Gồm các loài chim cỡ lớn hay TB

Mỏ dài, cổ dài, chân cao Chân có 4 ngón dài, tự do hoặc có màng bơi nhỏ

Quanh mắt có đám da trần Cánh dài, rộng và tròn Đuôi ngắn, tròn

Thường con trống và mái có màu lông giống nhau

Sống gần nước, thời gian có thể ngày hoặc đêm; có loài kiếm ăn cả ngày lẫn đêm Thức ăn: ĐVCXS nhỏ, giáp xác, nhuyễn thể

Chim đơn thê Sống đôi trong mùa sinh sản, sau mùa sinh sản sống đàn

Đẻ 2 – 6 trứng; cả 2 cá thể trống và mái cùng ấp trứng

Con non yếu, chưa mở mắt và trụi lông

Họ Diệc - Ardeidae

+ Diệc xám (Ardea cinerea)

+ Diệc lửa (A purpurea)

+ Cò ngàng nhỏ/ cò trắng (Egretta garzetta)

Đặc điểm Bộ Ngỗng - Anseriformes

Gồm các loàI chim nước và sống gần nước

Cổ dài, chân ngắn có 4 ngón; 3 ngón phía trước nối với nhau bằng màng bơi rộng.

Mỏ rộng và dẹt, bờ mỏ có nhiều tập sừng mỏng nằm ngang; lưỡi có nhiều răng cứa nhỏ.

Bộ lông dày và có nhiều lông tơ nhỏ không thấm nước và phủ đều trên khắp

cơ thể

Con trống và mái ở một số loài có sự khác nhau

Con trống có cơ quan giao cấu dài, xoắn và nằm trong huyệt.

Con non khỏe

H Ng ng - Anatidae ọ Ngỗng - Anatidae ỗng - Anatidae

Vịt trời (Anas poecilorhyncha)

Uyên Ương (Aix galericulata)

Đặc điểm Bộ Cắt - Falconiformes

Gồm các loài chim ăn thịt ngày

Kích thước khác nhau (thường là chim cỡ TB & lớn).

Mỏ lớn, ngắn; chóp mỏ trên nhọn, sắc và trùm xuống mỏ dưới.

Bộ lông dày, chắc Mắt to, tinh

Cánh dài, rộng; bay lượn giỏi và êm

Đa số loài đơn thê, phần lớn không có sự sai khác giữa 2 cá thể đực & cái.

Đẻ 1-5 trứng và ấp ngay từ quả đầu.

Con non yếu

Họ Ưng - Accipitridae Họ Cắt - Falconidae

Đaị bàng, Giống Aquila Diều: Giống Milvus

Đặc điểm Bộ Gà - Galliformes

Gồm các loài chim có kích thước khác nhau

Đầu nhỏ, cánh ngắn và tròn.

Dáng nặng nề, bay nhanh nhưng không xa.

Chân to khỏe, có 4 ngón, ngón có vuốt để bới đất tìm mồi.

Mỏ ngắn, khỏe, to, mỏ trên cong và trùm xuống 1 phần mỏ dưới.

Màu lông thay đổi Con trống có màu lông sặc sỡ hơn con mái

Là bộ chim đa thê, kiếm ăn trên mặt đất; đa số đẻ 5 - 10 trứng, ít loài đẻ 2 trứng Chim máI ấp Con non khỏe

Gà tiền mặt đỏ (Polyplectron

germaini)

Công (Pavo muticus)

Trĩ sao (Rheinardia ocellata)

Đa đa/ gà gô (Francolinus

pintadeanus)

Trĩ đỏ (Phasianus colchicus)

Bộ Sếu - Gruiformes

Sếu cổ trụi / Sếu đầu đỏ(Grus antigone)

Đặc điểm Bộ Bồ câu - Columbiformes

Gồm các loài chim cỡ trung bình

Khó phân biệt trống/ mái

Hoạt động chủ yếu vào ban ngày; ăn thực vật

Đơn thê/ sống đôi với nhau qua nhiều năm.

Thường đẻ 2 trứng /lứa

Chim non yếu

Chim mẹ có dịch tuyến diều  tiết ra để nuôi con

Cu gáy (Streptopelia chinensis)

Cu sen (S orientalis)

Cu ngói (S tranquebarica)

Giống cu xanh (Treron sp)

Đặc điểm Bộ Vẹt - Psittaciformes

Chim cỡ TB & bé

Màu lông sặc sỡ Đầu lớn, cổ ngắn, thân chắc Cánh khỏe và nhọn Chân ngắn, 4 ngón sắp xếp kiểu leo trèo

Mỏ cấu tạo đặc biệt Não bộ khá phát triển

Sống trên cây; leo trèo bằng cả chân lẫn mỏ

Tổ làm trong hốc cây hoặc hang đá

Mỗi lứa đẻ từ 2 - 5 trứng

Đặc điểm Bộ Cu cu - Cuculiformes

Chim cỡ TB & nhỏ

Bộ lông dày và bám chặt vào da

Đa số lông có màu tối Cánh dài, nhọn Khả năng bay tốt Đuôi dài; chân ngắn; giò phủ lông Hoạt động ngày, ăn các loài côn trùng Nhiều loài đa thê, không biết làm tổ, đẻ nhờ

Ging: Cuculus

Bìm bịp nhỏ (C bengalensis)

Đặc điểm Bộ cú - Strigiformes

Gồm những loài chim ăn thịt đêm

Kích thước cơ thể thay đổi (thường cỡ TB)

Mỏ ngắn, nhỏ Mỏ trên rất cong, mép sắc, chóp mỏ nhọn và gốc mỏ phủ da mềm.

Mắt lớn, hướng về phía trước Tai rộng, có nếp da tai.

Lông mặt nhỏ, xếp tỏa tạo thành *đĩa mặt*

Lông thân dày, mềm và nhẹ

Chân ngắn, giò phủ lông

Kiếm ăn đêm, ngày ngủ ở tổ

Thường đẻ 3-5 trứng; cả con trống và mái thay nhau ấp trứng Con non yếu

Cú mèo nhỏ (Otus sunia)

Cú lợn (Tyto alba)

Cú vọ (Glaucidium cuculoides)

Dù dì phương đông

(Ketupa zeylonensis)

Hồng hoàng (Buceros bicornis)

Cao cát bụng trắng (Anthracoceros

malabricus)

Đặc điểm 2 Bộ

Gõ kiến - Piciformes và Sẻ - Passeriformes

H Gõ Ki n - Picidae ọ Gõ Kiến - Picidae ến - Picidae

B Chao: Gi ng ồ Chao: Giống ống Garrulax

Chèo B o ẻo.

S ẻo Đồ Chao: Giống ng

Ho mi ạ mi.

Hút M t ật

Qu , Gi Cù ạ mi ẻo.

Kh ướu u

Ph ường chèo ng chèo

Sáo

Thiên Đường chèo ng

Chích Choè

S n ca ơn ca

Chi n Chi n ền Chiện ện

Cảm ơn!