Phong cách trình bày trang web

PHONG CÁCH TRÌNH BÀY TRANG WEBV í dụ, nếu mục tiêu đặt ra cho Website là phân phối thông tin cộng tác nội bộ, tài liệu và hồ s ơ cá nhân, hoặc những thông tin khác trong xuất bản phẩm độ

TS H Ó S ĩ M Ậ U T H Ú C & N H Ó M T Á C G I Ả E L IC O M

TRÌNH BÀY TRANG WEB

NHÀ XUẤT BẢN TH ỐN G KÊ

6 X 7 6Ü ' 3 66 - 552 - 2000 1X2000

LỜI GIỚI THIỆU

Đ i đâu để tìm kiếm các thiết bị m áy tính, lưu trừ trực tuyến, các đại lý bán h à n g , ? Đ ó là

n hc -q câu hỏi chung thường được đặt ra bởi người dùng Internet, và trách nhiệm của người thiết

kế v ỉc b ia sao giải đảp những câu hỏi n hư vậy

Đánh giá m>c độ thành công trong thiết k ế Website thường phải dựa trên bốn tiêu chuẩn:

dẻ s ử dụng, nội dung pi.ong phú, hữu dụng và cuối cùng là yếu tố hấp dẫn V ớ i mục đích hỏ trợ người thiết k ế tạo được một vVebsite hoàn hảo, nhóm tác giả Elico m , gồm những chuyên gia tin học đầy tâm huyết, nhlắu kinh nqr.ỉộm trong công tác xuất bản, đã dày công nghiên cứu và thu

thập tài liệu để cho ra đời cuốn sách P h o n g c á c h t r ì n h b à y t r a n g W e b ".

V ớ i cách trình bày ngắn gọn, dễ hiểu, có ví dụ và hình ảnh m inh họa kèm theo, chắc hẳn cuốn sách sẻ trở thành cuốn cẩm nang ih iết k ế Web hữu ỉch cho bất cứ ai quan tâm tới thiết kế

W ebsite B ớ i lẻ ờ đây bạn sẻ được hướng dẫn cụ thể từ lập k ế hoạch, tổ chức thiết k ế site cho đến

m ố i ch i tiết trong từng thiết k ế trang đơn lẻ

Cuốn sách ra đời chắc ch ắn còn có những thiếu sot, chúng tôi rất mong nhận được sự góp ý

ch ân thành của bạn đọc gần x a đề những cuốn sách tiếp theo được hoàn chỉnh hơn

NHÓM TÁC GIẢ ELICOM

MỤC LỤC

C h ư ơ n g 1

Q U Y TRĨNH C O BẢ N C Ủ A Dự Á N X Â Y D Ự N G TR A N G W EB

P h ần chuẩn b ị 9

Mục tiêu cúa bạn là g ì? 9

H iểu rỏ độc giả của W eb site 10

Nhóm phồ bình thiết k ế 11

T ó m tắt nội d u n g 11

Q u y trinh phát triển W e b site 11

1 L ậ p k ế hoạch và định nghĩa s it e 12

2 C ấu trúc thông t in 14

3 T h iế t k ế s it e 14

4 C ấu trúc s it e 15

5 Quảng cáo và tiếp thị sản phẩm trên W ebsite 15

6 T h e o dõi, kiểm tra và bảo t r ì 16

C h ư ơ n g 2 THIẾT K Ế G IA O DIỆN Th iế t k ế Website và tàí liệu thõng th ư ờ n g 18

T ạ o trang W eb độc lậ p 18

T h iế t k ế giao diện cơ b ả n 20

T h iế t k ế tập trung vào người sử d ụ n g 20

Đ iều hướng 24

C h ư ơ n g 3 THIẾT K É SITE T ổ ch ứ t thông tin 28

"Phân đoạn" thông t i n 29

T ó m tắ t 31

C ấ u trúc s it e 31

Nhữtig cấu trúc thông tin c ơ b ả n 32

Đ ể tà i thiết k ế s it e 34

P h ầ n tử s it e 38

T ra n g c h ủ 38

Menu và các site c o n 45

D anh sách tài nguyên, trang "những site liên quan k h á c " 45

Bản g mục lục, danh m ục site và sơ đồ s it e 46

Tran g "W hat is N e w " 46

C á c tính năng tìm k iế m 47

Thông tin liên lạc và phản hồi của người sử d ụ n g 47

T h ư mục và phụ lụ c 4 8 Tran g F A Q 4 8 Nhửng trang lỗi của m áy chủ tùy biếr 4 8 Internet - thiết k ế In tra n e t 4 9 T iê u chuẩn thiết k ế 5 0 C h ư ơ n g 4 THIẾT K Ế TRA N G H ệ thống phân cấp trực q u a n 51

Tín h nhất q u á n 53

K ích thước tra n g 54

Vùng an toàn đồ h ọ a 5 4 Độ dài tra n g 55

Nói dung và độ dài tran g 57

Lưới thiết k ế trang W e b 58

Đầu trang và chân t r a n g 61

Đ ắu trang: Đồng nhất s it c 62

C h â n trang: Nguồn g ố c 6 2 B ố trí tran g 6 3 B ản g biểu bố trí tran g 63

Thuộ c tính ô và kích thước b àn g 66

Bảng biếu cao c ấ p 66

C a n h c h in h 6 6 L à m việc với ả n h 67

K h u n g 68

T ín h linh h o ạ t 69

C hứ c n ă n g 69

H o ạt động tương t á c 70

Mỹ h ọ c 70

Những điểu cản lưu ý trong thiết k ế 70

C ác vấn để về hệ điều h à n h 71

T rìn h d u y ệ t 71

Những thay đổi khoảng chênh đồ h ọ a 72

C h ư ơ n g 5 K Ỹ THUẬT TẠ O C H Ữ Đặc điểm của con chữ trên trang W e b 73

C ấ u trúc nội dung và logic trực q u a n 74

B ản mẳu x ế p tầng 74

B â y giờ chúng ta cần làm g ì 75

T ín h dễ đ ọ c 7 5

C a n h lể 76

Đ ồ dài dòng vãn b à n 7 S C h ữ viết hoa và ch ữ viết thường 78

Khoảng t rắ n g 79

Kiểu c h ữ 8 0 Là m nổi b ật 82

T ín h nhất q u á n 8 4 Vấn đề hệ điều h à n h 84

K íc h cờ phông ch ữ tương đối 84

K iể u phông c h ữ 8 5 Cascading Style S h e e t 8 5 L ợ i th ế của Cascading Style S h e e t 9 ể B ản mẫu hoạt động như th ế n à o S ê Đ ô i tượng nào nên sử dụng css và khi nào nên sử dụng 8 7 Đ ồ họa kiểu ch ữ 8 7 K iể u khử răng c ư a 87

C h ư ơ n g 6 P H O N G C Ả C H HIỆU CH ỈN H Phong cách viết đối với tài liệu trực tu y ế n 9 0 Phong cách văn xuôi cho W eb 91

Tiéu để và tiốu để c o n 9 2 Phong cách văn b ả n 9 2 T iê u đề tra n g 9 2 Định dạng vần bản cho tài liệu W e b 9 2 Lien k ế t 9 3 D uy trì ngừ c ả n h 9 3 B ố trí liên k ế t 9 4 C h ư ơ n g 7 Đ Ó H Ọ A WEB Đ ặc điểm đổ họa W e b 9 5 H iển thị m à u 9 5 Màu ”an toàn trinh d u y ệ t" 9 8 H òa s ắ c 9 9 Đ ộ phân giải m àn h ìn h 101

G a m m a 102

Đ ó họa dai thông m ạ n g 103

Đ ịnh dạng file đồ h ọ a 103

File G I F 103

ĐỒ họa J P E G 107

Đ ồ họa P N G 109

C h iế n lược tạo ả n h 1 10 T ó m tắt các định dạng file 112

Ả n h trên m àn h ìn h 113

Màn hình và ảnh màu in r a 113

Ả n h hoặc m inh họa phứt tạ p 114

Biểu đồ cho m àn hình m áy tín h 115

H T M L và đồ h ọ a 1 17 S ơ đồ ả n h 119

C hư ơ ng 8 Đ A PH Ư O N G TIỆN ư n g dụng đa phương t iệ n 122

Thiết k ế và phần tử đa phương tiệ n 124

Chiến lược đa phương tiện W e b 125

 m th an h 125

C hiếu s lid e 1 25 V id e o 125

H oạt c ả n h 127

X ử lý đa phương t iệ n 127

X ử lý âm th a n h 127

X ử lý v id e o 1 28 Công nghệ n é n 1 28 Phân phối đa phương tiệ n 130

Tru yền su ố t 130

T ả i xu ố n g 131

Khuyến n g h ị 132

Codec v id e o 132

S o re n s o n 132

C in e p a k 132

J P E G 133

M P E G 133

B í quyết của đa phương t iệ n 134

 m th an h 134

C hiếu s lid e 134

V id e o 134

C h ư ơ n g 1

QUY TRÌNH C ơ BẢN CỦA Dự ÁN

XÂY DỰNG TRANG WEB

K h i xâ y dựng bất kỳ W ebsite nào, bước đầu tiên là xác định rỏ mục đích của mình K hô n g

có một mục đích và nhiệm vụ rỏ ràng, các dự định sẽ khó có thề đạt được kết quả như mong

m uốn L ậ p kế hoạch cẩn thận kết hợp với việc để ra mục tiêu rõ ràng là chìa khoá để xâ y dựng

W ebsite thành công, đặc biệt khi bạn đang tham gia một nhỏm thiết kế

PHẨN CHUẨN BỊ

Nhìn chung, W ebsite được xâ y dựng bởi một nhóm gồm các chuyên gia phụ trách vể nội dung, chuyên gia kỹ thuật, chuyên gia lập trìn h , nhà sản xuất hoặc một ủy ban chịu trách nhiệm xem xét và quyết định sự ra đời của W ebsite Dưới đây là một số câu hỏi dành cho những người bắt đầu triển khai x â y dựng một Website phức tạp

• T ổ ch ú t của bạn phải th ụ t hiện những nhiệm vụ gì?

• X â y dựng một W ebsite hỗ trợ những nhiệm vụ này như th ế nào?

• Mục tiêu trước m ắt của W ebsite là gì?

• Mục tiốu lâu dài của W ebsite là gì?

• NhCfrig k ế hoạch liên quan tới Website bạn sẻ sử dụng để đại đuợc những mục tiẻu để ra?

• Bằng cách nào có thể kiểm nghiệm được sự thành công của W ebsite?

Đ â y là những vấn đề lớn, những vấn để mang tính khái quát thường bị bỏ qua khi triển khai

“công việc thực sự” trong thiết k ế và tạo dựng W ebsite T u y nhiốn, nếu không đủ khả năng trả lời một cách chắc ch ắn những câu hỏi này, không có gì đảm bảo rằng bạn sẽ thu được kết quả khả quan trong thiết k ế cũng nh ư việc ch o ra đời một Website

M Ụ C T I Ê U C Ủ A BẠ N L À G Ì?

T rìn h bày ngắn gọn» x á c định rỏ mục tiéu sẽ là nổn móng cho quá trình thiết k ế một

W ebsite Nội dung trình bày bao gồm những k ế hoạch cụ thể liên quan tới W ebsite: Website được thiết kế, xâ y dựng và kiểm nghiệm trong bao lâu? K h ố i lượng công việc cụ thể và nhữĩig tièu chuẩn

ch ất lượng nào được dùng để đánh giá sự thành công? Quá trình xâ y dựng Website là một quá trình lâu dài, chứ không phải là những dự định mang tính chất một sớm một chiểu với những nội dung đơn điệu V ấ n đé quản lý thu thập và xuất bản cùng với vấn để bảo trì kỹ thuật phải nằm trong phạm v i ngân sách và k ế hoạch đầu tư Website Nếu không có những nhìn nhận sâu x a n hư vậy thì chắc chắn dự án sẻ không tồn tại được lâu dài

9

PHONG CÁCH TRÌNH BÀY TRANG WEB

V í dụ, nếu mục tiêu đặt ra cho Website là phân phối thông tin cộng tác nội bộ, tài liệu và hồ s ơ cá nhân, hoặc những thông tin khác trong xuất bản phẩm độc giả sẽ là những người thường xuyẻn viếng thăm Website và những người truy cập ch ỉ vì tò mò

ch í Mục đích nhằm thu hút trình duyệt n hờ kết hợp hoàn hảo giữa đồ họa với cách trình bày rỏ ràng vé nội dung T ấ t cả các kết nối trẻn trang chủ phải hướng về phía trong, vé phía các trang bôn trong Website Nên đưa ra trình bày ngắn gọn về những lĩn h vực có thể thu hút được độc giả trong Website

Những người nhập m ôn uà nhữ ng người khô ng s ử d ụ n g thư ờng xu yê n Đ ộc giả loại này

mong đợi một cấu trúc rõ ràng và dễ truy cập để có thể xem xét một cách tổng quát nhừng minh họa cho việc sắp xếp thông tin trên Web site Những người chưa có kinh nghiệm thường thấy ngản ngại trước những văn bản hay menu phức tạp H ọ cũng có thể thăm dò sâu bổn trong Website nếu như trang chủ kém hấp dẳn và cách trình bày không sáng sủa H iếm khi người sử dụng có thể thỏa mã n nhờ việc xem xét các yêu tố có tác dụng gợi nhớ vị trí lưu trữ thông tin cần thiết tren Website như các sơ đồ phân cấp , thiết kế đồ họa, hay biểu tượng Một bản ch ú giải VC thuật ngữ kỹ thuật, ch ữ viết tắt và một bản trả lời câu hỏi thường gặp sẽ giúp ích cho những người mới sử dụng Nhóm độc giả này luôn là mối quan tâm của các nhà thiết kế , nhưng số lượng đối tượng này ngày càng giảm do W eb đã và đang trờ thành một công cụ ảnh hưởng lớn tới quá trình giao dịch thương mại

thông tin nhanh chóng và chính x á c nhất C á c chuyên gia nhìn chung không có đủ kiên nhản trước các menu đồ họa có mật độ thông tin thấp (Low-density graphic menu), mỗi lần ch ỉ đưa ra rất ít lựa ch ọn Những người có khả năng thì khao khát tách rời và nạp nhanh được các m enu văn bản (Text menu) Đ ồ họa ch ỉ làm cho công việc của họ thêm rắc rố i Nói chung các chuyên gia và

những người có kỹ năng sử dụng luôn có sẵn ý định trong đầu và họ sẽ đánh giá ca o nhửng menu

văn bản ch i tiết, phác họa cấu trúc site, chỉ mục dễ hiểu, và một thiết k ế có khả năng cung cấ p các chức nãng cho phép tìm kiếm nhanh chóng Phần lớn những người sử dụng hiên nay nẳm trong nhóm này T h ậ m chí ngay cả khi công ty ch ỉ sử dụng Website để trao đổi thông tin nội bộ thì vần

sẽ có rất nhiều người bên ngoài trờ thành độc giả cực kỳ quen thuộc.

C ó nghĩa là độc giả của Website có thể ờ bất cứ đâu, ở Australia hay ở B a L a n Đ ể có được số độc

giả nước ngoài lớn nhất, bạn cần cung cấp cho họ những bản dịch, ít nhất là các trang m enu mấu chốt, ơ trang m ờ đầu và trang trình bày nội dung, nẻn tránh sử dụng thuật ngữ chuyên ngành quá đặc biệt hoặc nhửng chữ viết tắt tối nghĩa Cũng không nên cho rằng tất cả các độc giả đéu sẽ tuân theo quy ước đặt ngày tháng của bạn V í dụ, không được viết tắt ngày tháng trên Website

10

Chương 1: Quy trin h cơ bản của d ự án xảy dựng tra n g WEB

Nếu như viết tắt “ 3 / 4 / 9 9 ” thì độc giả à M ỹ sỗ hiểu là “ tháng 3 ngày 4 năm 1 9 9 9 ” nhưng độc giả

ờ nhiếu nơi khác sẽ hiểu là “ ngày 3 tháng 4 năm 1 9 9 9 ”

NHÓM P H Ê B ÌN H T H I Ê T K Ế

Mỏi thành viên trong nhóm phát triển Website có những kỹ năng, mục tiẻu và những sở

th icl khác nhau đối với mỏi dự án K h i cả nhóm đã hoàn toàn thống nhất vể nhiệm vụ và mục tiêu của dự án , thì cũng phải nhất trí với nhau vể :oàn bộ các quá trinh cẳn thực hiện để tạo lập trang Website Mục tiêu trong giai đoạn này là phải xác định rõ mô hinh thành công tiềm nầng cùa các Website khác và bắt đầu xem xét bài toán thiết k ế trẽn cơ sờ các quan điểm của người

sử dụng

Đáng tiếc là đội ngũ sản xuất rất ít khi có các thành viên đóng vai trò làm người xem xét và phẽ bình D o đó khó khăn thường xuyên xả y ra với các thành viên chưa có kinh nghiêm trong thiết k ế kh i họ phải m ô tả các sở thích riêng của mình trong quá trình tiến hành công việc, ngoại trừ lúc xem xé t các W ebsite tạo sẵn T h à n h lập nhóm phẽ bình là cách tuyệt vời để tìm hiểu các yếu tố mang lại sự thành công ch o W ebsite, vì mỗi người trong nhóm có những quan điềm khác nhau khi xem xé t moi W ebsite Mổí thành viên của nhóm phê bình sỗ chọn lựa một vãi mầu thiết

kế , đổng thời kèm theo lời bình các yếu tố mà họ ch o là thành công của mồi mảu thiết kế Bằng

cách này, mỗi thành viên c ó thể hiểu rõ hơn về cảm giác thiết k ế của những người xung quanh từ

đó đi đến nhất trí trên c ơ sờ những điều mà nhóm đã trình bày và bàn bạc

TÓM T Ắ T N Ộ I D U N G

K h i đã có ý tưởng về nội dung và cấu trúc tổng thể của Website, bạn có thể tiến hành đánh giá nội dung đổ hoàn thành k ế hoạch V iệc xâ y dựng bản tóm tắt hoặc c ơ sờ dữ liệu (C S D L ) của nội dung hiện tại và cần thiết phải có cái nhìn nghiêm khắc vé tài nguyên sẵn cỏ và phải nêu rõ Luc nhu cáu cần thiết Một khi biết đang bị thiêu hụt ớ đâu thì ta có thể tập trung ngay nhửng nguồn tài nguyên sẳn có để bù đắp mà không mất nhiều thời gian H iểu rỏ nhu cầu cũng giúp ta lập được k ế hoạch có tính khả thi và ngân sách cho dự án X â y dựng nội dung là quá trình năng

n h ọ c, tiêu tốn thời gian nhất trong bất c ứ dự án phát triển Website nào V ì vậy bắt đầu với một kế hoạch kỹ càng sẽ đảm bảo không gặp bất kỳ cản trở nào trong quá trĩnh thực hiện dự án Tất

n h iê n , ta sẽ không bao giờ bị rơi vào tinh trạng Website có cấu trúc ưa nhìn nhưng không có nội dung

QUY T R ÌN H PH Á T T R IE N W EBSITE

Mỏi dự án x â y dựng W ebsite quan trọng đểu đưa ra những thách thức riêng nhưng nói chung quy trình phát triển W ebsite phức tạp phải trải qua sáu giai đoạn chính:

• L ậ p k ế hoạch và định nghĩa site

• Cấu trúc thông tin

PHONG CÁCH TRỈNH BÁY TRANG WEB

P hát triển một Website lớn là một tiến trinh có ảnh hường lâu dài đến ngân sách , nhân sự,

và các mối quan hệ chung của một tổ chức Nhiều Website ra đời nhờ những nỏ lực đặc biệt của các nhóm nhỏ say mẽ công việc, tuy nhiên quá trình xả y ra độc lập với hoạt động củ a tổ chức Do

đó, những mục tiẽu đé ra cho Website không nằm trong phạm vi chiến lược chung của tổ chức

K ết quả là nhữnỵ W ebsite này trờ thành “ mồ c ô i” , không được sự đầu tư và quan tâm của tổ chức

Đ ó cùng là hậu quả cua một quá trình xâ y dựng vội vàng và không tỉ m ỉ

K h i xem xé t tiến trình phát triển Website được phác họa dưới đây, lưu ý rằng c á c trany cấu

thành nên Website chiếm vị trí rất quan trọng trong một dự án thiết k ế hợp lý C ầ n cả n nhắc trước khi hành động, và chắc ch ắn có một tổ chức, một ngân sách , và nguồn nhân Iự c dồi dào làm hậu

thuẫn để tnực hiện thành công dự án

1 I Ậ P K Ế H O Ạ C H V À Đ ỊN H N G H ĨA S IT E

G ia i đoạn đầu là giai đoạn xác định mục tiêu và phương hướng cho W eb site, \ i lúc bắt đầu

thu thập và phân tích thông tin cần thiết để x â y dựng k ế hoạch chi tiết ch o ngàn ¿ách và tài nguyên cần thiết Đ ây cũng là lúc xác định phạm vi nội dung W ebsite, hồ trợ cóng nghệ và tính năng tương tác cần thiết, và khối lượng thông tin cần đưa vào W ebsite để đáp ứng mong đợi của độc giả Nếu cắn giao việc thiết k ế cho một công ty khác, cần nhanh chóng cùng họ thảo luận và lập k ế hoạch

C Á C Y Ế U TỐ L I Ê N Q UAN Đ Ế N Q UÁ T R ÌN H P H Á T T R I E N w e b s i t e

Sởn phẩm

• Mục tiẽu và dự đính cho Website?

• Độc giả là ai? Nhu cầu của họ là gì?

• Đ ội ngũ sản xuất chỉ trong phạm vi nội bộ hay cả những người bồn ngoài?

• A i sẽ quản lý m ỏi tiến trình dự án?

• A i là người phụ trách phần nội dung?

• A i là người chịu trách nhiệm giao dịch với các đơn vi bên ngoài?

• A i chịu trách nhiệm đối với toàn bộ dự án?

C ô n g nghệ

• W eb site nẽn hố trợ trình duyệt và hệ điều hành nào ?

W indows, M acintosh, U n ix

Nescape Navigator, Internet E xp lo re r; phiồn bản hỏ trợ tối thiểu

• Đ ộ rộng đường truyổn mạng cho lượng người trung bình truy cập W ebsite

Đ ộc giả nội bộ hay bẽn ngoài?

E T H E R N E T hay kết nối tốc độ cao

Modem tốc độ cao , mạng dịch vụ tích hợp số (Intergrated S e rvice s D igital Network)hay kết nối D S L

C á c kết nối modem điển hình

• Ngôn ngữ đánh dấu siêu văn bản động (H T M L động) và các tính nàng ca o cấp

12

Chương 1 : Quy trìn h cơ bản của d ự án xây dựng tra n g WEB

Ja v a scrip t h o ặc V B S c rip t (Visual B asic Scripting Edition) cẳn thiết

C á c Ja v a applet cẳn thiết

C á c trang m ẫu cắn thiết

T rìn h duyệt thuộc nhóm thứ ba được gắn thêm

Đ ặc điểm riẻng của Nescape hoặc Microsoft

Nhu cầu tim kiếm và khôi phục từ C S D L ?

• Nội dung nghe nhìn

C á c trình bày về âm thanh và hình ảnh?

H ỗ t r ợ W eb s e rv e r

• W eb server n ộ i bộ hay của các nhà cung cấp dịch vụ Internet?

T ẻ n vùng duy nhất có sẵn

K hô n g gian đ ĩa , giới hạn truyền site hoặc các chi p h í bổ sung

K h ả năng thích hợp để đáp ứng yêu cầu truyền tải?

T h ờ i gian bảo tri?

Th ố n g kê về người sử dụng và quá trình truyền tải?

P h ân tích đăng ký server: nội bộ hoặc bẽn ngoài?

T im kiếm cô ng cụ cho phù hợp với nội dung?

C G I, lập trìn h và hỗ trợ C S D L có sẵn?

H ồ trợ C S D L hoặc phối hợp thành viên trong nhóm ?

Ngân sách

• Lương và lợi nhuận

• P h ần cứng, p h ần mểm cần thiết cho thành viên trong nhóm mình

• Đ ào tạo n h ân viên trong việc sử dụng W eb, cơ sớ dữ liệu, m arketing, và thiết k ế Web

• Người hỗ trợ lâu dài cho Website

Người tạo W ebsite

13

PHONG CÁCH TRÌNH BÀY TRANG WEB

• H ỗ trợ vé kỹ thuật và server lâu dài

nhà thiết kế đồ họa phát ttìẻn mối liên hệ g ìta hình thức của Website với cách thiết k ế các menu

điéu huứng ho trợ thông tin Muốn có mẫu tốt, cần linh hoạt trong khâu tạo mẫu Không nhắt thiết phái làm T ìộ t mẫu quá tỉ m í, chau truốt, điều này chỉ gây lã ng p h í thời gian

Kèi' quả 4'ặc trưng ở cuối giai đoạn này ró thể bao gồm:

• Đ ặc t¿i thiết k ế site chi tiết

• Miêu tà nội dung site ch i tiết

S ơ đổ site, hình ản h , đường bao, n ục lụ c

• C ác đặc tả chi tiết vế hỗ trợ kỹ thuật

Công nghệ duyệt đưọc hỗ trợ

T ố c độ kết nối được hỗ trợ

W eb server và tài nguyồn của server

• Đề xuất lập trình hoặc công nghệ hỗ trợ các tính năng đặc biệt của Website

• L ậ p kết hoạch thiết k ế và xâ y dựng Website

• Một hoặc nhiều mẫu site có nhiều trang

• Nhiều phác thảo thiết k ế đồ họa và giao diện

S ản phẩm đặc trưng ớ cuối giai đoạn này gồm:

C ác thành phổn nội d u n g , cấu trúc, cách liên k ế t cụ th ể

• Nội dung văn bản đã soạn thảo, đọc và sửa chữa

• C ác đặc tả thiết k ế đổ họa cho tất cả các kiểu trang

Đ ồ họa giao diện hoàn chính cho các mẳu trang

Đ ồ họa cho đằu trang và ch ân trang, logo, nút, và nền

14

Chương 1: Q uy trìn h cơ bản của dự án xảy dựng tra n g WEB

• Tran g tổng hợp cụ thể hoặc ví dự hoàn chính về các trang chính

Hướng dấn vổ chuẩn đổ họa cho các site lớn và phức tạp

• T h iế t kê* giao diện và các mầu lưới trang chủ được hoàn chính

C á c trang mầu H T M L hoàn chỉnh

• Minh họa

• H ìn h ảnh chọn lọc

T h à n h p h ấn logic và ch ứ c nâng

• C á c script của Javascrip t và các Ja v a applet được thiết kế

• L ậ p trình và bưng C S D L , các m ẵu tương tác hoàn chỉnh

• C ô n y cụ tìm kiếm được thiết k ế và kiểm nghiệm

4 C Ấ U T R Ú C S I T E

C h ỉ ở giai đoạn này các trang W eb tiong site m ới được xâ y dựng và hoàn chỉnh về nội dong

Bằng cách đợi tới kh i có một cấu trúc trung cụ chế, nội dung được chọn lọ c, và một thiết k ế trang hoàn ch ỉn h , ta sẽ giảm thiểu những nội dung rườm rà, lã ng phí còng sức, kết quả tất yếu cua việc tạo dựng trang quá vội vàng T ấ t nhiên, bạn sỗ có được nhiều kiến thức mởi mẻ xung q u jn h quá trình thiết k ế khi các m ẫu đầu tiên được đưa vào hoàn thiện trong Website phát triển H ĩi y chuẩr

bị để sửa chừa các thiỗt k ế kh i xem xét sự phát triển của Website cũng như khám phá cả nhữngđiểm yếu lẳn cơ hội để cải thiện nội dung

Một khi W ebsite đd xâ y dựng xong, với tất cả các trang hoàn chính và tất cả các thànhphần lập trình và C S D L được kết nối, hã y chuyển sang giai đoạn kiếm tra beta Quá trình kiểmtra được tiến hành bời độc giải không thuộc nhóm phát triển site, những người sẵn sàng đưa ra lời nhận xét tinh tế vổ lối lập trìn h , lỗi in , các nhận xét về thiết k ế tổng thể và tính hiệu quả của site Những người mới sử dụng lại chỉ cho chúng ta thấy những lỗi khó phát hiện V à nên nhớ rằng chỉ sau khi Website đã được kiểm tra kỹ lưỡng, thì mới nẻn đưa công khai địa ch ỉ lên mạng

C á c sản phẩm đặc trưng ở cuối giai đoạri này gồm:

• H T M L hoàn thiện ch o tất cả các trang với nội dung thích hợp

• C ấ u trúc kết n ố i, điếu hướng hoàn chỉnh

• T o à n bộ chương trình thích hợp và được kết nối với trang, sẵn sàng cho kiểm tra beta

• C á c thànn phần C S D L thích hợp và được kết nối với các trang của Website

• C á c thiết k ế đồ hoạ, m inh họa, hình ảnh thích hợp

• H iệ u chính cuối cùng toàn bộ nội dung site

• K iế m tra cụ thể C S D L và tính năng của chương trình

• K iể m tra và thẩm tra tính năng thông báo C S D L

• K iế m tra thủ tục hỏ trợ người đọc, trả lời em ail, v v

• Lư u trữ tất cả các thành phần nội dung, mã H T M L , mã chương trìn h , và các tài liệu khác vể phát triển site

5 Q UẢN G CÁO V À T I Ế P T H Ị SẢN PH A M t r ê n w e b s i t e

Website là một phần khõng thể thiếu trong các chiến dịch marketing và chương trình truyền thông cộng tác Đ ịa c h ỉ U R L cua site nên thông báo trên tất cả chương^rình quảng cáo và trao đổi thư lừ của tố chức

15

PHONG CÁCH TRÌNH BÀY TRANG WEB

Nếu Website chủ yếu nhắm vào độc giả nội bộ thì cũng nên theo cách sắp x ế p các trang

thành phần trên trang chủ của m ình như Y ah o o , Iníoseek, thòng báo địa ch ỉ U R L ờ những nơi

độc giả dỗ gặp nhất (như bảng thông báo, thư việ n )

B ạn cũng có thể tìm thấy cơ hội thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ cho W ebsite bằng sự hố trợ của các ch i nhánh thương m ại, các tố chức chuyên nghiệp, phương tiện truyền thông đại

chúng, hã ng thông tin ờ địa phương, công ty xâ y dựng và bất động sản, nhà cung cấp dịch vụ

Internet và các trung tâm thương nghiệp địa phương G iá để đưa Website lẻn m ạng không đắt lắm

và việc thông tin rộng rã i các tính năng cao cấp của trang W eb chủ trong site sẻ lẻn nhanh chóng đưa nó đến với độc giả Nhưng phương tiện chính để đưa W ebsite đến với độc giả vẳn là trên các phương tiện thông tin đại chúng của địa phương

Đ ịa chỉ trang chủ nên xuất hiện trong:

• T ờ rơi quảng cáo

• Chương trình quảng cáo trồn ti vi và radio

• Catalog hướng dẳn, bao bì sản phẩm

• C ác tài liệu khuyến m ại, ấn phẩm

• Áp phích, biển quảng cáo

6 T H E O D Ỏ I, K IỂ M T R A VÀ BẢO T R Ì

C á c thông tin đa dạng vé người truy cập Website được ghi lại nhờ phần m ểm W eb server Ngay cả những chương trình đơn giản nhất cũng có thể theo dõi được có bao nh iẻu người đã xem Website, bao nhiêu trang được yêu cầu và nhiều thông số khác B ằn g cách phân tích thông số này,

ta có thể tăng cường hoặc giảm bớt nội dung các Website nhằm đáp ứng tốt nhất nhu cầu của độc giả Thông tin trên server cũng cho ta biết các trang thường xuyên được truy c ậ p , các trình duyệt

mà người dùng hay sử dụng, thậm ch í cả vị trí địa lý của độc giả T u y nhiên, m uốn nhận được các thông tin này, trước tiên cần phải đề nghị với nhà quản lý server

B ản ghi đầy đủ là c ơ s ờ đánh giá mức độ thành công của W ebsite N hà quản lý Web nên

lưu trữ tất cả các bản ghi này để phục vụ cho phân tích lâu dài, và cần chuẩn bị sẵn cá c phương án

bổ sung hoăc sửa chữa thòng tin trẽn Website kh i cần thiết

T a có thể tìm thấy nhiều vấn để còn tồn tại khi phân tích các bản ghi đó V í dụ, nếu số lần gọi file H T M L trên trang chủ nhiều hơn số lần gọi file đồ họa, thì chứng tỏ độc giả không muốn tải các trang nhiều đồ họa C ó thể là do Website chứa quá nhiểu đồ họa, hoặc cỏ thể nhiều độc giả sử dụng kết nối modem tốc độ thấp khi truy cặp Nếu tốc độ truy cậ p trẽn m àn hình menu

trong site lớn hơn tốc độ truy cập tới các trang liên kết ở menu, điều đó chứng tỏ m enu kém hấp

dản hoặc không hiệu quả Phát triển dữ liệu trên Website dựa vào thông tin vể cá ch sử dung của

độc giả cũng giúp ta có th ậ c ả i tiến W ebsite bằng cách loại bớt ờ những mục độc gíả ít tới hoặc

đưa thẻm thông tin vào các mục thu hút độc giả

16

Chương 1 : Quy trìn h cơ bản của d ự án xây dựng tra n g WEB

R ả o trì s ite

Không nên bỏ m ặc site khi nó đã được mọi người biết đến Những ván đề vé thám mỹ và chức nũng kỹ thuật của Website lớn đòi hỏi có sự quan tâm chú ý lâu dài vù liên tục, đặc biệt với các thành viên có trách nhiệm cập nhật nội dung Một số người trong nhóm cũng cần cỏ trách nhiệm phối h ợ p x ử lý các ván để phát sinh , bảo trì các chuẩn đồ hoa và đảm bảo các chương trinh và môi liên kết giửa các trang được giừ nguyên vẹn sau mỗi lản truy cập

C á c kết nối trên W ebsite dề hỏng do đó cần phải kiểm tra theo định kỳ, đảm bảo các kết nối với các W ebsite bên ngoài luôn trong trạng thái bình thường Không nôn dể Website nhạt nhèo, kém hấp dẫn vì không được cập nhật thông tin Nên chú ý tới độc giả nhiều hơn đe họ không th ấy nhàm chán

17

T H I Ế T K Ế W E B S IT E V À T À I L I Ệ U TH Ô N G TH ƯỜ N G

Ngày nay, khái niệm về cấu trúc thông tin phẳn lớn xuất phát từ việc tố chức sách, các ấn phẩm xuất bản định kỳ, hệ thống lập danh mục và tạo chỉ mục thư viện "Chuẩn giciO diện ' đcỉ phần được xây dựng tốt và được chấp nhận rộng rã i Từng đặc điểm của sách, từ trang nội dung đến phụ lục được cải tiến qua hàng thế k ỉ, và độc giả của cuốn sách trước đây cũng gặp phải những vấn đổ vổ tổ chức mà ngày nay người sử dụng tài liệu hypermedia đang phải đương đầu Tuy nhiồn, sau thời kỳ ngành xuất bản phát triển mạnh m ẽ, tiếp đến là Gutenberg phát minh ra ngành in ấn với kiểu in dề chuyển đổi, thì phải hơn một th ế ki sau, việc đánh số trang, phụ lục và mục lục, thậm ch í cả trang tiêu đồ mới trở thành những việc cán thiết khi xuất bản một cuốn sách Những tài liệu trên Web cũng trải qua quá trình phát triển và chuẩn hỏa tương tự

trẽn mạng gây ra những khó khăn mới đối với người thiết k ế thông tin, nhưng hấu hết chỉ dẫn cần thiết để thiết kế, tạo, lắp ráp , biên tập và tổ chức đa phương tiện vể căn bản không khác m ấy so vứi phương tiện in thông thường H áu hết các tài liệu Website cỏ thể được thiết k ế phù hợp với

quy ước của C hicago M anual o f S íy/e về tổ chức văn bản và kiểu biên tập Những vấn để các tố

chức cần biết để tiêu chuẩn xuất bản nội bộ rõ ràng, dễ hiểu và nhất quán đều có sẵn trong những cuốn sách hướng dấn xuất bản Không nên quá bối rối với tính năng mới của Website đến nỗi bỏ qua những chuẩn mực cơ bản vể thiết k ế đổ họa và trình biên tập

TẠ O T R A N G W E B ĐỘC L Ậ P

Nhừng trang World Wide W eb (www) khác với sách và tài liệu à một phương diện quan

trọng, đó là những kết nối hypertext (siéu v/ăn bản) cho phép người sử dụng truy cậ p vào một

Website đơn lè mà khóny cần lợi m ở đầu V ì lý do này, W ebsite cần được độc lập hơn LứL Heilig

trong m ot.cuốn sách V í dụ, phần đáu và phần cuối ờ một Website cần cung cấp nhiều thỏng tin

18

C hương 2 : T h iế t k ế g ia o diện

và trau chuốt hơn ở những trang in T h ậ t ngớ ngár nếu nhắc lại tác giả, thỏng till bản quyền và

ngày tháng xuất bản ờ cuối mòi trang sách, nhưng có những người sử dụng ch! muốn xcm một rrưng Web vì đó có thể ch ỉ là phần duy nhất của site V ẩ n đổ thiết k ế những tài liệu độc lập không

:A ìi\ o duy nhất đối với những trang W eb H ầu hết báo, tạp chí đéu nhắc lại ngày tháng, số tập,

‘X plidt hành ờ đấu hoặc cuối mổi trang sách vi họ biết người đọc thường xé những bài bcío hoặc

nhừng trang photocopy và sẽ sử dụng những thòng tin đó để tim nguồn tài liệu

Do những khó khân trong việc tạo Website vừa dễ sử dụng vừa đa dạng vẽ nội dung, chiên lược thiết k ế tốt nhất là á p dụng một vài nguyên tắc thiết k ế tài liệu cơ bản, nhất quán trong mỏi trang W eb bạn thiết kế Những yếu tố cơ bản của một tài liệu thường không phức tạp và chang liên quan gi đến còng nghệ Internet Nó tựa như các nguyên tắc viết báo được dạy ờ trường trung học cĩi cái gì, khi nào, ớ đâu

/V A i đong n ó i? C âu hỏi này thật cơ bản, và thông tin vi vậy được thừa nhặn rang tác giả thường bó qua đoạn thông tin cơ bán nhất mà một người đọc cần đế đánh giá nguổn gốc tài liệu trúng W eb C h o dù trang đó của cá nhân hay tố chức thì vẩn phải cho người đọc biết ai tạo ra nó

T in h trạng tràn ngập Website đã dẫn đến thông tin sai lệch hoặc nhảm lấn

nhưng do một vài lý do đặc biệt với trang W eb, yếu tố hiệu chính c ơ bản này lại đặc biệt quan

trọng K h i trang xuất hiện, trình (iuyệt Website chú ý đầu tiên đến tiêu đề tài liệu Trong nhừng trang có nhiều đổ hoạ, tiêu để có thể lả thứ duy nhất người sử dụng tròng thấy trong vài giày khi

đồ họđ tải trang xuống T h ê m vào đỏ, tiêu để của trang sẽ trở thành đoạn văn bản của một trình duyệt "đánh dấu" nếu người sử dụng chọn trang của bạn đc thêm vào danh sách U R L của họ Một lieu đề nhầm lẫn hay tối nghĩa hoặc một tiêu đề gồm nhiều cáu sai ngữ pháp bỏ không giúp người

sứ dụng nhớ được tại sao họ lại đánh dấu trang của bạn

K h i n à o T ín h hợp thời là một yếu tố quan trọng để đánh giá giá trị của một tài liệu Bao, tạp c h í, và hầu như tất cả thư từ văn phòng đều được ghi ngày G hi ngày từng Website và đối lại ngày mỗi kh i tà i liệu được cập nhật Đ iều này đặc biệt quan trọng trong những trdng tài liệu trực tuyến dải và phức tạp được cập nhật thường xuyên nhưng có thế khòng khác nhiều vé nội dung đối với những người đọc không thường xuyên V iệc phân phối thông tin về công ty, nhàn sự, thông tin về sản phẩm và những tài liệu kỹ thuật khác như trang Website cần có số phiên ban hoặc ngày cập nhật Phải nhớ rằng nhiều người đọc thích in nhừng vấn bản dài từ W eb site Neu bạn không ghi ngày cập nhật thỏng tin , họ sẻ không thể đánh giá được liệu phiên bản đó có hiện hành hav không

Ó (Jâu Website là một ‘ nơ i” lạ kỳ với khói lượng thông tin khổng lổ nhưng rất ít khi gicii thích rô ràng vổ nguồn gốc cúa tài liệu Nhấn vào một kết nối W eb, bạn có thế dược kêt nổi với

một Web server ở S Y D N E Y , A ustralia, Chicago , Rom e hoặc bốt kỳ đâu nhơ hòa mạng Internet

Nếu bạn không thành thạo trong việc phân tích U R L thì khó mà nói trang bắt nguồn tìíđ â u S ạ ' cho cùng, đây là mạng toàn cầu và câu hỏi tài liệu (lốn từ đâu đôi khi không tách rơi với câu hòi 'i

là người tạo tài liệu H ả y luôn cho người đọc biết bạn từ đáu tới, kèm theo thông tin về chi nh.i hoặc còng ty của bạn (nếu thích hợp)

L ie n kết U R L “ch ủ ’’ ít nhất với những trang chính của site là một cách dơn giản đc ta kết n ố i với nơi bắt nguồn một trang nào đó K h i người đọc !ưu trữ trang như một file vãn bản :

19

Chương 2 : T h iế t k ế g iao diện

hệ :hống phàn cấ p tổ chức Mục đích là để nhất quán và có thể đoán được, người sử dụng cảm thấy thuận tiện khi khám phá site của bạn và tin rang có thể tìm thấy cái họ cả n Nhận dạng đồ họa của một loat trang trong Website cho thấy tính liên tục của thông tin Đ ồ họa menu tiêu đề

trong tîfng trang của site Adobe tạo ra đặc điểm nhận dạng cùd còng ty Vd qìdO điện người sử dụng

thông tin bạn đưa ra là hoàn toàn chính xác và đáng tin cậy, bạn cần thiết k ế Website kỹ lường như với bất kỳ kiểu thông tin cộng tác nào, sử dụng cùng những tiêu chuần thiết k ế và hiệu chỉnh cao Một site trông luộm thuộm với nhửng thiết k ế hình ảnh nghèo nàn và tiêu chuẩn hiệu chỉnh thấp sẻ không tạo được niềm tin

T ín h ổn định về chức nâng trong bất kỳ thiết k ế Websitenào đều có nghĩa là giừ những yếu

tố tương tác của site hoạt động một cách tin cậy T ín h ổn định vổ chức nàng có hai thành phần: nhận thông tin ngay lần đấu tiên khi bạn thiết kồ' site và sau đó dúy trì đểu đặn suốt quá trình vận hành Những W ebsite tốt hiển nhiên tương tác với nhau, có nhiáu kết nối tới nhửng trang cục bộ trong site cũng n hư tới các site khác trôn W eb K h i thiết kế , bạn cần thường xuyên kiểm tra tất cả các kót nối x c m nó cỏ hoạt động thích hợp hay không Thông tin thay đổi nhanh chóng trên Web trong site của bạn và cả của người kh ác Sau khi site được thiết lập, bạn cần kiểm tra xem các kết Iiối có hoạt động chính x á c và nội dung được cung cấp có nhất quán hay không

ảnh và chức năng đối với vị trí và chọn lựa của người sử dụng thông qua thiết k ế đồ họa, nút điểu hướng hay những kết nối hypertext được đặt đổng bộ Phản hồi cũng có nghĩa là được chuẩn bị để trả lời những yêu cầu và binh luận của người sử dụng Những Website được thiết k ế hoàn hảo cung cấp những kết nối trực tiếp tới người hiệu chỉnh site hay người quản lý Website chịu trách nhiệm vặn hành site L ậ p k ế hoạch để tiến tới quan hệ lâu dài với ngơời sử dụng site của bạn mang tính chất sống còn quyết định sự thành công lâu dài của công ty

thể tận dụng những đổ họa bạn đưa ra trên trang, và một số người sử dụng có thể bị khiếm thị Một trong những vẻ đẹp của trang W eb và H T M L là khả năng x â y dựng lời ch ỉ dẫn “xen kẽ" (nhừng thẻ A L T trong H T M L ) để người sừ dụng không có khả năng vể đồ họa vấn có thể hiểu được chức năng của đồ họa trẽn trang W eb Bằng cách sử dụng phần mềm thiết kế đặc biệt, người

mù có thể nghe thấy (qua ngôn ngữ đã được tổng hợp) những lời chỉ dản xen kẻ bạn đưa ra cùng

V u o i o I V u p p a it I ỉ t i V H M I A b o u t M ) h (

2 3

PHONG CÁCH TRÌNH BẢY TRANG WEB

với đổ họa, và vì vậy sẻ không bỏ qua hoàn toàn nội dung thông tin và những nút điểu hướng đồ hoạ Nếu bạn sử dụng hệ thống menu đồ họa để điều hướng thì những menu xen kẽ dựa trên v ãn bán này sẽ là một phương tiện hò trợ đặc biệt quan trọng đối với những người sử dụng khônq có khả năng xem đồ hoạ Nếu bạn sử dụng những đồ họa như ảnh G IF một pixel n hư vật bổ trợ trong trình bày trang, thi phải nhớ đưa càu lệnh A L T trống vào thẻ nguồn hình ảnh bổ sung (ALT=:

C àu lệnh A L T trống ẩn đồ họa sau trình duyệt ch i có văn bản và trình duyệt đọc văn bản dành cho người sử dụng khiếm thị

< !M G S R C ="pixel.gif H E IG H = ‘T W ID T H = 'T ALT="" H S P A C E = "5 H>

cúa trình duyệt Web chính và m áy tính của họ sẽ là một mô hình nghệ thuật chính thức sử dụng kết nối nhanh với Internet B ạn không cần thiết k ế Website dành riêng cho công nghệ mạng và

m áy tính hiện hành ít thông dụng nhất, nhưng bạn cần xem xét liệu site của bạn sẽ trông như thê nào đối với người đọc không có thiết bị tốt nhất, phần mềm hiện hành và các nối mạng tốt V ấn

đé ở đâv là những người phát triến Website thường có thiết bị tốt hơn nhiều so với đa phần người đọc W ebsite Đừng thiết k ế cho m áy của bạn, hã y thiết k ế cho đa số người đọc

Thường xuyẽn kiểm tra thiết k ế trang trẽn những m àn hình nhò (6 4 0 X 4 8 0 pixel) và trên những màn hình chí hiển thị 2 5 6 màu (hiển thị 8 bit) Những người sử dụng có kết nối modem chậm thường tắt ch ế độ hiến thị ảnh trong trình duyệt H ã y thử tắt đồ họa trong trình duyệt W eb, rói nhìn vào những trang đó - chúng có còn dễ hiểu và điểu hướng được hay không? B ạn có sử dụng câu lệnh A L T cho từng đồ hoạ? B ạn có dùng câu lệnh A L T trống (A L T = “ ” ) để ẩn đổ họa không thích hợp hoặc đồ họa bổ sung sau trình duyệt chỉ có văn bản?

Đừng tạo nhửng W ebsite dựa trên công nghệ duyệt hay plug-in trình duyệt (“ Site này được thiết kê' cho Netscape 4 0 5 và S h o ckW ave ” ) Những chú thích nh ư vặy trỗn trang chủ W ebsite của một công ty nhìn có vẻ non nớt và làm cho hầu hết người sử dụng không m uốn truy cậ p

T h iế t k ế dành cho những người sử dụng trình duyệt ch ín h đã được đưa ra hai năm trước Nếu bạn phải phụ thuộc vào plug-in trình duyệt riêng, h ã y cố x á c định v ị trí tài liệu phụ thuộc vào piug-in sâu hơn trong site, nơi người đọc quan tâm tới nội dung và không để tâm đến sự phiền phức do phải tải xuống một plug-in để xem những đặc tính riêng K h i người đọc có cảm giác rõ ràng về cái họ lấy được bằng cách tải xuống một plug-in ỉrìn h duyệt, họ có th ể quyết định và thông báo vể quyết định đó

Đ IỂ U HƯỚNG

Một tập hợp phong phú vể điểu hướng đổ họa và những kết nối tương tác trong trang Web của bạn sẽ lôi cuốn sự chú ý của người sử dụng tới trang, lôi họ khỏị nhửhg kết nối trình duyệt có mục đích chung và kéo họ vào sâu trong nội dung Bằng cách đưa ra một tập hợp nút điều hướng nhất quán có thế đoán được, bạn cũng sẻ tạo cho người đọc cảm giác về tổ chức site của bạn và làm cho site của bạn logic và có trật tự rỏ ràng vể mặt trực quan Đ ồ họa phong phú cùng với nhiều kết nối củđ trang chủ "Nova” dưới đây thu hút người đọc vào site ngay lập tức

24

C hương 3 : T h iế t kê site

tâm lý học đã nhận thấy rằng hẳu hết mọi người chỉ có thổ nhớ từ 4 đón 7 đoan thông tin riêng biệt trong một khoảng thời gian ngắn C ách lìm kiếm và sử dựng thông tin tham kháo của con người củng cho thấy rằng những mấu tin nhỏ, rrfj rạc dễ nắm bắt và thao tác hơn nhừng đoan tin dài và khó phân biệt

C ó 5 bước tổ chức thông tin cơ bản sau:

• C h ia nội dung thành nhừng phần hợp !Ọ

• Thiết lập hệ thống phàn cấp mức độ quan trọng giữa các phần

• Dùng hệ thống phân cấp đó xâ y đựng quan hệ giừa các phần

• T h iế t k ế site theo cấu trúc thông tin đó

• Phàn tích sự thành công của hệ thống về chức nàng và tính thẩm mỹ

“ PH Â N ĐOẠN” T H Ò N G T IN

H ầu hết thông tin trên WW W đểu được tập trung thành nhửng tài liệu tham khảo ngắn đế

có thế không cản đọc liên tục, nhất là đôi với những site với nội dung chú yếu là tài liệu kỷ thuật hoặc tài liệu quản lý Trư ớc khi Web ra đời rất lâu các soạn giả kỹ thuật đd phát hiện rỏ rằng độc giả thường thích những “đoạn" tin ngắn đế có thế nhanh chóng định vị và xem xét Phương pháp trình bày thòng tin này cũng có thé áp dụng cho Web vì một số lý do sau:

• Không m ấy người sử dụng Web dành thỡi gian đọc những đoạn tin dài ngay tại chỗ Đa

số họ sỗ lưu chúng vào đĩa hoặc in ra

• Những đoạn tin rời rạc rất thích hợp cho các kết nối W eb Người sử dụng kết nối trên

W eb thường mong tìm được một khối tin thích hợp và cụ thể ch ứ không phải nội dung của cả một cuốn sách NhuYig cũng cần tránh phân đoạn thông tin quá nhiều nếu không

sẽ làm cho độc giả chán nản Một đoạn tin trẻn Web chí nên dài tối đa từ một đến hai trang khi in ra

• V iệc phân đoạn có thể giúp tổ chức và trình bày thông tin một cách đồng bộ Điều nàycho phép người sử dụng có thể dự đoán được tố chức của đoạn tin m ới lạ trồn Website

• Những đoan tin ngắn gọn, súc tích trình bày trẽn màn hình m áy tính phù hợp hơn vì nó cho phép xem từng đoạn của một văn bản dài Nhữhg W ebsitcdai dẻ làm độc giả bị phân tán Chúng buộc độc giả phải cuốn từng đoạn dài và nhớ những thông tin bị'ẩn trẽn màn hình

Nội dung của một đoạn tin nhìn chung phải linh hoạt, thống nhất, được tổ chức hợp lý và tiện dụng Phân đoạn và tổ chức đoạn tin cần dựa trên bản chất của phần nội dung Đòi khi nên chid những tài liệu dài thành từng phần và liên kết với nhau thành một tập trang W eb Mặc dù những tài liệu Web ngắn vốn được Ưa thích nơn ìinưng không nhất thiết phải “xé lẻ" tài liệu dài một cách tùy tiện, nhất ià khi bạn muôn người sử dụng có thể dỗ dàng in ra, hoặc lưu trữ toàn bộ vần bản

H ệ th ố n g p h â n cấ p m ức d ộ quan trọng T ổ chức có phàn cấp là hết sức cần thiết cho thòng tin trẽn W eb Hầu hết các site đểu có phân cấp từ trang chủ đến những submenu (menu con) và những trang nội dung C á c đoạn tin cần được sắp x ế p theo mức độ quan trọng và tổ chức theo quan hệ tương tác giữa các khối tin K h i đã xác định được các mức ưu tiên hợp lý, bạn có thế xãy dựng một hệ thống phân cấp từ nhưng khá: niệm chung nhất hoặc quan trọng nhát đến nhừng vấn để cụ thể và chi tiết nhất

2 9