Tiểu luận về môi trường sinh thái

Đề bài: Trình bày nhận thức về môi trường sinh thái thế giới và nêu lên những giải pháp nước ta cần thực hiện để bảo vệ môi trường trong thời kỳ CNH HĐH Làm bài: Đặt vấn đề: Môi trường s

Đề bài: Trình bày nhận thức về môi trường sinh thái thế giới và nêu lên những giải pháp

nước ta cần thực hiện để bảo vệ môi trường trong thời kỳ CNH HĐH Làm bài:

Đặt vấn đề: Môi trường sinh thái là một

trong những vấn đề toàn cầu của thế giới hiện

nay; tác động của nó liên quan đến mọi quốc

gia, dân tộc; để giải quyết nó đòi hỏi phải có sự

hợp tác của toàn nhân loại Nhận thức đúng thực

trạng môi trường và có giải pháp hợp lý sẽ giúp

chúng ta bảo vệ môi trường thế giới ngày càng

xanh, sạch đẹp

Chúng ta có thể khái niệm một cách

chung nhất rằng môi trường sinh thái mà trung

tâm là môi trường sống của con người, đó là

môi trường tự nhiên –xã hội mà trong đó có bốn

yêu tố cơ bản đó là : môi trường không khí, môi

trường đất, môi trường nước và môi trường sinh

học, trong đó môi trường sinh học tồn tại sự

sống Môi trường sống bao gồm các yếu tố về tự

nhiên, vật chất, xã hội có liên quan mật thiết với

nhau, bao quanh con người chúng ta và ảnh

hưởng đến đời sống, sự tồn tại và phát triển của

con người và thiên nhiên

Ô nhiễm môi trường là những biến đổi có

hại xung quanh con người một cách trực tiếp

hoặc gián tiếp tới mức gây hại cho sức khỏe con

người và thiên nhiên

Bảo vệ môi trường sống là khắc phục

những mâu thuẫn nảy sinh giữa con người và

thế giới tự nhiên làm cho quan hệ đó trở nên hài

hoà với nhau

Thực trạng môi trường sinh thái thế

giới hiện nay là: Môi trường sinh thái thế giới

đang suy thoái, cạn kiệt và ô nhiễm nặng nề

* Môi trường sinh thái thế giới suy thóai

cạn kiệt được thể hiện ở các dấu hiệu sau đây:

- Nguồn nước ngọt sạch cạn kiệt, độ sâu

nước ngầm ngày càng tăng, nước sạch ngày

càng khan hiếm Nước ngọt trên thế giới hiện

chỉ chiếm 2,53%, lại chủ yếu đang ở dạng đóng

băng 43 quốc gia hiện đang thiếu nước nghiêm

trọng Ở Cô Oét, một lít nước ngọt có giá bằng

hai lít dầu lửa

- Tài nguyên khoáng sản bị khai thác một

cách lãng phí dẫn đến cạn kiệt Tài nguyên biển

bị đe dọa nghiêm trọng Có 15 ngư trường lớn

trên thế giới bị con người đánh bắt đến giới hạn

không thể đánh bắt được nữa Nhiều vùng đất

ngập nước cùng với nhiều kiểu hệ sinh thái

biển, ven biển đang bị biến đổi nhanh chóng

Áp lực kinh tế hiện nay đã biến rừng ngập mặn thành đất canh tác, nuôi trồng thủy sản Nghề đánh cá ven bờ thì khai thác quá mức, phương pháp đánh bắt có tính hủy diệt Mặt khác, việc sinh sống của cư dân tập trung phần lớn ở vùng ven biển cộng với việc sản xuất nông nghiệp và phát triển công nghiệp đều tập trung ở vùng này nên tình trạng ô nhiễm công nghiệp và đô thị cùng nhiều hình thức phát triển khác trong vùng lưu vực sông lại càng đe dọa nghiêm trọng đến tài nguyên vùng viển và ven biển Theo số liệu thống kê của tạp chí môi trường số 11/2004 cho thấy :

+ Tám mươi phần trăm ô nhiễm ở biển và đại dương là do các hoạt động từ đất liền

+ Mỗi năm chất thải nhựa tổng hợp đã giết chết khoảng 1 triệu con chim biển, 100.000 động vật có vú ở biển và nhiều loài cá biển khác + Các rạn san hô nhiệt đới nằm gần với bờ biển của 109 nước, phần lớn là các nước kém phát triển bị ảnh hưởng Suy thoái các rạn san

hô quan trọng đã xuất hiê ̣n ở 93 nước

+ Quần thể các loài cá lớn có tính thương mại cao như cá ngừ, cá tuyết, cá kiếm, cá cờ đã giảm tới gần 90% trong thế kỷ qua…

Vấn đề Dầu mỏ đang là điểm nóng của thế giới; giá dầu mỏ liên tục tăng và chưa có dấu hiệu chững lại

- Đất đai bị xói mòn, độ phì cuả đất giảm

do mất đi lớp phủ thực vật; hiện tượng sa mạc hoá tăng, đất bạc màu tăng Độ che phủ giảm từ

đó đã dẫn tới một vấn đề khác là suy thoái đất

và đó cũng là một vấn đề nan giải lớn ở tất cả các nước thuộc Nam Á Tình trạng hoang mạc hoá đã làm cho Mông cổ và Trung Quốc bị ảnh hưởng nặng nề do suy thoái đất và mất lớp đất mặt, gây ra những tác động xấu tới đất trồng và

đe doạ an ninh lương thực Sa mạc hóa đang diễn ra ở hơn 100 quốc gia

- Khí hậu trái đất nóng lên do hiệu ứng nhà kính gây hậu quả xấu cho hệ sinh thái nói chung và mùa màng nói riêng Như báo cáo của

cơ quan môi trường châu Âu (EEA) đã công bố (8/2004): những năm 1990 là thập kỷ nóng nhất

và có ba năm nóng kỷ lục là các năm 1998,

2002 và 2003 diễn ra trong vòng 6 năm qua Tốc

độ nóng lên toàn cầu hiện nay là gần 0,200C/ thập kỷ Còn Báo cáo đánh giá đa quốc gia về

tác động khí hậu ở Bắc cực (ACIA) gần đây đã

kết luận, trong 50 năm qua, Alaska, phía tây

Canađa, và miền đông nước Nga, nhiệt độ trung

bình đã tăng từ 3 – 40C Mức tăng này gần gấp

hai lần mức trung bình toàn cầu Ở Barrow,

Alaska (thành phố ở cực bắc của Hoa Kỳ), nhiệt

độ trung bình tăng từ 2,5 đến 30C trong vòng 30

năm và Uỷ ban liên chính phủ về biến đổi khí

hậu (IPCC) dự báo, nhiệt độ toàn cầu sẽ tăng

thêm từ 1,6 đến 5,50C vào cuối thập kỷ

- Nhiều loại động thực vật đã biến mất,

nhiều loại sinh vật đã được ghi vào sách đỏ thế

giới

- Rừng bị tàn phá nhanh, nhất là rừng

nhiệt đới đã làm cho sự đa dạng sinh học suy

giảm, nhiều nguồn gien quý hiếm không còn

Mỗi năm con người chặt phá 11 đến 17 triệu ha

rừng Con người hiện chỉ quản lý được 5% diện

tích rừng ½ diện tích rừng có nguy cơ bị tàn

phá dẫn tới sa mạc hóa

* Môi trường sinh thái bị ô nhiễm được

thể hiện ở chỗ:

- Ô nhiễm nguồn nước: do con người sử

dụng bừa bãi, thiếu tính toán nên nguồn nước

sạch không chỉ bị cạn kiệt mà còn bị ô nhiễm

nặng Nước thải sinh hoạt, nước thải công

nghiệp không được xử lý hoặc xử lý chưa thoả

đáng đã làm cho nguồn nước sạch bị ô nhiễm rất

lớn

- Ô nhiễm không khí: Hàng năm, bằng

các hoạt động của mình con người đã thải vào

khí quyển hàng tỉ tấn khí độc, bụi các loại

Những đám cháy rừng cùng với sự khai thác

bừa bãi là một nguyên nhân chủ yếu gây ra ô

nhiễm không khí xuyên biên giới,

Với tốc độ phát triển công nghiệp ngày

càng mạnh, nếu con người không có những biện

pháp chống ô nhiễm thì bầu khí quyển sẽ bị ô

nhiễm nặng

Nguyên nhân làm cho môi trường sinh

thái thế giới suy thoái, cạn kiệt và ô nhiễm là

do:

- Sự gia tăng dân số quá cao Dân số đông

đã buộc con người khai thác tài nguyên (rừng,

khoáng sản, tài nguyên biển) một cách thiếu

khoa học, phung phí

- Nhận thức không đúng của con người về

tài nguyên, về mối quan hệ giữa con người với

tự nhiên dẫn đến thái độ và hành vi ứng xử sai

lầm như:

+ Thế giới có nguồn tài nguyên vô tận,

cho phép con người sử dụng, không cần phải để dành cho các thế hệ mai sau

+Tự nhiên là một cái gì đó bị chế ngự.

Công nghệ trở thành công cụ để con người chinh phục tự nhiên Thế nhưng chính điều này lại mâu thuẫn với sự phát triển bền vững, vì phát triển bền vững không có nghĩa là con người phải chế ngự tự nhiên mà phải tôn trọng sự tồn tại và phát triển của tự nhiên như là một tất yếu

+Thái độ bàng quan với môi trường tài

nguyên, thờ ơ đối với các quá trình diễn biến xã

hội, coi sự giới hạn của tài nguyên và sự ô nhiễm môi trường như là một vấn đề đối với người khác chứ không phải của mình

+Hành vi ứng xử tự cho mình là trung tâm Hậu quả của triết lý "bản thân mình là

trung tâm" sẽ đi đến một cuộc sống có nguy cơ

ô nhiễm môi trường toàn cầu

+Ngược lại với quan điểm "cá nhân là

trung tâm", không ít người cho rằng, vai trò của

cá nhân mình quá nhỏ bé Thực ra, rắc rối bắt đầu từ đây Bởi vì, hơn 6 tỉ người trên thế giới này đều suy nghĩ như vậy, hoạt động của họ đã tạo ra ô nhiễm môi trường khắp nước và toàn cầu, rồi chúng ta sẽ tự hủy diệt mình

+Con người hiện nay đã quá lạm dụng

kỹ thuật Nhiều vấn đề của ngày hôm nay là kết

quả của sự phát triển và áp dụng công nghệ một

cách thiếu suy nghĩ, từ "chủ nghĩa lạc quan kỹ

thuật" về khả năng của công nghệ để giải quyết

các vấn đề Điều này đang xảy ra khắp mọi nơi Thí dụ như: Trong nỗ lực làm giảm sự hủy diệt lớp ô-dôn ở tầng bình lưu, DuPont và các công

ty khác tìm kiếm sự thay thế chất Chlorofluorocarbons, chất thay thế như là một giải pháp về mặt kỹ thuật, chất HCFC- 22, nó làm giảm 20 lần so với mức độ tàn phá của chất CFCs Nhưng một cuộc kiểm tra gần đây cho thấy chất này cũng lại là loại khí gây hiệu ứng nhà kính Điều tệ hại hơn, HCFC lại có tác hại làm nóng bầu khí quyển hơn chất carbon dioxyde Hay nói cách khác, việc cố gắng giải quyết bằng kỹ thuật này, chúng có thể tạo ra vấn

đề khác tồi tệ hơn

- Các chất thải độc hại trong công nghiệp, trong sinh hoạt không được xử lý hoặc xử lý không đúng quy trình, quy phạm trước khi thải vào môi trường

- Do chiến tranh, đặc biệt chiến tranh huỷ

diệt, sử dụng vũ khí hạt nhân, hoá học, sinh

học…

Thực trạng môi trường sinh thái hiện nay

đang đe dọa cuộc sống nhân loại, đòi hỏi cả

nhân loại phải quan tâm Để bảo vệ môi trường

sinh thái trong thời kỳ CNH, HĐH, nước ta cần

thực hiện tốt các giải pháp sau đây (theo Chỉ

thị số 36-CT/TW ngày 25/6/1998 cuả Bộ Chính

trị):

- Thường xuyên giáo dục, tuyên truyền,

xây dựng thói quen, nếp sống và các phong trào

quần chúng bảo vệ môi trường

Đưa các nội dung bảo vệ môi trường vào

chương trình giáo dục của tất cả các bậc học

trong hệ thống giáo dục Quốc gia

Tạo điều kiện và khuyến khích để người

dân thường xuyên nhận được các thông tin về

môi trường như một biện pháp cơ bản bảo vệ

môi trường

Động viên, hướng dẫn nhân dân thực hiện

nếp sống sạch, hợp vệ sinh, giữ gìn vệ sinh công

cộng

Tiếp tục đẩy mạnh các phong trào quần

chúng bảo vệ môi trường như Phong trào Xanh

- Sạch - Đẹp, Vườn - Ao - Chuồng (VAC),

Vườn - Ao - Chuồng - Rừng (VACR), Tuần lễ

nước sạch và vệ sinh môi trướng, gia đình văn

hoá vệ sinh tốt…

- Hoàn chỉnh hệ thống văn bản Pháp luật

Bảo vệ môi trường, ban hành các chính sách về

phát triển kinh tế phải gắn với bảo vệ môi

trường, nghiêm chình thi hành Luật bảo vệ môi

trường

Rà soát và ban hành đồng bộ các văn bản

dưới luật đảm bảo nâng cao hiệu lực của luật

Ban hành các chính sách về thuế, tín dụng

nhằm khuyến khích áp dụng các công nghệ

sạch

Thể chế hoá việc đóng góp chi phí bảo vệ

môi trường

Thể chế hoá việc phối hợp giải quyết các

vấn đề phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường:

Trong các kế hoạch phát triển kinh tế – XH phải

có các chỉ tiêu, biện pháp bảo vệ môi trường

Tính toán hiệu quả kinh tế, so sánh các phương

án, phải tính toán cả chi phí về bảo vệ môi

trường

- Chủ động phòng chống ô nhiễm và sự

cố môi trường, khắc phục tình trạng suy thoái môi trường

Thực hiện nghiêm chỉnh quy định của luật bảo vệ môi trường về báo cáo đánh giá tác động môi trường trong việc xét duyệt cấp phép các quy hoạch, các dự án đầu tư Nếu báo cáo đánh giá tác động môi trường không được chấp nhận thì không cho thực hiện các quy hoạch dự

án này

Đối với các cơ sở SXKD đang hoạt động,

cơ sở nào gây ô nhiễm quá mức cho phép thì phải quy định thời gian xử lý, cơ sở nào gây ô nhiễm nghiêm trọng thì kiên quyết đình chỉ hoạt động hoặc di chuyển địa điểm

Áp dụng công nghệ sạch, ít phế thải, tiêu hao ít nguyên liệu và năng lượng

Các đô thị, các khu công nghiệp phài sớm

có và thực hiện tốt phương án xử lý chất thải;

ưu tiên xử lý chất thải độc hại, chất thải bệnh viện

- Khai thác sử dụng hợp lý tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên, bảo vệ đa dạng sinh học bảo tồn thiên nhiên

Nghiên cứu, sử dụng các nguồn năng lượng, vật liêu mới

- Áp dụng các biện pháp kinh tế và pháp luật cần thiết tăng nhanh tỉ lệ che phủ rừng, mở rộng diện tích các khu bảo tồn động thực vật hoang dã, các vườn Quốc gia bảo vệ đa dạng sinh học

Nhanh chóng chấm dứt tình trạng khai thác khoáng sản bừa bãi gayâ lãng phí tài nguyên, huỷ hoại rừng, suy thoaí đất và ô nhiễm môi trường

Chấm dứt ngay việc sử dụng các biện pháp có tính huỷ diệt (như điện, xung điện, chất

nổ, chất đốt…) để khai thác nguồn lợi thuỷ hải sản

Tăng cường các biện pháp quản lý và đối phó với nguy cơ thiếu nước

- Tăng cường và đa dạng hóa đầu tư cho hoạt động bảo vệ môi trường

Có chính sách và cơ chế huy động tối đa mọi nguồn lực từ các ngành, các thành phần kinh tế và của người dân để bảo vệ môi trường

Khuyến khích mọi tổ chức và cá nhân

trong và ngoài nước đầu tư cho bảo vệ môi

trường của VN

- Tăng cường công tác quản lý nhà nước

về bảo vệ môi trường từ trung ương đến điạ

phương

- Đẩy mạnh nghiên cứu khoa học và công

nghệ, đào tạo cán bộ, chuyên gia về lĩnh vực

bảo vệ môi trường

Xây dựng mạng lưới quan trắc môi

trường, đánh giá và dự báo diễn biến môi trường

của cả nước

Hình thành hệ thống cơ sở nghiên cứu

khoa học và công nghệ môi trường

Tổ chức hệ thống đào tạo cán bộ, chuyên

gia thuộc lĩnh vực môi trường

Chú trọng hình thành và phát triển ngành

công nghệ môi trường phù hợp với điều kliện

nước ta

- Có biện pháp tái tạo khi khai thác tài nguyên thông qua các công cụ tài chính

- Đảm bảo phát triển gia tăng dân số hợp

lý, gắn cuộc đấu tranh bảo vệ hoà bình với bảo

vệ môi trường sống

- Mở rộng hợp tác quốc tế về bảo vệ môi trường

Mở rộng hợp tác khu vực và quốc tế về bảo vệ môi trường

Tham gia các chương trình hợp tác có mục tiêu để giải quyết các nhiệm vụ bảo vệ môi trường chung với các quốc gia có liên quan

Kết luận: Bảo vệ môi trường là vấn đề

sống còn của đất nước, của nhân loại; là nhiệm

vụ có tính xã hội sâu sắc, gắn liền với đấu tranh xóa đói giảm nghèo ở mỗi nước, với cuộc đấu tranh vì hòa bình và tiến bộ xã hội trên phạm vi toàn thế giới Mỗi cán bộ, đảng viên phải không ngừng nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường

và gương mẫu, tích cực tham gia hoạt động bảo

vệ môi trường, chủ động lãnh đạo quần chúng bảo vệ môi trường