Tiểu luận mối quan hệ giữa triển kinh tế và bảo vệ môi trường sinh thái trong quá trình xây dựng CNXH ở nước ta

Lời mở đầu Sau nhiều năm thực hiện chính sách của đảng và nhà nớc, nền kinh tế của chúng ta đang phát triển một cách mạnh mẽ.Từ một nớc nông nghiệp lạc hậu chúng ta đang dần dần chuyển m

Lời mở đầu

Sau nhiều năm thực hiện chính sách của đảng và nhà nớc, nền kinh tế của chúng ta

đang phát triển một cách mạnh mẽ.Từ một nớc nông

nghiệp lạc hậu chúng ta đang dần dần chuyển mình trở thành một nớc công nghiệp đời sống của nhân dân ngày càng một nâng cao.Song mặt trái của sự phát triểnkinh tế đó là làm ô nhiễm môi trờng bởi các chất thải công nghiệp,nhà ở,ý thức nghời dân…Do vậyDo vậy vấn đề phát triển kinh tế và bảo vệ môi trờng sinh thái là một đề tài đợc nhiều nhà khoa học nghiên cứu và đối với nớc ta nó trở thành nột vấn đề nghiêm trọng cần giải quyết hợp lý

Hàng loạt vấn đề môi trờng toàn cầu đã và đang ngày càng trở nên bức xúc nh việc trái đất đang nóng lênkhông bình thờng làm cho thiên tai tăng lên đọt biến và mực nớc biển dâng cao;lỗ thủng ôzôn ngày một lớn làm giảm khả năng bảo vệ sự sống của khí quyển;ô nhiễm môi trờng gia tăng làm cho chất lợng cuộc sốngbị suy cấp;đa dạng sinh học suy giảm làm cho sự sống ngày càng bị đơn điêu Nguyên nhân chính không phải

đâu khác là do con ngời gây ra.Chúng ta chỉ vì lợi ích cá nhân mà thờ ơ với môi trờng

đã gây ra một hậu quả vô cùng khủng khiếp

Môi trờng và kinh tế là hai pham trù khác nhau nhng chúng lại có mối quan hệ khăng khít với nhau,chúng đều phục vụ lợi ích của con ngời nhng chúng là hai mặt một vấn đề,do vậy chúng ta không chỉ quan tâm đến môi trờng mà thờ ơ với kinh tế ngợc lại chúng ta phải phát triển kinh tế kết hợp với bảo vệ môi trờng.Hiện nay thế giới đang tìm ra nguồn năng lợng mới sạch hơn,cung cấp nhiều năng lơng hơn mà không gây ô mhiễm nh:năng lợng hidro,điên năng,năng lợng nguyên tử,năng lợng mặt trời…Do vậyđể thay thế cho những năng lợng cũ đang gây tổn hại đến môi trờng

ở nớc ta hiện nay với sự bùng nổ dân số,tốc độ đô thị hoá nhanh,ngời dan cha có ý thức bảo vệ môi trờng của chúng ta đang trong tình trạng báo động.Do vậy nhà nớc cần có những biện pháp phù hợp để vẫn phát triển kinh tế vừa phải bảo vệ môi trờng

Trong khuôn khổ bài tiểu luận này em xin trình bày một số hiểu biết về mối quan hệ giữa triển kinh tế và bảo vệ môi trờng sinh thái trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nớc ta Bài tiểu luận của em chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót cũng nh ngôn từ Em rất mong đợc thầy cô và bạn bè cùng đóng góp ý kiến

I.Quan hệ giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trờng ở nớc ta hiện nay

1.Một số khái niệm cơ bản:

a.Kinh tế và sự phát triển kinh tế

Thuật nhữ “kinh tế “ra đời rất sớm trong lịch sử.Những ngời đâud tiên

đI sâu vào nghiên cứu kinh tế phải kể đến William Petty, Adam Smith,

DavidRicacdo…Do vậyHọ đã đa ra những suy nghĩ,quan niệm khác nhau về phát triển kinh tế.Max đến khi chủ nghĩa Mac_Lênin ra đời ta mới cú cái nhìn tổng quát về kinh tế Quan điểm biện chứng trong triết học Mac_Lênin xem xét phát triển là một quá trình teens lên từ tháp đến cao.Quá trình này vừa dần dần,vừa nhảy vọt đa tớ sựh ra đời của cáI mới thay thế cáI cũ.đó là xu hớng phát triển nói chung còn phát triên kinh tế là

sự tắng trởng kinh tế gắn liền với sự hàn thiện cơ cấu thể chế kinh tế.Nó đợc đánh dấu bằng s ra đời của các hình thức,các mối quan hệ kinh tế mới.Đây là một kháI niệm vô cùng rông lớn bởi thế nào là nâng cao chật lợng cuộc sống?ở Việt Nam hiện nay nên f kinh tế sđang trên đà phát triển cuốcnống đang dần đợc cảI thiện tuy nhiên cha cao do thu nhạp thực tế của nhân dân còn thấp

b.Môi trờng sin thái(MTST)

ngày nay chúng ta thờng đợc nghe đến các cụm từ:”bảo vệ MTST” “ô nhiễm MTST” Vởy thực chất của vấn đề st này nay là gì? Sinh thái theo tiếng Hilạp là "oikó" nghĩa

…Do vậy

là nhà ở,nơI c trú,sing sống.Qua đó có thể đa ra khai niệm mooi trờng sing tháI nh sau:”MTST là bao gồm tất cả những điệu kiện xung quanhcó liên quan đến sự sống của cơ thể”.Đối với con nghời MTST là tát cả các điều kiện tự nhiên và xã hội,cả vô cơ v à hữu cơ,có liên quan đén sự sống của con ngời,sự tồn tại và phát triển của xã hội

Hiện nay vấn đề MTST mà con ngời đang tập trung nghiên cứu để tìm ra phơng án tối u giảI quyết nó thục chất là vấn đề mối quan hệ giữa con ngời và xã hội.Và ở nớc ta cũng vậy con ngời cùng với quá trình phát triển kinh tế đã và đang tác động sâu sắ tới môi trờng sing thái,do đó đảng và nhà nớc đã có nhũng chủ trơng,đờng lối chính sách thiết thực nhằm bạo vệ môi trờng sinh thái

Nừu nh phát triển đợc đánh giá bởi sự ra đời của cái mới thay thế cái cũ thì bảo vệ lại là sự giữ gìn bảo tồn cáI cũ tránh cho nó những tác động xấu đồng thời có những biện pháp cải thiện cho nó phù hợp với nhu cầu của con ngời

2.Quan hệ biện chứng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trờng sinh tháI ở nớc ta hiện nay

Biện chứng là một phạm trù triệt học dùng để chỉ tính chất gắn liền với sự tồn tạ,vận động của sự vật hiện tợng.Đỉnh cao của phép biện chứng là phép biện chứng duy vật do Mac và Ănghen sáng lập vào những năm 40 của thế kỷ XIX trên cơ sở một gệ thống những nguyên lý,những cặp phạm trù cơ bản,nhẽng quy luật phổ biến phản ánh

đúng đắn hiên thự

Giữa phát triển kinh tế và bảo vệ MTST luôn có môi quan hệ tác động qua lại với nhau,đó chính là mối quan hệ biệnn chứng bao gồm hai mặt thống nhất và mâu thuẫn a.Sự thống nhát giữa phát triển kinh tế và bảo vệ mooi trwngf sinh thái ở nớc t hiện nay

Kinh tế là cái chủ quan con MTST là cái vật chất tồn tại khách quan.Tuy nhiên bảo

vệ MTST lại phụ thuộc vào ý muốn chủ quan của con ngòi.Phát trển kinh tế và bảo vệ

MTST thống nhất nhau về mục đích trong quá trình phats triển của một chỉnh thể tự nhiên xã hội

Sự phát triển kinh tế sẽ cho chúng ta điều kiện tốt để bảo vệ MTST.Điều này đợc thể hiện qua một số yếu tố sau:

Thứ nhát về tình trạng khai thác nguồn tài nguyên thiên nhiên :sự khác biệt giữa các nớc giàu và nớc nghèo ở chỗ đói với cá nớc giàu ntghì sự tieu dùng lang phí về năng lợng và ccác nguồn tài nguyên khác.Trong khi các nớc nghèo lại ra sức khai thác nguồn tài nghuyên thiên nhiên đẻ xuất thô.Tức là phát triển kinh tế làm nâng co chất l-ợng cuộc sống,naang co nhạn thức của người dân ,do đó ll-ợng tài nguyên bị khai thác giảm xuống ,ý thức bảo vệMTST của con ngời tăng lên.ở Việt Nam hiện tợngn đót

n-ơng rẫy đã giảm đáng kể

Thứ hai về bầu khí quyển:Phát triển kin tế làm cho con ngời có điều kiện tạo ra những loại máy máoc sản xuất ít gây ảnh hởng đến môI trờng và cả những loại ma,ý mcs xử lý rác thải.Trớc đây,trong những buổi dõu của nghành cônh nghiệpdệt lợng bông lẫn trong không khí quá lóơn đã là cho công nhân dệt bị lao phỏi ung th phỏi rất nhiều.Tác gia G.Lơndon đã từng sđề cạp vấn đề này trong tấc phảm “kẻ bỏ đạo”.Nhng cho đên nay không chỉ trong nghàmh dệt ma ở hàu hết cadcs nghàmh công nghiệp khác,công nhân đều đợc bảo vệ an toàn do máy móc trang thiết bị đợc cải tiến.Đó là thành quả của việcphát triển kinh tế.Cũng nh ở Việt Nam đã và đang ngày càn có nhiều máy móc xử lý rác thải.Các khu công nghiệop đã giảm thiểu lợng khói độc bay vào khí quyển

Thứ ba về môi trờng nứoc:phảt triển kinh tế tạo điều kiện cho nguồn nớc đợc baỉo

vệ an toàn và ngợc lại.Điều này đợc thể hiện ở tỷ lệ ngời dân đợc sử dụnhu nớc sạch ở nứoc ta trứoc đây và bây giờ.Kimh tế càng phát triển thì hệ thiíng xử lý rác thải cành hiện dại,rác thải trứoc khi đa ra biển đã đựoc xử lý do vạy đã hạn chế phàn nào sự ô nhiễm môi tròng nứoc

Việc phát minh và đa vào sử dụng các máy mỏc trang thiết bị mới nhằm hạn chees tối thiểu tác hại đến môi tròng cũng đồnh nghĩa với việc bảo vệ MTST.Do vậy xết trên một khía cạn nào đó thì phát triển kinh tế đa tác đọngtích cực đến việc bảo vệ môI tr-ờng

Ngợc lại môi trờng sinh thái tring lành ổn định sẽ là điều kiên,cơ sở và động lực thúc đẩy quá trình phát triên kinh tế bởi cấc lý do sau:

Một môi trờng sinh thái an toàn có nghĩa là mọi ngời đợc khoẻ mạnh từ đó sẽ là việc tốt hơn cả trong lao động trí óc lẫn trong lao động chân tay.Khí hậu trong lành làm cho con ngời thoải mái hng phấn trong công việc.Sức khoẻ tốt bảo đảm cho con ngờ

điều ần để hoàn thàmh công việc

Bảo vệ MTST sẽ tạo ra một môI tròng sống ổn định bền vững.Nguồn tài nuyên thiên nhiên đợc bảo vệ là cơ sở thúc đẩy phát triển kinh tế.Hàng năm mỗi một trận

đọng đất,một cơn bão,một đợt lũn lụt đI qua đã cuốn biết bao cơ sở vật chất,phá huỷ

công sức xây dựng của nhân loại,tiêu tốn biết bao nhiêu tiền của.những đợt lũ ở miền trung hàng nămđã tiêu huỷ hàng chục tỷ đồng…Do vậyBảo vệ MTST sễ giảm toói thiểu cấc thiên tai,địch hoạ,từ đó đẩy nhan quá trình phảttiển kinh tế

Nh vậy sự phát triển của xã hộichỉ đựoc coi là sự phát triển,sự tiến bộ đích thực khi

có sự kết hợp hài hoà giữa hai mục tiêu phát triển kinh tế cvà bảo vệ MTST.Vì rằng tục

tế ddax cho thấy sự kiện môi tròng bị phá huỷgây tổn thơng cho nhân dânhôm nay và mai sau,đã cung cấp thêm cơ sở để chúng ta phảI suy nghĩ về cách đo sự tiên bộ của mình

b.Mâu thuẫn giữa sự phát triên kinh tế và bảo vệ MTST ở Việt Nam hiện nay Trên thế giớ nói chung và ở Việt Nam nói rieng hiện nay,nền kinh tees đang phát triển một cách chóng mặt.Đó là điều thực sự đáng mừng.Tuy nhiên phát triển kinh tế lại kéo theo nhiều hiểm hoạ về MTST nhất là ở Việt Nam.Đảng và nàh nớc đã có chủ trơng đến nnăm 2020 nớc ta trở thành một nớc công nghiệonphát triển hiên đại,nhng cùnh với quá trình công nhiệp hoá_hiện đại hoá con ngời đang lạm dụng vào tự nhiên,gây ảnh hởnh nghiêm trọng đến môi trờng sinh thái

Triết học Mác_Lênin đã chỉ ra rằng:mâu thuẫn là mối liên hệ tác đọng qua lại giữa các mặt đối lập(tức là những yếu tố,những bộ phạn,quá trình có xu hớng tráI ngợc nhau).Mâu thuẫn cái khách quan vốn có trong sự vật,tuy nhien mức đọ của mâu thuẫn lại phụ thuộc vào ý muốn chủ quan của con ngời.Quá trình phát triển kinh tế càng nhanh càng làm cho mức đọ ô nhiễm MTST càng lớn và ngợc lại.Đây chính là mâu thuẫn p0hát sinhntrong quá trình phát triển xã hộikh0ong hững ở Việt Nam mà còn ở trên thế giới

Phát triển kinh tế ở nớc ta hiện nay đòng nghĩa với việc l m suy giảm nguồn tàiàm suy giảm nguồn tài nguyên thiên nhiên.Viêt Nam là nớc có rừng vàng biển bạch nhng lại cha coys thức bảo vệ thien nhiên.Là một quóc gia còn nghèo,kinh tế đang trên đà phát triển,muôns

đẩy nhanh tốc độ phát triển ta phảI khai thác nguồnn tài nguyên thiên nhiênđó là tất yếu

Điều này là tất nhiờn bởi vỡ muốn phỏt triển sản xuất tất yếu phải cú nguyờn liệu,mà hiện nay Việt Nam vẫn cũn nghốo khong cú kha nang nhập khẩu nguyờn liệu,càng khụng cú đủ kỹ thuật để taoh ra nguồn nguyờn liệu mới.Do đú khai thỏcnguồn tài nguyờn sẵn cú là phương phỏp tối ưu cho viiẹc hỏt triẻn kinh tế ở nước ta hiiẹn nay.tuy nhiờn việc khai thỏc với khối lương quỏ lớn sẽ làmnguồn tài nguyờn thiờn nhiờn cạn kiệt bởi theo quy luật của tự nhiờn thỡ phải mất hàng nghỡn hàng vạn năm nguồn tài nguyờn mới lại đơcj tỏi tạo.vỡ vaạy cựng với viờc phỏt triển kinhtế chỳng ta đang gayhậu quả nghiờm trọng cho MTST,quỏ trỡnh bảo vệ MTST khụng được giữ vững ổn định

Phát triển kinh tế làm bùn nổ phương tiiẹn giao thông.Ở Viet Nam hiiẹn nay lượng phương tiện tham gia giao thông đặc biiẹt là phương tiiẹn xe máy gia tăn một cách chonhs mặt.Chính điềunày đã gây tình trạnh tắc ngễn giao thông.thải ra nhiều khí độc hại(NO,CO…)Tiếng ồn gây ô nhiễm môi trường không khí trầm trọng

Phát triển kinh tế làm gia tăng các khu công nghiệp.Môi trường khu công nghiệp các khu vực đo thịđang ở mức bbáo động.Nguòn nước mặt nước ngầm tiếp tục bị ô nhiễm.Điều kiện vệ sinh môi trường cung cấp nước sạch ở quang vùng khu công nghiêp còn rấtthấp.Hàng năm các khu nàu đã thaira một lương rác thải vô cùng lớn.xong do nước ta còn nghèo vì vậy rác thải chưa đơcj xử lý điều này gayảnh hưởng nghiêm trọng đén MTST.Ở Phú Thọ hằng năm có tới hàng trăm dân quanh khu vực nhà máy phân lân Lâm Thao bị nắc bệnh ung thư,nguyên nhân là do nước ở đay bị ô nhiêm trầm trọng

Hiện nay kinh tế nước tađang trênh đà phát triển điều đó được thể hiện qua cơ cấu lao động tring kinh tế.Tỷ trọng trong côn nghiệp và dịch vụ tăng,nông nghiệp giảm.Khi dịchvụ phát triển đặc biệt là dịch vụ ăn uống,dịch vụ…thì lượng rác thải sinh

ra càng lớn,đi ngược lại với chính sách bảo vệ MTST ở nước ta

Ngược lại nếu lúc nào chúng ta cũng chỉ chú ý đếnviệc bảo vệ MTST thì nên kinh

tế càng chậm phát triển.Bởi như trên dã nói nếu không khai thác nguồn tài nguyên thiên nhiên thì chúng ta không có nguồn nguyên liệu để phục vụ cho sản xuất.Nếu không phát triển công nghiệ dịch vụ thì nền kinh tế nước ta mãi là một nước nông nghiêp chậm hhát triển,kéo dài lịch sử

Bởi vậy mâu thuuẫn giữa phát triển kimh và bảo vệ MTST ở nước ta hiện naylà mâu thuẫn hai mặt,đồng thời chính những thống nhất và mâu thuẫn đã dẫntới thực trạng về việc giải quyết mối quan hệgiữa hát triển kinh tế và bảo vệ MTST ở nước ta hiên nay

II.Thực trạngvề viêc giải quyết mói quan hệ giữa phát triển kinh tế và bạo vệ MTST.

Viêt Nam là một thành viên của ngôi nhà trái đát,vì vậy tuy có những đặc thù riêng nhưng vấn đề môi trường không nằm ngoài vấn đè MTST của thế giới

1.Những thành tựu nước ta đã đạt được tring việc giải quyết mối quan hệ giữa vấn

dề phát triển kinh tế và bạo vệ MTST

Nước ta đã và đang từng bước giảm thiểu khai thác nguồn tài nguyên thiên nhiên trong quá trình phát triển kinh tế bằng cách xây dựng các đặc khu kinh tế,khucôn

nghiệp chế xuất.Phát triển công nghiệ chế biến.TRước dây chúng ta chỉ khai thác dầu thô rồi xuuát sang nước ngoài với gía rẻ mạt nên lượng dầu bịkhai thác thì nhiều mà hiệu quả inh tế thì lại quá nhỏ còn hiện nay chúng ta đã vây dựng được một số nhà máy lọc dầu như nhà máy Dung Quất …chắc chắn sẽ đem lại hiệu quả kinn tế cao hơn Cùng với quá trình phát triển kinh tế thì nhận thứa của người dân về vấndè bao vệ môi trường đã được nâng lên rõ rệt.Biểu hiện ở các măt:số lượng người dân du canh trước đây chúng ta chỉ khai thác dầu thô rồi xuất sang nước ngoài mà hiệu quả kinh tế đem lại thì quá nhỏ còn hiện nay chúng ta đã xây dựng được một số nhà máy lọc dầu như nhà máy Dung Quất Chắc chắn sẽ đem lại hiệu quả kinh tế cao

Cùng với quá trình phát triển kinh tế thì nhận thức của của người dân về vấn đề bảo vệ MTST đã được nâng lên rõ rệt.Biểu hiện ở các mặt :số lượng người dân sống

du canh du cư, đốt nương làm rẫy đã giảm hẳn,con người đã biết phát huy tối đa nguồn lực đất đai đồng thời cũng có những biện pháp chăm sóc cải tạo đất bạc màu những năm gần đât đã giảm một lượng đáng kể.Diện tích đồi núi trọc được phủ xanh ngày một tăng lên do đảng và nhà nước đã có nhũng chủ trưong chính sách trồng cây gây rừng và hỗ trợ kịp thời cho các hộ nông dân.Nguồn vốn đó có được là do phát triển kinh tế ,nguồn thu của ngân sách nhà nước được tăng lên

Tỷ lệ người dân được sử dụng nước sạch ngay một cao do kinh tế phát triển, chất lượng cuộc sống cũng theo đó mà được đảm bảo.Chúng ta có ngày càng nhiều các công ty môi trường đảm nhận xử lí và thu gom rác thải.Trên thực tế rác thải không phải đã hết khả năng sử dụng.Nhà máy phân Lâm Thao đã tận dụng rác thải để tao ra phân bón phục vụ san suất nông nghiệp từ đó kinh tế phát triển

Nguồn động vật quý và hiếm được bảo vệ.Tình trạng săn bắn thú đã giảm hẳn do chúng ta có những quy định nghiêm minh và một đội ngũ kiểm lâm có trình đọ và tinh tẩn trách nhiêm cao,xây dựng các khu sinh thái vườn quốc gia như vườn sinh thái Hải Dưong,vườn quốc gia Cúc Phưong những khu này vừa bảo vệ MTST vừa đẩy nhanh phát triển kinh tế nhờ phát triển du lịch

Bên cạnh những thành tựu đã đạt được thì ở nước ta hiện nay vấn đề giải quyết mâu thuẫn giữa phát triển kinh tế với bảo vệ MTST tồn tại nhiều vấn đề hạn chế 2.Hạn chế trong việc giải quyết mâu thuẫn giữa phát triển kinh tế và bảo vệ MTST

ở nước ta hiện nay

Thực trạng MTST ở nước ta hiện nay vô cùng đa dạng và phức tạp.Sự phức tạp này bị quy định bởi tính phức tạp và đa dạng của trình độ phát triển kinh tế nước ta

hiện nay.Ta đã có một kiến trúc thượng tầng và một ý thức xã hội khá phát triển nhưng

cơ sở hạ tầng và tồn tại xã hội đang còn ở trình độthấp có một chế độ chính trị ở mức tiên tiến nhưng điều kiệnkimh tế xã hội vòn kén phát triển Để xét hạn chểtong việc giải quyết mâu thuẫn phát triển kinh tế và bảo vệ MTST ta nghiên cứu tác động của từng ngành kinh tế

Phát triển nông nghiệp: để nâng cao năng suất trong nông nghiệp chúng ta đaz không ngần ngạu sử dụng quá nhiều phân hoá học mà không để ý đến haauj quả của nó,nó sẽ đóng góp rất nhiều hoá chất độc hại gây ô nhiễn môi trường như: NH3, CH4, NO điều này không những không bảo vệ mà đang đần dần huỷ hoại MTST của chúng ta

III.Quan điển và giải pháp của nướcc ta trong gâỉi quyết mối quan hệ giữa phát triển kinh tế và bao vệ MTST giai đoạn hiện nay.

1.Quan điêm

Báo cáo chiến lược của hiệo hội bảo tồn thế giới về:''chăm sóc trái đất" đã nhấn mạnh pháy triển bbền vững là một quá trình tiến bộ của xã hội lpài người trên cơ sỏ kết hợp chặt chẽ các yếu tố kinh tế ,nhân vắn môi trường và công nghệ.Sự tiến hành CNH_HĐH ở nước ta hiện nay chính là sự kết hợp tốt nhất 4 yếu tố đó Để vừa phts triển kinh tế và bảo vệ MTST phải biết khai thác và sự dụng nôth cách hợp lý,tối ưu nguồn nhân lực,khoa học và công nghệ.Con người khoa học và cônh nghệ là đọng lực

đẻ đạt tới mục tiêu kinh tế ,mục tiêu sinh thái nhằm hướng tới phát triển bền vững Chương trình nghị sự 21 năm2006 đã đè ra 9 lĩnh vực ưu tiên bền vững tài nguyên môi trường làm cơ sở cho các bộ ngành các thành phần kinh tế định hướng kế hoạch bảo vệ môi trường sonh hành với quá trình đầu tư các dự ánkinh tế trọng điểm giai đoạn 2006_2010,tầm nhình đến năm 2020.Các lĩnh vực ưu tiên bao gồm:chống tình trạng thoái hoạ đất,sử dụng hiệu quả và bền vững tài nguyên đất,khai thác hợplýn và

sử dụng tiết kiêm bền vững tài nguyên khoáng sản,bảo vệ môi trường biển,bảo vệ và phát triển rừng,giảm ô nhiễn không khí ở các khu đô thị,quản lý chất rắn thải ,bảo tồn

đa dạng sinh học,thực hiện các biện phápgiảm nhẹ biến đổi khí hâụu và hạn chế những ảnh hưởng cố hại của biến đổi khí hậu,phòng chống thiên tai

Trên thực tế phát triển kinh tế và bảo vệ MTST là hai bình diện hoạt động đối lập nhau Để phát ỷtiển kinh tế như trên đã nóikhông thể không khai thác các nguồn tài nghuyênthiên nhiên và phát triển công nghệ mà các chất thải sản xuất công nghiệp thường độc hại,với trình độ thấp và trung bình không thể xử lý triệt để dẫn đến tình

trạng cạn kiệt nguồn tài nguyên và ô nhiễm môi trường Đây chính là động lực để đảng

và nhà nước ta có những chủ trương chính sáchhợp lý để kết hợp giữa hai mục tiêu phát triển kinh tế và bảo vệ MTST

2.Giải pháp cơ bản

Một là hoàn thiên hệ thống pháp luật bảo vệ môi trường

Công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường của nước ta thực sự bắt đầu từ khi luật bảo vệ môi trường có hiệu lựctừ tháng 1 năm 1994, đây là bước tiến quan trọng trong nỗ lực hoàn chỉnh hệ thống pháp luật về moi trường.Cùng với việc nhanh chóng hoàn thiện các văn bản hướng dẫn thực hành luật bảo vệ môi trường theo hướng hình thành các quy phạm rõ ràng cụ thể,chúng ta cần sớm nghiên cứu và ban hành luật về

đa dạng sinh học,luật bảo vệ môi trường biển việc hoàn thiện hệ thống pháp luật bảo

vệ môi truờng phải bảo đản phù hợp với các yêu cầu của nền kinh tế thị trường,các yêu cầu cuả quá trình hội nhập kinh tế.Bên cạnh đó việc tăng cường phổ biến giáo dục pháp luật là nhiệm vụ không thể thiếu

Hai là phát huy sức mạnh tổng hợp trong công tác bảo vệ môi trường

Công tác bảo vệ môi trường đòi hỏi phải có các cơ chế phối hợp có tính hệ thống cao.Hiện nay chúng ta chưa có đủ cơ chế để quản lý các vấn đề về môi trườngcó tính liên ngành ,liên vùng,liên lãnh thổ.Môi trường là một vấn đề rộng lớn vì vậy các bộ ngành địa phương cần phải có tầm nhìn tổng thể,hành động ưu tiên cụ thể

bảo vệ môi truường đòi hỉ thiết lập cơ chế hoạt động và phá huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị,trong khi đó chúng ta mới chỉ chú trọng đến hoàn thiện những cơ chế quản lý môi trường thuộc hệ thống cơ quan nhà nước mà chưa chú ý thoả đáng đếnviệc thiết lập các cơ chế dể phát huy vai trò của các thành phần khác trong hệ thống chính trị như Hội đồng nhân dân, Mặt trận tổ quốc các đoàn thể Vì vậy, các cấp uỷ Đảng và chính quyền các cấp cần tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo và tạo điều kiện cho Mặt trận và đoàn thể tham gia quản lý, tổ chức thực hiện và giám sát công tác bảo vệ môi trường; thực hiện cơ chế "dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra" trong công tác bảo vệ môi trường; chú trọng đẩy mạnh công tác xã hội hoá, đa dạng hoá các loại hình hoạt động bảo vệ môi trường, có cơ chế khuyến khích các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế thực hiện các dịch vụ bảo vệ môi trường; khuyến khích thành lập các tổ chức đánh giá, tư vấn, giám định về bảo vệ môi trường Hợp tác về bảo vệ môi trường với các nước và các tổ chức quốc tế có vai trò rất quan trọng Cần xây dựng chiến lược hợp tác, huy động tối đa và sử dụng có hiệu quả các

nguồn lực quốc tế, chú trọng tăng cường hợp tác quốc tế ở cấp địa phương và cơ sở; tăng cường hợp tác với các quốc gia có chung đường biên giới và kiểm soát ô nhiễm xuyên biên giới; phối hợp với các nước, các tổ chức quốc tế nhằm kiểm soát, phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm mọi hành vi chuyển chất thải, công nghệ lạc hậu, gây

ô nhiễm môi trường vào nước ta

Ba là tăng cường đầu tư nguồn lực cho công tác bảo vệ môi trường

Mục tiêu phát triển bền vững sẽ không trở thành hiện thực nếu chúng ta không có chiến lược đầu tư hợp lý, công bằng giữa lợi ích trước mắt và lâu dài trên cơ sở chú trọng đầu tư phát triển kinh tế, quan tâm đến an sinh xã hội và bố trí nguồn lực hợp lý cho bảo vệ môi trường Có như vậy, các trụ cột của tiên trình phát triển mới bền vững, nhu cầu của các thế hệ hiện tại được đáp ứng ngày càng tốt hơn và cơ hội phát triển của các thế hệ tương lai vẫn được gìn giữ

Hiện nay, đã có chủ trương đầu tư không dưới 1% tổng chi ngân sách nhà nuớc hàng năm cho sự nghiệp môi trường Tuy vậy, mức đầu tư này còn quá thấp so với các quốc gia có cùng trình độ phát triển Thực tế, việc cải tạo kênh mương đã bị ô nhiễm tại thành phố lớn cho thấy trung bình cần không dưới 1 triệu USD cho việc cải tạo lần đầu

1 km kênh

Bốn là, tổ chức thiện hiện tốt pháp luật về bảo vệ môi trường

Nhìn chung việc thực thi pháp luật về bảo vệ môi trường trong thời gian qua chưa nghiêm túc, hiệu lực và hiểu quả thấp Việc không tuân thủ các quy định về đánh giá tác động môi trường diễn ra khá phổ biến Trong số hàng nghìn dự án đã được phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường, phần lớn các dự án, kể cả các dự án liên doanh trong nước và ngoài nước đã không thực hiện đầy đủ các yêu càu về bảo vệ môi trường Một số doanh nghiệp đã có hệ thống xử lý nước thải nhưng chỉ làm hình thức, không vận hành hoặc chỉ vận hành đối phó Hiện nay có đến 70% các cơ sở sản xuất, kinh doanh dịch vụ không xử lý nước thải

Trong Bộ luật hình sự hiện hành, có dành một chương quy định 10 loại tội phạm môi trường nhưng hầu như chưa được triển khai trên thực tế Mặc dù, các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường nghiêm trọng đã được người dân, công luận lên tiếng phản ánh, trong đó có việc nhập khẩu trái phép chất thải của một số doanh nghiệp, việc

xả chất thải ô nhiễm với khối lượng lớn ra sông, nạn buôn bán trái phép động thực vật hoang dã quý hiếm, nạn khai thác tài nguyên bằng các phương tiện, công cụ có tính chất huỷ diệt nhưng cho đến nay hầu như chưa có vụ nào bị xử lý hình sự Những

hạn chế này cho thấy cần phải tăng cường cưỡng chế thi hành pháp luật và phải sử dụng tối đa sức mạnh của luật pháp để bảo vệ môi trường Để thực hiện việc cưỡng chế này cần có sự tham gian, phối hợp chặt chẽ của các cơ quan bảo vệ pháp luật và sự giám sát thường xuyên của nhân dân