- GV tổ chức cho HS thảo luận, đề xuất thí nghiệm nghiên cứu để tìm hiểu kiến thức về tính chất hoá học của muối.. HS có thể đề xuất nhiều thí nghiệm khác nhau, và tiến hành thí nghiệm.[r]
Trang 1GIÁO ÁN THEO PP BÀN TAY NẶN BỘT
Bài 9: TÍNH CHẤT HÓA HỌC CỦA MUỐI
A CHUẨN KIẾN THỨC, KĨ NĂNG
Kiến thức
Sau khi học xong bài này học sinh biết được:
- Tính chất hoá học của muối: Tác dụng với kim loại, dd axit, dd bazơ, dd muối khác, nhiều muối bị nhiệt phân huỷ ở nhiệt độ cao
- Khái niệm phản ứng trao đổi và điều kiện phản ứng trao đổi thực hiện được
Kĩ năng
- HS biết tiến hành một số TN quan sát hiện tượng rút ra được kết luận tính chất hoá học của muối
- Viết được các PTHH minh hoạ tính chất hoá học của muối
- Tính khối lượng hoặc thể tích dd muối trong phản ứng
- Kĩ năng thực hiện quá trình khoa học theo phương pháp bàn tay nặn bột.
Tư duy, thái độ
- Vận dụng những hiểu biết về tính chất hoá học của muối để giải thích một số hiện tượng thường gặp trong đời sống sản xuất, học tập môn hoá học
B PHƯƠNG PHÁP
Bàn tay nặn bột, nêu và giải quyết vấn đề
C THIẾT BỊ SỬ DỤNG
GV chuẩn bị theo nhóm: có thể 4- 6 nhóm.
- Dụng cụ: ống nghiệm, ống hút, kẹp gỗ, giá ống nghiệm
- Hóa chất: Lá Cu, dd AgNO3, dd BaCl2, dd H2SO4 loãng, dd NaCl, dd NaOH, dd CuSO4, CaCO3
- Phiếu học tập: Các câu hỏi gợi ý của GV
- Bảng phụ, bảng nhóm, giấy A0, bút dạ
Trang 2- Máy chiếu, máy tính.
HS: - Vở thí nghiệm; Ôn tập kiến thức có liên quan.
D NỘI DUNG
Pha 1 - Tình huống xuất phát và câu hỏi nêu vấn đề
GV đưa ra tình huống xuất phát từ thực tiễn: Nước vắt từ quả chanh hoặc giấm ăn bị đổ ra nền gạch đỏ hoặc nền xi măng Hay quan sát quá trình nung vôi ở đại phương
GV nêu câu hỏi
Vì sao nước vắt từ quả chanh hoặc giấm ăn bị đổ ra nền gạch đỏ hoặc nền xi măng lại thấy hiện tượng sủi bọt? Và tại sao đá vôi trong lò nung vôi lại biến thành những cục vôi sống?
Để trả lời những câu hỏi trên chúng ta cùng nghiên cứu nội dung bài học hôm nay “ Tính chất hoá học của muối”
Pha 2 - Hình thành câu hỏi của học sinh
GV nêu câu hỏi làm bộc lộ quan niệm ban đầu về tính chất hóa học của muối
- Giáo viên yêu cầu HS mô tả hiện tượng bằng lời những hiểu biết ban đầu của mình vào vở thực hành về một số hiện tượng thực tế quan sát được
- Giáo viên yêu cầu HS trình bày quan điểm của các em về vấn đề trên( GV cho HS làm việc theo nhóm)
- HS có thể nêu ra các ý kiến khác nhau về những hiện tượng đã quan sát được
HS suy nghĩ cá nhân, thảo luận nhóm nêu một số tính chất hóa học đã biết của muối Đại diện nhóm HS báo cáo kết quả, nhận xét, hoàn thiện GV nhận xét và tóm tắt lại các tính chất của muối mà HS đã nêu được
HS có thể nêu được một số quan niệm ban đầu như sau :
-Muối tác dụng với dd axit ( Tính chất hoá học của axit )
- DD muối tác dụng với dd bazo( Tính chất hoá học của bazơ ).
- Muối bị nhiệt phân huỷ ( Điều chế oxi, sản xuất CaO )
HS ghi tính chất hóa học của muối và phương trình hóa học tương ứng vào vở thí nghiệm
Từ các quan niệm ban đầu của HS, GV đề nghị HS suy nghĩ phát hiện vấn đề, đề xuất các câu hỏi giúp nghiên cứu tính chất hóa học của muối
Trang 3- GV hướng dẫn HS so sánh sự giống và khác nhau giữa các ý kiến trên, sau đó giúp các em đề suất các câu hỏi liên quan đến nội dung kiến thức tính chất hoá học của muối GV tiép tục hướng dẫn để HS có thể đề xuất các câu hỏi cụ thể hơn GV tập hợp các câu hỏi, yêu cầu HS nhận xét, loại bỏ các câu hỏi trùng lặp, câu hỏi chung chung để
có các câu hỏi mà HS có thể thực hiện tìm tòi nghiên cứu được
Các câu hỏi có thể như sau:
- Ngoài các tính chất đã nêu trên, muối còn có tính chất hóa học nào khác?
- Muối có tác dụng với các kim loại không?
- Muối phản ứng với muối không?
- Tất cả các muối đều phản ứng với các axit không?
- Các dd muối có phản ứng với dd bazơ không?
HS ghi các câu hỏi cụ thể vào vở thí nghiệm
Pha 3 - Xây dựng giả thuyết và thiết kế phương án thực nghiệm.
a Đề xuất thí nghiệm.
- GV tổ chức cho HS thảo luận, đề xuất thí nghiệm nghiên cứu để tìm hiểu kiến thức về tính chất hoá học của muối HS có thể đề xuất nhiều thí nghiệm khác nhau, và tiến hành thí nghiệm
- GV cung cấp dụng cụ hoá chất cho các nhóm
GV hướng dẫn HS: Để trả lời mỗi câu hỏi, truớc hết hãy nêu dự đoán/giả thuyết về vấn đề đặt ra và thiết kế phương án thực nghiệm tương ứng
HS có thể suy nghĩ, đề xuất có lập luận và ghi kết quả theo bảng sau:
Câu hỏi nghiên
cứu
Giả thuyết/ dự đoán
Đề xuất thí nghiệm Mục đich thí
nghiệm
1 Vậy 2 muối liệu
có phản ứng với
nhau không?
Có thể Cho dung dịch sau phản ứng với
nhau từng đôi một AgNO3, BaCl2, NaCl, CuSO4, CaCO3
Kiểm chứng
cho giả thuyết nêu ra, trả lời cho câu hỏi 2
2 Muối có tác
dụng với các kim
Có thể Lá Cu; dd AgNO3; dd NaCl Kiểm chứng cho
giả thuyết nêu ra, trả lời cho câu
Trang 4loại không? hỏi 1.
3 Tất cả các muối
đều phản ứng với
các axit không?
Có thể CaCO3, dd H2SO4 loãng, dd NaCl, dd
HCl
Kiểm chứng cho giả thuyết nêu ra, trả lời cho câu hỏi 3
4 Các dd muối có
phản ứng với dd
bazơ không?
Có thể Dd BaCl2, dd NaOH, dd CuSO4 Kiểm chứng cho
giả thuyết nêu ra, trả lời cho câu hỏi 4
GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, thảo luận đưa ra ý kiến chung của mỗi nhóm Đại diện nhóm HS báo cáo kết quả của nhóm trên bảng nhóm
HS thảo luận, loại bỏ các thí nghiệm trùng lặp, thí nghiệm không có điều kiện thực hiện, hệ thống lại các thí nghiệm dễ thực hiện, an toàn, hiện tượng rõ ràng, có thể trả lời cho câu hỏi đặt ra
GV cho ý kiến hoàn thiện, bổ sung về các thí nghiệm có thể thực hiện được Các thí nghiệm có thể là:
Thí nghiệm 1: Nhỏ 2-3 giọt dung dịch AgNO 3 vào dd NaCl
Thí nghiệm 2: Nhỏ dd NaCl vào ddCuSO 4
Thí nghiệm 3: Cho dd BaCl 2 nghiệm vào ống nghiệm đựng CaCO 3
Thí nghiệm 4: Cho lá Cu vào ống nghiệm 1 chứa 1- 2ml dd AgNO 3 , ống nghiệm 2 chứa 1- 2ml dd NaCl.
Thí nghiệm 5: Cho 1-2ml dung dịch axit HCl vào ống nghiệm đựng muối canxi cacbonat.
Thí nghiệm 6: Cho 4-5 giọt dd NaCl vào ống nghiệm đựng 1-2ml dd H 2 SO 4
Thí nghiệm 7: Cho 4-5 giọt dd NaOH vào ống nghiệm 1 đựng 1-2ml BaCl 2 , ống nghiệm 2 đựng 1-2ml CuSO 4
Pha 4 - Tiến hành thực nghiệm tìm tòi- nghiên cứu
Tiến hành thí nghiệm
GV yêu cầu HS tiến hành thí nghiệm theo nhóm Mỗi lớp có thể chia thành 5- 6
nhóm để nghiên cứu thí nghiệm
Trang 5HS thảo luận về cách tiến hành thí nghiệm, phân công trong nhóm thực hiện các nhiệm vụ: Tiến hành thí nghiệm, quan sát mô tả hiện tượng, giải thích hiện tượng và kết luận kiến thức mới
Nhóm trưởng tổ chức cho nhóm tiến hành các hoạt động và ghi kết quả
HS Thảo luận thống nhất về hiện tượng, giải thích, phương trình hóa học và ghi kết quả vào vở thí nghiệm
Có thể hoàn thiện kết quả theo bảng sau:
Câu hỏi nghiên
cứu
Giả thuyết/ dự đoán
Thí nghiệm Hiện tượng,
giải thích và viết PTHH
Kết luận kiến thức mới.
1 Muối có tác
dụng với các
kim loại không?
2 Muối phản
ứng với muối
không?
3 Tất cả các
muối đều phản
ứng với các axit
không?
4 Các dd muối
có phản ứng với
dd bazơ không?
Pha 5 - Kết luận và hợp thức hóa kiến thức
GV yêu cầu HS thảo luận, rút ra kết luận chung, kiến thức mới từ kết quả mỗi thí nghiệm
Đồng thời HS so sánh kết quả với dự đoán trước đó với mỗi câu hỏi
Trang 6HS tham khảo nội dung SGK, kết hợp với kết quả thí nghiệm, kết luận từng tính chất và rút ra kết luận chung về tính chất hóa học của muối
HS so sánh tính chất hoá học của muối đã tìm được sau thí nghiệm với ý kiến ban đầu đã nêu ra ở mục 2 và cho biết điểm mới phát hiện được về tính chất hóa học của muối
Đại diện nhóm báo cáo kết quả
GV yêu cầu HS ghi tính chất hoá học của muối, viết phương trình hóa học minh họa, chú
ý điều kiện phản ứng và mức độ ( tất cả, một số, nhiều muối )
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày kết quả, nhận xét, bổ sung và hoàn thiện
GV cho nhận xét, hoàn thiện
Nếu không có điều kiện làm đầy đủ các thí nghiệm như trên thì sau khi thực nghiệm xong có thể tham khảo nội dung SGK để có kết luận đầy đủ về tính chất hóa học của muối Hoặc GV có thể cung cấp thêm thông tin để HS có thể rút ra kết luận và hợp thức hóa
HS có thể ghi kết quả trong vở thực hành theo PPBTNB như sau:
1 Quan niệm ban đầu:
Các tính chất hoá học của muối:
-Muối tác dụng với dd axit (Tính chất hoá học của axit)
- DD muối tác dụng với dd bazo(Tính chất hoá học của bazo).
- Muối bị nhiệt phân huỷ ( Điều chế oxi, sản xuất CaO ).
2 Kết quả tìm tòi nghiên cứu:
Câu hỏi
nghiên cứu
Giả thuyết/
dự đoán
Thí nghiệm Hiện tượng, giải thích và viết
PTHH
Kết luận kiến thức mới.
1 Muối có
tác dụng với
các kim loại
không?
Có thể Thí nghiệm
4: Cho lá Cu
nghiệm 1 chứa 1- 2ml
dd AgNO 3 ,
- Ông nghiệm 1 có kim loại màu xám bám bên ngoài lá đồng, dd không màu dần chuyển sang dd màu xanh,
Cu + 2AgNO3 Cu(NO3)2 + 2
Ag
Dung dịch muối có thể tác dụng với kim loại tạo thành muối
Trang 7ống nghiệm 2 chứa 1- 2ml
dd NaCl.
- Ống nghiệm 2 không có hiện tượng gì không phản ứng
mới và kim loại mới
phản ứng với
muối không?
Có thể Thí nghiệm
1: Nhỏ 2-3 giọt dung dịch
AgNO 3 vào dd NaCl
Thí nghiệm 2: Nhỏ dd NaCl vào ddCuSO 4
Thí nghiệm 3: Cho dd BaCl 2
nghiệm vào ống nghiệm đựng CaCO 3
- TN1: Xuất hiện kết tủa màu trắng có phản ứng
AgNO3+NaCl AgCl + NaNO3
- TN2: Không có hiện tượng gì
không phản ứng
- TN3: Không có hiện tượng gì
không phản ứng
Hai dung dịch muối
có thể tác dụng với nhau tạo thành hai muối mới
3 Tất cả các
muối đều
phản ứng với
các axit
không?
Có thể Thí nghiệm
5: Cho 1-2ml dung dịch axit HCl vào ống nghiệm đựng muối canxi
cacbonat.
Thí nghiệm 6: Cho 4-5
TN5: Có bọt khí không màu thoát
ra có phản ứng CaCO3+2HClCaCl2+CO2+H2O
TN6: Không có hiện tượng gì không phản ứng
Muối có thể tác dụng được với axit sản phẩm là muối mới
và axit mới
Trang 8giọt dd NaCl
nghiệm đựng 1-2ml dd
H 2 SO 4 loãng.
4 Các dd
muối có
phản ứng với
dd bazơ
không?
Có thể Thí nghiệm
7: Cho 4-5
NaOH vào ống nghiệm 1 đựng 1-2ml BaCl 2 , ống nghiệm 2 đựng 1-2ml CuSO 4
TN7: - Ống nghiệm 1 không có phản ứng
- Ống nghiệm 2: Xuất hiện kết tủa màu xanh có phản ứng
2NaOH + CuSO 4
Na2SO4+Cu(OH)2
Dung dịch muối có thể tác dụng với bazơ tạo thành muối mới
và bazơ mới
5 Phản ứng
phân huỷ
muối
2KClO3 2KCl + 3O2
Nhiều muối
bị phân huỷ
ở nhiệt độ cao
info@123doc.org
t0