+Chæ ra ñöôïc söï chyeån hoaù caùc daïng naêng löôïng trong hoaït ñoäng cuûa caùc duïng cuï ñieän nhö caùc loaïi ñeøn ñieän, baøn laø, noài côm ñieän, quaït ñieän, maùy bôm nöôùc. Thaùi [r]
Trang 1Tuần 7
Tiết 13
Ngày dạy :………
1 Mục tiêu : 1.1 Kiến thức : +Nêu được một số dấu hiệu chứng tỏ dòng điện mang năng lượng +Nêu được dụng cụ đo điện năng là công tơ điện và mỗi số đếm của công tơ là một kilôoat giờ (kWh) +Viết được công thức tính điện năng tiêu thụ của đoạn mạch +Chỉ ra được sự chyển hoá các dạng năng lượng trong hoạt động của các dụng cụ điện như các loại đèn điện, bàn là, nồi cơm điện, quạt điện, máy bơm nước
1.2 Kĩ năng : Vận dụng được công thức A = P.t = U.I.t vào giải các bài tập đơn giản 1.3 Thái độ : - Ham học hỏi, yêu thích bộ môn - Giáo dục HS sử dụng năng lượng tiết kiệm, và có hiệu quả -Giáo dục tính trung thực, cẩn thận và kiên trì của người lao động trong nghề quản lí và phân phối điện 2 Nội dung học tập: - Điện năng - Cơng của dịng điện 3 Chuẩn bị : 3.1 GV : ĐDDH: Công tơ điện, clip hoạt động của các dụng cụ điện 3.2 HS : - Kiến thức cũ : Công suất điện - Chuẩn bị bài mới trả lời câu hỏi Trả lời câu hỏi: Điện năng là gì ? Làm câu C1,2 SGK/37 - Xem lại công thức tính công theo công suất và thời gian ở công nghệ 8 bài thực hành tính toán điện năng tiêu thụ và bài công suất ở vật lý 8 - Xem lại điều kiện có công cơ học ở vật lý 8 4 Tổ chức các hoạt động học tập: 4.1 Ổn định tổ chức và kiểm diện: (1’) GV : Kiểm tra sĩ số lớp HS : Lớp trưởng báo cáo 9A1
9A2
9A3
9A4
4.2.KTM : (5’)
Bài 13 Điện năng- Công của dòng điện
Trang 21) Viết các công thức tính công suất? Làm bài tập 212 trong đề cương (8đ) (Dành cho
HS khá, giỏi)
HS: P = U.I = I2.R = U2
R
<212> P =
1 2
1 2
120
720
30 60
td
R R R
R R
Chọn đáp án câu D
2) Số oát ghi trên một dụng cụ điện cho biết gì? Sửa bài tập 194 trong đề cương (8đ)
(Dành cho HS TB, yếu)
HS: Số oát ghi trên mỗi dụng cụ điện chỉ công suất định mức của dụng cụ đó
Trong đó :
P : công suất (W)
U : hiệu điện thế (V)
I : cường độ dòng điện (A)
R : Điện trở ( Ω )
<194> A
* Câu hỏi bài mới : Điện năng là gì? (2đ)
HS: Năng lượng của dịng điện gọi là điện năng
4.3.Tiến trình bài học
* Giới thiệu bài :(2’) Hàng tháng, mỗi gia đình sử dụng điện đều phải trả tiền theo số
đếm của công tơ điện Số đếm này cho biết công suất điện hay lượng điện năng đã sử dụng?
* Hoạt động 1: Tìm hiểu về năng lượng của dòng điện (7’)
Mục tiêu: HS nắm được khái niệm điện năng
GV : Yêu cầu HS quan sát clip
°Dòng điện thực hiện công cơ học trong hoạt động của dụng
cụ điện nào?
HS: Dòng điện thực hiện công cơ học trong hoạt động của
máy quạt
°Điều gì chứng tỏ công cơ học được thực hiện trong các
dụng cụ hay thiết bị này?
HS : Dòng điện chạy qua làm quay động cơ
°Dòng điện cung cấp nhiệt lượng trong hoạt động của dụng
cụ điện nào?
HS: Dòng điện cung cấp nhiệt lượng trong hoạt động của
dụng cụ điện bình đun nước siêu tốc
°Điều gì chứng tỏ nhiệt lượng được cung cấp trong hoạt
động của các dụng cụ hay thiết bị này?
HS : Dòng điện chạy qua làm nóng dụng cụ hay thiết bị này
GV: Thông báo “Dòng điện khi chạy qua các dụng cụ điện
có thể thực hiện công, cung cấp nhiệt lượng ta nói dòng điện
I Điện năng:
1 Dòng điện có mang năng lượng:
- Dòng điện có mang
Trang 3có mang năng lượng”
°Vì sao dòng điện có mang năng lượng?
°Điện năng là gì?
* Chuyển ý: Năng lượng của dòng điện được gọi là điện
năng Vậy điện năng được chuyển hóa thành các dạng năng
lượng nào?
*Họat động 2: Tìm hiểu sự chuyển hoá điện năng thành
các dạng năng lượng khác (8’)
Mục tiêu: HS nắm được các dạng chuyển hóa của điện năng
GV : Yêu cầu HS quan sát clip hoạt động của dụng cụ điện
(đèn ống huỳnh quang, ấm đun siêu tốc, quạt điện)
°Khi các dụng cụ điện hoạt động điện năng đã được biến
đổi thành các dạng năng lượng nào?
+ Đèn ống huỳnh quang : Nhiệt năng và quang năng
+ Ấm đun siêu tốc: quang năng và nhiệt năng
+ Quạt điện: Cơ năng và nhiệt năng
°Điện năng có thể chuyển hoá thành các dạng năng lượng
nào?
°Phần năng lượng nào được biến đổi từ điện năng là có ích,
là vô ích?
HS :
+ Đèn ống huỳnh quang phần năng lượng có ích là năng
lượng ánh sáng, phần năng lượng vô ích là nhiệt năng
+ Ấm đun siêu tốc phần năng lượng có ích là nhiệt năng,
trong lượng điện năng chuyển hóa thành năng lượng ánh
sáng của đèn báo hiệu có 1 phần chuyển hóa thành nhiệt
năng vô ích
+ Quạt điện phần năng lượng có ích là cơ năng, phần năng
lượng vô ích là nhiệt năng
GV: Điện năng có thể chuyển hóa thành các dạng năng
lượng trong đó có dạng năng lượng có ích , có dạng năng
lượng vô ích Đưa ra hiệu suất sử dụng điện
°Nêu hiệu suất sử dụng điện năng ?
*Hoạt động 3 : Tìm hiểu công của dòng điện, công thức
tính và dụng cụ đo công của dòng điện (12’)
Mục tiêu: HS nắm được khái niệm công của dòng điện, công
thức và dụng cụ dùng để đo công của dòng điện
°Nêu điều kiện có công cơ học?
HS: Có lực tác dụng vào vật và làm vật dịch chuyển
GV: Khi máy quạt hoạt động điện năng được biến đổi thành
cơ năng và nhiệt năng Lượng điện năng này gọi là công của
dòng điện
°Công của dòng điện là gì?
°Nêu mối quan hệ giữa công và công suất ở vật lý 8
năng lượng vì nó có thể thực hiện công và cung cấp nhiệt lượng
- Năng lượng của dòng điện được gọi là điện năng
2 Sự chuyển hoá điện năng thành các dạng năng lượng khác
-Điện năng có thể chuyển hoá thành các dạng năng lượng khác như: nhiệt năng, năng lượng ánh sáng, cơ năng
3 Kết luận:
Hiệu suất sử dụng điện
H = A i
Atp 100%
II Công của dòng điện:
1 Công của dòng điện:
Công của dòng điện là lượng điện năng mà đoạn mạch tiêu thụ để chuyển hóa thành các dạng năng lượng khác
2 Công thức tính công
Trang 4HS : P = A t , trong đó A là công thực hiện được trong
thời gian t
°Nêu công thức tính điện năng sử dụng trong công nghệ 8
HS: A = P t
GV: Yêu cầu HS đọc và trả lời câu C5 và yêu cầu HS chứng
minh A = P t = U.I.t
HS :
C5: Từ P = A t => A = P t
Mà P = U.I Do đó A = U.I.t
°Nêu công thức tính công của dòng điện nêu ý nghĩa và đơn
vị của từng đại lượng trong công thức ?
* Chuyển ý: Trong thực tế để đo công của dòng điện ta dùng
dụng cụ đo nào?
HS : Công tơ điện
GV : Giới thiệu về công tơ điện qua vật mẫu
ĐVĐ: Sự tương ứng số đếm của công tơ điện và lượng điện
năng sử dụng như thế nào?
GV : Yêu cầu HS thảo luận theo nhóm trong thời gian 2’hoàn
thành phiếu học tập
HS: Làm theo yêu cầu của GV
GV: Yêu cầu HS trong nhóm trình bày, HS nhóm khác nhận
xét, GV nhận xét
°Nêu lượng điện năng sử dụng của bóng đèn, nồi cơm điện,
bàn là?
HS:
- Bóng đèn : A = 0,3 kWh
- Nồi cơm điện: A = 0,5kWh
- Bàn là: A = 0,5kWh
°So sánh lượng điện năng tiêu thụ với số đếm của công tơ
điện?
HS: Lượng điện năng tiêu thụ bằng số đếm của công tơ điện
°Mỗi số đếm trong công tơ điện ứng với lượng điện năng đã
sử dụng là bao nhiêu?
°Mỗi số đếm của công tơ ứng với lượng điện năng đã sử
dụng là 1 kW.h
GV : Có thể hỏi 1, 2 HS hỏi về số tiền điện mà gia đình phải
trả hàng tháng
* Tích hợp : Hàng tháng mỗi gia đình sử dụng điện đều phải
trả theo số đếm của công tơ điện Vậy để phải trả ít tiền thì
số công tơ nhỏ, có nghĩa ta cần tiết kiệm (sử dụng các thiết bị
điện hợp lý như đèn thắp sáng là đèn ống hoặc đèn compac,
…) và chọn các thiết bị có hiệu suất lớn (không nên sử dụng
của dòng điện:
U đo bằng vôn (V)
I đo bằng ampe (A)
t đo bằng giây (s) Công A của dòng điện
đo bằng jun (J)
1J = 1W.1s = 1V.1A.1s 1kWh =103 W 3600s = 3 ,6.106J
3 Đo công của dòng điện:
- Công của dòng điện hay điện năng sử dụng được đo bằng công tơ điện
- Mỗi số đếm của công
tơ ứng với lượng điện năng đã sử dụng là 1 kW.h
A = P t = U.I.t
Trang 5các thiết bị có hiệu suất dư thừa)
* Hướng nghiệp : Liên hệ với việc chế tạo công tơ điện và
tính tốn tiền điện trong ngành điện Giáo dục HS phẩm chất
và đạo đức nghề nghiệp : Tính cẩn thận trung thực của người
lao động làm trong nghề quản lí và phân phối điện (Ví dụ :
đọc số chỉ công tơ đúng, không làm sai lệch tiêu chuẩn kỹ
thuật của công tơ điện, không nối điện tiêu thụ qua công tơ,
…)
* Hoạt động 4 : Vận dụng (8’)
Mục tiêu: HS vận dụng được các kiến thức đã học vào trả lời
các câu C
GV : Yêu cầu HS đọc và trả lời câu C7, C8 (SGK/39) GV
cho điểm khi HS giải đúng
Hướng dẫn:
*C7:
220V-75W là hiệu điện thế định mức và công suất định mức
Công thức áp dụng: A = P t
Mỗi số đếm của công tơ điện cho biết lượng điện năng sử
dụng là 1kWh
* C8:
Mỗi số đếm của công tơ điện cho biết lượng điện năng sử
dụng là 1kWh
Công thức áp dụng: P = A t , I = P : U
HS :
C7 :
Tóm tắt:
Uđm = 220V
U = 220V
P đm= 75W=0,075kW
t = 4h
A =?kWh
N = ?số
Giải
Do hiệu điện thế sử dụng đúng bằng hiệu điện thế định mực
nên công suất tiêu thụ bằng công suất định mức
Lượng điện năng mà bóng đèn sử dụng:
A = P t = 0,075.4 = 0,3 (kWh)
Số đếm của công tơ là: N = 0,3 (số)
C8 :
Tóm tắt
t = 2h
U = 220V
N = 1,5số
III Vận dụng:
Trang 6A =?kWh
P =?kW
I = ?A
Giải Số đếm của công tơ tăng 1,5 số thì lượng điện năng mà bếp
đã sử dụng là: A = 1,5kWh
Công suất của bếp điện:
P = A t = 1,52 = 0,75kW = 750(W)
Cường độ dòng điện chạy qua bếp:
I = P : U 3,41(A)
4.4 Tổng kết: Lồng ghép vào bài mới ở mục vận dụng
4.5 Hướng dẫn học tập: (2’)
* Đối với bài học tiết này:
- Học bài và làm bài tập 223246 trong đề cương
- Đọc mục có thể em chưa biết (SGK/39)
*Đối với bài học tiết tiếp theo:
- Chuẩn bị bài mới bài 14 BÀI TẬP VỀ CÔNG SUẤT VÀ ĐIỆN NĂNG SỬ DỤNG + Ôn lại các CT tính công suất điện và điện năng sử dụng
+ Các công thức trong đọan mạch nối tiếp và song song
+ Giải bài 1,2,3 theo SGK hướng dẫn (Riêng HS khá, giỏi tìm cách giải khác trong SGK)
5 Phụ lục: