(0.25 điểm ) Cách mạng tháng Hai năm 1917 tuy đã lật đổ chế độ phong kiến Nga hoàng, song cục diện chính trị đặc biệt lại diễn ra ở Nga: hai chính quyền song song tồn tại Chính ph[r]
Trang 1KỲ THI CHỌN HS GIỎI VỊNG HUYỆN
NĂM HỌC 2012- 2013 Mơn thi : Lịch sử - Lớp 8 Thời gian : 90 phút ( khơng kể thời gian giao đề )
Đề 1 Câu 1 : (4 điểm) Vì sao nước Nga năm 1917 lại cĩ hai cuộc cách mạng ? Câu 2 : ( 2 điểm) Trình bày nội dung và kết quả cuộc Duy Tân Minh Trị.
Câu 3 : (3 điểm) Nguyên nhân nào dẫn đến chiến tranh thế giới thứ nhất ?
Chiến tranh thế giới thứ nhất đã gây nên những hậu quả như thế nào ? Từ kết cục của chiến tranh thế giới thư nhất, em hãy nêu tính chất của nĩ
Câu 4: ( 1 điểm)Văn hố Việt Nam từ thế kỉ X đến nửa đầu thế kỉ XIX cĩ
những thành tựu gì?
-HẾT -(Cán bộ coi thi khơng giải thích gì thêm)
Trang 2Câu 1 : (4 điểm)
Ở Nga năm 1917 đã xảy ra hai cuộc cách mạng , đó là cách mạng dân chủ tư sản tháng Hai và cuộc cách mạng XHCN tháng Mười Sở dĩ có hai cuộc cách mạng này là vì:
+Vào đầu thế kỉ XX, ở Nga lúc này tồn tại nhiều mâu thuẫn : giữa nông dân nga với chế độ phong kiến Nga hoàng ; giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản ; giữa dân tộc Nga với các dân tộc trong đế quốc Nga (0.25 điểm ) + Nước Nga tham gia chiến tranh đế quốc (0.25 điểm )
+ Kinh tế suy sụp , quân đội thiếu vũ khí và lương thực, nhân dân đói khổ (0.25 điểm )
+ Phong trào phản đối chiến tranh lan rộng khắp cả nước (0.25 điểm ) Cách mạng tháng Hai năm 1917 tuy đã lật đổ chế độ phong kiến Nga hoàng, song cục diện chính trị đặc biệt lại diễn ra ở Nga: hai chính quyền song song tồn tại Chính phủ lâm thời của giai cấp tư sản và các Xô viết đại biểu công nhân, nông dân và binh lính
Trước tình hình đó, Lênin và Đảng Bônsêvích đã chuẩn bị kế hoạch tiếp tục làm cách mạng, dùng bạo lực lật đổ Chính phủ lâm thời, chấm dứt tình trạng hai chính quyền song song tồn tại Trong lúc đó, chính phủ lâm thời vẫn theo đuổi cuộc chiến tranh đế quốc, bất chấp sự phản đối mạnh mẽ của quần chúng nhân dân.(1 điểm)
Tháng 10 năm 1917, cuộc cách mạng của giai cấp vô sản đã nổ ra và
giành thắng lợi, lật đổ Chính phủ lâm thời tư sản, thiết lập chính quyền thống nhất trong toàn quốc của Xô viết.(1 điểm)
Câu 2: ( 4 điểm ) Nội dung và kết quả của cuộc Duy Tân Minh Trị :
- Nội dung:
+ Về kinh tế: Thống nhất tiền tệ, xoá bỏ sự độc quyền ruộng đất của giai cấp phong kiến, tăng cường phát triển kinh tế tư bản chủ nghĩa ở nông thôn, xây dựng cơ sở hạ tầng, đường sá, cầu cống…phục vụ giao thông liên lạc (0.5 điểm)
+ Về chính trị xã hội: chế độ nông nô được bãi bỏ, đưa quý tộc tư sản hoá và đại tư sản lên nắm chính quyền; thi hành chính sách giáo dục bắt buộc, chú trọng nội dung khoa học - kĩ thuật trong chương trình giảng dạy, cử những học sinh ưu tú đi du học phương Tây (0.5 điểm)
+ Về quân sự: Quân đội được tổ chức và huấn luyện theo kiểu phương Tây, chế độ nghĩa vụ thay cho chế độ trưng binh Công nghiệp đóng tàu, sản xuất vũ khí được chú trọng… ( 0.5 điểm)
- Kết quả:
Đến cuối thế kỉ XIX- đầu thế kỉ XX, Nhật Bản thoát khỏi nguy cơ trở thành thuộc địa, phát triển thành một nước tư bản công nghiệp ( 0.5 điểm)
Trang 3Câu 3 : (3 điểm)
* Nguyên nhân :
- Sự tranh giành thị trường và thuộc địa giữa các nước đế quốc dẫn đến chiến tranh để chia lại đất đai trên thế giới.( 0,5 điểm)
- Nguyên nhân trực tiếp: Hoàng thân thừa kế ngôi vua Áo-Hung bị một phần tử khủng bố ở Xécbi ám sát.( 0,5 điểm)
* Hậu quả :
-Gây nhiều tai hại cho nhân loại: 10 triệu người chết, hơn 20 triệu người bị thương, nhiều thành phố làng mạc, nhà máy … bị phá hủy chi phí cho chiến tranh
là 85 tỉ đô la.( 0,5 điểm)
- Các nước thắng trận thu lợi lớn, bản đồ thế giới được chia lại.( 0,5 điểm)
* Tính chất của chiến tranh thế giới thứ nhất :
- Đây là cuộc chiến tranh đế quốc, phi nghĩa, phản động.(1 điểm)
Câu 4: (1.0 điểm) Văn hoá Việt Nam từ thế kỉ X đến nửa đầu thế kỉ XIX có
những thành tựu gì?
Nội dung
- Thời Ngô –
Đinh - Tiền Lê
( thế kỉ X):
Văn hoá dân gian là chủ yếu, giáo dục chưa phát triển, Đạo Phật được truyền bá rộng, Nho Giáo đã xâm nhập song chưa
có ảnh hưởng
- Thời Lí - Trần
- Nền văn học ( gồm chữ Hán và Nôm) phong phú, nhiều tác phẩm văn học nổi tiếng ra đời như: Hịch tướng sĩ của Trần Quốc Tuấn, Phú sông Bạch đằng của Trương Hán Siêu, Phò giá về kinh của Trần Quang Khải) Nho giáo phát triển + Văn miếu Quốc Tử Giám được xây dựng năm 1070)
- Thời Lê Sơ:
( Thế kỉ XV đến
nửa đầu thế kỉ
XVI)
+ Nho Giáo chiếm địa vị độc tôn, Đạo Giáo, Phật Giáo bị hạn chế
+ Mở nhiều trường học, khuyến khích thi cử, văn học chữ Hán tiếp tục chiếm ưu thế, văn học chữ Nôm giữ vị trí quan trọng
- Thế kỉ XVI đến
thế kỉ XVIII: + Chữ Quốc ngữ ra đời
+ Ban hành “ Chiếu lập học”
+ Nhiều tác phẩm chữ Nôm ra đời
Trang 4+ Nghệ thuật sân khấu đa dạng phong phú.
- Nửa đầu thế kỉ
XIX:
+ Văn học phát triển rực rỡ với nhiều hình thức phong phú ( tục ngữ, ca dao truyện thơ… tiêu biểu là truyện Kiều của Nguyễn Du)
+ Văn nghệ dân gian phát triển, nghệ thuật sân khấu tuồng chèo…các làn điệu dân ca phổ biến khắp nơi
+ Nhiều công trình kiến trúc nổi tiếng đồ sộ: Chùa Tây Phương, Ngọ Môn (Huế)
Trang 5KỲ THI CHỌN HS GIỎI VỊNG HUYỆN
NĂM HỌC 2012- 2013 Mơn thi : Lịch sử - Lớp 8 Thời gian : 90 phút ( khơng kể thời gian giao đề )
Đề 2 Câu 1 : ( 4 điểm ) Vai trị của nhân dân trong Cách mạng tư sản Pháp được
thể hiện ở những điểm nào ?
Câu 2 : ( 3 điểm) Vì sao nĩi Cơng xã Pari là một nhà nước kiểu mới ? Trình
bày ý nghĩa lịch sử của Cơng xã Pari
Câu 3: (3 điểm)
Sau hi cách mạng tháng mười Nga thắng lợi, ngay năm 1919 nhà văn Mĩ
Giơn – rít đã cơng bố tác phẩm “Mười ngày làm rung chuyển thế giới” Vậy
vì sao nhà văn Giơn – rít lại đặt tên cuốn sách là “Mười ngày làm rung
chuyển thế giới” Dựa vào ý nghĩa của cuộc cách mạng tháng Mười Nga
năm 1917, hãy giải thích lí do?
-HẾT -(Cán bộ coi thi khơng giải thích gì thêm)
Trang 6Câu 1: ( 4 điểm ) Vai trò của nhân dân trong Cách mạng tư sản Pháp thể hiện ở các sự kiện :
- Ngày 14/7/1789,quần chúng được vũ trang kéo đến tấn công chiếm pháo đài nhà tù Ba-xti (1 điểm)
- Ngày 10/8/1792 trước tình hình “ Tổ quốc lâm nguy”, nhân dân
Pa-ri cùng với quân tình nguyện các địa phương đứng lên lật đổ sự thống trị của phái Lập hiến, đồng thời xóa bỏ chế độ phong kiến (1 điểm)
-Mùa xuân năm 1793, quân Anh cùng quân các nước phong kiến châu
Âu tấn công nước Pháp cách mạng, bọn phản động nổi loạn ở Văng-đê, Tây Bắc, nạn đầu cơ tích trữ hoành hành, giá cả tăng vọt, đời sống nhân dân khốn khổ, phái Gi-rông-đanh không tổ chức chống ngoại xâm, nội phản, ổn định đời sống nhân dân mà chỉ lo củng cố quyền lực Trước tình hình đó, ngày 2/6/1793, nhân dan Pa-ri, dưới sự lãnh đạo của Rô- bi-spie khởi nghĩa lật đổ phái Gi-rông-đanh (1 điểm)
-Từ ngày 26/6/1794 quần chúng hưởng ứng lệnh tổng động viên cùng với quân đội cách mạng đánh bại liên minh chống Pháp (1 điểm)
Câu 2 : (3 điểm)
* Công xã Pari là nhà nước kiểu mới vì :
- Tổ chức bộ máy nhà nước:
Cơ quan cao nhất của nhà nước là Hội đồng công xã, vừa ban bố pháp luật vừa lập các ủy ban thi hành luật pháp; giải tán quân đội và bộ máy chế
độ cũ thành lập lực lượng vũ trang và an ninh của nhân dân ( 0,5 điểm)
-Các chính sách phục vụ quyền lợi của nhân dân:
+Tách nhà thờ ra khỏi hoạt động của nhà nước, nhà trường không dạy kinh thánh.( 0,25 điểm)
+ Giao cho công nhân quản lí các xí nghiệp bọn chủ bỏ chốn.( 0,25 điểm)
+Quy định tiền lương tối thiểu, giảm lao động ban đêm, cấm cúp phạt, đánh đập công nhân.( 0, 25 điểm)
+ Hoàn trả tiền thuê nhà, hoãn trả nợ.( 0,25 điểm)
+ Qui định giá bán bánh mì.( 0,25 điểm)
+ Thực hiện chế độ giáo dục bắt buộc, miễn học phí.( 0,25 điểm)
* Ý nghĩa lịch sử của Công xã Pari :
+ Công xã là hình ảnh của một chế độ mới, xã hội mới là sự cổ vũ nhân dân lao động toàn thế giới trong sự nghiệp đấu tranh cho một tương lai tôt đẹp hơn.(0,5 điểm)
+Công xã đã để lại nhiều bài học quí báo: Cách mạng vô sản muốn thắng lợi phải có Đảng cách mạng chân chính lãnh đạo, thực hiện liên minh
Trang 7công nông; phải kiên quyết chấn áp kẻ thù, xây dựng nhà nước của dân, do
dân, vì dân.( 0,5 điểm)
Câu 3: (3 điểm)
- Cách mạng tháng Mười Nga không những làm thay đổi hoàn toàn vận mệnh
đất nước, số phận của hàng triệu con người Nga: lần đầu tiên trong lịch sử
cách mạng đã đưa con người lên nắm chính quyền, xây dựng chế độ mới, chế
độ xã hội chủ nghĩa, làm cho các nước đế quốc phải hoảng sợ
0.75
- Tiếng vang của cuộc cách mạng tháng mười Nga đã vượt qua biên giới nước
Nga, có tác động lớn đến thế giới, đã dẫn đến những thay đổi lớn lao và để lại
nhiều bài học quý báu cho cuộc đấu tranh giải phóng của giai cấp vô sản, nhân
dân lao động và các dân tộc bị áp bức
0.75
- Cổ vũ mạnh mẽ phong trào cách mạng của giai cấp công nhân các nước, chỉ
ra cho họ con đường đúng đắn đi tới thắng lợi cuối cùng của sự nghiệp giải
- Tạo ra những điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của phong trào cộng sản
và công nhân quốc tế, phong trào giải phóng dân tộc ở nhiều nước trên thế
giới, nhất là các nước A, Phi, Mĩ la tinh
0.75
KỲ THI CHỌN HS GIỎI VÒNG HUYỆN
NĂM HỌC 2012- 2013
Trang 8Mơn thi : Lịch sử - Lớp 8 Thời gian : 90 phút ( khơng kể thời gian giao đề )
Đề 3
Câu 1 : Em hiểu như thế nào về câu nĩi của Mác “Thắng lợi của giai cấp tư sản cĩ nghĩa là thắng lợi của chế độ xã hội mới, thắng lợi của chế độ tư hữu tư bản chủ nghĩa đối với chế độ phong kiến (3 điểm)
Câu 2 : Em hãy so sánh thái độ và hành động của nhân dân và triều đình Huế trong việc Pháp đánh Bắc Kì lần thứ nhất (3,5 điểm)
Câu 3 : Trong các cuộc khởi nghĩa Ba Đình, Bãi Sậy, Hương Khê, cuộc khởi nghĩa nào tiêu biểu nhất trong phong trào Cần vương ? vì sao ? (3,5 điểm)
Câu 1: (3 điểm)
Trang 9- Là thắng lợi của chế độ xã hội mới: đó là thắng lợi của chế độ tư bản đối với phong kiến và đưa gia cấp tư sản lên nắm quyền
- Thắng lợi của chế độ tư hữu tư bản chủ nghĩa: đó là sự xác lập quan hệ sản xuất tư bản thay thế cho quan hệ sản xuất phong kiến
Câu 2: (3,5 điểm)
a Thái độ:
- Nhân dân: Kiên quyết chống giặc
- Triều đình: Không kiên quyết chống giặc, cầm chừng
b Hành động:
- Nhân dân: Nhân dân anh dũng đứng lên kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Kì
- Triều đình: Tạo điều kiện cho Pháp ra Bắc Kì, làm thất thủ thành Hà Nội, kí Hiệp ước Giáp Tuất (15-3-1874)
Câu 3: (3,5 điểm)
- Khởi nghĩa Hương Khê là tiêu biểu nhất
- Bởi vì:
+ Đây là cuộc khởi nghĩa có quy mô lớn, địa bàn rộng
+ Thời gian tồn tại 10 năm
+ Tính chất ác liệt
+ Tổ chức chặt chẽ, chỉ huy thống nhất
+ Tự chế tạo được vũ khí (súng trường theo mẫu súng của Pháp)
KỲ THI CHỌN HS GIỎI VÒNG HUYỆN
Trang 10NĂM HỌC 2012- 2013 Mụn thi : Lịch sử - Lớp 8 Thời gian : 90 phỳt ( khụng kể thời gian giao đề )
ẹeà 4
Câu 1: (2 điểm) Cách mạng tháng Mời Nga có ý nghĩa nh thế nào?
Câu 2: (4 điểm) Cuộc khởi nghĩa Bãi Sậy diễn ra nh thế nào? Em hãy nêu
những điểm khác nhau giữa hai cuộc khởi nghĩa Ba Đình và Bãi Sậy?
Câu 3: (6 điểm) Cho biết tình hình Việt Nam nửa cuối thế kỉ XIX? Trình
bày những đề nghị cải cách ở Việt Nam vào nửa cuối thế kỉ XIX?
Câu 1: ( 2 điểm)
- Đối với nớc Nga (1 điểm)
Trang 11+ CM làm thay đổi vận mệnh số phận con ngời Nga, đa nhân dân lao động lên nắm chính quyền
+ Thiết lập nhà nớc VS đầu tiên trên thế giới
- Đối với thế giới (1 điểm)
+ CM ảnh hởng đến toàn thế giới, làm thay đổi thế giới
+ CM để lại nhiều bài học lịch sử quí giá cho phong trào cách mạng thế giới nớc Việt Nam đầu thế kỷ XX ?
Câu 2: (4 điểm)
* Cuộc khởi nghĩa Bãi Sậy: ( 3 điểm)
- Căn cứ: Bãi sậy(Hng yên) là vùng đầm lầy, lau sậy um tùm Thuộc các huyện: Văn Lâm, Khoái Châu, Mỹ Hào, Yên Mỹ
- Lãnh đạo:
+ Từ 1883-1885 là Đinh Gia Quế
+ Từ 1885-1892: Nguyễn Thiện Thuật
- Diễn biến:
+ Từ 1883-1892: Nghĩa quân thực hiện chiến thuật du kích
+ Giặc nhiều lần bao vây tiêu diệt nghĩa quân nhng đều thất bại
+ 1892: Khởi nghĩa tan rã(Kéo dài gần 10 năm)
* Điểm khác nhau giữa hai cuộc khởi nghĩa Ba Đình và Bãi Sậy
(1điểm)
- Khởi nghĩa Ba Đình: Địa thế hiểm yếu, phòng thủ là chủ yếu Khi bị bao vây tấn công dễ bị dập tắt
- Khởi nghĩa bãi sậy: Địa bàn rộng lớn Nghĩa quân dựa vào dân, đánh du kích, đánh vận động, địch kho tiêu diệt
Câu 3: (5điểm)
*Tình hình Việt Nam nửa cuối thế kỉ XIX : (2 điểm)
Vào những năm 60 của thế kỉ XIX, thực dân pháp ráo riết mở rộng cuộc chiến tranh xâm lợc Nam Kì, chuẩn bị tấn công đánh chiếm cả nớc ta Triệu
đình Huế tiếp tục thực hiện các chính sách nội trị, ngoại giao lỗi thời lạc hậu khiến cho kinh tế - xã hội Việt Nam rơi vào khủng hoảng nghiêm trọng
- Bộ máy chính quyền từ Trung ơng đến địa phơng trở lên mục ruỗng, nông nghiệp, thủ công nghiệp và thơng nghiệp đình trệ, tài chính cạn kiệt đời sống nhân dân vô cùng khó khăn Mâu thuẫn giai cấp và mâu thuẫn dân tộc ngày càng gay gắt thêm
* Những đề nghị cải cách ở Việt Nam vào nửa cuối thế kỉ XIX? (3 điểm)
- Trớc tình cảnh đó một số quan lại sĩ phu yêu nớc thức thời đã mạnh
dạn đa ra những đề nghị, yêu cầu đổi mới công việc nội trị, ngoại giao kinh
tế - văn hoá
- Năm 1868, Trần Đình Túc và Nguyễn Huy Tế xin mở cửa biển Trà Lí (Nam Định) Đinh Văn Điền xin đẩy mạnh việc khai khẩn ruộng hoang và khai mỏ, phát triển buôn bán, chấn chỉnh quốc phòng
- Năm 1872, Viện Thơng bạc xin mở ba cửa biển ở Miền Bắc và Miền Trung để thông thơng với bên ngoài
- Đặc biệt, từ năm 1863 đến 1871 Nguyễn Trờng Tộ đã kiên trì gửi lên triều đình 30 bản điều trần, đề cập đến một loạt vấn đề nh chấn chỉnh bộ máy quan lại, phát triển công, thơng nghiệp và tài chính, chỉnh đốn võ bị, mở rộng ngoại giao, cải tổ giáo dục
Trang 12- Ngoài ra vào các năm 1877 và 1882, Nguyễn Lộ Trạch còn dâng hai bản “ Thời vụ sách” lên vua Tự Đức, đề nghị chấn hng dân khí, khai thông dân trí, bảo vệ đất nớc